T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/721
KARAR NO: 2024/789
KARAR TARİHİ: 14/05/2024
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 16/02/2021
NUMARASI: ... ESAS ... KARAR
DAVACI: ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI: ... ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 14/05/2024
YAZIM TARİHİ : 14/05/2024
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/02/2021 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
İDDİALARIN ÖZETİ :
Davacı vekili dava dilekçesi ile; davalı borçlu ... ile müvekkili şirket arasında narenciye ürünleri alış/satış sözleşmesi yapıldığını, müvekkili şirket tarafından sözleşme gereğince ödenmesi gereken 21.10.2019 tarihli ilk taksit miktarının 350.000,00.TL'sini davalının ... /... Şubesi'nde bulanan ... iban nolu hesabına 21.10.2019 tarihinde gönderildiğini, davalı tarafından satış konusu ürünlerin müvekkiline teslim edilmediğini ve her hangi bir gerekçe de gösterilmeyerek 26.11.2019 tarihinde müvekkili şirketin ... ... Ticari Şubesi'nde bulunan ... iban nolu hesabına iade açıklaması ile müvekkili şirketin gönderdiği 350.000,00.TL'nin 140.000,00.TL'sinin iade edildiğini, davalı borçlunun uhdesinde kalan 210.000,00.TL'nin ısrarla ödenmemesi nedeniyle ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibine başlandığını ve davalı borçlu tarafından haksız ve hukuka aykırı itirazları neticesinde icra takibinin durdurulduğunu belirterek İcra. Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasına yapılan haksız ve hukuka aykırı itirazların reddine asıl alacak olan 210.000,00.TL yönünden iptaline, icra takibinin devamına, asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesini, takip konusu asıl alacağa takip tarihi olan 16.12.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile alacaklı ... Tarım Ürünleri Tic. Ltd. Şti. Tarafından ... Tarım İnşaat Araştırma ve Dış Pazarlama Ltd. Şti. Aleyhine takip başlatıldığını, haksız takibe itiraz edilerek takibin durdurulduğunu, İİK'nın 67. Maddesinde belirtilen itirazın iptali hükmünden hareketle, davacı/alacaklı işbu davayı açmışsa da dosyaya sunulan delil ve belgeler incelendiğinde genel hükümler dairesinde alacağın varlığının kanıtlanamadığını, ispat külfetin yerine getirilemediğini, dosya içeriğinde yere alan alış-satış sözleşmesi başlıklı adi belge incelendiğinde üretici ile sözleşme akdedilmesindeki usul ve esaslara göre düzenlenmediğinin görüleceğini, sözleşmenin belirtilen niteliklere haiz olmadığını ve taraflar arasındaki ilişkiyi açıkça ortaya koyabilecek, kuvvetli ve güvenilebilir mahiyette bulunmadığının sarih olduğunu, davacı ve davalının birer tarım şirketi oldukları ve TTK hükümlerindeki basiretli tacir ilkesi gözetildiğinde, geçersiz bir sözleşmeyle ticaretlerine ait faaliyette bulunamayacaklarının aşikar olduğunu, davacı tarafın müvekkil şirket ... Tarım Ltd. Şti. Tarafından sözleşme gereğince ödenmesi gereken 21/10/2019 tarihli ilk taksit miktarının 350.000,00.TL'sini gönderdiğini beyan ettiğini ve banka dekontunun sunulduğunu, dekontta açıklama kısmına yer verilmediğini, davacı sözleşmede belirtilen ilk taksitin ödendiğini beyan ettiğini, ancak alış-satış sözleşmesi başlıklı belge içeriğinde ilk taksitin 21/10/2019 tarihinde 500.000,00.TL olarak ödeneceği düzenlendiğini, banka havalesi ise 350.000,00.TL meblağ üzerinde yapıldığını, somut davada iddialar birbirini doğrulamadığı gibi mesnetsiz beyanlar kendi içinde çeliştiğini, davacının dava değeri olarak 210.000,00.TL belirlemesindeki gayede bir diğer muğlak husus olduğunu davacı tarafın müvekkil şirketten alacaklı olmadığının öngörebilecek konumda olduğundan takibin kötü niyet barındırdığını, bu nedenlerle davanın reddine, takibinden haksız ve kötü niyetli olan davacı aleyhine İİK'nın 67. Maddesi gereğince kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ :
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/02/2021 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile;davacının 350.000,00-TL ödemesine karşılık davalının her hangi bir mal teslimine dair savunmada bulunmadığı, borcu bulunmadığı yönünde itirazda bulunduğu, sözleşme altındaki imzaların inkar edilmediği ancak sözleşmenin şekline itiraz edildiği, buna göre taraflar arasında ticari satımın bulunduğunun kabulü gerektiği, tarafların defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, kayıtların 159 verilen siparişler avansı ve 153 Ticari mallar hesabı kaydında tutulması gerekirken 120 Alıcılar hesabında borç kaydı şeklinde tutulmasının esasa müessir olmadığı, tarafların yaptığı ödemelerin ise banka yoluyla yapıldığı, bu hususun açık olduğu, davacının ödediği bedel için takipten önce faiz talebinde bulunması için davalıyı temerrüte düşürecek bir ihtarın bulunmadığı, davacının da asıl alacak talebinde bulunduğu, işlemiş faiz talebi bulunmadığı, alacağın likit davalının borca itirazında haksız olduğu gerekçesi ile davanın kabulü ile İcra. Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takibe itirazın iptali ile 210.000,00.TL asıl alacak yönünden takibin takipteki şartlara devamına, hüküm altına alınan alacağın %20 oranında olmak üzere 42.000,00.TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verildiği anlaşılmıştır.
DAVALI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davalı vekili istinaf talebi ile; yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, mahkeme kararlarında iki tarafın iddia ve savunmalarının özeti anlaştıkları ve anlaşmadıkları hususlar çekişmeli konular hakkında toplanan deliller, delillerin tartışılması ret ve üstün tutulma nedenleri sabit görülen vakıalarda bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebebin açıkça gösterilmesinin zorunlu olduğunu, yerel mahkemenin hangi delillerle sonuca ulaştığını değil, dayanılan delillerde yer alan hangi vakıanın kabul edildiğini denetime elverişli şekilde gerekçeli olarak açıklamasının zorunlu olduğunu, ancak işbu yargılamanın ve kararın belirtilen niteliklere haiz olmadığını, mahkemece 350.000,00.TL için sunulan açıklamasız banka dekontunun yasa gereği niteliği incelenmediğini, gerekçede bahsedilmediğini, sözleşme ile bu ödemelerin arasındaki bağlantıyı destekler hiçbir delilin bulunmadığının değerlendirilmediğini, yerel mahkemenin eksik bir inceleme ile hatalı karar tesisisen sebep olan bir diğer önemli husus tarafların defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığını, kayıtların 159 verilen siparişler avansı ve 153 Ticari Mallar hesabı kaydında tutulması gerekirken 120 Alıcılar hesabında borç kaydı şeklinde tutulmasının esasa müessir olmadığının gerekçesi olduğunu, bilirkişi ...'a ait 22/01/2021 tarihli raporunda davacı şirketin yasal defterinde sipariş verildiğine daha sonra malın alındığına ilişkin bir kayıt bulunmadığını, davalı şirketin sözleşmeye istinaden ödendiğini ve daha sonra geri iade edildiği iddia edilen tutara ilişkin yasal defterlerinde herhangi bir kayda rastlanılmadığını belirttiğini, müvekkil şirket kayıtlarının ve defterlerinin usulüne uygun tutulduğunu ve lehine delil niteliği taşıdığına da açıkça değinildiğini, yine sözleşme taraflar arasında ticari ilişki bulunmadığına karine teşkil eder ise davalını yasal defterlerine göre davacıya borcu bulunmadığı kanaatindeyim şeklinde belirterek ticari defterlerin arasında çelişki barındırdığının anlaşıldığını, bu durumda alış veriş iddiasını defterlerine dayanarak ispat etmek isteyen davacının defter kayıtları ile müvekkil şirketin defter kayıtları örtüşmediğinden işbu yargılamada ispat için kullanılamayacağını açıkça ortaya konulduğunu, bu nedenlerle tehiri icra talebi ile haklı istinaf başvurusunun kabulüne, .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ... Karar sayılı dosyasının 16/02/2021 tarihli kaldırılmasına, yeniden yargılama sonucu davanın reddine davacı tarafın İİK'nun 67. Maddesi gereğince kötü niyet tazminatından sorumlu tutulmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas, ... Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı,
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
Dava, satım sözleşmesi kapsamında ödenen bedelin mal teslim edilmediğinden bahisle iadesi talebi ile başlatılan takibe itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.
