TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
ABDULKERİM KAVAK VE DİĞERLERİ BAŞVURUSU (2)
(Başvuru Numarası: 2014/12431)
Karar Tarihi: 12/4/2017
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan
:
Burhan ÜSTÜN
Üyeler
:
Hicabi DURSUN
Hasan Tahsin GÖKCAN
Kadir ÖZKAYA
Yusuf Şevki HAKYEMEZ
Raportör Yrd.
:
Ceren Sedef EREN
Başvurucular
:
1. Abdulkerim KAVAK
2. Turgut Güven KAVAK
3. Hadice DEMİR
Vekili
:
Av. Ali AYDEMİR
Başvurucular
:
4. Emine TAŞKIN
5. Selda KAVAK
6. Bekir KAVAK
7. Zafer Uğur KAVAK
8. Remziye KAVAK
9. Semira KAVAK
10. Mehmet Ensari KAVAK
Vekili
:
Av. Kenan CEYLAN
I. BAŞVURUNUN KONUSU
1. Başvuru, makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğiiddiasına ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvurular 31/7/2014 tarihi vedevamında yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan önincelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.
4. Komisyonca başvurucular AbdulkerimKavak, Hadice Demir ve Turgut Güven Kavak yönünden başvurunun kabuledilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına, diğer başvurucularyönünden ise başvurunun kabul edilebilir olduğunakararverilmiştir.
5. 2015/1693 sayılı bireysel başvuru dosyası, konu yönündenhukuki irtibat nedeniyle 2014/12431 sayılı dosya üzerinde birleştirilmiştir.
6. Bölüm Başkanı tarafından başvurucular AbdulkerimKavak, Hadice Demir ve Turgut Güven Kavak yönünden başvurunun kabuledilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.
7. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığınagönderilmiştir.
III. OLAY VE OLGULAR
8. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgiliolaylar özetle şöyledir:
9. Başvurucular, Abdulkerim Kavak veHadice Demir aleyhine doğrudan, başvurucu Turgut Güven Kavak'ın babası olanmurisi ile başvurucu Remziye Kavak'ın eşi ve diğer başvurucuların babaları olanmurisi aleyhine 31/8/1989 tarihinde Savur KadastroMahkemesinde açılan kadastro tespitine itiraz davasında yerel Mahkemece verilenkararınYargıtayca bozulması üzerine dava yerelMahkeme aşamasında derdest durumdadır.
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
10. Mahkemenin 12/4/2017 tarihindeyapmış olduğu toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:
11. Başvurucular, uzun süren yargılama nedeniyle makul süredeyargılanma haklarının; başvurucular Abdulkerim Kavak,Hadice Demir ve Turgut Güven Kavak ise ayrıca mülkiyet haklarının ihlaledildiğini ileri sürmüşlerdir.
A. Kabul EdilebilirlikYönünden
12. Başvurucular Abdulkerim Kavak,Hadice Demir ve Turgut Güven Kavak yönünden açıkça dayanaktan yoksun olmadığıve kabul edilemezliğine karar verilmesini gerektirecek başka bir neden debulunmadığı anlaşılan makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkiniddianın kabul edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.
B. Esas Yönünden
13. Medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili uyuşmazlıklara ilişkinyargılamanın süresi tespit edilirken sürenin başlangıç tarihi olarak davanınikame edildiği tarih; sürenin sona erdiği tarih olarak -çoğu zaman icraaşamasını da kapsayacak şekilde- yargılamanın sona erdiği, yargılaması devameden davalar yönünden ise Anayasa Mahkemesinin makul sürede yargılanma hakkınınihlal edildiğine ilişkin şikâyetle ilgili kararını verdiği tarih esas alınır (Güher Ergun ve diğerleri, B. No: 2012/13, 2/7/2013, §§ 50, 52).
14. Başvuruya konu dava, bir kısım başvurucuların murislerindenintikalle takip etmekte oldukları bir uyuşmazlık olup bu yönüyle makul süredeğerlendirmesi bakımından dikkate alınacak sürenin başlangıç anı, mirasçınınyargılamaya katıldığı an değil somut olayda muris açısından değerlendirmeyeesas alınan sürenin başlangıç anıdır (GülserenGürdal ve diğerleri, B. No: 2013/1115, 5/12/2013,§ 51).
15. Medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili uyuşmazlıklara ilişkinyargılama süresinin makul olup olmadığı değerlendirilirken yargılamanınkarmaşıklığı ve kaç dereceli olduğu, tarafların ve ilgili makamların yargılamasürecindeki tutumu ve başvurucunun yargılamanın süratle sonuçlandırılmasındakimenfaatinin niteliği gibi hususlar dikkate alınır (Güher Ergun ve diğerleri, §§ 41-45).
