T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2024/461
KARAR NO: 2024/858
KARAR TARİHİ: 23/05/2024
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 13/02/2024 (Ara Karar Tarihi)
NUMARASI: ... ESAS
DAVACI: ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI: HASIMSIZ
DAVANIN KONUSU: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 23/05/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 23/05/2024
Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/02/2024 tarih ve ... Esas sayılı ara kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, istinaf başvurusuna tabi bir karar olduğu, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;
İDDİA VE SAVUNMANIN ÖZETİ :
Davacı vekili dava dilekçesi ile; Müvekkil şirket, keşidecisi ... ... olan 5 Adet; ... Bankası A.Ş Adana çarşı şubesi 15.03.2024 tarihli, ... nolu 410.000,00.TL'lik çeklerin zilyedi olduğunu, davacı müvekkil şirket söz konusu çekleri düşürmüş veya çaldırmış olduğu kanaatinde olduğunu, davacı müvekkil şirketin davaya konu çekleri bulamadığını, zilyedi davacı müvekkil şirkete ait olan çekler, davacının elinde bulunduğu sırada çalınmış veya kaybolmuş bulunduğundan tahsilatı mümkün olmamakta ve bu durumda davacı müvekkilin mağduriyetine neden olduğunu, çekleri bulan yahut çalan kimselerin çek üzerinde yer alan miktarı tahsilini önlemek adına, mahkemenizden çeklerin iptalini talep etmek zorunluluğunun hasıl olduğunu, çekin hamil kısmında davacı şirketin adının yazdığını, davacının ismi yazılı olan çekin arka yüzünde de davacı şirket yetkilisinin herhangi bir cirosunun bulunmadığını, kötüniyetli şahısların sahte ciro yaparak iş bu çekleri tahsil edebileceğinden ihtiyati tedbir ve çek hakkında zayi kararı verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARAR ÖZETİ :
Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/02/2024 tarih ve ... Esas sayılı ara kararı ile; TTK'nın 818/1-S maddesinin yollaması ile çeklerde de uygulanması gereken 759/2. maddesi uyarınca, iptal talebinde bulunan kişinin, kıymetli evrak elinde iken ziyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sunmak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlü olduğu, bu düzenlemeye paralel olarak, HMK'nun 390/3 maddesine göre; tedbir talep eden tarafın öncelikle tedbir istemine ilişkin dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmesi ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispatlaması gerektiğini, TTK'nun 757 ila 763 ve 764 md.leri gereğince zayi nedeniyle iptal davası açmak hakkı yetkili çek hamili olduğunu, HMK'nın 390/3 ve TTK'nın 759/2 maddeleri kapsamında olmak üzere; davaya konu edilen çeklerin hangi temel ilişkiden dolayı kimden alındığı çeklerin karşılığında satılan mal yada ifa edilen hizmetin ne olduğu, çeklerin nerede ve kim tarafından saklandığı, nasıl zayi olduğu konusunda kanaat getirici bir açıklama getirilmediği, davacının elinde olması gereken sözleşme, fatura, irsaliye, çek teslim bordrosu gibi herhangi belge ve delil ibraz edilmediği anlaşıldığından yerinde görülmeyen tedbir talebinin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili istinaf talebi ile; dilekçenin ekinde bulunan çek görüntülerinin ön yüzünde çeklerin hamil kısmında iş bu dava da davacı olan müvekkil şirketin namına yazıldığını, tedbirin talebin red kararına bakıldığında genelde çeklere konu ticari ilişkinin varlığın ispatının davacı tarafından istendiğini, (fatura vs.) çeklerin 2 sözleşmeye dayalı olarak ithal edilecek kaju ve kestane ürünleri için avans olarak verildiğini, keşideciden söz konusu çekleri davacı müvekkil şirketin 2 çeşit kuruyemiş satışına ilişkin avans olarak teslim aldığını, çek teslim tutanağı ve iş sözleşmesi müvekkil şirket yetkilisi yurt dışında olduğundan müvekkil şirket yetkilisi ülkeye döndüğü zaman mahkemeye teslim edileceğini, çeklerin arka yüzü davacı müvekkil şirket yetkilisi tarafından cirolanmadığını, davacı şirket davaya konu çekleri çeklerin keşidecisi olan ... ...'dan bizzat kendisi aldığını, çekler müvekkilin zilyedinde iken çeklerini düşürdüğünü, not defterinde ödeme günü yaklaşan çekleri arayan davacı müvekkilin işbu çekleri hala bulamadığını, davacı müvekkil şirket yetkilisinin söz konusu çekleri bulabilme umuduyla işbu davayı hemen açmadığını, ödeme günü yaklaşan başkaları tarafından tahsil edilme korkusuyla işbu davayı bu tarihte açtığını, çalındığına dair bir şüphe olmasa da davacı müvekkil çekleri devamlı ticaret halinde olması sebebiyle çekleri üzerinde taşıdığını, ülke genelinde ve dünyanın her yerinden kuruyemiş çeşitleri getirmek için çok fazla yurt içi ve dışı seyahati yapan davacının düşürdüğünün yüksel ihtimalli olduğunu, çeklerin müvekkil tarafından tahsil edilmemesi ve sözleşmelere dayalı tarım ürünlerinin teslimini yapmak zorunda olan müvekkil bu sebeplerden ötürü ekonomik olarak çok zor durumda kalacağının da göz önünde bulundurulması gerektiğini, çekin başkaları tarafından bankadan tahsil etme ihtimalini engellemek için vadesi gelmeyen 3 adet çek hakkında ivedilikle ödeme yasağı konulmasını için işbu yerel mahkemenin tedbir hususundaki ara kararını istinaf etme zorunluluğunun hasıl olduğunu, bu sebeplerle çeklerin zayii nedeniyle başka bir kişiye ödenmesini önlemek üzere gerek teminatsız gerek teminatlı olarak ödeme yasağı konulmasını talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ :
Dava, çek iptali istemine ilişkin olup talep, çeke ödeme yasağı konulması talebine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince 13/02/2024 tarihli ara karar ile ihtiyati tedbir talebinin reddine dair karar verildiği, bu ara karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.
İstinaf incelemesi, HMK'nin 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.
Dosyanın UYAP Sistemi üzerinden tetkikinde; İlk Derece Mahkemesi'nce 06/03/2024 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı karar ile davanın reddine dair karar verildiği ve kararın 28/03/2024 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
İstinafa konu uyuşmazlık, ihtiyati tedbir talebinin reddi kararının kaldırılması istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verildiği ve kararın kesinleştiği bu haliyle istinaf başvurusunun konusuz kaldığı anlaşıldığından, davacı vekilinin ilk derece mahkemesi ara kararına karşı istinaf başvurusunun konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
1)Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/02/2024 tarih ve ... Esas sayılı ara kararına karşı davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun konusuz kaldığından KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2)-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınan 427,60.TL istinaf karar harcının talep halinde davacıya İADESİNE,
3)-6100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4)-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde İlk Derece Mahkemesince taraflara İADESİNE,
5)-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle İlk Derece Mahkemesince taraf vekillerine TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliğiyle ve 6100 Sayılı HMK'nun 362/1-f maddesi gereğince kesin olarak 23.05.2024 tarihinde karar verildi.
...
Başkan
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Katip
...
¸e-imzalıdır