T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2025/443 - 2025/587
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/443
KARAR NO: 2025/587
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 04/11/2024
NUMARASI: ... Esas ... Karar
DAVACI: ...
VEKİLİ: Av.
ASLİ MÜDAHİL: ... -
VEKİLİ: Av.
DAVANIN KONUSU: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ: 09/04/2025
KARAR YAZIM TARİHİ: 09/04/2025
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 04/11/2024 tarihli ... Esas ... Karar sayılı kararı aleyhine davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil tarafından hamiline olarak keşide edilen ... Bankası ... Şubesi ... seri nolu, 30/09/2024 ödeme tarihli 200.000-TL bedelli çek ile, ... bankası ... şubesi ... seri nolu, 10/10/2024 ödeme tarihli 200.000-TL bedelli çeki üçüncü kişiye teslim edildiğini, akabinde taraflar arasındaki ticari ilişki gereği yeniden müvekkili tarafından teslim alındığını, çeklerin müvekkilde iken kaybolduğunu, bu konuda ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Sor. Nolu dosyası ile suç duyurusunda bulunulduğunu, bu nedenlerle, öncelikle ... Seri Nolu, 30/09/2024 ödeme tarihli 200.000-TL bedelli çek ile, ... Seri Nolu, 10/10/2024 ödeme tarihli 200.000-TL çeklere ilişkin ödeme yasağı konulmasını ve yargılama sonucunda iptallerine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ :
İlk Derece Mahkemesi kararında özetle; "... Tüm dosya kapsamı açılan davanın çek iptali davası olması dikkate alınarak keşidecinin çekin zayi nedeniyle hasımsız olarak çek iptali davası açmasında hukuki yarar bulunmadığı ve dava hakkı çek hamiline tanındığından, çek için T.T.K.nun 757, 763, 764 ve devamı maddeleri uyarınca iptalini istemek hakkının sadece hamile ait olduğu, keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmadığı, keşideci tarafından kaybettiği çekin bedeli kendisinden talep edildiğinde veya çekin kimde olduğunu öğrendiğinde TTK.'nin 792 maddeleri uyarınca hasım gösterip borçlu olmadığının tespiti yönünde dava açmak ve o aşamadan sonra tedbirleri istemek hakkına sahip olduğundan her iki çek içinde çekin sahibi olan keşidecinin dava açma hakkı bulunmadığından davanın reddine..." şeklinde karar verildiği anlaşılmıştır.
DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, Müvekkil tarafından hamiline olarak keşide edilen ... Bankası ... Şubesi ... Seri numaralı, 30/09/2024 tarihli 200.000,00TL bedelli çek ile ... Bankası ... Şubesi ... Seri numaralı, 10/10/2024 tarihli 200.000,00TL bedelli çek, üçüncü kişiye teslim edilmiş ve akabinde taraflar arasındaki ticari ilişki gereği işbu bahse konu çekler, tekrardan müvekkil tarafından teslim alındığını, bahse konu çeklerin, müvekkilin uhdesinde iken zayi olduklarını, müvekkil tarafından yapılan tüm aramalara rağmen çekler bulunamamış olup tarafınca, bahse konu çeklerin üçüncü kişiler tarafından çalınmış olduğu düşünüldüğünü, üçüncü kişiler tarafından bankaya ibrazı ile müvekkilin hak kaybına uğramaması adına işbu eldeki dava ikame edildiğini, her ne kadar bahse konu çekler, müvekkil tarafından keşide edilmiş olsa da işbu çekler, üçüncü kişilere teslim edilmiş ve akabinde ticari ilişki gereği tekrardan müvekkil tarafından teslim alındığını, yani kısaca işbu çekler zayi olmadan önce müvekkil, çeklerin hamili konumunda olduğunu iddia ederek verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLER :
Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
Dava hukuki niteliği itibariyle zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
Davacı vekilinin dava dilekçesinde, müvekkili tarafından keşide edilen 2 adet çekin davadışı üçüncü kişiye verildiği ve daha sonra aralarındaki ticari ilişki gereği geri alındığı, ancak sözkonusu çeklerin müvekkilindeyken kaybolduğu ileri sürülerek davaya konu 2 adet çekin zayi nedeniyle iptali talep edilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi'nce davanın reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.
İstinaf incelemesi HMK.nun 355.maddesi gereğince davacı vekilinin istinaf sebepleri ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılmıştır.
6102 sayılı TTK' nın 818/1-s maddesi yollaması ile çekler hakkında da uygulanacak olan aynı kanunun 757.maddesinde iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişinin, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebileceği, 759.maddesinde poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptalinin istenebileceği, iptal talep edenin poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sunmak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlü olduğu düzenlenmiştir.
6102 sayılı TTK'nn 651. maddesi ve yine TTK'nın 778 ve 818/s bendi yollaması ile aynı Kanunun 757 ve devamı maddelerine göre açılacak kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali istemine ilişkin davalarda, dava açma yetkisi hamile ait olup, keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır.
Somut olayda, davacının keşideci olup, söz konusu çekin yetkili hamili olmadığı, bu nedenle zayi nedeniyle çek iptali davası açamayacağı, mahkemece, davanın reddine ilişkin olarak verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmıştır.
Yukarıda belirtilen sebeplerle, ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından HMK'nin 353/1-b.1 maddesi uyarınca davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1-.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 04/11/2024 tarihli ... Esas ve ... Karar sayılı kararına karşı davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2- 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 615,40.TL maktu istinaf karar harcı peşin olarak alınan 427,60TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 187,8TL'nin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3-6100 sayılı HMK'nin 326/1 maddesi gereğince istinaf başvurusu nedeniyle davacı tarafından yapılan harcamaların kendi üzerine BIRAKILMASINA,
4-6100 sayılı HMK'nin 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesince İADESİNE,
5-6100 sayılı HMK'nin 330. maddesi gereğince inceleme dosya üzerinden yapıldığından talep eden lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
6-6100 sayılı HMK'nin 7035 sayılı yasanın 30. maddesiyle değişik 359/4 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle ilk derece mahkemesince taraf vekillerine tebliğine,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle 6100 Sayılı HMK'nun 362/1-ç maddesi gereğince 09/04/2025 tarihinde kesin olmak üzere karar verildi.
Başkan
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Katip
e-imzalıdır