TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
BEHZAD ZAREEİ BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2019/19576)
Karar Tarihi: 20/4/2020
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan
:
Hasan Tahsin GÖKCAN
Üyeler
:
Serdar ÖZGÜLDÜR
Hicabi DURSUN
Muammer TOPAL
Selahaddin MENTEŞ
Raportör
:
Sinan ARMAĞAN
Başvurucu
:
Behzad ZAREEİ
Vekili
:
Av. Burak BAYRAMCI
I. BAŞVURUNUN KONUSU
1. Başvuru; öldürülme veya kötü muameleye maruz kalma riskibulunan ülkeye sınır dışı edilme kararı verilmesi ve kabul edilemez yolcusalonundaki tutulma koşulları nedenleriyle kötü muamele yasağının, idarigözetim altında tutmanın hukuki olmaması nedeniyle de kişi hürriyeti vegüvenliği hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 14/6/2019 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvurucu, Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün (İçtüzük) 73.maddesi uyarınca sınır dışı etme ve idari gözetim altına alma işlemlerininyürütmesinin tedbiren durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
4. Komisyonca 26/6/2019 tarihinde tedbir talebinin ve başvurununkabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına kararverilmiştir.
5. Birinci Bölüm tarafından 27/6/2019 tarihinde başvurucununülkesine sınır dışı edilmesine ilişkin işlemin geçici olarak (tedbiren)durdurulmasına karar verilmiştir.
III. OLAY VE OLGULAR
6. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve ilgilikurumlardan gelen belgelere göre olaylar özetle şöyledir:
7. Başvurucu, 1995 doğumlu olup İran İslam Cumhuriyetivatandaşıdır.
8. İstanbul Valiliği İl Göç İdaresi Müdürlüğü tarafından6/3/2019 tarihinde başvurucunun sınır dışı edilmek üzere idari gözetim altınaalınmasına karar verilmiştir. Başvurucu söz konusu karar gereğince İstanbulAtatürk Havalimanı'nda bulunan kabul edilemez yolcu salonunda idari gözetimaltında tutulmaya başlanmıştır.
9. Başvurucu tarafından 14/6/2019 tarihinde bireysel başvurudabulunulmuştur.
10. Başvurucu 24/10/2019 tarihli dilekçesiyle bireyselbaşvurusundan feragat ettiğini belirtmiştir.
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
11. Mahkemenin 20/4/2020 tarihinde yapmış olduğu toplantıdabaşvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun İddiaları
12. Başvurucu; sınır dışı edilmesi hâlinde yaşamı ile maddi vemanevi varlığının ülkesinde tehlikeye düşebileceğini, idari gözetim altındatutmanın hukuki olmadığını ve tutma koşulların insan haysiyetiylebağdaşmadığını belirterek kişi hürriyeti ve güvenliği, yaşam hakkı ve kötümuamele yasağının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.
B. Değerlendirme
1. Adli Yardım Talebi Yönünden
13. Anayasa Mahkemesinin MehmetŞerif Ay (B. No: 2012/1181, 17/9/2013) kararında belirtilen ilkelerdikkate alınarak geçimini önemli ölçüde güçleştirmeksizin yargılama giderleriniödeme gücünden yoksun olduğu anlaşılan başvurucunun açıkça dayanaktan yoksunolmayan adli yardım talebinin kabulüne karar verilmesi gerekir.
2. Diğer İddialar Yönünden
14. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa MahkemesininKuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un “Kararlar” kenar başlıklı 50. maddesinin (5) numaralı fıkrasışöyledir:
“Davadanferagat hâlinde, düşme kararı verilir.”
15. İçtüzük'ün “Düşme kararı”kenar başlıklı 80. maddesinin (1) numaralı fıkrasının ilgili kısımları ve (2)numaralı fıkrası şöyledir:
“(1) Bölümler ya dakomisyonlarca yargılamanın her aşamasında aşağıdaki hallerde düşme kararıverilebilir:
a) Başvurucunun davadan açıkça feragat etmesi
…
(2) Bölümler ya da Komisyonlar; yukarıdakifıkrada belirtilen nitelikteki bir başvuruyu, Anayasanın uygulanması veyorumlanması veya temel hakların kapsamının ve sınırlarının belirlenmesi ya dainsan haklarına saygının gerekli kıldığı hâllerde incelemeye devam edebilir.”
16. Başvurucu, Anayasa Mahkemesine yaptığı bireysel başvurudanferagat ettiğini belirtmiştir. Somut olayda başvurudan feragat edilmesinerağmen başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden debulunmamaktadır.
17. Açıklanan gerekçelerle başvurunun kabul edilebilirlikşartları yönünden incelenmeksizin feragatnedeniyle düşmesine karar verilmesi gerekir.
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Adli yardım talebinin KABULÜNE,
B. Başvurunun feragat nedeniyleDÜŞMESİNE,
C. Sınır dışı edilme işlemine ilişkin verilen tedbir kararınınSONLANDIRILMASINA,
D. 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk MuhakemeleriKanunu’nun 339. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca tahsil edilmesimağduriyetine neden olacağından başvurucunun yargılama giderlerini ödemektenTAMAMEN MUAF TUTULMASINA,
E. Kararın bir örneğinin İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi GenelMüdürlüğüne GÖNDERİLMESİNE 20/4/2020 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.