T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2022/1534
KARAR NO : 2025/1270
KARAR TARİHİ : 19/06/2025
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN : ... (...)
ÜYE : ... (...)
ÜYE : ... (...)
KATİP : ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İSKENDERUN ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 17/11/2021
NUMARASI : ... ESAS ... KARAR
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ...
VEKİLLERİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU :Tazminat( Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 19/06/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 19/06/2025
İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas ... karar sayılı kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili, müvekkili olan davacı şirket ile ... Gümrük Müşavirliği Tic. Ltd. Şti. Arasında 15/05/2007 tarihinde Gümrükleme Hizmetleri Mukavelesi imzalandığını, daha sonra ... Gümrük Müşavirliği Tic. Ltd. Şti. ile ... Gümrük Müşavirliği Ltd ŞTİ.'nin birleşmesi ile Gümrükleme Hizmetleri Mukavelesine ek protokol yapılarak ... Gümrük Müşavirliği Ltd. Şti. olarak tanımlanan firma unvanının bundan sonra ... ... Gümrük Müşavirliği A.Ş olarak değiştirilmesine karar verildiğini, taraflar arasında imzalanan anlaşmaya göre müvekkilinin gümrük işlemlerini mutlaka özel sicilinde kayıtlı ehliyetli gümrük müşavir ve Müşavir yardımcıları marifetiyle ifa edeceği hükmünün yer aldığını, mezkur müşavirlerin hata, ihmal, dikkatsizlik ve tedbirsizliklerinden dolayı ...'in maruz kaldığı zararlardan müteahhitin sorumlu olacağının belirlendiğini, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından görevlendirilen müfettişlerin 14/11/2016-18/11/2016 tarihleri arasında davacı şirkette kontrol denetimi yaptıklarını, yapılan denetim esnasında, ... Gümrük Müdürlüğü'nce tescilli 27/10/2015 tarih ve ... sayılı beyanname konusu malzeme için tahliye limanında oluşan 62.062,85 USD demuraj bedelinin ithalat beyannamesinde KDV matrahına dahil edilmemesi nedeniyle 32.353,24.TL tutarında ek KDV tahakkuku düzenlediğini, ayrıca Gümrük Kanununun 234. Maddesi uyarınca 97.059,72.TL KDV para cezası uygulandığını, Ek KDV tahakkuk bedelinin ödendiğini, KDV para cezası kararı için Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğüne itiraz edildiğini, Yönetim Kurulu Kararı ile davadan feragat edilmesi yönünde karar alındığı, anılan karar uyarınca, istinafta bulunan davadan vazgeçtiklerini ve müvekkili şirket tarafından ... Gümrük Müdürlüğü'ne gerekli müracaatın yapıldığını, Gümrük idaresi tarafından taleplerinin Bölge Müdürlüğüne iletildiği ve talebin red edildiği, Gümrük Bölge Müdürlüğü'nün ret kararı, 16.08.2018 tarihinde müvekkili şirkete tebliğ edildiği ve Hatay 1. Vergi Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyası ile yeniden dava açıldığı, yapılan yargılama neticesinde Hatay 1. Vergi Mahkemesi'nin 22.03.2019 tarih ve ... E. ... K. Sayılı kararı ile davanın reddine karar verildiği, verilen karara karşı müvekkili şirket tarafından Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi nezdinde istinaf başvurusunda bulunulmuş ise de Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi İkinci Vergi Dava Dairesi'nin ... E. ... K. Sayılı kararı ile istinaf başvurusunun kesin olarak reddedildiğini, davanın kesin olarak reddedilmesi üzerine, ... Gümrük Müdürlüğü'ne ödenmek durumunda kalınan 97.059,72.TL ceza tutarı ile, her iki İdare Mahkemesi kararı ile karşı taraf lehine hükmedilen vekalet ücreti ve yargılama gideri toplamı olan 3.384,34.TL olmak üzere toplam 100.444,06.TL nin ödenmesi talep edilmiş olmasına rağmen davalı tarafından ödeme yapılmadığı, İskenderun arabuluculuk bürosuna müracaat edildiği ve görüşmeler sonucunda 28.01.2020 tarihinde tutulan ... sayılı son tutanak ile ticari uyuşmazlık anlaşmazlık ile sonuçlandığını, davalının sözleşme kapsamındaki yükümlülüklerini gereği gibi