Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2023-1-056 (Devralma) Karar Sayısı : 24-03/22-9 Karar Tarihi : 11.01.2024 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Birol KÜLE Üyeler : Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Cengiz ÇOLAK, Berat UZUN B. RAPORTÖRLER : E. Ebru ÖZTÜRK, Cemile ERSOY YÜKSEK, Habil Arda KEL, Muhammet DEMİREL, Seda AÇIKGÖZ C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - Permira Holdings Limited Temsilcileri: Av. M. Togan TURAN, Av. Deniz BENLİ, Av. İrem UYSAL Orjin Maslak, Eski Büyükdere Cad. No:27 K:11 Maslak 34485 İstanbul (1) D. DOSYA KONUSU: Adevinta ASA’nın ortak kontrolünün Permira Holdings Limited ve Blackstone Inc.nin nihai olarak kontrol ettikleri belirli fonlar tarafından devralınması işlemi. (2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 13.12.2023 tarihli ve 45996 sayılı yazı ile intikal eden ve eksiklikleri 29.12.2023 tarihli ve 46747 sayılı yazı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 08.01.2024 tarihli ve 2023-1-056/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle, dosya konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (4) Yapılan bildirimde, Adevinta ASA’nın (ADEVINTA) ortak kontrolünün, nihai olarak Permira Holdings Limited (PERMIRA) tarafından yönetilen belirli fonlar (Permira VII ve VIII Fonları) ve Blackstone Inc. (BLACKSTONE) tarafından kontrol edilen bir fon (Blackstone VIII Fonu) tarafından devralınması işlemine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) ve 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ (2010/4 sayılı Tebliğ) çerçevesinde izin verilmesi talep edilmiştir. (5) 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinin üçüncü fıkrasında; “Bağımsız bir iktisadi varlığın tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirecek bir ortak girişimin oluşturulması, bu maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında bir devralma işlemidir.” hükmüne yer verilmiştir. Anılan hüküm uyarınca dosya konusu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ kapsamında bir devralma işlemi sayılabilmesi için ortak kontrol altında bir teşebbüsün bulunması ve ortak girişimin bağımsız bir iktisadi varlık (tam işlevsel) olarak ortaya çıkması şeklinde iki unsurun birlikte sağlanması gerekmektedir. (6) Hâlihazırda ADEVINTA’nın hisseleri üzerindeki oy haklarının %(.....)’ü eBay, %(.....)’i Schibsted, %(.....)’i Permira Advisers LLP’ye (Permira VII Fonu aracılığıyla)1 ait olup 1 Bildirim Formu’nda (.....) ADEVINTA üzerinde pasif bir azınlık hisseye (.....) sahip olduğu belirtilmiş ancak (.....)’nın yönetim hakkı olmaksızın nihai olarak PERMIRA tarafından kontrol edilen bir yatırım
24-03/22-9 2/7 kalan %28’i ise halka açıktır. İşlem sonrasında ise ADEVINTA’nın %(.....)’üne BLACKSTONE, %(.....)’ine PERMIRA (Permira VII ve VIII Fonları’nın payları birleştirilmiş halde)2, %(.....)’sine eBay, %(.....)’üne Schibsted, %(.....)’una GA ve %(.....)’