T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2022/1203 - 2025/1582
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2022/1203
KARAR NO : 2025/1582
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 04/03/2022
NUMARASI : ... Esas ... Karar
DAVACI : ... KİMYA SANAYİ TİCARET YATIRIMLAR LİMİTED ŞİRKETİ
VEKİLLERİ : Av.
DAVALI : 1 -... ... ... SİGORTA ŞİRKETİ
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 2 -... LOJİSTİK AKARYAKIT TARIM İNŞAAT İTHALAT İHRACAT TİCARET VE SANAYİ LİMİTED ŞİRKETİ
DAVALI : 3 -... SİGORTA ... ŞİRKETİ
VEKİLİ : Av.
DAVANIN KONUSU : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ :17/07/2025
KARAR YAZIM TARİHİ :17/07/2025
Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 04/03/2022 tarihli ... Esas ve ... Karar sayılı kararı aleyhine davalı ... ... ... Sigorta şirketi vekili tarafından aleyhe istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile ... Kimyaevi Maddeler Tic. A.Ş arasında fosforik asit IBC-Ç ve Potas Kostik kimyasal ürünlerine ait bir satış sözleşmesi kurulmuş olup yapılan bu satışta söz konusu ürünlerin nakliyesi/taşıması için ... plakalı araç işleteni ... ile taşıyıcı olarak anlaşıldığını, bu taşıma anlaşmasıyla taşıyıcının müvekkiline ait toplamda 24.750,00-Kg. Fosforik asidin IBC adı verilen ve tanesi 1.650,00-Kg sıvı kimyasal alan 15 adet IBC konteynırla ve 1.000,00-Kg katı potasyum pidroksidi alıcı ... Kimyanın Adana'daki merkezine taşımayı üstlendiğini, ...'in işleteni olduğu ... plakalı aracın davalı ... Sigorta tarafından ... nolu kasko poliçesiyle, ... ... Sigorta tarafından ... poliçe nolu ZMSS ile sigortalı olduğu, aracın taşımaya konu kimyasal malları teslim aldıktan sonra Adana'ya doğru harekete geçtiğini, sürücüsü ...'ün sevk ve idaresindeki taşıyıcıya ait ... plakalı aracın Ankara-Aksaray otoyolunun 113.km'sine geldiğinde, davalı ... Lojistik'e ait ve sürücü ...'un sevk ve idaresindeki bağlı olduğu teşebbüs/araç maliki diğer davalı ... Lojistik olan ... plakalı araçla 2918 sayılı KTK'nun 56/1-c kuralını ihlal ederek öndeki söz konusu araca sağ arka tarafından çarpması sonucu yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasına sebep olduğunu, kazaya sebep veren davalılardan ... Lojistik Ltd. Şti adına kayıtlı ... plakalı aracın meydana getirdiği kaza sonucu ... plakalı çekici araçta ve araca bağlı bulunan ... plakalı yarı römorkta ağır hasar meydana geldiğini ve çekicinin römorkunda yüklü, kimyasal malların sahibi olan müvekkili şirkete ait içerisinde sıvı kimyasal (fosforik asit) bulunan (IBC)ler parçalanmış ve iş bu çarpışma sonucu toplam 5.510 kg fosforik asitin yola akıp zayi olduğunu, ayrıca bu sıvı kimyasalların içerisinde depo edilip taşınmasını sağlayan, kimyasal ürünün saklanmasına yarayan IBC denilen konteynerlardan 15 tanesinin de şiddetli çarpışma sonucu kullanılmaz hale geldiğini, zararın ödenmesi için davalı araç maliki ve sigortalara başvuru yapıldığını, yasal sürede herhangi bir cevap verilmediğini belirterek müvekkilinin uğradığı zararların davalılardan ... Ltd.Şti. yönünden tamamından ve haksız fiilin işlediği tarihten itibaren, ... Sigorta yönünden, arabuluculuk başvurusu yapıldığı tarihten ve sorumlu miktarı kadarınca, diğer davalı ... Sigorta yönünden ise ZMSS'nin üzerinde kalan ihtiyari mali sorumluluk miktarı ile sınırlı kalmak kaydıyla müştereken ve müteselsilen tazminine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle, meydana gelen kaza nedeni ile davacının aracının onarıldığını, müvekkili şirket nezdinde hasar dosyasının açıldığını, müvekkili şirketin yalnızca ZMMS'nin üzerinde kalan ihtiyari mali sorumluluk miktarı ile sorumlu tutulabileceğini, haksız davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigortavekili cevap dilekçesinde özetle: öncelikle yetki itirazında bulunduklarını, yetkili mahkemenin İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, dava konusu talep yönünden sorumluluklarının bulunmadığını, haksız davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Lojistik Akaryakıt Tarım İnşaat İthalat İhracat Ticaret ve Sanayi ve Ltd.Şti adına usulüne uygun tebligat çıkartıldığı halde duruşmalara gelmemiş ve herhangi bir beyanda da bulunmamıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ :
