T.C. ... BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2021/1678 - 2024/1200
T.C.
...
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/1678
KARAR NO: 2024/1200
KARAR TARİHİ: 10/07/2024
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ...
ÜYE: ...
ÜYE: ...
KATİP: ...
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ... 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 24/02/2021
NUMARASI: ... ESAS ... KARAR
DAVACI : ... YALITIM MERKEZİ İNŞ. TAAH. OTO. HAY. İTH. VE İHR. LTD. ŞTİ.
VEKİLİ: Av...
DAVALI: ... METAL İZOLASYON ÜRÜNLERİ DAĞITIM VE PAZ. A.Ş.
DAVA: Menfi Tespit
Birleşen Mahkememizin ... E. ... K. Sayılı dosyasında;
DAVACI : ... YALITIM MERKEZİ İNŞ. TAAH. OTO. HAY. İTH. VE İHR. LTD. ŞTİ.
VEKİLİ: Av...
DAVALI
(TEMLİK ALAN): 1-... VARLIK YÖNETİM A.Ş. (TEMLİK EDEN ... FAKTORİNG A.Ş.) -
VEKİLİ: Av...
2-... VARLIK YÖNETİMİ A.Ş. (TEMLİK EDEN ... A.Ş.)
VEKİLİ: Av...
3-... BANKASI A.Ş. (...) ... TİCARİ ŞUBESİ -
VEKİLİ: Av...
4-... BANKASI A.Ş. -
VEKİLİ: Av...
5-T.... ... BANKASI A.Ş. (TÜRKİYE ...)
VEKİLİ: Av...
6-... BANKASI T.A.O.
VEKİLİ: Av...
7-... FAKTORİNG A.Ş. ... ŞUBESİ
VEKİLİ: Av...
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 10/07/2024
YAZIM TARİHİ : 10/07/2024
... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 05/10/2023 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNLARININ ÖZETİ :
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında 20/11/2014 tarihinde bayilik sözleşmesi yapıldığını, bu bayilik sözleşmesi uyarınca müvekkili şirketin davalıya toplamda 1.250.000,00.TL tutarlı 14 adet çek verildiğini, ancak davalı şirketin bayilik sözleşmesindeki yükümlülüklerini yerine getirmemesi sebebiyle müvekkili tarafından davalıya gönderilen ihtarname ile bayilik sözleşmesinin feshedildiğinin ihtar edilerek çeklerin iadesinin talep edildiğini, bunun üzerine davalı tarafından iadesi istenen çeklere karşılık olarak toplamda 1.070.000.TL tutarlı 3 adet çek verildiğini ve bu çeklerin müvekkiline 06/01/2015 tarihli "Teminat Çeki Teslim Protokolü" ile teslim edildiğini, bununla birlikte davacı şirketin, bayilik sözleşmesi ile müvekkili şirketten teslim almış olduğu 14 adet çek içerisinden toplamda 640.000.TL tutarlı 6 adet çeki müvekkiline iade ettiğini, bu iade neticesinde davalı şirkette 610.000.TL tutarlı 8 adet çek kaldığını ve bu çeklerin davalı tarafından müvekkiline teslim edilmediğini, müvekkilinin davalıdan kalan çeklerine karşılık olarak davalıdan mal alabilmek için davalı ile 10/02/2015 tarihli mal satım sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşmeye göre müvekkili şirketin bu ürünlerin bedeli karşılığında davalı şirkete bayilik sözleşmesi ile daha önceden teslim ettiği ... Bankası A.Ş. ... ... Şubesi'nin 30/04/2015 tarih 15.000,00.TL ve 30/08/2015 tarihli 140.000,00.TL bedelli 2 adet çeki saydırdığını ve yine aynı bankaya ait ... seri nolu 30/04/2015 tarih 110.000,00.TL bedelli, ... seri nolu 30/05/2015 tarih 110.000,00.TL bedelli ve ... seri nolu 30/06/2015 tarih 110.000,00.TL bedelli 3 adet yeni çek teslim edildiğini, taraflar arasında yapılan bu mal satım sözleşmesi uyarınca davalı şirketin müvekkili şirkete 4041 m3 XPS sarf yalıtım malzemesini 10/02/2015 tarihinde tam ve eksiksiz olarak teslim etmeyi borçlandığını, ancak davalının bu malzemeleri sözleşmede belirtilmiş tarihte, tam ve eksiksiz olarak teslim edemediğini, bu nedenle sözleşmenin kendiliğinden feshedildiğini, müvekkiline ait çeklerin de iade edilmediğini, 10/02/2015 tarihli sözleşme ile çeklere ciro yasağı getirildiğini, ancak davalı şirketin müvekkilinin çeklerini cirolayarak kullandığını, müvekkilinin davalı şirket lehine keşide ettiği çekler karşılığında davalı şirkete herhangi bir borcunun olmadığının tespiti ile dava konusu 11 adet çekin iptaline ve davalıya ödenmiş olan 140.000,00.TL'nin