üne ise TCV sahip olacaktır. (7) Başvurudan edinilen bilgilere göre; bildirime konu işlem öncesinde ADEVINTA, herhangi bir mevcut hissedarı tarafından kontrol edilmemektedir. İşlem sonrasında ise BLACKSTONE ve PERMIRA’nın, (.....) (FeederCo) aracılığıyla ADEVINTA’yı ortak kontrol edeceği anlaşılmaktadır. Şöyle ki, planlanan işlem kapsamında PERMIRA tarafından kontrol edilen Permira VIII Fonu, Blackstone tarafından kontrol edilen Blackstone VIII Fonu, (.....) ve (.....), FeederCo hisselerinin çoğunluğuna sahip olacaktır. Diğer mevcut hissedarlar eBay ve Schibsted ise, paylarını FeederCo’nun nihai olarak kontrol ettiği (.....)’ye (TopCo) aktarmak suretiyle TopCo aracılığıyla ADEVINTA’da hissedarlıklarını sürdürecektir3. FeederCo, TopCo ve ADEVINTA, BidCo Grubu’nu oluşturmaktadır. (8) Bildirime konu işlem kapsamında, TopCo yönetim kurulu, ADEVINTA da dâhil olmak üzere BidCo Grubu ve iştiraklerinin stratejik ticari kararlarına ilişkin olarak karar verme yetkisine sahip olacaktır. Bu kapsamda TopCo, iş planı ve bütçenin onaylanması ile ADEVINTA ve diğer BidCo Grubu şirketlerinin yönetim kurullarına üye atanması veya herhangi bir üst düzey çalışanın atanması gibi BidCo Grubu’nun genel yönetiminden sorumlu olacaktır. Bununla birlikte işlem kapsamında, ADEVINTA da dâhil BidCo Grubu’nun stratejisini ve yönetimini etkilemeyi amaçlayan kararların alınabileceği ana kurumsal organ FeederCo’nun yönetim kurulu olacaktır. (9) Başvuruda TopCo yönetim kurulunun (.....) üyeden oluşacağı, eBay, Schibsted, (.....) ve (.....) yönetim kurulu üyesi atama hakkına sahip olacak iken BLACKSTONE ile PERMIRA’nın (.....) üye atayacağı ve yönetim kurulu başkanının da BLACKSTONE ve PERMIRA tarafından ortaklaşa belirleneceği ifade edilmektedir. TopCo yönetim kurulu toplantı yeter sayısının sağlanması, üyelerin çoğunluğunun katılımına ek olarak en az (.....) BLACKSTONE ve (.....) PERMIRA yönetim kurulu üyesinin hazır bulunmasına bağlanmaktadır. Karar yetersayısının sağlanabilmesi için ise herhangi bir TopCo yönetim kurulu kararına en az (.....) BLACKSTONE ve (.....) PERMIRA yönetim kurulu üyesinin lehte oy vermesi şart koşulmaktadır. Ek olarak, diğer yönetim kurulu üyelerinin (.....) oyuna karşı BLACKSTONE ve PERMIRA yönetim kurulu üyelerinin her birinin TopCo yönetim kurulunda (.....) oy hakkına sahip olacağı öngörülmüştür. Böylelikle, birlikte oy kullanmaları durumunda BLACKSTONE ve PERMIRA yönetim kurulu üyelerinin herhangi bir TopCo yönetim kurulu kararı için yeterli çoğunluğu sağlamasının önü açılmıştır. (10) ADEVINTA’nın stratejisine ve yönetimine ilişkin kararların alınacağı ana kurumsal organ olan FeederCo’nun yönetim kurulundaki nisap ve oylama mekanizmaları da TopCo’daki nisap ve oylama mekanizmaları ile benzerlik göstermektedir. Bildirim Formu’nda FeederCo’nun yönetim kurulunda en fazla (.....) üyenin bulunacağı, (.....) ve (.....) yönetim kurulu üyesi atama hakkına sahip olacak iken BLACKSTONE ile PERMIRA’nın (.....) üye atayacağı ve yönetim kurulu başkanının da BLACKSTONE ve PERMIRA tarafından ortaklaşa belirleneceği ifade edilmektedir. FeederCo yönetim şirketi aracılığıyla ADEVINTA pay sahibi olması dolayısıyla sahip olduğu hisse oranı PERMIRA’nın hisse oranına dâhil edildiği ifade edilmektedir. 2 (.....)’nın, işlem öncesinde olduğu gibi işlem sonrasında da yönetim hakkı olmaksızın PERMIRA tarafından kontrol edilen bir yatırım şirketi aracığıyla (.....)’lük hisseye sahip olacağı belirtilmektedir. 3 Cevabi yazıda belirtildiği üzere; BidCo, TopCo ve FeederCo planlanan işlemi gerçekleştirmek üzere oluşturulan özel amaçlı şirketlerdir. Kapanış sonrası, Blakcstone ve Permira her üç şirketi dolaylı olarak kontrol edecektir.