İlk Derece Mahkemesi kararında özetle; "... Yukarıda açıklanan tüm bu nedenlerle; davacı satışı yaptığı, fosforik asit ve kostik kimyasal ürünlerinin taşınması için ... plakalı çekici ile anlaşmış olup, bu aracın taşıma sırasında davalılardan ... Lojistik Akaryakıt Tarım İnşaat İthalat İhracat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketine ait ... plakalı araç ile çarpışması neticesinde çekici üzerinde bulunan ürünlerin zarar gördüğü, taşıması yapılan fosforik asidin 5.510 Kg ve asitlerin taşındığı IBC tanklarının zarar görerek kullanılamaz hale geldiği, davalılardan ... Sigorta A.Ş.'nin taşıma işini yapan ... plakalı aracın genişletilmiş kasko poliçesiyle sigortacısı olduğu, diğer davalı ... ... ... Sigorta A.Ş.'nin ise taşıma işi yapan araca çarpan ... plakalı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu, her ne kadar davacı tarafından ... plakalı araç işleticisi olarak ... Lojistik Akaryakıt Tarım İnşaat İthalat İhracat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi hasım olarak gösterilmiş ise de, Gaziantep İl Emniyet Müdürlüğü cevabı yazısında, ... plakalı kazaya karışan aracın kaza tarihinden ... Lojistik Uluslararası Nakliyat Petrol Otomotiv Turizm İnşaat Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketine ait olduğu, davacı vekili tarafından her ne kadar davalı şirket unvanında HMK 124 gereğince iradi değişiklik yapılması talebinde bulunulmuş ise de, kazaya karışan aracın kaza tespit tutanağında plakasının belirtildiği ve Avukatlık Kanunun m.2 gereğince dava açmadan önce kazaya karışan aracın plakasından işleteninin kim olduğunun öğrenilmesi mümkün iken bu araştırma yapılmadan dava açıldığı ve bu hususun kabul edilebilir bir yanılgı olarak kabulünün mümkün olmadığı gerekçesiyle bu davalı yönünden dosyanın tefrik edilerek dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verildiği, keşfen alınan bilirkişi raporlarında zorunlu mali mesuliyet sorumluluk sigortasının karşı araçta taşınan eşya için limit çerçevesinde eşyaya verilen zarardan sorumlu olacağı, genel şartlardaki anılan düzenlemenin, sigortalanan araç üzerinde bulunan bagaj ve yük için olduğu, üçüncü şahıslara ait olup başka araçlarda bulunan yük hasarının teminat dışında tutulması söz konusu olmadığı (Yargıtay Hukuk 17. Dairesi'nin 26.04.2014 Tarih Ve 2014/11728 E - 2014/9929 K.),
davalı ... Sigorta A.Ş.'nin taşıma işini yapan ... plakalı aracın ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı olduğu, ihtiyari mali sorumluluk sigortasının zorunlu trafik sigortası limitlerinin üzerinde kalan kısmı güvenceye aldığı, meydana gelen kazada oluşan zararın bu limiti aşmaması nedeniyle sorumluluğunun bulunmadığı, bununla birlikte limitin aşılması söz konusu olduğunda ihtiyari mali sorumluluk sigortası genel şartlarının 3-e maddesinde, aracın ve bu araç ile taşınan malların veya çekilen şeylerin bozulması zarar veya ziyaa uğraması yüzünden ileri sürülen taleplerin teminat dışında olduğunun düzenlendiği, ... plakalı araçta taşınan fosforik asidin 5.510 Kg olduğu, bu hususun kantar fişleri ile açık olup fosforik asit birim fiyatının 5,3857-TL/Kg olduğu ve KDV hariç toplam 29.671,21-TL hesaplandığı, IBC tanklarından üç tanesinin kullanılamaz hale gelip birim fiyatlarının 166-EURO olup kaza tarihi itibarıyla Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden 3.153,00-TL olmak üzere toplam hasar miktarının 32.828,21-TL olduğu, bu miktar üzerinden KDV eklenmek suretiyle oluşan zararın 38.737,29-TL yönünde sunulan raporun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, davacılar