Anasayasa Mahkemesi - Bireysel Başvuru - E.A.Ö. VE M.Y. Başvurusuna İlişkin Karar - 7/3/2018

GİZLİLİK TALEBİ KABUL

Başkan

:

Engin YILDIRIM

Üyeler

:

Recep KÖMÜRCÜ

Celal Mümtaz AKINCI

Muammer TOPAL

Recai AKYEL

Raportör

:

Şermin BİRTANE

Başvurucular

:

1. E.A.Ö.

2. M.Y.

Vekili

:

Av. Selmin Cansu DEMİR

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuru, babası tarafından istismar edildiği iddialarıbulunan çocuğun babası ile görüştürülmesine karar verilmesi nedeniyle özel veaile hayatına saygı hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ

2. Başvuru 28/9/2015 tarihinde yapılmıştır.

3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan önincelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölümtarafından yapılmasına karar verilmiştir.

5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik veesas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.

6. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına(Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık, görüş bildirmemiştir.

7. Başvurucuların tedbir talebi Anayasa Mahkemesi İkinciBölümünün 5/11/2015 tarihli kararıyla başvurucuların yaşamına ya da maddi veyamanevi bütünlüğüne yönelik gerçek ve ciddi bir tehlike bulunmadığı gerekçesiylereddedilmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

8. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylarözetle şöyledir:

9. Birinci başvurucu E.A.Ö. ile eşi R.Y., Büyükçekmece 3. AileMahkemesinin 12/11/2014 tarihli kararıyla boşanmışlardır. Bu evlilikten olan2008 doğumlu ikinci başvurucu M.Y.nin (çocukbaşvurucu) velayeti, annesi olan birinci başvurucuya verilmiş ve babası ile herayın birinci ve üçüncü hafta sonları ile dinî bayramlar, yarıyıl ve yaztatillerinde kişisel ilişki kurabileceğine hükmedilmiştir.

10. Birinci başvurucu, çocuk başvurucunun yaşı ile uyumsuzcinsel içerikli hareketler sergilemeye başlaması, tuvaletini tutamaması,cadılar ve benzeri varlıklarla ilgili korkularının yoğunlaşması nedeniyledestek almak amacıyla çocuk başvurucuyu Çocuk ve Ergen Sağlığı ve HastalıklarıUzmanına (Psikiyatr) götürmüştür.

11. Psikiyatr tarafından 22/4/2015 tarihinde rapordüzenlemiştir. Anılan raporda çocuk başvurucunun psikiyatr ile yaptığı12/3/2015 tarihli üçüncü görüşmede "babasıküvette ve çıplak iken kapının arkasından seslendiğini, ... babasına sürprizyapmak istediğini, babasının bunun üzerine çıplak olarak kapıyı açtığını, oesnada babasının ayıp bölgesini gördüğünü ... " ifade ettiğibelirtilmiştir. Çocuk başvurucunun babasıyla ilgili "ben yatarken omuzlarıma masaj yaptı. Sonra sırtımdan arkamauzandı. Ayıp bölgesini popomun etrafında gezdirdi. Nefesini sırtımda duydum. Bubir süre devam etti. Sonra sırtımdan indi." şeklindebeyanlarına da raporda yer verilmiştir.

12. Başvurucular, anılan rapora dayanarak baba hakkındaBüyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığına (Savcılık) suç duyurusundabulunmuşlardır. Savcılık, İstanbul Çocuk İzleme Merkezinden çocuk başvurucuylagörüşerek rapor hazırlanması talebinde bulunmuştur. Merkez, raporunda, çocukbaşvurucunun psikiyatristi ile paylaşımlarını aktarmadığını ancak "çocuk istismarı açısından halen şüphebarındıran mağdurun terapi sürecine devam etmesi gerektiğini"belirtmiştir.

