T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/1471 - 2026/2084
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2023/1471
KARAR NO : 2026/2084
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 19/07/2023
NUMARASI : 2022/814 Esas ve 2023/338 Karar
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI :
VEKİLLERİ : Av.
DAVANIN KONUSU : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ :03/07/2026
KARAR YAZIM TARİHİ :03/07/2026
... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/07/2023 tarih, 2022/814 Esas ve 2023/338 Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ÇKS adresi ... Ovası ... mevkii 461 ve 462 parsel sayılı taşınmazlarda tarımsal faaliyetlerde bulunduğunu, müvekkilinin tarımsal faaliyette bulunduğu tespit konusu ... mevkii 461 ve 462 parsel sayılı taşınmazların bulunduğu bölgede 02/02/2022 tarihinde sel ve su baskınları meydana gelmiş olup, bunun sonucunda dava konusu taşınmazlardaki ürünlerin tamamının zarar gördüğünü, müvekkilinin 02/11/2021 tarihinde ... mevkii 461 parsel sayılı taşınmazda 23,460 dekarlık alanda ve 462 parsel sayılı taşınmazda 23,347 dekarlık alanda ayrı ayrı sarımsak(kuru) çeşidi Alata 1 olan ürün ekimi yapmış ve söz konusu ürünler için 461 parsel sayılı taşınmazda ... poliçe numarası ile 462 parsel sayılı taşınmazda ise ... poliçe numarası ile Bitkisel Ürün Sigortası Poliçesi ile davalı şirket nezdinde sigortalandığını ve sunmuş oldukları poliçeler kapsamında teminat altına alındığını, müvekkilinin, arazisinde 02/02/2022 tarihinde meydana gelen sel ve su baskınından kaynaklı zararların tespiti için;02/02/2022 tarihinde ...'e ihbarda bulunulduğunu, bunun sonucunda ... yetkilileri söz konusu taşınmazlar ve bulunduğu bölge sular altında kalmasından dolayı taşınmazlar başına gelemediğini ve eksik inceleme yaptığını, bunun üzerine 11/02/2022 tarihli itirazlı ekspertiz raporunda %13 oranında hasar tespiti, 15/02/2022 tarihli kesin ekspertiz raporunda ise %0 oranda afaki hasar oranları tespit edildiğini, Sonuç olarak müvekkilin taşınmazlarında ekili bulunan ürünlerin %13 oranda afaki ve eksik hasar tespiti yapıldığını, bu nedenlerle davanın kabulü ile, ÇKS adresi ... Ovası ... 461 ve 462 parsel sayılı taşınmazlarda meydana gelen sel ve su baskınları nedeniyle hasar gören ürünlere ilişkin olarak davalı ... tarafından düzenlenen ... ve ... numaralı Bitkisel Ürün Sigortası Poliçeler ile teminat altına zararların tazmini açısından; yapılacak yargılama sonucunda müvekkilinin maddi zararının değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda ıslah ile arttırılmak üzere HMK'nın 107/1 maddesi gereğice fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 15.000,00 TL maddi tazminatın öncelikle davalı şirkete ihbar tarihi olan 02/02/2022 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ... adına ... İli ... İlçesi Merkez ... mahallesi 0/461 ve 0/462 numaralı ada parsellerde yer alan kuru sarımsak tarlası ... ve ... no'lu Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası poliçesi ile sigortalının beyanı doğrultusunda tanzim edildiğini, Poliçelerin başlangıç tarihinin 10.12.2021, bitiş tarihi 29.07.2022 olduğunu, ... ve ... no'lu poliçeli alanlarda 02.02.2022 tarihinde "sel ve su baskını hasarı" olduğu gerekçesiyle Müvekkili Kuruma hasar ihbarında bulunulduğunu, görevlendirilen ziraat mühendisi eksperler tarafından 15.02.2022 tarihinde yapılan ekspertiz çalışmasında, sel ve su baskınının etkilerinin belirlendiğini kesin ekspertiz çalışması ile alandaki masraflar hesaplanarak %13 hasar ile yeniden ekim-dikim kararı verildiğini, söz konusu poliçe için yeniden ekim dikim kararı alınan bir hasar olması nedeni ile hasar dosyasının incelendiğini ve tazminatı hesaplanarak ödemesinin tamamlandığını, Hasara ilişkin olarak 19.04.2022 tarihinde 20.487,00TL hasar tazminatının sigortalıya ödendiğini, ... Ovasında, Aralık ayının ilk haftasından itibaren meydana gelen aşırı yağışlar nedeniyle " sel ve su baskınları" meydana gelmiş ve bu yağışların ürünlere olan etkisinin belirlenmesi için hasar ihbarı bulunan poliçe sahibi üreticilerin alanlarında