Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2010-1-29 (Devralma)
Karar Sayısı : 10-22/300-110
Karar Tarihi : 11.3.2010
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof.Dr.Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, Mehmet Akif ERSİN, 10
Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA,
Reşit GÜRPINAR
B. RAPORTÖRLER: Mehmet Selim ÜNAL, Burak SAĞLAM
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : İpragaz A.Ş.
D. TARAFLAR : - İpragaz A.Ş.
19 Mayıs Cad. No:4 Nova-Baran Plaza Kat:13-17 Şişli/İstanbul
- Altınbaş Holding A.Ş.
Mahmutbey Mah. Dilmenler Cad. No:26 Kat:11 Bağcılar/İstanbul 20
E. DOSYA KONUSU: Altınbaş Holding A.Ş.’ye ait Yıldırım Petrol Ticaret ve
Nakliyat A.Ş.’nin hisselerinin İpragaz A.Ş. tarafından devralınması işlemine izin
verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 4.2.2010 tarih ve 1016 sayı ile giren ve
eksikleri en son 19.2.2010 tarih ve 1432 sayı ile tamamlanan bildirim üzerine, 4054
sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet
Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ'in ilgili
hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 4.3.2010 tarih ve 2010-1-
29/Öİ-10-MSÜ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 5.3.2010 tarih ve
REK.0.05.00.00-120/59 sayılı Başkanlık önergesi ile 10-22 sayılı Kurul toplantısında 30
görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı
Kanun’un 7. maddesi ve 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna, işlem
sonucunda, ilgili pazarda bir hâkim durum yaratılmasının veya mevcut hâkim durumun
güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu
olmadığı, dolayısıyla söz konusu devir işlemine Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde izin
verilmesi gerektiği görüşü ifade edilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. İlgili Pazar
Bildirim konusu işlemde devredilen taraf olan Yıldırım Petrol Ticaret ve Nakliyat A.Ş. 40
(Yıldırım Petrol)’nin halihazırdaki faaliyeti tüplü LPG ve otogaz LPG ile sınırlıdır.
Teşebbüsün faaliyet alanı ve LPG’ye ilişkin olarak Kurul’un almış olduğu geçmiş
kararlar dikkate alınarak, dosya özelinde ilgili ürün pazarı “otogaz LPG” ve “tüplü LPG”
pazarları, ilgili coğrafi pazar ise “Türkiye” olarak belirlenmiştir.
H.2. İşlemin Niteliği
Dosyadaki bilgilere göre başvurunun konusunu, Altınbaş Petrol ve Ticaret A.Ş.’yi
(Alpet) de bünyesinde bulunduran Altınbaş Holding A.Ş.’ye ait Yıldırım Petrol
hisselerinin tamamının İpragaz A.Ş. tarafından devralınmasını işlemine izin verilmesi
10-22/300-110
2
talebi oluşturmaktadır. İpragaz ve Yıldırım Petrol, LPG dağıtım pazarında faaliyet
göstermektedir. İpragaz’ın tüplü LPG, dökme LPG ve otogaz LPG olmak üzere üç ayrı 50
kolda LPG dağıtım faaliyeti bulunmaktadır. İpragaz ile aynı gruba bağlı olan ve LPG
sektöründe faaliyet gösteren Bizimgaz A.Ş. ve Bütangaz A.Ş. unvanlı iki ayrı şirket
bulunmaktadır. Yıldırım Petrol’ün ise dökme LPG faaliyeti bulunmamakta, sadece tüplü
LPG ve ağırlıklı olarak otogaz LPG kollarında LPG dağıtımı gerçekleştirmektedir.
Bildirim formunda, daha önce akaryakıt piyasasında faaliyet göstermiş olan Altınbaş
Holding’in özel uzmanlık ve teknik altyapı gerektiren LPG sektörü yerine akaryakıt
sektöründeki şirketlerini büyütmeye ve bu nedenle de LPG şirketi olan Yıldırım
Petrol’deki hisselerini satmaya karar verdiği bildirilmektedir.
Söz konusu devir işlemi kapsamında, Yıldırım Petrol ile daha önce aynı ekonomik
bütünlük içinde olan Alpet arasında imzalanmış olan sözleşmede yer alan ve her yıl 60
için belirlenmiş asgari sayıdaki Alpet bayisinde 20 yıl süreyle Yıldırım Petrol’ün otogaz
LPG faaliyetinde bulunacağına ilişkin bir hak da İpragaz tarafından devralınmış
olacaktır. Anılan sözleşme uyarınca Alpet münhasır olarak bayilerinde Yıldırım
Petrol’ün oto LPG faaliyetinde bulunması için çaba gösterecektir. Diğer yandan,
sözleşmenin 4.1. maddesinde Alpet bayilerinin Yıldırım Petrol ile bayilik sözleşmesi
imzalamak istememeleri halinde diledikleri LPG dağıtım şirketi ile münferit olarak
otogaz LPG bayiliği sözleşmesi imzalamakta serbest oldukları da belirtilmektedir.