yerine getirmemesi nedeniyle müvekkili şirket tarafından ödenmek durumunda kalınan 100.444,06.TL alacağın tahsili amacıyla iş bu davayı açmak zorunda kaldıklarını ifade ederek alacaklarının arabuluculuk sürecinin sona erdiği ve tutanağın tutulduğu 28/01/2020 tarihinden itibaren ticari işlerde uygulanan avans faiziyle birilkte tahsilini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davalı vekili, davacının dava dilekçesindeki iddialarının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, müvekkili şirketin davacı şirkete herhangi bir borcunun olmadığını, öncelikle davada zamanaşımı iddialarının bulunduğunu, davacının feragat ebebiyle sonuçlanan dava ve yapılandırmadan sonuç alınamaması yönündeki eylemden müvekkili şirketin sorumlu olduğu yönündeki iddialarının haksız olduğunu, davacı şirketin gümrük müfettişlerince düzenlenen rapor doğrultusunda ilgili gümrük idaresi tarafından gerçekleştirilen ek tahakkuk işlemine konu vergi borcunu ödediğini, para cezasına karşı da dava açtıklarını, davacı şirketin bu fiilinden ötürü zarar olarak para cezası ile ilgiil yapılandırma hükümleri kapsamında ya da hukuka uygunluk yönünden değerledirilememiş olduğundan ihtilafta müvekkili şirketin hiçbir kusur ya da sözleşmesel hüküm ihlalinin olmadığının açık olduğunu, bu seyeple davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ :
Yerel mahkemece verilen karar ile; " ithal konusu eşya ile ilgili olarak KDV matrahının unsuru olan taşıma bedellerinin içinde yer alan demuraj giderinin eksik beyan edilmesi nedeniyle davacı tarafın ödeme zorunda kaldığı Gümrük Kanununun 234. Maddesi kapsamında 97.059,72.TL para cezası ile cezanın iptali için Vergi Mahkemesi'nde açılan davanın karşı taraf vekalet ücreti olan 3.384,34.TL'nin tahsili istemine ilişkindir. Davacı şirket bünyesinde, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından görevlendirilen müfettişlerin 14/11/2016-18/11/2016 tarihleri arasında yapmış oldukları denetimde, usulsüz işlem tespiti üzerine davacı tarafa 97.059,72.TL para cezası tahakkuk ettirilmiş, davacı iş bu işlemin iptali için vergi mahkemesine dava açmış, açmış olduğu davadan da; kanun yolları tüketilmeden feragat ettiği, bu bağlamda sözleşme kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmediği anlaşıldığından açılan davanın reddine" şeklinde karar verilmiştir.
DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili tarafından verilen istinaf dilekçesi ile; 7143 sayılı Yasa kapsamında davalı Gümrük Müşavirinin yönlendirilmesi ile davadan vazgeçme dilekçesi düzenlenerek yeniden yapılandırma başvurusunda bulunulduğunu, Gümrük iradesi cezanın ödendiğinden bahisle yeniden yapılandırma müracaatını kabul etmediğini, bu kararın da davalı Gümrük Müşavirinin yönlendirilmesi ile yargıya taşındığını, mahkemenin bu başvuruyu reddettiği ve kararın kesinleştiğini, müvekkili şirket tarafından kesinleşen ceza kararının davalı Gümrük Müşavirine rücu edilmek istendiği ancak davalı tarafından bu talebin de reddedilmesi üzerine davanın açıldığını, müvekkili şirket tarafından beyannamenin tescili esnasında ceza kararına konu demoraj faturasının davalı gümrük müşavirine iletildiğini, buna rağmen söz konusu faturanın müşavir tarafından beyan edilmediğini, Gümrük Kanunu'nun 181 inci maddesinde belirtildiği üzere mezkur demoraj faturasının ithalatta KDV matrahına girme gerektiğinin davalı gümrük müşavirinin mesleği icra ve mesleği icabı ve mutat olarak bilmesi gerektiğini, davalı sözleşmesine aykırı olarak demorajı matraha dahil etmeyerek ceza kesilmesine neden olduğunu, mahkemenin bu hususta rapor alınmadığını belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını beyan etmiştir.
DELİLLER :
Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri, bilirkişi raporu, ve tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE :
Dava, Hizmet Sözleşmesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.