gerekli ekspertiz çalışmalarının yapıldığını, eksperler tarafından sahada yapılan incelemelerde, soğan, sarımsak ve sebze grubu ürünlerde, erken dönemde hasarın meydana gelmiş olması ve meydana gelen hasarın oluş şekli, ürünün gelişme dönemi gibi konular eksperler tarafından değerlendirilerek yeniden ekim dikim kararı alındığını, genel şart maddesi kapsamında eksperler tarafından alanda belirlenen hasar oranları üzerinden muafiyet ve müşterek oran uygulanmaksızın tazminat ödemelerinin gerçekleştirildiğini, davacı ...'e ait alanda eksperlerce tespit edilen %13 hasar oranı üzerinden 20.487,00.TL hasar tazminatı ödendiğini, davacının ürün yetiştirme tekniklerini yeterince uygulamadığını, davacının tüm taleplerinin haksız ve mesnetsiz olduğunu, bu nedenlerle; haksız davanın reddi ile dava masrafları ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ :
... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/07/2023 tarih, 2022/814 Esas ve 2023/338 Karar sayılı kararında, tarafların iddia ve savunmaları, sigorta poliçeleri, hasar tespiti, bilirkişi raporu ve dosya münderecatı dikkate alındığında; davacının tarlasını davalı ...'e Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası poliçesi ile sigorta ettirdiği, 02/11/2021 tarihinde meydana gelen sel ile tarlalarındaki ürünlerin zarar gördüğünü, davacının süresinde hasar ihbarında bulunduğunu, davalı tarafından sel baskını yönünden teminat verildiğini, mahkemece dosyanın 2 ziraat mühendisi 1 sigorta bilirkişiden oluşan 3 kişilik teknik bilirkişi heyetine tevdi edildiği, teknik bilirkişilerden oluşan heyet raporunda; "Davaya konu dönemde aşırı yağışın meydana geldiği (dosya içerisinde mevcut fotoğraflar-meteorolojik veriler) taşınmazın sular altında kaldığı, uyuşmazlık konusu döneme ilişkin ÇKS kayıtlarında davacı tarafın dava konusu taşınmaza Kuru Soğan ektiği, taşınmazlarda bulunan Kuru Soğan Bitkisinin su altında kalmasının bitkiyi çürüteceği, tekrar ekim yapılmasının ise ürünün fenolojik durumu ve hasat ayı dikkate alındığında mümkün olmayacağı, zararın sigorta teminatı kapsamında olduğu davacının dava konusu taşınmaz için 125.760,28.TL tazminat alacağının bulunduğu rapor edilmiştir." mahkemece bilimsel verilere ve tekniklere uygun hazırlanan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek meydana gelen hasarın teminatı bulunan sel baskını etkisi ile meydana geldiği teknik bilirkişi raporunda da davalının bu miktardan sorumlu olduğu gerekçesi ile davanın kabulü ile 125.760,28 TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 29.07.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
DAVALI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Tarım sigortaları konusunda uzman bir bilirkişiden tarafsız rapor alınması gerektiği, bilirkişi raporunda teminat dışı unsurların hesaplamaya dahil edildiği, ...'in yalnızca poliçe teminatındaki risklerin neden olduğu doğrudan zararları tazminle yükümlü olduğunu, müvekkil kurumca yapılan ödemeler mevzuta, mevcut duruma ve poliçe hükümlerine uygun olduğunu, müvekkil kurumun hiçbir tazminat ödeme yükümlülüğünün olmadığını, haksız ve mesnetsiz davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmadığını, kararın bozulmasını talep ettiğini, bilirkişinin hatalı değerlendirmelerinin aksine,
davacı, ... Ovasının toprak yapısı ve ürün yetiştirme tekniklerine uygun ekim yapmamış olduğunu, tam aksine ürünleri kendi haline bırakarak verim almayı beklediğini, bu durumun poliçe teminatı dışında olduğunu, Bilirkişi raporunda davacının ürün ekilmesi sırasında ziraat biliminin gereklerine uygun davrandığı yönündeki değerlendirmesine itiraz ettiğini, ... Ovası toprağı her ne kadar verimli olarak bilinse de, killi bir yapıya sahip olduğunu, bitkilerin sağlıklı kök gelişimi sağlaması için, toprak işleme (sürme) sonrasında ekimin yapılmasının önem arz ettiğini, toprak işleme yapılmadan ekim yapıldığında hem bitki çıkışı hem de çıkış sonrası gelişim olumsuz etkilendiği bilimsel bir gerçek olduğunu, doğrudan tohum ekimi ile yapılan soğan, kuru sarımsak yetiştiriciliğinde toprak işleme önem arz ettiğini, killi yapısı