Sözleşme uyarınca Yıldırım Petrol, Alpet bayilerinde Yıldırım Petrol tarafından satılan
otogaz LPG’nin her bir tonu için Alpet’e belirli bir prim ödeyecektir.
Sözleşme genel olarak incelendiğinde, devir işlemiyle beraber LPG dağıtım faaliyetine 70
son veren Altınbaş Holding’in Alpet bayileri üzerinden gerçekleştirdiği otogaz faaliyetini
netice itibarıyla İpragaz’a devretmiş olacağı ve dolayısıyla konuya ilişkin
değerlendirmenin yine Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde yapılması gerektiği
kanaatine ulaşılmıştır.
H.3. Değerlendirme
Başvuru konusu işlem neticesinde İpragaz, Yıldırım Petrol’ün hissedarlarının tüm
haklarını devralacak ve Yıldırım Petrol üzerinde tam kontrole sahip olacaktır.
Dolayısıyla başvuru konusu işlem, 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesinin (b) bendi
kapsamında bir devralma işlemidir. Dosyadaki bilgilere göre, İpragaz’ın 2009 yılı cirosu
(……….) TL, Yıldırım Petrol’ün ise aynı yıl cirosu (……….) TL’dir. Tarafların 2009 yılı 80
toplam cirolarının ((……….) TL), 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı Tebliğ’in
4. maddesinde öngörülen eşiği aştığı görülmektedir. Dolayısıyla başvuru konusu işlem
Rekabet Kurulunun iznine tabi bir devralma işlemidir.
Dosya mevcudu bilgilere göre, İpragaz ile aynı ekonomik bütünlük içinde yer alan
Bizimgaz’ı da kapsayacak şekilde pazar payı bilgilerine, genel ve alt pazarlar bazında
aşağıdaki tabloda yer verilmektedir:
Tablo 1: EPDK Eylül 2009 yılı verilerine göre Türkiye LPG Genel Pazar Payları
Dağıtıcı Tüplü LPG (%) Dökme LPG (%) Otogaz (%) Toplam (%)
Aygaz 32,99% 44,99% 19,21% 24,84%
İpragaz 17,97% 21,82% 5,57% 10,27%
Shell 0,91% 1,12% 10,95% 7,32%
Milangaz 13,18% 1,91% 4,62% 7,13%
BP Gaz 5,07% 0,00% 6,39% 5,64%
Mogaz 6,16% 8,78% 4,58% 5,29%
Total 4,49% 1,96% 5,45% 4,97%
Akpet 0,11% 0,21% 3,83% 2,48%
Bizimgaz 4,17% 0,38% 1,47% 2,25%
Yıldırım 0,04% 0,00% 2,39% 1,54%
İpragaz + Bizimgaz 22,14% 22,20% 7,04% 12,52%
İpragaz + Bizimgaz +
Yıldırım 22,18% 22,20% 9,43% 14,06%
10-22/300-110
3
Yukarıdaki tablodan da görülebileceği üzere, devralma işlemi sonunda Türkiye LPG
dağıtım pazarında İpragaz’ın bağlı bulunduğu grubun pazar payı %14,06’ya
ulaşacaktır. İpragaz ve Yıldırım Petrol’ün faaliyetlerinin çakıştığı tüplü LPG ve otogaz 90
LPG alt pazarlarında tarafların pazar payları toplamı ise işlem sonunda sırasıyla
%22,14 ve %7,04 olacaktır. Dolayısıyla, ilgili işlem sonunda tarafların pazar payları
toplamının 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinde belirtilen pazar payı eşiğini
aşmamasının yanı sıra, söz konusu işlemin, Yıldırım Petrol’ün göreceli düşük pazar
payı da dikkate alındığında, pazarın yapısını değiştirecek ya da rekabet yapısını
önemli oranda etkileyecek nitelikte olmadığı değerlendirilmektedir. Bu çerçevede
anılan devralma işleminin sonucunda ilgili pazarda 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi
çerçevesinde bir hâkim durum yaratılması veya mevcut hâkim durumun güçlendirilmesi
ve böylece rekabetin olumsuz yönde etkilenmesinin söz konusu olmayacağı kanaatine
varılmıştır. 100
Öte yandan, taraflar arasında imzalanan sözleşme ile getirilen rekabet yasağı hükmü
işlemin gerçekleştirilmesi bakımından yan sınırlama olarak değerlendirilmiştir.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054
sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı
“Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında
Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde
belirtilen nitelikte hâkim durum yaratılmasının veya mevcut hâkim durumun
güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu
olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir. 110
Full & Egal Universal Law Academy