13. Yaşanan gelişmeler üzerine 28/4/2015 tarihinde İstanbulAnadolu 7. Aile Mahkemesi tarafından 8/3/2012 tarihli ve 6284 sayılı AileninKorunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun uyarınca babanınbaşvuruculara yaklaşmamasına karar verilmiştir. Aynı karar ile babanın çocukbaşvurucu ile kişisel ilişki kurmasına dair kararın yürütmesi altı ay süreyle tedbiren durdurulmuştur. Babanın farklı tarihlerde yaptığıitirazlar ise aile mahkemeleri tarafından reddedilmiştir.

14. Baba, çocuk teslimi konusunda icra takibi başlatmış ancakbaşvurucular çocuk teslimi için gelen icra memurlarına İstanbul Anadolu 7. AileMahkemesi tarafından verilen kararı göstererek çocuk teslimini reddetmişlerdir.

15. Savcılık, 22/6/2015 tarihinde babanın yüklenen suçuişlediğine dair yeterli delil bulunmadığı gerekçesiyle kovuşturmaya yerolmadığına dair karar (KYOK) vermiştir.

16. Anılan KYOK'a karşı yapılan itirazBakırköy Sulh Ceza Hâkimliğinin 12/8/2015 tarihli kararıyla kabul edilmiştir.Baba hakkında çocuğun cinsel istismarı suçundan cezalandırılması istemiyleBüyükçekmece 2. Asliye Ceza Mahkemesine dava açılmıştır.

17. Büyükçekmece 2. Asliye Ceza Mahkemesince görevsizliğe kararverilmiş, Bakırköy 14. Ağır Ceza Mahkemesinde yürütülen yargılama neticesindeverilen 14/12/2016 tarihli kararla babanın beraatinehükmedilmiştir. Karar gerekçesinde, mağdurenin Çocukİzlem Merkezinde görevli uzman bilirkişiler tarafından alınan beyanlarındasanığın cinsel istismar veya sarkıntılık teşkil edecek şekilde herhangi birdavranışının olmadığını ifade ettiği belirtilmiş ve mevcut dokunma vetemasların aynı evde yaşayan baba kız arasında normal kabul edilebilecek,cinsel içerik içermeyen hareketler olduğu kanaatine varıldığı ifade edilmiştir.Karara karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup dava hâlen derdesttir.

18. Bu arada babanın talebi üzerine, İstanbul 8. AileMahkemesinin 13/8/2015 tarihli kesin nitelikteki kararıyla Savcılığın KYOKkararı gerekçe gösterilerek baba ile çocuk başvurucunun kişisel ilişkikurmasını durduran tedbir kararı kaldırılmıştır.

19. Bu karar 26/8/2015 tarihinde başvuruculara tebliğedilmiştir. Başvurucular 28/9/2015 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuşlardır.

20. UYAP sistemi üzerinden yapılan araştırma neticesinde,birinci başvurucunun bireysel başvuruda bulunduktan sonra 15/10/2015 tarihindeİstanbul Anadolu 9. Aile Mahkemesinde çocukla kişisel ilişkinin kaldırılmasınailişkin yeni bir dava açtığı ancak bu durumu Anayasa Mahkemesine bildirmediğitespit edilmiştir.

21. İstanbul Anadolu 9. Aile Mahkemesi anılan dava kapsamında19/10/2015 tarihli kararıyla cinsel istismar iddiasını dikkate alarak baba ileçocuk arasında kişisel ilişki kurulmasını yargılama sonuçlanıncaya kadar tedbiren durdurmuştur. Söz konusu dava hâlen derdesttir.

22. Davalı baba tarafından anılan dava dosyasına sunulan veİstanbul İl Emniyet Müdürlüğünden temin edilen 2/11/2015 tarihli yazıdabaşvurucuların 13/9/2015 tarihinde Amerika'ya gittikleri ve o tarihten beriyurda giriş yapmadıkları bildirilmiştir.

23. Başvurucular vekili tarafından anılan dava dosyasına sunulan8/2/2016 tarihli dilekçede birinci başvurucunun Amerika'da doğduğu,başvurucuların aynı zamanda Amerikan vatandaşlığına da sahip oldukları veçocuğun hâlen eğitimine Amerika'da devam ettiği bildirilmiştir.

24. Davalı baba, 17/11/2015 tarihli cevap ve karşı davadilekçesinde, tedbire ilişkin mahkeme kararları ve birinci başvurucunun çocuğuAmerika'ya götürmüş olması nedenleriyle uzun süredir çocukla şahsi ilişkikuramadığını ifade etmiştir. Baba, hakkındaki isnatların tümünün iftiraolduğunu belirterek çocuğun velayetinin tarafına verilmesi talebiyle karşı davaaçmıştır. Yukarıda belirtildiği üzere dava hâlen derdesttir.

IV. İNCELEME VE GEREKÇE

25. Mahkemenin 7/3/2018 tarihinde yapmış olduğu toplantıdabaşvuru incelenip gereği düşünüldü:

A. Başvurucularınİddiaları

26. Başvurucular, hakkında istismar iddiasıyla soruşturmayürütülen ve dava açılan babayla çocuğun görüştürülmesinin çocuğun üstünmenfaatine aykırı olduğunu, kişisel ilişki kurması hâlinde yeniden istismaramaruz kalabileceğini belirtmişler, bu nedenle kişinin maddi ve manevivarlığının korunması ve geliştirilmesi ile özel ve aile hayatına saygıhaklarının ihlal edildiğini ileri sürmüşlerdir.

B. Değerlendirme

27. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 80.maddesinin (1) numaralı fıkrasının (c) bendi gereği Anayasa Mahkemesi, ihlalinve sonuçlarının ortadan kalkmış olması hâlinde başvurunun düşmesine kararverebilir (S.Ö., B. No:2013/7087, 18/9/2014, § 23; Mehmet EminBülbül, B. No: 2014/4463, 16/6/2016, §§ 46-48).

28. Somut olayda başvurucular, hakkında istismar iddiasıylasoruşturma yürütülen ve dava açılan babayla çocuğun kişisel ilişki kurmasıyönünde karar verilmiş olmasından şikâyet etmektedirler. Ancak bireysel başvuruyapıldıktan sonra birinci başvurucunun İstanbul Anadolu 9. Aile Mahkemesindebaba aleyhine çocukla kişisel ilişkinin kaldırılmasına ilişkin bir dava açtığıve Mahkemenin 19/10/2015 tarihli kararıyla baba ile çocuk arasında kişiselilişki kurulmasının dava sonuçlanıncaya kadar durdurulmuş olduğuanlaşılmaktadır.

29. Bunun yanı sıra babanın çocuk ile kişisel ilişki kurmasınınengellenmesine dair tedbir kararının kaldırıldığı 13/8/2015 tarihi ile kişiselilişki kurulmasını durduran kararın verildiği 19/10/2015 tarihi arasındababanın çocukla hiç görüştürülmemiş olduğu anlaşılmaktadır (bkz. §§ 22-24). Dolayısıyla13/8/2015 tarihli kararın hiç uygulanmamış olması nedeniyle kararın geçerliolduğu yaklaşık iki aylık süre içinde herhangi bir mağduriyete yol açılmadığıtespit edilmiştir. Başvurucular tarafından da bunun aksi iddia ve ispatedilmemiştir.

30. Buna göre başvurucuların hak ihlaline sebep olarakgösterdikleri ve bireysel başvuruya konu ettikleri derece mahkemesi kararının,taraflar arasında şahsi ilişki kurulmasına yönelik iddia ve şikâyetlerinesasını incelemeye yetkili İstanbul Anadolu 9. Aile Mahkemesinin kararıylaortadan kaldırılması nedeniyle iddia edilen mağduriyete neden olan bir hususunkalmadığı anlaşılmaktadır.

31. Açıklanan gerekçelerle İçtüzük'ün80. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (c) bendi uyarınca başvuru hakkında düşme kararı verilmesi gerekir.

V. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. Kamuya açık belgelerde başvurucuların kimliğinin gizlitutulması talebinin KABULÜNE,

B. Başvurunun ihlalin vesonuçlarının ortadan kalkmış olması nedeniyle DÜŞMESİNE,

C. Yargılama giderlerinin başvurucular üzerinde BIRAKILMASINA7/3/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Full & Egal Universal Law Academy