Davacı tarafından, davalı ile imzalanan Gümrükleme Hizmetleri Mukavelesine göre, davalı tarafından yapılacak gümrük işlemlerindeki hata, ihmal, dikkatsizlik ve tedbirsizliklerinden dolayı maruz kalınan zararlardan davalının sorumlu olacağı, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı müfettişlerinin yaptıkları denetimde, ... sayılı beyanname konusu malzeme için, tahliye limanında oluşan demuraj bedelinin ithalat beyannamesinde KDV matrahına dahil edilmemesi nedeniyle 32.353,24.TL tutarında ek KDV tahakkuku düzenlediği ve 97.059,72.TL KDV para cezası uygulandığı, Ek KDV tahakkuk bedelinin ödendiği, KDV para cezası kararı için Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğü'ne itiraz edildiği, itirazın reddedilmesi nedeniyle KDV para cezasının da ödendiği ve itirazın reddi kararının iptali için Hatay 1. Vergi Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyası ile dava açıldığı, mahkemece davanın red edildiği, dosya İstinaf aşamasındayken, o tarihte yürürlüğe giren yapılandırma yasasından faydalanabilmek için, davalının yönlendirmesi ile davadan feragat edildiği ve Gümrük Müdürlüğü'ne gerekli müracaatın yapıldığı, ancak talebin red edildiği, bu karara karşı ise Hatay 1. Vergi Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyası ile yeniden dava açıldığı, mahkemece davanın reddine karar verildiği, kararın istinaf edilmesi sonucu Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi İkinci Vergi Dava Dairesinin ... E. ... K. Sayılı kararı ile istinaf başvurusunun kesin olarak reddedildiği, davalının sözleşme kapsamındaki yükümlülüklerini gereği gibi yerine getirmemesi nedeniyle ödenmek durumunda kalınan 97.059,72.TL ceza tutarı ile her iki İdare Mahkemesi kararıyla karşı taraf lehine hükmedilen vekalet ücreti ve yargılama gideri toplamı olan 3.384,34.TL olmak üzere toplam 100.444,06.TL'den davalının sorumlu olduğu iddia edilmiş, davalı ise, davanın zaman aşımına uğradığını, davacının feragat sebebiyle red ile sonuçlanan dava ve yapılandırmadan sonuç alınamaması yönündeki eyleminden sorumlu olmadığını, yapılandırma yasasından faydalanılması için, davacıya, ... Gümrük Müdürlüğü'ne davadan vazgeçme dilekçesi verilerek yapılandırma başvurusunda bulunulması gerektiğinin tavsiye edildiğini, ancak, davacı tarafça davadan vazgeçme işleminin hatalı uygulandığını, hiçbir kusur ya da sözleşmesel hüküm ihlalinin olmadığını, bu seyeple davanın reddi gerektiğini savunmuş, mahkemece yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmiştir.
Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İstinaf incelemesi HMK'nun 355.maddesi gereğince davacı vekilinin istinaf sebepleri ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılmıştır.
Tüm dosya kapsamından, taraflar arasında imzalanan 15/05/2007 tarihli Gümrükleme Hizmetleri Sözleşmesinde; davacı tarafından yurt dışından ithal edilecek malzemelerin gümrükleme hizmetinin davalı tarafından üstlenildiğinin, davalının, gümrük işlemlerini özel sicilinde kayıtlı ehliyetli, gümrük müşavir ve müşavir yardımcıları marifetiyle ifa edeceğinin, müşavirlerin hata, ihmal, dikkatsizlik ve tedbirsizliklerinden dolayı davacının maruz kaldığı zararlardan davalının sorumlu olacağının kararlaştırıldığı, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı müfettişleri tarafından yapılan denetimde, ... sayılı beyanname konusu malzeme için tahliye limanında oluşan 62.062,85 USD demuraj bedelinin, ithalat beyannamesinde KDV matrahına dahil edilmemesi nedeniyle 32.353,24.TL tutarında ek KDV tahakkuku düzenlediği ve Gümrük Kanununun 234. Maddesi uyarınca 97.059,72.TL KDV para cezası uygulandığı, davacının Ek KDV tahakkuk bedelini ödediği ve KDV para cezası kararı için Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğü'ne itiraz edildiği, itirazın reddedilmesi nedeniyle KDV para cezasının da ödendiği, itirazın reddi kararının iptali için Hatay 1. Vergi Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyası ile dava açıldığı, mahkemece davanın red edildiği, dosya İstinaf aşamasındayken,18.05.2018 tarih ve 30425 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7143 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanunun 3/3(a) maddesi ile asla bağlı cezaların, vergilerin/gümrük vergilerinin bu Kanunun yayımı tarihinden önce ödenmiş olması veya Kanunda belirtilen süre ve şekilde ödenmesi şartıyla tamamının veya bunlara bağlı gecikme zamlarının