24-03/22-9 3/7 kurulu toplantı yeter sayısının sağlanması, üyelerin çoğunluğunun katılımına ek olarak en az (.....) BLACKSTONE ve (.....) PERMIRA yönetim kurulu üyesinin hazır bulunmasına bağlanmaktadır. Karar yetersayısının sağlanabilmesi için ise herhangi bir FeederCo yönetim kurulu kararına, toplantıda hazır bulunan (.....) BLACKSTONE ve PERMIRA yönetim kurulu üyelerinin lehte oy vermesi şart koşulmaktadır4. Bunlara ek olarak, atanan yönetim kurulu üyelerinin sayısı nedeniyle BLACKSTONE ve PERMIRA, birlikte hareket etmeleri durumunda FeederCo yönetim kurulunda çoğunluğa da sahip olmaktadır. (11) Yukarıda detaylıca aktarıldığı üzere işlem sonrasında BLACKSTONE ve PERMIRA, FeederCo ve TopCo yönetim kurullarında (i) birlikte hareket ederek hedeflenen ortak kararları alma yetkisine, başka bir ifadeyle pozitif ortak kontrole ve (ii) diğerinin tek başına karar almasını veto etme ve engelleme imkânına, yani negatif ortak kontrole sahip olacaktır. Bu noktada, bildirime konu işlem öncesinde herhangi bir hissedar tarafından kontrol edilmeyen ADEVINTA’nın işlem sonrasında BLACKSTONE ve PERMIRA tarafından ortak kontrol edileceği değerlendirilmektedir. (12) Tam işlevsellik kapsamında, başvuruda ADEVINTA’nın hâlihazırda ana teşebbüslerinden ayrı bir mevcudiyeti olan, kalıcı ticari faaliyetlere sahip ekonomik olarak bağımsız ve işlevsel bir teşebbüs olduğu, bu nedenle bildirilen işlemin tamamen yeni bir teşebbüs oluşturulması niteliğinde olmadığı belirtilerek tam işlevsel bir ortak girişim olacağı aşağıda sunulan nedenlerle açıklanmıştır: - Ortak Girişimin bağımsız olarak faaliyet göstermesi için yeterli kaynaklara sahip olduğu: Ortak girişimin hâlihazırda pazarda bağımsız bir şekilde faaliyet göstermesini sağlayacak yeterli kaynaklara sahip özerk bir işletme olduğu ve bağımsız bir ekonomik teşebbüsün tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirebileceği ifade edilmiştir. - Ortak Girişimin işlem tarafı teşebbüslerin faaliyetlerinin ötesine geçeceği: ADEVINTA’nın işlem taraflarından bağımsız bir pazarda faaliyet gösterdiği, işlemin tamamlanmasının ardından tüm işlevlerini yerini getirmeye devam edeceği beyan edilmiştir. - Satış ve sonrası işlemlerde işlem tarafı teşebbüslere bağımlı olmadığı: Ortak girişimin hâlihazırda bir müşteri tabanı bulunduğu, pazarda kalıcı ve bağımsız olarak faaliyet göstermek adına yeterli insan ve sermaye kaynağına sahip olduğu, herhangi bir süre sınırlaması olmaksızın faaliyetlerini sürdürebilen ayrı bir teşebbüs olarak operasyonel bağımsızlığa ve faaliyetlerini gerçekleştirmek için yeterli kaynaklara sahip olduğu belirtilmiştir. - Kalıcı faaliyet göstereceği: ADEVINTA’nın herhangi bir süre sınırı olmaksızın kalıcı bir şekilde ve bağımsız bir işletme olarak üçüncü şahıs müşterilere hizmet vermeye ve faaliyetlerini yürütmeye devam edeceği ifade edilmiştir. (13) Belirtilen hususlar kapsamında, ADEVINTA’nın bağımsız bir iktisadi varlık olduğu değerlendirilmektedir. (14) Bu doğrultuda, bildirime konu işlem neticesinde bağımsız bir iktisadi varlık olan ADEVINTA’nın kontrol yapısının değişeceği ve ilgili işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. 4 Diğer hissedarlar tarafından atanan yönetim kurulu üyelerinin, yalnızca (.....) yönetim kurulunun saklı konulardan birini değerlendirecek olması halinde hazır bulunması gerekecektir. Saklı konular ise, sadece azınlık hissedarlarına tanınan standart korumalarını içermektedir (örneğin, esas sözleşme değişikliği, ilişkili taraf işlemleri, sermaye yapısı, çeşitli vergi konuları, tasfiye, vb); varsayımsal olarak ADEVINTA üzerindeki kontrolü başka bir hissedara verebilecek herhangi bir stratejik veto hakkını kapsamamaktadır.