Davacı vekili dava dilekçesi ile, taraflar arasında narenciye ürünleri alış satış sözleşmesi yapıldığı, davacının sözleşme gereğince ödemesi gereken ilk taksidin 350.000,00.TL'sini davalıya gönderdiği, sözleşme konusu ürünlerin davalı tarafından teslim edilmediği ve 140.000,00.TL'nin iade edildiği, bakiye 210.000,00.TL'nin tahsili için başlatılan icra takibine davalı tarafından haksız olarak itiraz edildiğini ileri sürerek itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiş davalı ise davacının alacağını ispatlayamadığı, sözleşmenin usulüne uygun düzenlenmediğini, davacının ispat yükünü yerine getiremediğini savunarak davanın reddine karar verilmesi talep etmiştir.
İlk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiş ve işbu karara karşı davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.
İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.
TBK'nın 207/2 maddesinde; "Sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça veya aksine bir adet bulunmadıkça, satıcı ve alıcı borçlarını aynı anda ifa etmekle yükümlüdür," hükmü yazılı olup buna göre asıl olanın peşin satış olduğu düzenlenmiştir. Aksini iddia eden taraf bunu yazılı deliller ile ispatlamalıdır. Havale, kural olarak bir borç ödeme vasıtasıdır, var olan bir borcun ödendiğini gösterir. Banka havalesi ile yapılan ödemenin avans niteliğinde gönderildiğinin ispat külfetinin davacı tarafta olduğu, davacının bu iddiasını HMK 200 maddesi uyarınca yazılı delille kanıtlaması gerekmektedir.
Somut olayda davacı tarafından narenciye alımı için davalıya 350.000,00.TL gönderildiği, ürünlerin gönderilmediği ve ödenen bedelin 210.000,00.TL'sinin iade edilmediği ileri sürülmekte olup, kural olarak avans mahiyetinde ödeme yaptığını davacı alıcı ispat etmekle mükellef olduğu, davacı tarafından bu kapsamda yazılı alış satış sözleşmesi ile davalıya 350.000.TL gönderildiği, davalı tarafından "iade" açıklaması ile 140.000,00.TL'nin iade edildiğine dair dekontların sunulduğu, taraflar arasındaki imzalanan ve imzası davalı tarafından inkar edilmeyen sözleşme, sözleşme belirtilen ödeme şartları ile davacı tarafından yapılan havale ve tarihi birlikte gözetildiğinde davacı tarafından gönderilen paranın alış satış sözleşme kapsamında gönderildiğinin kabulü gerektiği, davalı tarafından sözleşmeye konu malın teslim edildiğinin ileri sürülmediği gibi malın teslim edildiğinin usulüne uygun deliller ile de ispatlanamadığı, bu durumda ilk derece mahkemesince yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiş olmasının usul ve yasaya uygun olduğu davalı vekilinin aksi yöndeki istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
Yukarıda açıklanan sebeplerle, ilk derece mahkeme kararının usul ve yasaya uygun olduğu, davalının istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından, davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1)-.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/02/2021 tarih ve ... Esas, ... sayılı kararına karşı davalı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2)-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 14.345,10.TL karar ve ilam harcından peşin alınan 3.587,00 .TL istinaf karar harcının mahsubu ile bakiye 10.758,10.TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3)-6100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin davalı üzerinde BIRAKILMASINA,
4)-6100 sayılı HMK'nın 330. maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
5)-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde İADESİNE,
6)-6100 sayılı HMK'nın 359/3 maddesince karar tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesince YAPILMASINA,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle; 6100 Sayılı HMK'nun 362/1-a maddesi gereğince karar tarihindeki dava değerinin 378.290,00.TL'nin altında olması nedeniyle kesin olmak üzere 14/05/2024 tarihinde karar verildi.
...
Başkan
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Katip
...
¸e-imzalıdır