nedeniyle özellikle çimlenme sonrasında bitkinin toprak üstüne çıkış yapması için her gün düzenli olarak sulama yapılarak toprağın yumuşatılması gerektiğini, özellikle ... ovasının killi ağır toprağı sulama yapılmadan çıkışa izin vermeyerek seyrek çıkışlara neden olduğunu, Kıska ile yapılan soğan, kuru sarımsak üretiminde de üretim materyalinin kaliteli ve toprağa ekili olması şarttı olduğunu, Toprak üstüne serpilerek üstü kapatılmayan bitkilerin köklenmesi ve verime yatmasının mümkün olmadığını, kabul manasına gelmemek üzere, genel şartlar'ın ilgili maddesi ve yerleşik yargıtay içtihadı ile sabit olduğu üzere, poliçe ile ilgili alacak talepleri en erken hasat tarihinde muaccel olduğunu, davacının ıslah talebi zamanaşımı geçtikten sonra yapıldığından, ıslah edilen tutar üzerinden hüküm kurulmasının hatalı olduğunu, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu Madde 1420: "Sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemler, alacağın muaccel olduğu tarihten başlayarak iki yıl ve 1482 nci madde hükmü saklı kalmak üzere, sigorta tazminatına ve sigorta bedeline ilişkin istemler her hâlde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren altı yıl geçmekle zamanaşımına uğrar." netice olarak, bilirkişi tarafından itirazlarının doğrultusunda hazırlanmayan, mevzuat kapsamında değerlendirme yapılmayan ve hüküm kurmaya elverişsiz rapor üzerinden kurulan hükmün bozulmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/07/2023 tarih, 2022/814 Esas ve 2023/338 Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
Dava, devlet destekli bitkisel ürün sigorta poliçesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiş işbu karara karşı davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvuruda bulunulmuştur.
İstinaf incelemesi 6100 sayılı HMK'nun 355. maddesi uyarınca istinaf başvurusunda ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni gözetilerek yapılmıştır.
Dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere göre kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, meydana gelen sel baskını nedeniyle oluşan hasarın teminat kapsamında olduğu, nitekim davalı sigorta şirketi tarafından bu kapsamda davacıya ödeme yapıldığı, teknik bilirkişilerden oluşan heyet raporunda sarımsak bitkisinin su altında kalmasının bitkiyi çürüteceği ve ürünün fenolojik durumu ve hasat ayı dikkate alındığında yeniden ekim-dikim yapılmasının mümkün olmadığına ilişkin tespitte bulunulduğu, hasat tarihi itibariyle taleplerin zamanaşımına uğramadığı, mahkemece bu hususlar nazara alınarak davanın kabulüne dair verilen ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılmakla davalı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf kanun yolu başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
Yukarıda belirtilen sebeplerle ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu, davalı vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından, davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1)-... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/07/2023 tarih, 2022/814 Esas ve 2023/338 Karar sayılı kararına karşı davalı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2)-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 8.590,68.TL karar ve ilam harcından peşin alınan 2.147,68,TL istinaf karar harcının mahsubu ile bakiye 6.443,00.TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3)-İstinaf kanun yoluna başvuran davalı vekili tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin davalı üzerinde BIRAKILMASINA,
4)-HMK. 333 maddesi uyarınca kullanılmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesince İADESİNE,
5)-İnceleme duruşmasız yapıldığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
6)-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi gereğince kararın dairemizce taraf vekillerine TEBLİĞİNE,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 361'inci maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere 03/07/2026 tarihinde oy birliğiyle ile karar verildi.
Başkan
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Katip
e-imzalıdır