davalının teminat çeklerinden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ... E. ... K. Sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile ... Metal İzolasyon Ürünleri Dağ.ve Paz. AŞ. arasında imzalanan Bayilik Sözleşmesi ve Mal Satım Sözleşmesinin iptal edilmesi üzerine müvekkilinin ... AŞ.'ye vermiş olduğu çeklerin müvekkiline iade edilmeyerek çeklerin cirolanmak sureti ile davalılardan kullandığı kredilerin teminatı olarak davalılara devrettiğini, davalıların süresi geldikçe bu çek karşılıklarını müvekkilinden tahsil etmeye başladıklarını, davalıların iyi niyetli üçüncü kişi olarak kabul edilemeyceğinden bahisle müvekkilinin davalılara 11 adet çek karşılığı toplam 940.000,00.TL borçlu olmadığının tespiti ile dava konusu 11 adet çekin iptaline ve davalılara bugüne kadar ödenmiş olan 250.000,00.TL'nin davalılardan istirdadına, ayrıca işbu dosyanın aralarında hukuki ve fiili bağlantı olması nedeni ile ... Esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ... Esas sayılı dosyasında davalı ... Bankası vekili cevap dilekçesinde; müvekkili banka tarafından ... Metal Çatı İzolasyon Taah. Tic. ve San. A.Ş. lehine kredi hesapları açıldığını ve kullandırıldığını, ... Metal Çatı İzolasyon Taah. Tic. ve San. A.Ş. tarafından dava konusu çeklerin müvekkili bankaya tahsil edildiğinde kredi borcuna mahsup edilmek üzere temlik cirosu ile ciro edildiğini, müvekkili bankanın çeklerin yetkili hamili olduğunu, müvekkili bankanın çekin temlik cirosu ile hamili olup, çekte rehin cirosunun söz konusu olmadığını, ayrıca icra takip dayanağı bir kambiyo senedi olduğundan, keşideci ile lehtar arasındaki hukuki ilişkinin iyi niyetli hamil olan müvekkili bankaya karşı ileri sürülmesinin mümkün olamayacağını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ... E. Sayılı dosyasında davalı ... Faktoring A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; öncelikle müvekkili şirketin ticari faaliyet merkezinin ... olması nedeniyle yetkili mahkemenin ... Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, yetki itirazında bulunduklarını, müvekkili şirkete husumet yöneltilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin ... Şubesinin taraf gösterilmesi nedeniyle husumet itirazında bulunduklarını, müvekkili şirketin iyi niyetli meşru hamil olduğunu, şahsi def'ilerin iyi niyetli hamile karşı ileri sürülemeyeceğini, müvekkili şirketin çeki yasal prosedüre uygun olarak belgeleri ile birlikte teslim aldığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ... Esas sayılı dosyasında davalı ... Bankası T.A.O. vekili cevap dilekçesinde; müvekkili bankanın ... Şubesi tarafından ... Metal Çatı İzolasyon Taah. Tic. ve San. A.Ş.'ne 24/08/2011 tarihinde kredi kullandırıldığını, bu tarihten itibaren firma ile kredi çalışması yapılmadığını, davacı tarafından davalının kullanmış olduğu kredinin teminatını teşkil etmek üzere müvekkili bankaya verildiği 30/08/2015 tarihli ... nolu 140.000,00.TL bedelli çekin veya başkaca bir çekin ... Metal Çatı İzolasyon Taah. Tic. ve San. A.Ş. tarafından müvekkili bankaya kredisinin teminatını teşkil etmek üzere verilmediğini belirterek müvekkili banka yönünden davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ... Esas sayılı dosyasında davalı (Temlik eden) ... Faktoring A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirketin Faktoring sözleşmesi ile sözleşmeye konu müşterinin daha önce doğmuş ve/veya sözleşme süresi içinde işletmesi ile ilgili mal ve hizmet satışlarından doğan alacaklarını peşinen ve toptan devir temlik yolu ile devraldığını, devir ve temlik yolu ile alınan alacakların faturalar ile sabit olduğunu, müvekkili firmanın çeki ciro silsilesine göre ... Metal ... A.