tarafından fosforik asidin taşındığı 15 adet IBC tankının hepsinin kullanılamaz hale geldiği yönünde itirazda bulunulmuş ise de, taşıma sırasında fosforik asit taşınan tanklardan üç tanesinden asidin sızdığı, diğer konteynırlardan herhangi bir sızıntı olmaksızın şirket merkezine gelmiş olması nedeniyle bu hususta yapılan itirazın yerinde olmadığı, davacının belirsiz alacak talebi ile ikame ettiği davayı bilirkişi raporundan sonra sigorta poliçesi limitinde ıslah ederek talebini 36.000,00-TL'ye artırdığı, her ne kadar davalılardan ... Lojistik Akaryakıt Tarım İnşaat İthalat İhracat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi yönünden daha öncesinde dosyanın tefrik edilerek tefrik edilen dosya üzerinden dava şartı yokluğundan red kararı verilmiş ise de, kısa kararda sehven bu davalı hakkında yeniden davanın dava şartı yokluğu nedeni ile reddine karar verilmesi HMK 304 gereğince yazı hatası olup bu husus gerekçeli kararda düzeltilmiş ve davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir. Davanın kısmen kabulü ile davalılardan ... Sigortaya karşı açılan davanın reddine, 36.000,00-TL tazminatın 13.06.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalı ... ... ... Sigorta'dan alınarak davacıya ödenmesine, Fazlaya ilişkin talebin reddine
..." şeklinde karar verildiği anlaşılmıştır.
DAVALI ... ... ... SİGORTA ŞİRKETİ VEKİLİTARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava konusu talebin ZMSS teminatı dışında olduğunu, bilirkişi raporları arasında çelişkinin olduğunu ve bu çelişkilerin giderilmediği, süre yönünden zaman aşımına uğradığını bu yönden reddine karar verilmesi gerektiğini, avans faizine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, faiz başlangıç tarihinin hatalı olduğunu iddia ederek verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLER :
Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
Dava, trafik kazası nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.
Davacı vekilinin dilekçesinde özetle, müvekkiline ait yükün davadışı taşıyıcıya ait ... plaka sayılı araçla taşınması sırasında, ... plaka sayılı aracın yükün taşındığı araca çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında, müvekkiline ait olup içinde sıvı kimyasal (fosforik asit) bulunan IBC tabir edilen konteynerlerin parçalandığı ve 5.510 kg fosforik asidin yola akarak zayi olduğu ve ayrıca 15 adet IBC'nin şiddetli çarpmanın etkisiyle kullanılamaz hale geldiği, kazaya neden olan ... plaka sayılı aracın davalı ... ... ... Sigorta tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesiyle ve yükün taşındığı ... plaka sayılı aracın ise diğer davalı ... Sigorta A.Ş tarafından kasko sigortası poliçesi kapsamındaki ihtiyari mali sorumluluk teminatı ile sigorta edildiği ileri sürülerek müvekkilinin uğradığı zararın davalılardan (davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatının üzerinde kalan kısımla sınırlı tutulması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi talep edilmiştir.
Davalı ... ... ... Sigorta vekili tarafından, dava konusu talebin zamanaşımına uğradığı, davacının talebinin teminat dışı olduğundan müvekkilinin sorumluluğunun olmadığı kusur ve tazminat taleplerinin belirlenmesi için bilirkişiden rapor alınması gerektiği, ödemeye esas belgeler toplanmadan sigorta şirketinin temerrüdünün gerçekleşmeyeceği savunularak davanın reddi istenilmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından, davanın reddi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi'nce davanın kısmen kabulü ile davalılardan ... Sigorta A.Ş.'ye karşı açılan davanın reddine, 36.000,00-TL tazminatın 13.06.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalı ... ... ... Sigorta'dan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verildiği, karara karşı davalı ... ... ... Sigorta şirketi vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.
İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.
İstinaf başvurusunda bulunan davalı ... ... ... Sigorta'ya yönelik tazminat talebi ZMSS poliçesinden kaynaklı olup, 2918 sayılı KTK'nın 109/2.maddesi uyarınca, zararın ve sorumlunun öğrenilmesinden itibaren 2 yıllık ve herhalde 10 yıllık zamanaşımına süresine tabidir. Davaya konu trafik kazasının 02.04.2019 tarihinde gerçekleştiği, eldeki davanın ise zamanaşımı süresi içinde 11.11.2019 tarihinde açıldığı anlaşıldığından, zamanaşımı def'i yerinde görülmemiştir.
2918 sy. Karayolları Trafik Kanunu'nun 92/1-e bendi ile de motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışında tutulmuştur. Ne var ki, sigorta teminatı dışında kalan taşınan eşya, ZMSS yapılan araçta taşınan eşyaya ilişkindir. Yoksa, ZMSS yapılan aracın bir başka araca çarpması sonucu o araçta taşınan eşya zarar görmüşse limitler çerçevesinde bu eşyaya gelen zarardan ZMSS sigortacısı sorumlu olacaktır. Nitekim Yargıtay 11.HD'nin de içtihatları bu yöndedir. (Bkz. 07.05.2001 Tarih ve 2001/1876 Esas-4163 Karar ilamı). Somut olayda zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigorta edilen aracın, malın taşındığı araca çarpması sonucu meydana gelen kazada, karşı araçtaki taşınan malın zarar görmesi söz konusudur. Bu durumda anılan davalının bu yöndeki istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.
Mahkemece davacının zararının tespiti bakımından bilirkişi kurulundan alınan 30.12.2020 tarihli kök raporda davacının zararının 32.828,21 TL olduğu görüşü bildirilmiş, aynı kurulun 30.11.2021 tarihli ek raporunda ise ilk raporda hesaplanan zarara 5.909,08 TL KDV ilavesiyle toplam zararın 38.737,29 TL olduğunun tespit edildiği, anılan raporlar arasında çelişki bulunmayıp farklılığın KDV ilavesinden kaynaklandığından, davalı ... ... ... Sigorta'nın bu yöne ilişkin istinaf sebebinin yerinde değildir.
2918 sayılı KTK'nın 99/1.maddesine göre, sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde ZMSS sınırları içinde kalan miktarlarını ödemek zorundadır, aksi halde sigortacı mütemerrit olur. Dosyadaki iadeli taahhütlü posta kartından davacının davalı ... ... ... Sigorta'ya 28.05.2019 tarihinde başvurduğu, buna 8 iş günü olan ödeme süresinin geçmesiyle sigortacının 07.06.2019 tarihinde temerrüde düşmüş ise de, mahkemece davacının talebi doğrultusunda arabuluculuk başvurusunun yapıldığı 13.06.2019 tarihinden itibaren faize hükmedilmiştir Tacir olan tarafların ticari işletmeleriyle ilgili olan trafik kazası sebebiyle hükmedilen tazminata avans faizi uygulanması da isabetlidir. Bu sebeple davalı ... ... ... Sigorta'nın faize ilişkin istinaf sebebi reddedilmiştir.
Yukarıda açıklanan sebeplerle İlk Derece Mahkemesi'nce davanın kısmen kabulüne dair verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu, davalı ... ... ... Sigorta vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1-6100 sayılı HMK'nin 353/1-b-1 maddesi gereğince davalı ... ... ... Sigorta vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibarıyla alınması gereken 2.459,16.TL karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 614,80.TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.844,36.TL harcın davalı ... ... ... Sigorta'dan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3-6100 sayılı HMK'nin 326/1 maddesi gereğince istinaf eden davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerine BIRAKILMASINA,
4-6100 sayılı HMK'nin 330. maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
5-6100 sayılı HMK'nin 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesince İADESİNE,
6-6100 sayılı HMK'nin 7035 sayılı yasanın 30. maddesiyle değişik 359/4 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle ilk derece mahkemesince taraf vekillerine tebliğine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 6100 sayılı HMK'nin 362/1-a maddesi gereğince KESİN olmak üzere17/07/2025 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Katip
e-imzalıdır