Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2019-3-021 (Önaraştırma)
Karar Sayısı : 19-45/751-323
Karar Tarihi : 19.12.2019
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Birol KÜLE
Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK,
Ahmet ALGAN,Hasan Hüseyin ÜNLÜ
B. RAPORTÖRLER: Evrim Özgül KAZAK, Osman Can AYDOĞDU,
Muhammed Ali BEKTEMUR
C. BAŞVURUDA
BULUNAN :- T.C. Ticaret Bakanlığı Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi
Genel Müdürlüğü
Dumlupınar Bulvarı, Eskişehir Yolu 9 Km No:151 Ek Bina Kat:4
06530 Çankaya/ Ankara
D. HAKKINDA İNCELEME
YAPILAN :- Anamur Muz Üreticileri Birliği
Yeşilyurt Mah. Halide Edip Adıvar Cad. No:32 Anamur/Mersin
(1) E. DOSYA KONUSU: Anamur Muz Üreticileri Birliğinin bazı eylemlerinin 4054
sayılı Kanun’u ihlal ettiği iddiası.
(2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: T.C. Ticaret Bakanlığı Tüketicinin Korunması ve Piyasa
Gözetimi Genel Müdürlüğünün başvurusu ile Kurum kayıtlarına intikal eden yazı
ekinde, Isparta Valiliği Ticaret İl Müdürlüğü tarafından hazırlanan Isparta Yaş Sebze
ve Meyve Hali Tüccar ve Komisyoncuları, Ticaret Borsa Başkanı ve Hal Müdürlüğü ile
yapılan değerlendirme toplantısına ilişkin tespit ve değerlendirmelere yer verilmiştir.
Söz konusu yazıda toplantı sonunda belirlenen sorunlar ile ilgili olarak özetle;
- Ürünlerin tarladan, seradan veya bahçeden çıkış fiyatının dernekler ve birlikler
tarafından yüksek tutulduğu, bazı ürünlerde taban fiyat belirlendiği, örnek olarak
Muz-Bir yönetiminin 04.02.2019 tarihinde üyelerine gönderdiği muz fiyatıyla ilgili
mesajda "değerli üreticilerimiz muz fiyatı 4,7 TL’dir. Bu fiyat aralığının altında kesim
yapmayınız” ifadelerinin yer aldığı ve aynı mesajın 19.02.2019 tarihinde 5 TL olarak
gönderildiği,
- Her bir ürünün farklı metotlarla üretilmesinin, her birinin üretim süresinin farklılık
göstermesinin üretim aşamasında birtakım zararların artmasına, ürün çeşitliliğinin
azalmasına ve fiyatların değişkenlik göstermesine neden olduğu,
- Düşen veya kısıtlı miktarlardaki üretimin ihracata gönderilmesinin, ürün kısıtlılığının
artmasına ve fiyat artışlarına neden olduğu,
- Büyükşehirlere sevkiyatın çok olması nedeniyle pazarlama maliyetlerinin paralel
olarak ürün fiyatlarına yansıdığı,
- Tarım üretiminin planlı olmamasının ürün çeşidinde ve üretimde dengesizlik
meydana getirdiği, maliyet yükseldikçe ihtiyaç duyulan ürünlere talebin azaldığı,
19-45/751-323
2/8
- Sebze ve meyve üretiminde, ilaç, tohum, gübre, mazot, fide vb. girdilerinin
yükselmesi, peşin ve vadeli ticarette fiyatların değişmesi, hava şartlarının tarımı
olumsuz yönde etkilemesinin de ayrıca fiyatların dalgalanmasına neden olduğu
hususları ifade edilmiştir.
(3) Yapılan başvuruyla, Anamur Muz Üreticileri Birliğinin (MUZBİR) anılan toplantıya konu
olan eylemlerinin 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı
Kanun) ve ilgili mevzuat çerçevesinde değerlendirilmesi talep edilmiştir.
(4) G. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 20.03.2019 tarih ve 2003
sayı ile giren başvuru üzerine düzenlenen 03.05.2019 tarih ve 2019-3-021/İİ sayılı İlk
İnceleme Raporu Rekabet Kurulunun (Kurul) 23.05.2019 tarihli toplantısında
görüşülmüş, 19-19/278-M sayı ile dosya konusu iddialara yönelik olarak önaraştırma
yapılmasına karar verilmiştir.