24-03/22-9 4/7 maddesi çerçevesinde bir devralma işlemi olarak kabul edilmesi gerektiği değerlendirilmektedir. Ciro bilgileri dikkate alındığında 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrası (a) bendi uyarınca, işlem tarafları BLACKSTONE ve PERMIRA’nın Türkiye cirosu toplamı yedi yüz elli milyon TL’yi ve ikisinin Türkiye ciroları ayrı ayrı iki yüz elli milyon TL’yi aştığından bildirime konu işlemin Kurulun iznine tabi olduğu sonucuna ulaşılmıştır (15) Devre konu ADEVINTA, Oslo Menkul Kıymetler Borsası’nda işlem gören Norveç merkezli bir anonim şirkettir. ADEVINTA, Avrupa Birliği ile Kanada ve Brezilya olmak üzere farklı coğrafyalarda esas olarak çok çeşitli ikinci el mal ve hizmetlerin satıcıları ile alıcılarını bir araya getiren çevrim içi seri ilan platformuna sahiptir. Buna ek olarak ADEVINTA, ürün ve hizmetlerini tanıtmak isteyen teşebbüslere platformunda yer alan reklam gösterim alanlarını satarak çevrim içi görüntülü reklamcılık hizmetinden de gelir elde etmektedir. Öte yandan ADEVINTA’nın Türkiye’de herhangi bir ticari veya diğer gelir getirici faaliyeti ya da yerel varlığı bulunmamaktadır. (16) Devralan işlem taraflarından PERMIRA, özel sermaye fonlarının yöneticilerinin nihai ana şirketi olarak hareket eden, Permira fonlarıyla ilgili danışmanlık ve yatırım danışmanlığı hizmetleri sağlayan uluslararası Permira fonlarının genel ortaklarını ve yöneticilerini ve diğer Permira yatırım holding şirketlerini içeren Permira grubunun nihai ana şirketidir. PERMIRA, portföy şirketleri aracılığıyla Türkiye’de faaliyet göstermekte ve ciro elde etmektedir5. Tablo-1: PERMIRA’nin Türkiye’de Faaliyet Gösteren Portföy Şirketlerinin Faaliyetleri Portföy Şirketi Faaliyet Alanı (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) 5 Başvuruda Permira VII ve VIII Fonları’nın yatırım aracı olmak haricinde Türkiye’de faaliyeti olmadığı ifade edilmektedir.
24-03/22-9 5/7 (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazı (17) Diğer devralan işlem tarafı BLACKSTONE, küresel bir alternatif varlık yöneticisi olarak faaliyet göstermektedir. Kontrol ettiği her portföy şirketinin genellikle BLACKSTONE
24-03/22-9 6/7 temsilcilerini de içeren kendi yönetim kurulu mevcut olup yatırım portföyündeki her şirket bağımsız olarak yönetilmekte ve finanse edilmektedir. BLACKSTONE, Türkiye cirosunu portföy şirketleri aracılığıyla elde etmektedir. Tablo-2: BLACKSTONE’un Türkiye’de Faaliyet Gösteren Portföy Şirketlerinin Faaliyetleri Portföy Şirketi Faaliyet Alanı (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) (.....) Kaynak: Bildirim Formu (18) Yukarıda yer verilen bilgiler çerçevesinde, ortak girişim tarafları BLACKSTONE ve PERMIRA tarafından kontrol edilen ve halihazırda Türkiye’de faaliyet gösteren portföy şirketlerinin, devre konu ADEVINTA’nın faaliyet göstermekte olduğu çevrim içi seri ilan platformu ve çevrim içi görüntülü reklamcılık pazarlarında faaliyet göstermediği anlaşılmaktadır. Ayrıca ADEVINTA’nın Türkiye’de herhangi bir faaliyeti de bulunmamaktadır; bu çerçevede işlemin Türkiye’de herhangi bir pazarda etki doğurma ihtimali olmadığı değerlendirilmektedir. Bunun yanında, cevabi yazıda belirtildiği üzere; PERMIRA ve BLACKSTONE’un portföy şirketlerinin hiçbirinin faaliyetleri ile ADEVINTA arasında küresel olarak yatay veya dikey bir örtüşme de bulunmamaktadır. (19) Yukarıda yapılan değerlendirmeler çerçevesinde, bildirim konusu işlem ile 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde başta hâkim durum yaratılması ya da mevcut bir hâkim durumun güçlendirilmesi olmak üzere etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunun ortaya çıkmayacağı kanaatine ulaşılmıştır.
24-03/22-9 7/7 H. SONUÇ (20) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy