T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2022/919 - 2025/1632
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2022/919
KARAR NO : 2025/1632
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : MERSİN 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 15/02/2022
NUMARASI : ... Esas ... Karar
DAVACI : ... NAKLİYAT İNŞ ÇİMENTO SAN TİC LTD ŞTİ
VEKİLLERİ : Av.
DAVALI : ... SİGORTA ŞİRKETİ
VEKİLLERİ : Av.
DAVANIN KONUSU : Tazminat
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ :18/07/2025
KARAR YAZIM TARİHİ :18/07/2025
Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/02/2022 tarihli ... Esas ... Karar sayılı kararı aleyhine davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Mülkiyeti müvekkili şirkete ait bulunan ... plaka sayılı TIR vasıtanın davalı şirket tarafından 28.04.2011 tarih ve ... poliçe nosu ile Motorlu Kara Taşıtları Kasko Sigorta Poliçesi ile yine mülkiyeti müvekkil şirkete ait bulunan ... plaka sayılı TIR vasıtanın davalı şirket tarafındarı 28.04.2011 tarih ve ... poliçe nosu ile Motorlu Kara Taşıtları Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalandığını, sigortalanan araçların 23.06.2011 tarihinde ticari faaliyet için getirildikleri Mersin İlinde ..., ... ve ... isimli kişilerin ortak faaliyetleri sonucu çalındıklarını, araçları çalan kişiler hakkında ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... E. sayılı dava dosyası ile kamu davası açılmış olup, davanın henüz derdest olduğunu, araçların kasko sigorta poliçesi ile davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı olmaları nedeniyle olayın davalı şirkete bildirildiğini ve davalı şirket nezdinde dosya açıldığını, yapılan bir dizi görüşmeler sonucunda davalı şirketin Oto Hasar Müdürlüğü Servis Yetkilisi ... tarafından verilen cevabi e-mail yazısı ile tazminat taleplerinin reddedildiğini, ceza davasının sonucuna bırakıldığını, davalının ödeme yapmamasının poliçe şartlarına aykırı, zaman kazanmaya yönelik olup; araçların çalınması ile zaten mağdur durumda olan müvekkili şirketin mağduriyetinin de artmasına neden olduğunu, yitirilen araçların her biri için davalı sigorta şirketince üstlenilen riskin 85.500,00 TL.sı olup iki aracın toplam riskin 171.000,00 TL. si olduğunu, Sigorta poliçesi ile davalı tarafından üstlenilen riskin gerçekleşmiş olup zararın taraflarına ödenmesi gerektiğini belirterek, 171 000,00 TL. zararın olay tarihi olan 23.06.2011 tarihinden itibaren en yüksek ticari reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu sigortalı ... ve ... plakalı araçların trafik kaydı üzerinden ... ... Çarşı şubesinin rehin şerhi bulunduğunu, rehin şerhleri sebebiyle davacının dava açmada aktif husumet ehliyeti bulunmadığını, davaya konu araçların 08/04/2011-2012 tarihleri arasında geçerli olmak üzere müvekkili şirkete sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, Kasko Sigortası Genel Şartları ve Özel Şartları uyarınca davacı tarafın hasarının teminat dışı olduğunu, davaya konu araçların çalınmadığını, ortada hırsızlık değil emniyeti suistimalin söz konusu olduğunu, bunun da kasko sigorta poliçesi teminatı kapsamında olmadığını, davacının müvekkili şirketten fahiş miktarda tazminat talebinde bulunduğunu, davacının hasar talebinin ödenmesi gereken gerçek zarar miktarından çok fazla olduğu gibi hakkaniyetten de uzak olduğunu belirterek, öncelikle davanın husumet ve esas yönünden reddini, hasar tarihi itibariyle temerrüde düşmeyen müvekkili açısından 23/06/2011 tarihinden itibaren ticari reeskont faizi talebinin reddine karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ :
İlk Derece Mahkemesi kararında özetle; "... Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller, tarafların iddia ve savunmaları ile alınan bilirkişiler tarafından düzenlenen rapor ve ek raporlarının değerlendirilmesi sonucunda; davacı şirkete ait bulunan ... plaka sayılı TIR aracın 28.04.2011 tarih ve ... poliçe nolu Motorlu Kara Taşıtları Kasko Sigorta Poliçesi ile ... plaka sayılı TIR vasıtanın 28.04.2011 tarih ve ... poliçe nolu Motorlu Kara Taşıtları Kasko Sigorta Poliçesi ile davalı sigorta şirketi tarafından sigortalandığı, taraflar arasındaki uyuşmazlık noktasının "davacı şirkete ait sigortalı araçların davacının fiili mülkiyetinden kaybının hırsızlık veya emniyeti suistimal sonucu olup olmadığı, davacının