16. Anılan ilkeler ve Anayasa Mahkemesinin benzer başvurulardaverdiği kararlar dikkate alındığında somut olayda yaklaşık 27 yıllık yargılamasüresinin makul olmadığı sonucuna varmak gerekir.
17. Açıklanan gerekçelerle Anayasa’nın 36. maddesinde güvencealtına alınan makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine karar verilmesigerekir.
18. Başvurucular AbdulkerimKavak, Hadice Demir ve Turgut Güven Kavak uzun süren yargılama nedeniyletaşınmazlarını kullanamadıklarınıbelirterekAnayasa’nın 35. maddesinde tanımlanan mülkiyet haklarının da ihlal edildiğiniiddia etmişlerse de başvurucuların makul sürede yargılanma haklarının ihlaledildiği yönünde yukarıda yer verilen tespitler ışığında, mülkiyet haklarınınihlal edildiği yönündeki iddialarının ayrıca değerlendirilmesine gerekgörülmemiştir.
C. 6216 Sayılı Kanun'un50. Maddesi Yönünden
19. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılıAnayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 50.maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir:
“Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkınınihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesihâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlerehükmedilir…”
20. Başvurucular, manevi tazminat talebinde bulunmuşlardır.
21. Somut olayda makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğisonucuna varılmıştır.
22. İhlal tespitiyle giderilemeyecekolan manevi zararları karşılığında başvurucular AbdulkerimKavak ve Hadice Demir'e ayrı ayrı net 31.200 TL; şikâyet konusu davayı mirasçısıfatıyla takip eden başvurucular yönünden murislerinin tüm mirasçılarınınsayısı da dikkate alındığında başvurucu Turgut Güven Kavak'a net 7.800 TL;diğer başvurucular Bekir Kavak, Remziye Kavak, SemiraKavak, Selda Kavak, Emine Taşkın, Mehmet Ensari Kavak ve Zafer Uğur Kavak'a iseayrı ayrı net 4.500 TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmesi gerekir.
23. Dosyadaki belgelerden tespit edilen206,10 TL harç ve 1.800 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam 2.006,10 TLyargılama giderinin başvurucular Abdulkerim Kavak,Hadice Demir ve Turgut Güven Kavak'amüştereken;226,90 TL harç ve 1.800 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam 2.026,90 TLyargılama giderinin ise diğer başvurucular Bekir Kavak, Remziye Kavak, Semira Kavak, Selda Kavak, Emine Taşkın, Mehmet EnsariKavak ve Zafer Uğur Kavak'a müştereken ödenmesine karar verilmesi gerekir.
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Başvurucular Abdulkerim Kavak,Hadice Demir ve Turgut Güven Kavak yönünden makul sürede yargılanma hakkınınihlal edildiğine ilişkin iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,
B. Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan makul süredeyargılanma hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE,
C. Başvurucular AbdulkerimKavak ve Hadice Demir'e ayrı ayrı net 31.200 TL; başvurucu Turgut Güven Kavak'anet 7.800 TL; diğer başvurucular Bekir Kavak, Remziye Kavak, Semira Kavak, Selda Kavak, Emine Taşkın, Mehmet EnsariKavak ve Zafer Uğur Kavak'a ise ayrı ayrı net 4.500 TL manevi tazminatÖDENMESİNE, tazminata ilişkin diğer taleplerin REDDİNE,
D. 206,10 TL harç ve 1.800 TL vekâletücretinden oluşan toplam 2.006,10 TL yargılama giderinin başvurucular Abdulkerim Kavak, Hadice Demir ve Turgut Güven Kavak'a MÜŞTEREKENÖDENMESİNE; 226,90 TL harç ve 1.800 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam2.026,90 TL yargılama giderinin ise diğer başvurucular Bekir Kavak, RemziyeKavak, Semira Kavak, Selda Kavak, Emine Taşkın,Mehmet Ensari Kavak ve Zafer Uğur Kavak'a MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE,
E. Ödemenin, kararın tebliğini takiben başvurucunun MaliyeBakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, ödemede gecikmeolması hâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadar geçen süreiçin yasal FAİZ UYGULANMASINA,
F. Kararın bir örneğinin Savur Kadastro Mahkemesine (E.2012/20)GÖNDERİLMESİNE,
G. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE 12/4/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.