Ş.'den aldığını, bu firma ile müvekkili şirket arasında faktoring sözleşmesi mevcut olduğunu, mevcut durumun davaya konu çekin bir mal veya hizmet satışı sonucu temlik aldığını kanıtladığını, müvekkili firmanın iyi niyetli üçüncü kişi olduğunu, davacının ileri sürdüğü hususların 3. kişi konumundaki müvekkili şirkete karşı ileri sürülemeyeceğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ... Esas sayılı dosyasında davalı (Temlik eden) ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; müvekkili banka açısından yargılama konusunun ... nolu 30/04/2015 tarih ve 15.000,00.TL bedeli ... Metal ... Şti. tarafından müvekkili bankaya devir ve temlik cirosu ile devredilen ve mülkiyeti bankaya geçen çek ile ilgili olduğu, müvekkili banka tarafından herhangi bir icra takibi yapılmaksızın çekin takas odasına ibraz edilmek suretiyle tahsil edilmiş olmasından dolayı davacı tarafın istirdat davası açma koşullarının oluşmadığını belirterek, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ... Esas sayılı dosyasında davalı ... Bankası A.Ş. Vekili ; müvekkili yönünden davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen ... Esas sayılı dosyasında davalı T.... ... Bankası A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; dava konusu çeklerin, diğer davalı ... İzolasyon Ür. Dağ. Paz. A.Ş. tarafından değil, ciro ederek teslim ettiği ... Metal Çatı İzolasyon Taah. Tic. A.Ş. tarafından müvekkili bankaya verildiğini, çekler üzerinde teminat amaçlı verildiğine dair bir açıklama olmadığını, çeklerin teminat olarak verildiğine dair bir kayıt bulunmadığını, davacı tarafın diğer davalı ile aralarındaki temel ilişkiyi gerekçe göstererek iyi niyetli hamil konumunda bulunan müvekkili bankaya karşı böyle bir dava açmasının haksız ve hukuka aykırı olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ :
... Esas sayılı dosyası yönünden: taraflar arasındaki ticari ilişki nedeniyle davacının, davalıya toplam 1.850.000,00.TL tutarında çek keşide ederek verdiğini, bu çeklerden 640.000,00.TL tutarlı çeklerin davacıya iade edildiğini, davacı tarafından davalıdan toplam 877.159,07.TL tutarında mal alınmış olduğunu, ayrıca fatura kesilmeden davacı tarafından teslim alınan mal tutarının ise 10.766,13.TL olduğunu, böylece davacının davalıya vermiş olduğu çekler nedeniyle 322.074,80.TL borcunun bulunmadığını, verilen çeklerden sadece tedbir kararı verilen ve davalılardan ... Faktoring (temlik alan ... Varlık Yönetim Aş ) elinde bulunan davaya konu ... ... ... şubesine ait ... nolu, 10/05/2015 keşide tarihli, 50.000,00.TL tutarlı çekin ödenmediği, davaya konu diğer tüm çeklerin davacı tarafından yargılama sırasında ödendiğinin tespit edildiğini, bu nedenle davaya konu toplam 940.000.TL'lik 11 adet çek nedeniyle davacının davalıya 322.074,80.TL borçlu olmadığını, keşide tarihi en son olan çekten başlayarak, davacının davalıya ... Bankası .../... Şubesine ait ... seri nolu 30/01/2016 keşide tarihli 60.000,00.TL bedelli , ... seri nolu 30/09/2015 keşide tarihli 130.000,00.TL bedelli, ... seri nolu 30/08/2015 keşide tarihli 140.000,00.TL bedelli çekin 132.074,80.TL'lik kısmı yönünden olmak üzere toplam 322.074,80.TL borçlu olmadığının tespitine karar verildiğini, davacı tarafından bu çeklerin yargılama sırasında ödenmiş olduğu anlaşıldığından, keşide tarihlerinden itibaren işleyecek değişen oranlı avans faizleriyle birlikte davalıdan alınarak, davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Birleşen ... Esas ... Karar sayılı dava dosyası yönünden: dava dilekçesinde her ne kadar davaya konu ... nolu 30/08/2015 keşide tarihli 140.000,00.TL tutarlı çekin davalı ... Bankası TAO'nun elinde bulunduğunu iddia ederek, ... Bankası TAO'ya husumet yöneltmiş ise de, söz konusu çekin ... Bank'ın elinde bulunduğunu, ... Bankası TAO'nun elinde davaya konu her hangi bir çekin bulunmadığı anlaşıldığından, bu davalı yönünden davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.
Uyuşmazlık dava konusu çeklerin davalı bankalar tarafından rehin cirosu ile devralınıp alınmadığı noktasında olduğunu, davaya konu çekler yönünden davalı bankalara yapılan ciroda teminat cirosu olduğuna ilişkin herhangi bir ibare bulunmadığını, bu durumda dava konusu çekleri davalı ... Metal İzolasyon Ür. Dağ. ve Paz. A.Ş. tarafından davalı bankalara teslim edilirken yapılan cironun temlik cirosu olduğu kabul edilerek 6102 sayılı TTK' nun 687 (6762 sayılı TTK md. 599) maddesi uyarınca keşideci ile lehtar arasındaki hukuki ilişkiden kaynaklanan şahsi def'ilerin ciro yolu ile hamil olan davalı bankalara karşı ileri sürülebilmesinin çeklerin iktisabında bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olma şartına bağlandığını, davalı Faktoring şirketlerinin davaya konu çeklerin iktisabında bile bile borçlunun zararına hareket ettiği yönünde davacının hiçbir delil ibraz etmediğini, davalıların iyi niyetli 3. kişi sıfatıyla ve yetkili hamil olarak çekleri temlik cirosu ile devraldığının anlaşıldığını, bu nedenle menfi tespit davasının reddine karar verilmiştir.
Birleşen ... esas sayılı dava dosyasında davalı ... Faktoring'in elinde bulunan ... Bankası A.Ş .../ ... Şubesi'ne ait, ... çek nolu, 30/05/2015 keşide tarihli, 50.000,00.TL bedelli çekin bankaya ibrazı halinde karşılığı olsa dahi ödeme ve icra takiplerinin yapılması tedbir kararı ile yasaklandığını, davaya konu bu çekin ibraz edilmesine rağmen tedbir kararı nedeni ile ödeme yapılmamasından dolayı davalı ... Faktoring'in alacağına ulaşması geciktirildiği için davalı ... Faktoring AŞ. (Temlik Alan ... Varlık Yönetim AŞ.) yararına ve davacı aleyhine tazminat verilmesine karar verildiğini anlaşılmıştır.
DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; birleşen dava ile asıl davanın aynı davalar olmadığını, birleşen davanın ikame edilmesinin nedeninin, dava konusu çeklerin, davalı ... Metal İzolasyon Ürn. Dağ. ve Paz. A.Ş. tarafından, birleşen davadaki diğer davalılara teminat olarak teslim etmiş olması olduğunu, bu suretle davalı ... kendisi aleyhine mahkemece verilecek olan olası bir ihtiyati tedbir kararı ile ödeme yasağından kurtulmak amacıyla kötü niyetle böyle bir işlem yaptığını, çünkü müvekkili ile aralarında yapılmış olan sözleşmelerde açıkça bu çeklerin ciro ile üçüncü kişilere devir edilemeceği hüküm altına alındığını, bu ciro yasağının bu şekilde bertaraf edildiğini, çekleri teminat olarak alan bankaların ise hamil olmadıkları halde, kötüniyetle hamil gibi hareket ederek, çek bedellerinin tamamını tahsil ettiklerini, yani gayri nakdi olarak aldıkları teminatları, hamil gibi tahsil ederek nakde çevirdiklerini ve tahsil ettiklerini bu tutarları davalı ...'nin kredi borcundan mahsup ettiklerini, Banka ve Faktoring şirketlerinin iyi niyetli üçüncü kişi olarak kabul edilemeyeceğini, çeklerin kredi teminatı olarak alındığını, ancak davalı banka ve faktoring şirketlerinin çekleri hamil gibi tahsile koyarak çek bedellerini tahsil ettiklerini, Bankaların bu şekilde yaptıkları tüm tahsilatların yasalara, mevzuata ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkilince yapılan bu ödemelerin menfi tespit davasından istirdat davasınına dönüşmüş olduğunu, birleşen dava ile ilgili banka ve faktoring kurumları birleşen dava ile davaya dahil edildiğini, davada asıl dava ve birleşen dava diye ayırım yaparak iki ayrı karar verilmesinin, verilen kararda çelişkiye neden olduğunu, asıl davada müvekkilinin 322.074,80.TL borçlu olmadığını tespit edildiğini, bu tutarın davalı ... Metal A.