(5) İlgili karar uyarınca düzenlenen 10.12.2019 tarih ve 2019-3-021/ÖA sayılı Önaraştırma
Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(6) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle; MUZBİR’in başvuruya konu
eylemlerinin, 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında bir ihlal niteliğinde
olmadığı, bu nedenle aynı Kanun’un 41. maddesi uyarınca birlik hakkında soruşturma
açılmasına gerek olmadığı sonuç ve kanaatine ulaşıldığı ifade edilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
I.1. Hakkında İnceleme Yapılan Teşebbüs: Anamur Muz Üreticileri Birliği
(MUZBİR)
(7) MUZBİR, Mersin ili Anamur ilçesinde muz üretimi alanında faaliyet gösteren üreticiler
tarafından 5200 sayılı Tarımsal Üretici Kanunu’nda öngörüldüğü üzere; muz üretimini
talebe göre planlamak, ürün kalitesini iyileştirmek, pazara geçerli norm ve standartlara
uygun ürün sevk etmek ve ürünlerin ulusal ve uluslararası ölçekte pazarlama gücünü
arttırıcı tedbirler almak amacıyla kurulmuş bir üretici birliğidir.
(8) Birliğin yönetim kurulu, Hasan ÇATKAYA başkanlığında Ali SOLAK; Halil CEP, Hasan,
Sabri ÖZTÜRK, Tansel BAŞER, Hayati AYDUL ve Ahmet TUFAN olmak üzere yedi
kişiden oluşmaktadır.
(9) Bilgi talebine istinaden MUZBİR tarafından gönderilen cevabi yazıda, birliğin mevcut
durumda sahip olduğu üye sayısının (…..) olduğu ifade edilmiştir. Birliğe üye olan bu
kişilere ait üretim alanının (…..) dekar (dönüm) alan olduğu ve bu üretim alanından
yıllık yaklaşık (…..) ton muz elde edildiği belirtilmiştir.
(10) MUZBİR tarafından 2018 yılı için yayımlanan Muz Raporu ve birlik tarafından
gönderilen cevabi yazıda; Anamur’da yaklaşık 5.000 ailenin muz üretimiyle uğraştığı
ve 2018 yılında ilçede yaklaşık 216.000 ton muz üretildiği ifade edilmiştir.
(11) MUZBİR’e üye üreticilerden en büyük 10 üreticinin yıllık olarak ürettiği muz miktarına
ilişkin bilgilere aşağıda yer verilmiştir.
19-45/751-323
3/8
Tablo-1: MUZBİR Üyesi En Büyük 10 Üretici
Üretici Yaklaşık Üretim Miktarı (Ton/Yıl)
Hasan ÇATKAYA (…..)
Yasemin ÇATKAYA (…..)
Abbas KAYATURAN (…..)
Abdullah GÜMÜŞ (…..)
Hüseyin Niyazi SARIOĞLU (…..)
Ekrem AFYONCU (…..)
Nurettin KAYATURAN (…..)
Mert ODABAŞI (…..)
Ali SOLAK (…..)
Ahmet TUFAN (…..)
Toplam (…..)
Kaynak: Dosya içeriği bilgiler
(12) MUZBİR üyesi en büyük 10 üreticinin yıllık toplam muz üretimi yaklaşık (…..) tondur.
Bu miktar ise birliğe üye tüm üreticilerin yıllık yaklaşık (…..) ton olan üretim miktarının
yaklaşık %(…..) oluşturmaktadır.
(13) MUZBİR üyesi üreticilerin üretim alanı ve miktarlarının Anamur ilçesi toplamı ve ülke
toplamına oranlarına ise aşağıda yer verilmektedir.
Tablo-2: 2018 Yılında Muz Üretimi Bölgesel Bazlı Dağılımı
Üretim Bölgesi Üretim Alanı (~, dekar) Üretim Miktarı (~, ton)
Hatay 675 4.050
Adana 339 2.090
Mersin 42.834 327.486
Antalya 32.005 140.122
Muğla 310 1.840
TOPLAM 76.163 475.588
MUZBİR (…..) (…..)
