T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2022/2922 - 2024/2052
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2022/2922
KARAR NO : 2024/2052
KARAR TARİHİ : 05/12/2024
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 28/06/2022
NUMARASI : ... Esas, ... Karar
DAVACI : ... TÜRKİYE ENDÜSTRİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ -
VEKİLİ : Av.
DAVALILAR : 1 -... ELEKTRİK DAĞITIM ANONİM ŞİRKETİ -
VEKİLİ : Av.
: 2 -TÜRKİYE ... BANKASI ANONİM ŞİRKETİ -
VEKİLLERİ : Av.
DAVANIN KONUSU : Banka Teminat Mektubunun Hükümsüzlüğünün Tespiti
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 05/12/2024
YAZIM TARİHİ : 05/12/2024
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 28/06/2022 tarih, ... esas ve ... karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket ile davalı ... Elektrik Dağıtım A.Ş. arasında idare tarafından yapılan ihale neticesinde davacı şirketin davalıya kablo tedariki taahhüdünde bulunduğunu, ... tarafından taahhüt edilen kablo satışının teminatı olmak üzere davacı şirket tarafından kesin ve süresiz teminat mektubu verilmesi hususunda mutabakata varıldığını, bu itibarla ... tarafından, 22/12/2005 tarihli ... Bankası tarafından düzenlenmiş ... seri numaralı 5.190,00.Eski TL miktarlı kesin ve süresiz teminat mektubu, 23/12/2005 tarihli ... Bankası tarafından düzenlenmiş ... seri numaralı 12.200,00.Eski TL miktarlı kesin ve süresiz teminat mektubu süresi içerisinde ...'a sunulduğunu, taraflar arasında ticari ilişkinin sona ermesiyle birlikte kablo temini taahhüdünün teminatı olması amacıyla düzenlenen banka teminat mektuplarının kullanılabilmesi için gerekli koşullarında ortadan kalktığını, bankanın teminat mektuplarının kullanım amacı kalmamış olması nedeniyle davaya konu teminat mektuplarının taraflarına iadesi için davalı şirkete sayısız defa başvurulduğunu ancak işbu dava tarihine kadar taraflarına teminat mektuplarının iadesinin gerçekleşmediğini, aradan geçen 16 yılda banka teminat mektuplarının iade edilmemiş olmasının ticari hayatın işleyişi ve hukuken kabul edilemeyeceği, işbu davanın teminat mektuplarının iptali istemine ilişkin olduğunu, işbu talebin banka mektuplarının ... edildiği bankaya da yöneltilmesi gerektiğini, hukuki ve ticari işlevi ortadan kalkmış olan ... Bankası tarafından verilmiş 22/12/2005 tarihli, ... seri numaralı, 5.190,00-Eski TL bedelli, 23/12/2005 tarihli, ... seri numaralı, 12.200,00-Eski TL bedelli teminat mektuplarının iptalini talep ve dava ettiğini bildirmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, şirket merkezinin Adana olduğunu, müvekkili şirketin dağıtım bölgesini Adana, Mersin, Osmaniye, Kilis, Gaziantep, Hatay illerinin oluşturduğunu, bu iller için imzalanan sözleşmeler için belirlenen yetkili yer mahkemesinin de dağıtım bölgeleri ile sınırlı olduğunu, bu nedenle öncelikle yetkisizlik kararı verilmesi gerektiğini, dava dilekçesi ve ekinde davacı tarafından şirketlerine sunulmuş bir mektup iadesi talebini içerir dilekçe sunulmadığını, davacının mektup iadesi ile ilgili bir başvurusunun tespit edilemediğini, ... Genel Müdürlüğü ile imzalanan İHDS 2006, özelleşmenin ise 2013 tarihli olduğunu, davacının mektup iadesi ile ilgili talepleri var ise ne zaman bu talepleri şirketlerine sunduğunun değerlendirilmesi gerektiğini, şirketlerinin mektubun iade edilmemesi yönünde bir kusurunun mevcut olmadığını, bu nedenlerle davanın reddini talep etmiştir.
Davalı T. ... Bankası A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; teminat mektubunun iptali veya hükümsüzlüğü davasının muhataba karşı açılması gerektiğini, işbu davanın bankaya yöneltilemeyeceğini, husumet itirazlarının bulunduğunu, teminat mektuplarında geçen "Lehtar" ibaresinin borçluyu/malı veya hizmeti satın alanı, "Muhatap" ibaresinin ise alacaklıyı veya malı satanı ifade ettiğini, müvekkili bankanın ise sadece burada borçlu olan kişinin lehine teminat vermekte olduğunu, ayrıca teminat mektubunun lehtarı olan davacı borçlunun teminat mektubunda hak sahibi olmadığı ve dolayısıyla da bu davaya açamayacağının da açık olduğunu, müvekkili banka tarafından teminat mektubu çıkışının yapılabilmesi teminat mektubunun müvekkili bankaya ibrazı ile muhatap tarafından ibra edilmesine bağlı olduğunu, öncelikle davanın husumet yokluğundan reddini, haksız ve mesnetsiz davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ :
İlk Derece Mahkemesi'nin kararında özetle davalı bankaya yönelik davanın pasif husumet yokluğu sebebiyle reddine, diğer davalı ...'a yönelik davanın ise konusuz kaldığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği anlaılmıştır.
DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili katılma yoluyla sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; Yerel Mahkeme tarafından banka yönünden usulden ret kararı ile birlikte yasal vekalet ücretinin kendilerine hükmedilmesine yönelik kararın düzeltilerek onanması gerektiğini, davanın tümden kabulüne ve yargılama gideri ile birlikte yasal vekalet ücretinin davalılardan tahsiline karar verilmesi gerektiğini, müvekkili şirket aleyhine yasal vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın talepleri gibi kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DAVALI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalı ... Elektrik Dağıtım A.Ş. Vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın ticari dava olduğunu, arabuluculuğa başvurulması gerektiğini, davacının dava öncesi mektup iadesi ile ilgili müvekkili şirkete yaptığı bir başvurunun yer alıp almadığının sorgulanmasının talep edildiğini, bu konunun araştırılmadığını, müvekkili şirketin hisse sahibinin ... Enerji A.Ş. olduğunu, özelleşme süreci ile birlikte tüm arşivlerin devralındığını, geçmişe ilişkin evraklar hususunda şahıslar ve kurulmlar tarafından talepte bulunulması halinde kapsamlı bir araştırma yapılması gerektiğini, ... Genel Müdürlüğü ile imzalanan İHDS 2006, özelleşmenin ise 2013 tarihi olduğunu, müvekkili şirketin mektubun iade edilmemesi yönünden bir kusurunun bulunmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
Dava, banka teminat mektuplarının iptali istemine ilişkindir.
Davacı vekili, müvekkili tarafından alınan ihale kapsamında davalı ...'a 2005 yılında kablo tedarik hizmeti verildiğini, ihale kapsamında davalı banka tarafından düzenlenen 2 adet banka teminat mektubunun davalı ...'a verildiğini, işin tamamlandığını ve idare taarfından kabul edildiğini, buna rağmen aradan geçen sürede teminat mektuplarının iade edilmediğini, yapılan başvurulara da olumlu bir sonuç alınamadığını belirterek banka teminat mektuplarının iptaline karar verilmesini talep etmiş, davalılar davanın reddine karar verilmesini talep etmiş, neticede mahkemece yazılı gerekçeyle davalı bankaya yönelik davanın pasif husumet yokluğu sebebiyle reddine, diğer davalı ...'a yönelik davanın ise konusuz kaldığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş olup, iş bu karara karşı davalı ... vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu ve davacı vekili tarafından da katılma yoluyla istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
Dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere göre kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, iş bu davada husumetin teminat mektubunun muhatabı olan idareye/işverene karşı yöneltilmesi gerekip davalı bankaya husumet yöneltilemeyeceğinden davalı banka yönünden verilen usulden red kararının ve banka lehine vekalet ücreti verilmesinin doğru olduğu (bkz. Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2022/5110 Esas, 2023/4721 Karar sayılı kararı, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2016/5485 Esas, 2017/4926 Karar sayılı kararı), yine her ne kadar dava konusuz kalmış olsa da, ihale konusu iş tamamlanmasına rağmen dava konusu teminat mektuplarını uhdesinde tutarak iade etmeyen davalı ...'ın iş bu davanın açılmasına sebebiyet verdiği ve mahkemece yargılama giderlerinden sorumlu tutularak adı geçen davalı aleyhine vekalet ücreti verilmesinin de isabetli olduğu, neticede inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, taraf vekillerinin yerinde bulunmayan istinaf kanun yolu başvurularının ayrı ayrı esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1)-.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 28/06/2022 tarih, ... esas ve ... karar sayılı kararına karşı davacı ve davalı ... Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi vekilleri tarafından yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nin 353/1-b.1 maddesi uyarınca AYRI AYRI ESASTAN REDDİNE,
2)-a)492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 427,60.TL maktu istinaf karar harcından peşin alınan 80,70.TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 346,90.TL istinaf karar harcının davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
b)492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 427,60.TL maktu istinaf karar harcından peşin alınan 80,70.TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 346,90.TL istinaf karar harcının davalı ... Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi'nden alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3)-6100 sayılı HMK'nin 326/1 maddesi gereğince taraflar tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin taraflar üzerinde BIRAKILMASINA,
4)-6100 sayılı HMK'nin 330. maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
5)-6100 sayılı HMK'nin 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde İlk Derece Mahkemesi'nce İADESİNE,
6)-6100 sayılı HMK'nin 7035 sayılı yasanın 30. maddesiyle değişik 359/4 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle İlk Derece Mahkemesi'nce taraf vekillerine TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nin 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle; 6100 Sayılı HMK'nin 362/1-a maddesi gereğince karar tarihindeki kabul edilen dava değerinin 378.290,00.TL'nin altında olması nedeniyle kesin olmak üzere 05/12/2022 tarihinde karar verildi.
Başkan
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Katip
e-imzalıdır