Ş.'den tahsil edilerek müvekkiline ödenmesine hükmedildiğini, ancak müvekkilinin bu ödemeleri davalı ...'ye değil diğer davalı banka ve faktoring şirketlerine yaptığını, müvekkilin, borçlu olmadığı kısımın ödemesini kime yaptıysa ondan geri alması gerektiğini, müvekkilinin borçsuz olduğu kısım için yaptığı ödemelerin bankaların uhdesinde bırakıldığını, birleşen davanın tamamı reddedildiğini ve dava değerinin tamamı üzerinden vekalet ücretlerine hükmedildiğini, oysa ki aynı davada müvekkilin 322.074,80.TL borçlu olmadığına karar verildiğinden, kabul yerine geçmemekle birlikte eğer birleşen dava reddedilecek ise bile vekalet ücreti, müvekkilinin borçlu olmadığı tutarın düşülmesi ile kalan tutar üzerinden hesaplanması gerektiğini, açılan davalar ayrı ayrı davalar değil davalı ...' ye verilmiş olan çek bedelleri toplamı olduğunu, dava konusu çeklerin 322.074,80.TL için müvekkilinin borçsuz ise bu tutar düşülmeden hükmedilmiş olan vekalet ücretlerinin hatalı olduğunu, beyan ederek kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLER İLE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava; kıymetli evraktan kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkindir.
Davacı yanın; esas dava kapsamında, mal satım sözleşmesi uyarınca davalı şirketin davacı şirkete sarf yalıtım malzemesini 10/02/2015 tarihinde tam ve eksiksiz olarak teslim etmeyi borçlandığını, ancak davalının bu malzemeleri sözleşmede belirtilmiş tarihte, tam ve eksiksiz olarak teslim edemediğini, bu nedenle sözleşmenin kendiliğinden feshedildiğini, davacıya ait çeklerin de iade edilmediğini, 10/02/2015 tarihli sözleşme ile çeklere ciro yasağı getirildiğini, ancak davalı şirketin davacının çeklerini cirolayarak kullandığı kredinin teminatı olarak Türkiye ... Bankası'na devrettiğini, T.... Bankası'nın da çekleri vadesi geldikçe tahsil etmeye başladığını ve müvekkilinin ... nolu 30/03/2015 tarih 15.000,00.TL bedelli, ... nolu 30/04/2015 tarih 15.000,00.TL tutarlı ve ... seri numaralı 30/04/2015 tarih 110.000,00.TL tutarlı olmak üzere toplam 140.000,00.TL çek bedelini teslim almadığı mallar için ödemek zorunda kaldığını belirterek, davacının davalı şirket lehine keşide ettiği çekler karşılığında davalı şirkete herhangi bir borcunun olmadığının tespiti ile dava konusu 11 adet çekin iptaline ve davalıya ödenmiş olan 140.000,00.TL'nin davalının teminat çeklerinden tahsili ve birleşen dava kapsamında ise, iade edilmeyerek çeklerin cirolanmak sureti ile davalılardan kullandığı kredilerin teminatı olarak davalılara devrettiğini, davalıların süresi geldikçe bu çek karşılıklarını davacıdan tahsil etmeye başladıklarını, davalıların iyi niyetli üçüncü kişi olarak kabul edilemeyceğinden bahisle davacının davalılara 11 adet çek karşılığı toplam 940.000,00.TL borçlu olmadığının tespiti ile dava konusu 11adet çekin iptaline ve davalılara bugüne kadar ödenmiş olan 250.000,00.TL'nin davalılardan istirdadına karar verilmesi gerektiğini ileri sürdüğü lakin yargılama sırasında davacı yan tarafından ıslah dilekçesi verilerek ihtiyati tedbir kararı verilen ... nolu 30/05/2015 tarih 50.000,00.TL tutarlı çek açısından davanın menfi tespit, diğer çekler açısından istirdat davasına dönüştüğünü, menfi tespit davasında faiz talebi olamayacağından gerek ana dava gerekse birleşen davada faiz talebinde bulunmadıklarını, ancak dava devam ederken dava konusu çekler ödenmiş olduğundan hem ana dava hem de birleşen dava yönünden istirdat davasına dönüşen her bir çek için ayrı ayrı ödeme gününden başlayarak avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüş olduğu, davalı yanın ise; hem esas hem birleşen dava da davacının iddialarının gerçeği yansıtmadığı ve reddi gerektiğini savunduğu anlaşılmıştır.
Mahkemece; davanın kısmen kabul ve kısmen reddine karar verilmiş, davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.
Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, esas dava açısından; davacı tarafından davalıdan toplam 877.159,07.TL tutarında mal alınmış olduğu, ayrıca fatura kesilmeden davacı tarafından teslim alınan mal tutarının ise 10.766,13.TL olduğu, böylece davacının davalıya vermiş olduğu çekler nedeniyle 322.074,80.TL tutarında borcunun bulunmadığı, verilen çeklerden sadece davalılardan ... Faktoring (temlik alan ... Varlık Yönetim AŞ ) elinde bulunan davaya konu ... ... ... Şubesi'ne ait ... nolu, 10/05/2015 keşide tarihli, 50.000,00.TL tutarlı çekin ödenmediği, davaya konu diğer tüm çeklerin davacı tarafından yargılama sırasında ödendiği, Yargıtay'ın yerleşik uygulamaları da dikkate alınarak, keşide tarihi en son olan çekten başlayarak, davacının davalıya ... Bankası .../... Şubesine ait ... seri nolu 30/01/2016 keşide tarihli 60.000,00.TL bedelli , ... seri nolu 30/09/2015 keşide tarihli 130.000,00.TL bedelli, ... seri nolu 30/08/2015 keşide tarihli 140.000,00.TL bedelli çekin 132.074,80.TL'lik kısmı yönünden olmak üzere toplam 322.074,80.TL borçlu olmadığının tespitine ve birleşen dava açısından ise; ... Bankası TAO'nun elinde davaya konu her hangi bir çekin bulunmadığı ve bu davalı yönünden davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine, dava konusu diğer çeklerin davalı ... Metal İzolasyon Ür. Dağ. ve Paz. A.Ş. tarafından teslim edilirken yapılan cironun temlik cirosu olduğu kabul edilerek 6102 sayılı TTK' nun 687 maddesi uyarınca keşideci ile lehtar arasındaki hukuki ilişkiden kaynaklanan şahsi def'ilerin ciro yolu ile hamil olan davalı bankalara karşı ileri sürülebilmesinin çeklerin iktisabında bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olmanın şart olduğu, davalı bankalar ile çekleri yasaya uygun faturalara dayanarak, ciro yoluyla elde etmiş olan davalı Faktoring şirketlerinin davaya konu çeklerin iktisabında bile bile borçlunun zararına hareket ettiği yönünde davacının iddiasını ispat edemediğinden davacının 2004 sayılı İİK.nun 72/1 maddesi gereğince açtığı menfi tespit davasının reddine dair mahkemece isabetli şekilde değerlendirilme yapıldığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1-6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince davacı vekilinin ilk derece mahkemesi'nin kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 427,60.TL maktu istinaf karar harcından peşin alınan 59,30.TL'nin mahsubu ile bakiye 368,30.TL istinaf karar harcının davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3-6100 sayılı HMK'nin 326/1 maddesi gereğince istinaf başvurusu nedeniyle davacı tarafından yapılan harcamaların kendi üzerine BIRAKILMASINA,
4-6100 sayılı HMK'nin 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesince İADESİNE,
5-HMK'nın 359/4 maddesince karar tebliğ işlemlerinin Dairemiz tarafından YAPILMASINA,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 7036 sayılı Kanunun 7'nci maddesi yollamasıyla 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 361'inci maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere 10/07/2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan
e-imzalıdır.
Üye
e-imzalıdır.
Üye
e-imzalıdır.
Katip
e-imzalıdır.