tahsilinden vazgeçileceğinin hüküm altına alındığı, davacının, yapılandırma yasasından faydalanabilmek için, davalının yönlendirmesi ile davadan feragat edildiği ve Gümrük Müdürlüğü'ne gerekli müracaatın yapıldığı, ancak talebin red edildiği, bu karara karşı ise Hatay 1. Vergi Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyası ile yeniden dava açıldığı, mahkemece davanın reddine karar verildiği, kararın istinaf edilmesi sonucu Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi İkinci Vergi Dava Dairesinin ... E. ... K. Sayılı kararı ile istinaf başvurusunun kesin olarak reddedildiği, davacı tarafından, 97.059,72.TL ceza tutarı ile her iki İdare Mahkemesi kararıyla karşı taraf lehine hükmedilen vekalet ücreti ve yargılama gideri toplamı olan 3.384,34.TL olmak üzere toplam 100.444,06.TL zarardan davalının sorumlu olduğunun iddia edildiği, ilk derece mahkemesince hükme esas alınan 25/06/2021 tarihli bilirkişi raporunda, Gümrük İdaresi tarafından yapılan para cezası uygulama işleminin yasaya uygun olduğunun, bu işleme karşı açılan dava sırasında yürürlüğe giren yapılandırma yasasından davacının faydalanması için, davacının, davalıya gönderdiği e-postalarda “27.10.2015 tarihli ... sayılı ithalat beyannamesi ile ilgili olarak 7143 sayılı Kanun kapsamında “davadan vazgeçme dilekçesinin” ... Gümrük Müdürlüğü'ne verilerek yapılandırma başvurusunda bulunulması gerektiği hususunun bildirildiğinin, ancak, davacının açmış olduğu davadan kanun yolları tüketilmeden feragat ettiği belirtilmiş ve mahkemece bilirkişi raporu doğrultusunda davanın reddine karar verilmiş ise de, mahkemece alınan bilirkişi raporunda, davaya esas teşkil eden 15/05/2007 tarihli Gümrükleme Hizmetleri Sözleşmesindeki taraflara ait hak ve yükümlülüklerin somut olay bakımından değerlendirilmediği, davacı tarafından, aleyhine sonuçlanan İdare Mahkemesi kararıyla karşı taraf lehine hükmedilen vekalet ücreti ve yargılama gideri dışında, Gümrük Kanununun 234. Maddesi uyarınca kesilen ve ödenmek zorunda kalınan 97.059,72.TL KDV para cezasının da davalıdan tahsilinin talep edildiği, bu nedenle mahkemece, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı müfettişleri tarafından yapılan denetimde, ... sayılı beyanname konusu malzeme için, tahliye limanında oluşan 62.062,85 USD demuraj bedelinin, ithalat beyannamesinde KDV matrahına dahil edilmemesi ve bunun sonucunda 32.353,24.TL tutarında ek KDV tahakkuku düzenlenip, davacıya Gümrük Kanununun 234. maddesi uyarınca 97.059,72.TL KDV para cezası uygulanması işleminde, davalının, hata, ihmal, dikkatsizlik ve tedbirsizliği bulunup bulunmadığının, davalının, sözleşme kapsamındaki yükümlülüklerini gereği gibi yerine getirip getirmediğinin tespiti bakımından, konusunda uzman bilirkişilerden rapor alınarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yetersiz bilirkişi raporu hükme esas alınarak davanın reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırıdır.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasına ve dosyanın, yukarıda belirtilen eksik hususların giderilmesinden sonra karar verilmek üzere mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1)-Davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun KABULÜNE,
2)-İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas ... karar sayılı kararının HMK.'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA,
3)-Dava dosyanın yeniden yargılama için İskenderun Asliye Ticaret Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE,
4)-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin alınan 59,30.TL istinaf karar harcının kararın kesinleşmesi ile talep halinde davacıya İADESİNE,
5)-Davacı tarafından istinaf için yapılan yargılama giderinin esas hüküm ile birlikte ilk derece mahkemesince karara BAĞLANMASINA,
6)-6100 Sayılı HMK'nun 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesine İADESİNE,
7)-İnceleme dosya üzerinden yapıldığından lehe vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
8)-6100 sayılı HMK'nın 7035 sayılı yasanın 30. maddesiyle değişik 359/4 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle ilk derece mahkemesince taraf vekillerine TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 sayılı HMK'nun 353/1-a/6 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle kesin olmak üzere 19/06/2025 tarihinde karar verildi.
...
Başkan
...
...
Üye
...
...
Üye
...
...
Katip
...