AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KAYITTAN DÜŞÜRÜLME KARARI
Başvuru No. 70380/12
Behçet ALTINTAŞ / Türkiye
Başkan
Ivana Jelić,
Hâkimler
Arnfinn Bårdsen,
Darian Pavli
ve Bölüm Yazı İşleri Müdür Yardımcısı Vekili Liv Tigerstedt’in katılımıyla 19 Mart 2020 tarihinde komite halinde toplanan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (“İkinci Bölüm”) 20 Eylül 2012 tarihinde yapılan başvuruyu
ve davalı Hükümet tarafından Mahkemeyi başvuruyu kayıttan düşürmeye davet eden deklarasyonu göz önünde bulundurarak, yapılan müzakerelerin ardından aşağıdaki kararı vermiştir:
OLAYLAR VE USUL
Başvuran ile ilgili ayrıntılı bilgiler ekli belgede yer almaktadır.
Başvuran, Mahkeme önünde İstanbul Barosuna bağlı Avukat G. Samur tarafından temsil edilmiştir.
Başvuranın Sözleşme’nin 5. maddesinin 4. fıkrası bağlamında, tutukluluk haline itiraz etmek için etkili bir hukuk yolu bulunmadığı iddiasına ilişkin şikâyeti Türk Hükümetine (“Hükümet”) bildirilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME
Dostane çözüm amacıyla yapılan görüşmelerin başarısızlıkla sonuçlanmasının ardından, Hükümet, söz konusu şikâyetlerle ileri sürülen meselelerin çözüme kavuşturulması amacıyla tek taraflı deklarasyon sunmak istediğini Mahkemenin bilgisine sunmuştur. Hükümet ayrıca, Sözleşme’nin 37. maddesi uyarınca, Mahkemeyi, başvuruyu kayıttan düşürmeye davet etmiştir.
Hükümet, Sözleşme’nin 5. maddesinin 4. fıkrası bakımından ileri sürülen, tutukluluğa etkili şekilde itiraz etmek için hukuk yolu bulunmadığı bağlamındaki şikâyetin ihlal edildiğini kabul etmektedir. Hükümet, başvurana ekteki tabloda belirtilen meblağı ödemeyi taahhüt etmekte ve Mahkemeyi, Sözleşme’nin 37. maddesinin 1. fıkrasının c) bendi uyarınca başvuruyu kayıttan düşürmeye davet etmektedir. Bu meblağ, ödeme tarihinde geçerli döviz kuru üzerinden davalı Devletin para birimine çevrilecek ve Mahkemenin kararının tebliğ edildiği tarihten itibaren üç ay içinde ödenecektir. Belirtilen süre içerisinde ödeme yapılmaması halinde, Hükümet, sürenin sona erdiği tarihten ödeme yapılıncaya kadar geçen süre zarfında, Avrupa Merkez Bankasının söz konusu dönem için geçerli olan marjinal kredi faiz oranına üç puanlık bir artış eklemek suretiyle belirlenecek basit faizi uygulayacağını taahhüt etmektedir.
Bu ödeme, davanın kesin olarak sona ermesini sağlayacaktır.
Tek taraflı deklarasyondaki taahhütler 2 Ocak 2020 tarihinde başvurana iletilmiştir. Mahkeme 4 Şubat 2020 tarihinde, başvuranın, deklarasyondaki taahhütleri kabul etmediğini belirttiği yanıtı almıştır.
Mahkeme, Sözleşme’nin 37. maddesinin 1. fıkrasının c) bendinin, davanın kayıttan düşürülmesine şu durumda imkân verdiğini hatırlatmaktadır:
“ (...) [Mahkemenin] saptadığı herhangi bir başka nedenden ötürü, başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden görülmezse. ”
Dolayısıyla, bu hüküm gereğince, başvuranlar davalarının incelenmesinin sürdürülmesini talep etseler bile, Mahkeme, davalı Hükümetin tek taraflı deklarasyonuna dayanarak başvuruları kayıttan düşürülebilir (Tahsin Acar/Türkiye (öncelikli sorun) [BD], No. 26307/95, §§ 75-77, AİHM 2003-VI).
Mahkemenin, tutukluluk haline itiraz etmek için etkili hukuk yolu bulunmaması konusunda net ve çok sayıda içtihadı bulunmaktadır (bk. örnek olarak, Cahit Demirel /Türkiye, No. 18623/03, §§ 29-34, 7 Temmuz 2009 ve Altınok/Türkiye, No. 31610/08, §§ 34-61, 29 Kasım 2011).
Mahkeme, Hükümetin deklarasyonunda yer alan imtiyazların niteliğini ve tazminat olarak önerilen meblağı (ki bu meblağ benzer davalarda ödenen meblağlara uygundur) göz önünde bulundurarak, başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden bulunmadığı kanaatine varmaktadır (Sözleşme’nin 37. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendi).
Ayrıca yukarıda belirtilen değerlendirmeler ışığında, Mahkeme, Sözleşme ve Protokolleri tarafından güvence altına alınan insan haklarına saygının, başvurunun incelenmesini gerekli kılmadığı kanaatindedir (Sözleşme’nin 37. maddesinin 1. fıkrası, son cümle (in fine)).
Mahkeme son olarak, Hükümetin tek taraflı deklarasyonundaki taahhütleri yerine getirmemesi halinde, Sözleşme’nin 37. maddesinin 2. fıkrası uyarınca başvurunun yeniden kayıt altına alınabileceğinin altını çizmektedir (Josipović/Sırbistan, (kk.) No.18369/07, 4 Mart 2008).
Yukarıda belirtilen hususlar dikkate alındığında, başvurunun kayıttan düşürülmesi uygundur.
Bu gerekçelerle, Mahkeme, oy birliğiyle,
Davalı Hükümetin deklarasyonunda yer alan açıklamaları ve verilen taahhütlere riayet edilmesini sağlamak için öngörülen özel koşulları dikkate alarak,
Başvurunun Sözleşme’nin 37. maddesinin 1. fıkrasının c) bendi uyarınca kayıttan düşürülmesine karar vermiştir.
İşbu karar, Fransızca dilinde tanzim edilerek, 9 Nisan 2020 tarihinde yazılı olarak bildirilmiştir.
Liv TigerstedtIvana Jelić
Yazı İşleri Müdür Yardımcısı VekiliBaşkan
EK
Sözleşme’nin 5. maddesinin 4. fıkrası bağlamındaki şikâyet ile ilgili başvuru
(tutukluluk haline itiraz etmek için etkili hukuk yolu bulunmaması)
Başvuru Numarası ve Tarihi
Başvuranın Adı ve Doğum Tarihi
Temsilcinin Adı ve İkametgâhı
Hükümetin Deklarasyonunun Alındığı Tarih
Başvuranın Yazısının Alındığı Tarih
Maddi ve Manevi Tazminat ile Başvuran Tarafından Masraf ve Giderler İçin Ödenen Meblağ
(Avro cinsinden)[1]
70380/12
20.09.2012
Behçet ALTINTAŞ
27.07.1967
Samur Günay
İstanbul
28.10.2019
30.01.2020
450
[1] Başvuran tarafından ödenmesi gereken her türlü vergi tutarı hariç olmak üzere.
Full & Egal Universal Law Academy