zararının kasko sigorta poliçesi teminatı kapsamında davalı sigorta şirketininden tahsili gerekip gerekmediği" noktasında olduğu, toplanan deliler ve ceza dosyası kapsamına göre ise, ceza dosyasında açılan davanın zamanaşımı nedeniyle düşürülmesine karar verildiği, ceza dosyası kapsamından araçların anahtarlarının katılanların rızası hilafına ele geçirdiğinin anlaşıldığı, yeterli görülerek hükme esas alınan Bilirkişiler Makine Mühendisleri ... ile ... ve Sigorta konusunda uzman ... tarafından düzenlenen 23/07/2012 tarihli rapor ile "davacı şirkete ait ... plakalı çekici ile ... plakalı çekicinin, davaya konu çalınma hadisesinin meydana geldiği bildirilen aynı zamanda riziko tarihi olan 23/06/2011 tarihi itibariyle piyasa değerlerinin her biri için ayrı ayrı olmak üzere 83.000,00 TL olduğu, toplamda her iki aracın piyasa değerinin 23/06/2011 riziko tarihinde 166.000,00 TL olduğu"nun belirtildiği, taraflar arasındaki Motorlu Kara Taşıtları Birleşik Kasko Sigortası Poliçesi ek sözleşme maddelerinde yer alan ''Araç anahtarının ek sözleşme maddelerinde belirtilen haller sonucunda ele geçirilmesiyle suretiyle aracın çalınması sonucu meydana gelecek ziya ve hasarlar'' ın teminat kapsamında olduğundan sigorta kapsamında kalması nedeniyle sigorta poliçesi ile davalı sigorta şirketi tarafından üstlenilen risk gerçekleşmiş olduğundan ve araçların riziko tarihindeki toplam bedeli olan 166.000.00 TL alacağın davalı sigorta şirketinden tahsili gerektiği, araçların ticari araç ve tarafların tacir olması nedeniyle ticari reeskont faizine hükmedilmesi gerektiği anlaşıldığından davanın kısmen kabul kısmen reddi ile 166.000,00 TL alacağın dava tarihi olan 12/12/2011 tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek sonuç ve kanaatine varılmıştır. Davanın kısmen KABUL kısmen REDDİNE 166.000,00 TL alacağın dava tarihi olan 12/12/2011 tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Fazlaya ilişkin talebin reddine, ..." şeklinde karar verildiği anlaşılmıştır.
DAVALI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava konusu hasar teminat dışı olduğunu, davacı tarafın iddialarının aksine sigortalı ... ve ... plaka no lu araçlar çalınmadığını, kısacası ortada hırsızlık değil emniyet suiistimal suçu olduğunu bu da kasko sigorta poliçesi teminatının kapsamı dışında olduğunu, müvekkil şirketin soruşturma neticeleşinceye kadar tazminata mahkum edilmesi ve ceza davasının bekletici mesele yapılması gerekirken aksi yönde hareket edilmesinin kararın kaldırılması gerektiğini iddia ettiğini, tazminat miktarı gerçek zarar ilkesi ile örtüşmediğini, müvekkil şirket temerrüte düşmediğini iddia ederek verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLER :
Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
Dava, kasko sigortası sözleşmesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle, davalı sigorta şirketi tarafından Motorlu Kara Taşıtları Kasko Sigorta Poliçesi ile sigorta edilen müvekkili şirkete ait ... ve ... plaka sayılı TIR cinsi araçların ticari bir faaliyet için getirildiği Mersin İli'nde davadışı ..., ... ve ... isimli kişilerin ortak faaliyetleri sonucu çalındığı, her bir aracın poliçelerindeki teminat tutarının 85.500,00 TL olduğu ileri sürülerek toplam 171.000,00 TL tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesi talep edilmiştir.
Davalı vekili tarafından özetle, davaya konu araçların çalınmadığı, ortak hırsızlık değil, emniyeti suistimalin sözkonusu olduğu, bunun da kasko sigorta teminatı kapsamında olduğu savunularak davanın reddi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi'nce davanın kabulüne karar verildiği, karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.
İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.
Taraflar arasında, davacıya ait ... ve ... plaka sayılı TIR cinsi araçlar hakkında 08.04.2011-08.04.2012 dönemine ilişkin olarak ayrı ayrı Motorlu Kara Taşıtları Birleşik Kasko Sigortası Poliçesi düzenlendiği ve bu poliçelerde "araç anahtarının ele geçirilmesi nedeniyle çalınması klozu" bulunduğu konusunda çekişme yoktur. Uyuşmazlık, kasko sigorta poliçesi ile teminat altına alınmış olan araçların hırsızlık sonucu mu, yoksa emniyeti suistimal sonucu mu sigortalının elinden çıktığı ve buna bağlı olarak zararın sigorta teminatı kapsamında bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.
Mal sigortaları türünden olan kasko sigortasının teminat kapsamını belirleyen KSGŞ A/1 maddesine göre; gerek hareket gerekse durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar ile 3. kişilerin kötüniyet ve muziplikle yaptıkları hareketler ile fiil ehliyetine sahip olmayan kişilerin yol açacağı zararlar, aracın yanması, çalınması veya çalınmaya teşebbüs sonucu oluşan maddi zararların bütününün sigortanın teminat kapsamında olduğu anlaşılmaktadır. Kasko Sigortası Genel Şartları ilgili bölümünde, genişletilmiş kasko sigorta poliçesi, yukarıda yer alan teminat gruplarının tamamı ve bu genel şartlarda ek sözleşme ile teminat kapsamına dahil edilebilecek risklerden bir kısmı için teminatın verildiği ürün olarak tanımlanmıştır. Kasko Sigortası Genel Şartları A.4. maddesinde ise, ek sözleşme ile teminat kapsamına dâhil edilebilecek zararlar 15 bent halinde sayılmıştır.
Somut olayda, 21.06 2011 tarihinde davacı şirketin İstanbul İli'ndeki şantiyesine gelen davadışı ..., ... ve ... isimli kişiler ile 4 adet TIR aracının kiralanması konusunda anlaşıldığı, adıgeçen davadışı şahısların isteği üzerine araçların 22.06.2011 tarihinde Mersin İli'ne getirildiği, şoförleri karşılayan ...'nun ertesi günü araçların muayene işlemlerinin tamamlanması için muayene istasyonuna bırakılmasını istediği, bu sebeple araçlardan 3'üne ait anahtarların 4.aracın içine bırakılıp bu araç kilitlenerek anahtarının şoförler ... tarafından kendisinde tutulduğu, şoförlerden 2'sinin Adana İli'ndeki evlerine gittiği, diğer 2 şoförün ise ... ile birlikte yemeğe gidip alkol aldıkları, gece saatlerinde geldikleri otel odasında dinlenmeye çekildikleri, bu sırada şoför ... tarafından komodin üzerine bırakılan araç anahtarının ertesi sabah bulunamadığı, şoför ...'in sabah saatlerinde kendisini cep telefonundan arayan ... isimli şahsın TIR araçlarından 2 tanesinin muayenesinin bittiğini söyleyerek ne zaman geleceğini sorduğu, bunun üzerine muayene istasyona giden şoför ...'in davaya 2 TIR aracının orada olmadığını görmesi üzerine şikayetçi olunan olayla ilgili olarak davadışı ..., ... ve ... hakkında dolandırıcılık suçundan yapılan ceza yargılaması sonucunda zamanaşımı sebebiyle düşme kararı verildiği, yukarıdan beri açıklanan oluş biçimine göre davaya konu araçların anahtarlarının sigortalının ya da onun adına hareket eden şoförlerin rızası dışında üçüncü kişilerce ele geçirilmesi suretiyle araçların çalındığı, olayda emniyeti suistimal eyleminin sözkonusu olmadığı, zararın teminat dışında kaldığını ispat külfeti kendisine ait davalı sigorta şirketince başkaca bir delil de sunulmadığı, bu itibarla sigortalının rızası dışında anahtarlarının ele geçirilmesi suretiyle araçların çalınması sebebiyle davacının davalıdan zararının giderilmesini talep edebileceği, daha önce temerrüde düşürülmeyen sigortacının en geç dava tarihinde temerrüdünün gerçekleşmiş kabul edilmesi gerektiği, tarafların tacir olmasına göre hüküm altına alınan tazminata dava dilekçesindeki talep gibi ticari reeskont faizi uygulanmasına karar verilmesinde isabetsiz bulunmadığı, sonuç olarak ilk derece mahkemesince yazılı şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya uygun bulunduğundan, davalı vekilinin aksi yöndeki istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir
Yukarıda belirtilen sebeplerle İlk Derece Mahkemesi'nce davanın kısmen kabulüne dair verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu davalı vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1-6100 sayılı HMK'nin 353/1-b-1 maddesi gereğince davalı vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibarıyla alınması gereken 11.539,35.TL karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 2.834,86-TL harçtan mahsubu ile bakiye 8.704,49.TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3-6100 sayılı HMK'nin 326/1 maddesi gereğince istinaf eden davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerine BIRAKILMASINA,
4-6100 sayılı HMK'nin 330. maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
5-6100 sayılı HMK'nin 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesince İADESİNE,
6)-Kararın DAİREMİZCE taraflara TEBLİĞİNE,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 7036 sayılı Kanunun 7'nci maddesi yollamasıyla 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 361'inci maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere 18/07/2025 tarihinde oy birliğiyle ile karar verildi.
Başkan
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Katip
e-imzalıdır