ANAMUR TOPLAM 27.000 216.000
Kaynak: MUZBİR 2018 Muz Raporu
(14) Tablo 2’den, Anamur’un Türkiye’de üretim alanı olarak %35,45’lik; üretim miktarı olarak
ise %45,41’lik bir pay aldığı görülmektedir. MUZBİR üyelerinin toplam üretim alanı
Anamur’da %(…..), Türkiye’de ise %(…..) kısımdan ibarettir. Aynı şekilde MUZBİR
üyelerinin üretim miktarı; Anamur’daki toplam ürünün %(…..), Türkiye’deki toplam
üretimin ise %(…..) tekabül etmektedir.
I.2. İlgili Pazar
I.2.1. Sektör Hakkında Bilgiler1
(15) Muz yetiştiriciliği, dünyada çoğunluğu tropik ve bir kısmı subtropik olmak üzere 130’un
üzerinde ülkede yapılmaktadır. Ülkemizde muz yetiştiriciliği büyük ölçüde Hatay,
Adana, Mersin, Antalya ve Muğla illerinde gerçekleştirilmektedir. Muz hasadı genellikle
paketleme (sarartma) tesislerince yapılmakta ve maliyet kalemleri ise tesis yapımı,
enerji ve su kullanımı, işçilik ücretleri ve vergilerden oluşmaktadır. Çiftçiden satışı
yapılan ürünler paketleme tesisleri vasıtasıyla toptancı hallerine oradan da iç piyasaya
gönderilmektedir. Bu süreçte üründeki fire oranı yaklaşık olarak %8 ila %12 arasında
1 Teşebbüs birliği tarafından hazırlanan sektör raporu ve dosya içeriği bilgiler, Akdeniz Üniversitesi
Ziraat Fakültesi’nin Türkiye’de Muz Üretim Maliyeti ve Karlılık Durumu başlıklı
uzantılı araştırma makalesi (03.12.2019 erişim
tarihi) ve Manavgat Sanayi ve Ticaret Odası tarafından hazırlanan
uzantılı sektör raporu (03.12.2019
erişim tarihi).
19-45/751-323
4/8
oluşmaktadır. Son yıllarda modern sera teknolojilerinin kullanılması sonucunda
verimlilikte gözle görülür bir artış meydana gelmiş ve dekar ortalamaları sekiz tona
kadar çıkmıştır. MUZBİR tarafından hazırlanan 2018 raporuna göre, örtü altı üretimden
dekar başına yıllık ortalama 7 ila 8 ton, açık alandaki üretimden ise yıllık yaklaşık 4 ton
ürün elde edilmektedir. 2015-2018 yılları arasında muz üretimi yapılan toplam arazi
58.380 dekar alandan 76.163 dekar alana çıkarak yaklaşık %30 oranında artış
gösterirken, aynı dönemdeki muz üretim miktarı 270.000 tondan yaklaşık 500.000 tona
çıkarak yaklaşık %85’lik bir artış göstermiştir. Geçmiş yıllara ilişkin verilerin de yer
aldığı tabloya aşağıda yer verilmiştir.
Tablo-3: Yıllar İtibarıyla Türkiye’de Muz Üretimi
Yıl
Üretim Alanı
(Dekar)
Üretim Miktarı (Ton)
2008 43.258 201.115
2009 43.338 204.517
2010 44.279 210.178
2011 45.074 206.501
2012 44.923 207.727
2013 46.700 215.472
2014 53.497 251.994
2015 58.380 270.500
2016 62.245 305.926
2017 68.211 369.009
2018 76.163 498.888
Kaynak:.TÜİK.Bitkisel.Üretim.İstatistikleri 2019 ve MUZBİR 2018 Muz Raporu
(16) Muzun üretim, dağıtım ve pazarlanma süreçlerine bakıldığında, Türkiye’de örtü altı
üretimin de genişlemesiyle birlikte pazarda yıl boyunca istikrarlı bir şekilde ürün
bulabilmenin olanaklı olduğu görülmektedir. Türkiye şartlarında 120-150 gün arasında
olgunluğa ulaşan muz, yeme olgunluğuna ulaşmadan rengi yeşil veya koyu yeşilken
hasat edilerek sarartma tesislerine gönderilmektedir. Birden fazla sarartma metodu
bulunmasına karşın sarartma süresinin azaltılması ve ürünün daha hızlı satışa hazır
hale getirilmesi için genellikle sarartma tesislerinde uygun nem ve hava koşullarına
sahip odalarda etilen gazı verilerek 3-4 gün içinde sarartma işlemi tamamlanmakta ve
ürün satışa hazır hale getirilmektedir. Üretimin Akdeniz bölgesinde yapılmasından
dolayı genellikle ürün Anamur, Bozyazı, Alanya ve Manavgat toptancı hallerinden farklı
bölgelere gönderilmektedir.
(17) Sektörün yatırım ve üretim maliyetleri incelendiğinde, iklim koşulları ve verimlik
nedeniyle örtü altı üretimin giderek yaygınlaştığı görülmektedir. Manavgat Sanayi ve
Ticaret Odası’nın 2018 yılında yayımladığı Muz Yetiştiriciliği Raporu’ndan elde edilen
bilgilere göre, örtü altı muz üretimi yapabilmek için 2019 Ağustos ayı itibarıyla bir dekar
alan için arazi mülkiyeti hariç yaklaşık 98.000 TL’lik bir yatırım harcaması yapılması
gerektiği belirtilmiştir. Bu yatırım harcaması içindeki en önemli gider kalemleri ise demir
profil borular, naylon ve işçilik maliyetleridir.
(18) Yapılan üretim maliyetleri hesaplamalarında bir dekarlık örtü altı muz serası için yıl
boyu yaklaşık 8.650 TL üretim harcaması yapılması gerektiği bu harcamalar içindeki
en yüksek payın ise %67 ile gübre giderlerinden oluştuğu belirtilmiştir. Bir dekar muz
serasından yıllık 7 ila 8 ton arasında muz elde edilebilmektedir.
(19) Yerli üreticinin korunması ve yerli üretimin teşvik edilmesi maksadıyla muz ithalatına
mevcut durumda %145,8 gümrük vergisi uygulanmaktadır. Yerli üretim teşvikleri ve
geçerliliğini koruyan gümrük vergisi ile muz tüketiminde dışa bağımlılık azalmış ve ürün
daha da ulaşılabilir konuma gelmiştir. Buna rağmen yurt içindeki üretimin ülkede
19-45/751-323
5/8
toplam talebi karşılayamaması ve ithal muzun yerli muza kıyasla boyut ve lezzet
farklılıkları olması sebebiyle yıllık 170.000-200.000 ton arasında muz ithal
edilmektedir.
I.2.2. İlgili Ürün ve Coğrafi Pazar
(20) İlgili ürün pazarının ve coğrafi pazarın tanımlanması mevcut dosyadaki
değerlendirmeyi etkilemeyeceğinden, pazar tanımı yapılmasına gerek duyulmamıştır.
I.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
(21) Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü tarafından yapılan
başvuruda, MUZBİR yönetiminin 04.02.2019 tarihinde gönderdiği "Değerli
üreticilerimiz muz fiyatı 4,7 TL’dir. Bu fiyat aralığının altında kesim yaptırmamanızı
öneririz. Bu bir bilgilendirme mesajıdır.” içerikli mesajın rekabet mevzuatı bakımından
değerlendirilmesi talep edilmiştir.
(22) 4054 sayılı Kanun’un 3. maddesinde teşebbüs, “piyasada mal veya hizmet üreten,
pazarlayan, satan gerçek veya tüzel kişilerle, bağımsız karar verebilen ve ekonomik
bakımdan bir bütün teşkil eden birimleri” teşebbüs birliği ise, “teşebbüslerin belirli
amaçlara ulaşmak için oluşturduğu tüzel kişiliği haiz ya da tüzel kişiliği olmayan her
türlü birlik” olarak tanımlanmaktadır. İlgili tanımlardan muz üreticilerinin 4054 sayılı
Kanun kapsamında teşebbüs niteliğinde olduğu, muz üreticilerinin biraraya gelerek
oluşturduğu bir birlik olan MUZBİR’in ise teşebbüs birliği sıfatını haiz olduğu
görülmektedir.
(23) 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinde rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama
amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran ya da doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler
arası anlaşmalar, uyumlu eylemler ve teşebbüs birliği karar ve eylemleri
yasaklanmıştır. Bu bağlamda, MUZBİR tarafından gönderilen, fiyat bilgisi ve önerisi
içeren söz konusu mesajlar 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında
değerlendirilebilecektir.
(24) İlgili mesaj incelendiğinde, belli bir fiyattan bahsedildiği, bu fiyatın altında satış
yapılmamasınn önerildiği ve mesajın bilgilendirme amacı taşıdığının ifade edildiği
görülmektedir. Bu itibarla, söz konusu fiyat düzeyinin nasıl belirlendiği, bu fiyatın
altında satış yapıldığı hallerde herhangi bir yaptırım uygulanıp uygulanmadığı,
bilgilendirme yapılmasının nedenleri değerlendirilmiştir.
(25) Dosya kapsamında MUZBİR’de yerinde inceleme gerçekleştirilmiş, bölgedeki üreticiler
ile görüşmeler yapılmıştır. MUZBİR merkezinde yapılan yerinde incelemede farklı
tarihlerde gönderilmiş benzer içerikli başka mesajlara da ulaşılmıştır. Örneğin
24.03.2019 tarihinde üreticilere gönderilen bir mesajda aşağıdaki ifadeler yer
almaktadır:
“Değerli üreticilerimiz muz piyasası 6.5 TL’dir. Bu fiyat aralığının altında kesim
yapmamanızı öneririz. Bu bir bilgilendirme mesajıdır. MuzBir Yönetim Kurulu”
27.05.2019 tarihinde gönderilen bir diğer mesajda ise;
“Değerli üreticilerimiz piyasa araştırması sonucu muz piyasası 6 TL olarak
belirlenmiştir. Siz üreticilerimizden bu fiyat aralığının altında kesim yaptırmamanınızı
öneririz. Bu bir bilgilendirme mesajıdır. Muz Bir Yönetim Kurulu” denilmektedir.
19-45/751-323
6/8
(26) Konu ile ilgili olarak MUZBİR tarafından yapılan açıklamalarda, muz fiyatını
bölgelerinde tüccar2 (sarartmacı) olarak faaliyet gösteren bir grubun belirlediği, (…..)
ifade edilmiştir.
(27) Söz konusu mesajları alan muz üreticileriyle yapılan görüşmelerde ise özet olarak;
- MUZBİR’in mesaj sistemine kayıt olmak için üyelik şartının aranmadığı, telefon
numarasını veren her üreticinin sisteme kayıt olabileceği,
- Birlik tarafından paylaşılan fiyatların üreticiler açısından bir öneminin bulunmadığı,
yalnızca hallerdeki fiyatlar hakkında genel bilgi edinilmesini sağladığı,
- MUZBİR’in duyurduğu fiyatlar ile ilgili olarak herhangi bir yaptırım uygulamasının
mümkün olmadığı,
- MUZBİR’in sarartma tesisi olmadığı ve dolasıyla piyasadan muz almadığı için
açıklamış olduğu fiyatları uygulama gücünün de bulunmadığı,
- Muz fiyatının, piyasadaki arz ve talep koşulları çerçevesinde belirlendiği, her bir
üretici ile tüccar arasındaki pazarlık sonucu oluştuğu ve sürekli değişiklik gösterdiği
ifade edilmiştir.
(28) Yukarıda yer verilen açıklamalardan anlaşıldığı üzere, duyurulan fiyatların muzun
gerçekleşen piyasa fiyatları olduğu, mesajların bilgi amaçlı gönderildiği ve herhangi
bir yaptırımın bulunmadığına yönelik MUZBİR açıklamaları üreticiler tarafından
doğrulanmıştır.
(29) Bu noktada, üreticiler, tüccar ve birliğin konumları hakkında bilgi verilmesi söz konusu
açıklamaların değerlendirilebilmesi bakımından faydalı olacaktır. Ülkemiz toplam muz
üretiminin yaklaşık %45’i Anamur’da gerçekleştirilmektedir. Anamur ilçe ekonomisinin
%70’ini oluşturan muz üretimi, ilçenin en önemli gelir kaynağıdır. İlçede muz üretimi
genellikle küçük ölçekli aile işletmeleri tarafından yapılmaktadır. Dosya mevcudu
bilgilere göre, 63.000 nüfuslu Anamur’da3, 5.000 aile gibi oldukça önemli sayıda muz
üreticisi bulunmaktadır.
(30) Dosya mevcudu bilgilere göre, ilçede üreticilerin satış yaptığı herhangi bir kooperatif
bulunmamaktadır. İnceleme konusu MUZBİR veya herhangi bir birlik tarafından da
alım yapılmamaktadır. Dolayısıyla üreticiler ürünlerini tüccara doğrudan kendileri
satmakta, yılın hemen hemen her döneminde muz üretimi gerçekleştirilmesi sebebiyle
üretici ile tüccar arasındaki bu birebir ilişki yıl boyunca devam etmektedir.
(31) Muz; elma, ayva gibi depolanabilir meyvelerden olmaması sebebiyle hasadı
gerçekleştikten kısa bir süre sonra üreticinin elinden çıkartılması gereken bir üründür.
Muzun, elden çıkartılmaz ise bozulma riskiyle tüm pazar değerini kaybedebilecek bir
ürün niteliği taşıması ve üreticilerin küçük ölçekli ve çok sayıda olması muz üreticisinin
tüccar karşısındaki pazarlık gücünü zayıflatmaktadır.
(32) Üreticiler ile yapılan görüşmelerde, zamanlarının büyük bir kısmını seralarda üretim
işiyle geçirdikleri, muzun hallerdeki satış fiyatını sürekli takip etme imkânlarının
bulunmadığı ifade edilmiştir. Muzun nihai satış fiyatı, talep vb. muz piyasasındaki
gelişmelerden yeteri kadar haberdar olma imkânlarının sınırlı olması, ürününün satışını
2 Tüccar, 5957 sayılı Kanun Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların
Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’un 2. maddesine göre, malın toptan satışı amacıyla kendi
adına ve hesabına çalışan meslek mensuplarını ifade etmektedir.
3
19-45/751-323
7/8
doğrudan tüccara yapan üreticilerin pazarlık gücünü zayıflatabilecek bir diğer
faktördür.
(33) Dosya kapsamında yapılan araştırmalar sonucunda, yerel bir gazete olan ve internet
üzerinden de yayınlanan Anamur Gazetesi sitesinde “muz fiyatları” başlıklı bir sayfa
olduğu4 ve buradan her gün bir fiyatın duyurulduğu tespit edilmiştir.
(34) Bu bilgiler ışığında, üreticilerin muz fiyatlarının piyasadaki arz ve talep koşulları
çerçevesinde belirlendiği yönündeki ifadeleri de dikkate alındığında, ilçede faaliyet
gösteren üreticilerin bilgilendirilmesi bakımından bir ihtiyacın olduğu, gerek Anamur
Gazetesi’nin gerekse MUZBİR’in duyurduğu fiyatların bu amaç doğrultusunda
yayımlandığı kanaatine ulaşılmıştır.
(35) MUZBİR’in kuruluş kanunu olan 5200 sayılı Tarımsal Üretici Birlikleri Kanunu’nun,
“Yönerim Kurulu, Görev, Yetki ve Sorumlulukları” başlıklı 8. maddesinin g bendinde
birliklere, “Birliğin faaliyet alanı içerisindeki ürün veya ürün grubu ile ilgili piyasa
fiyatlarını takip etmek, pazar araştırması yapmak ve yaptırmak” görev ve yetkisinin
verildiği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla MUZBİR’in muzun piyasa fiyatlarını takip
edebileceği ve üreticiler ile paylaşabileceği değerlendirilmektedir.
(36) Ek olarak, Anamur ilçesinde muz üretiminde çok sayıda üreticinin faaliyet göstermesi
ve hasat dönemi geldiğinde fiyatı ne olursa olsun üreticinin ürününü elinden çıkartmak
zorunda olması, bu üreticilerin biraraya gelerek MUZBİR vasıtasıyla muz fiyatını
belirleme olasılığını oldukça düşürmektedir. Ayrıca MUZBİR üyelerinin üretiminin
Anamur ilçesinin %(…..), Türkiye’deki toplam üretimin ise %(…..) oluşturduğu dikkate
alındığında, üye üreticilerin ya da MUZBİR’in birlikte fiyat belirlemek güdüsüyle hareket
etmiş olamayacakları değerlendirilmektedir.
(37) Tüm bu bilgiler ışığında, MUZBİR tarafından gönderilen mesajlarla 4054 sayılı
Kanun’un 4. maddesinin ihlal edildiğine dair herhangi bir bilgi, belge ve bulgunun söz
konusu olmadığı kanaatine varılmıştır.
4
19-45/751-323
8/8
J. SONUÇ
(38) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, 4054 sayılı Kanun’un 41.
maddesi uyarınca başvurunun reddi ile soruşturma açılmamasına, gerekçeli kararın
tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak
üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy