TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
EMİNE ALTAY BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2014/18691)
Karar Tarihi: 8/11/2017
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan
:
Engin YILDIRIM
Üyeler
:
Serdar ÖZGÜLDÜR
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Muammer TOPAL
M. Emin KUZ
Raportör
:
Ayhan KILIÇ
Başvurucu
:
Emine ALTAY
I. BAŞVURUNUN KONUSU
1. Başvuru, limited şirketten tahsilimkânı kalmayan vergi borcunun ortaktan tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrininiptali istemiyle açılan davanın reddedilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkınınihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 25/11/2014 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan önincelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.
4. İkinci Bölüm Birinci Komisyonunca başvurunun kabuledilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik veesas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.
III. OLAY VE OLGULAR
6. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylarözetle şöyledir:
7. Başvurucu 1949 doğumlu olup Ankara'da ikamet etmektedir.
8. Başvurucu 1998 yılında miras yoluyla Saraçoğlu MadencilikTurizm Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.nin (Şirket) ortağıolmuştur. Şirket 1998 yılında tasfiye sürecine girmiştir. Başvurucu 3/1/2006tarihinde Şirket hisselerinin tamamını devretmiştir.
9. Şirketin 2005 yılına ilişkin 2.091,60 TL maden işletme ruhsatharcı borcunun Şirketten tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emri 25/2/2006tarihinde Şirket müdürü vekili sıfatıyla A.E. isimli şahsa tebliğ edilmiştir.Şirket tarafından ödeme yapılmaması üzerine Şirketin mal varlığı araştırılmış,bu çerçevede haciz ihbarnameleri düzenlenmiş ancak borç Şirketten tahsiledilememiştir.
10. Borcun Şirketten tahsil imkânının kalmadığı gerekçesiyle3/1/2006 tarihinden önce Şirket ortağı olan başvurucudan tahsili amacıyla22/3/2012 tarihli ödeme emri düzenlenmiştir.
11. Başvurucu tarafından ödeme emrinin iptali istemiyle SamsunVergi Mahkemesinde (Mahkeme) dava açılmıştır.
12. Yargılama esnasında Mahkeme tarafından verilen ara kararınacevaben idarece Mahkemeye gönderilen 14/3/2013 havale tarihli yazıda, Şirketeait tüm amme borçlarının ödendiği ve tüm borcun kapanmasından dolayı davakonusu ödeme emri de dâhil olmak üzere tüm ödeme emirlerinin sistem üzerindentakipten kaldırıldığı bildirilmiş ve ödemeye ilişkin takip sorguları yazıekinde Mahkemeye sunulmuştur. Ancak anılan yazıda, ödeme emirlerinin iptaledilmediği hususu parantez içine şerh düşülmüştür. Mahkemeye sunulan mükelleftakip sorgulama sonuçlarından dava konusu ödeme emri içeriğindeki 2.091,60 TLmaden işletme ruhsat harcının 19/12/2012 tarihinde ödendiği görülmüştür.
13. Mahkeme 25/3/2013 tarihli kararıyla başvurucu adınadüzenlenen ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davayıreddetmiştir. Başvurucu tarafından itiraz edilen bu karar, Samsun Bölge İdareMahkemesinin 4/6/2013 tarihli ilamıyla onanmıştır. Başvurucunun karar düzeltmetalebi de aynı Bölge İdare Mahkemesinin 21/10/2014 tarihli ilamıylareddedilmiştir. Nihai karar başvurucuya 18/11/2014 tarihinde tebliğ edilmiştir.
14. Başvurucu 25/11/2014 tarihinde bireysel başvurudabulunmuştur.
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
15. Mahkemenin 8/11/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıdabaşvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun İddiaları
16. Başvurucu, Şirketteki ortaklık hisselerini 3/1/2006tarihinde devretmesi nedeniyle Şirketin borcundan sorumlu tutulamayacağını veŞirket adına düzenlenen ödeme emrinin tebliğ edildiği kişinin Şirketle birilgisinin bulunmadığını belirtmiştir. Borcun Şirketten tahsil imkânının bulunupbulunmadığının araştırılmadığını savunan başvurucu, idarenin bir yandanŞirketin mal varlığının bulunmadığını savunmasının diğer yandan da Şirketin malvarlığına haciz şerhi uygulandığını bildirmesinin bir çelişki olduğunu ifadeetmiştir. Başvurucu ayrıca borcun zamanaşımına uğradığını vurgulamış ve AnayasaMahkemesince iptal edilen 4/6/2008 tarihli ve 5766 sayılı Amme AlacaklarınınTahsil Usulü Hakkında Kanunda ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması HakkındaKanun'un geçici 1. maddesi uyarınca davasının reddedildiğine dikkat çekerekAnayasa'nın 36. maddesinde yer alan adil yargılanma hakkının ihlal edildiğiniiddia etmiştir.
B. Değerlendirme
17. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa MahkemesininKuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un “Bireysel başvuru hakkına sahip olanlar” kenar başlıklı 46.maddesinin (1) numaralı fıkrası uyarınca, bireysel başvuru ancak ihlale yolaçtığı ileri sürülen işlem, eylem ya da ihmal nedeniyle güncel ve kişisel birhakkı doğrudan etkilenenler tarafından yapılabilir.
18. 6216 sayılı Kanun’un 46. maddesinde kimlerin bireyselbaşvuru yapabileceği sayılmış olup anılan maddenin (1) numaralı fıkrasına görebir kişinin Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilmesi için üç temelön koşulun birlikte bulunması gerekmektedir. Bu ön koşullar, başvuruya konuedilen ve ihlale yol açtığı ileri sürülen kamu gücü eylem veya işleminden ya daihmalinden dolayı başvurucunun “güncel bir hakkının ihlal edilmesi”, buihlalden dolayı kişinin “kişisel olarak” ve “doğrudan” etkilenmiş olması vebunların sonucunda başvurucunun kendisinin “mağdur” olduğunu ileri sürmesişeklindedir (Onur Doğanay, B. No:2013/1977, 9/1/2014, § 42).
19. Başvurucu adına düzenlenen ödeme emri içeriğinde yer alan2.091,60 TL maden işletme ruhsat harcı 19/12/2012 tarihinde ödenmiş ve busebeple ödeme emri takipten kaldırılmıştır. Şirkete ait borcun kapanması vebuna bağlı olarak ödeme emrinin takipten kaldırılması nedeniyle bu ödeme emrisebebiyle başvurucunun mal varlığına karşı takibat yapılmasına imkânbulunmamaktadır. Diğer bir ifadeyle başvurucunun bu ödeme emri nedeniyle kamualacağının cebren tahsili riskiyle karşılaşması mümkün değildir. Dolayısıylabaşvurucunun mağdur statüsünün 19/12/2012 tarihi itibarıyla ortadan kalktığısonucuna ulaşılmaktadır.
20. Açıklanan nedenlerle başvurunun diğer kabul edilebilirlikşartları yönünden incelenmeksizin kişiyönünden yetkisizlik nedeniyle kabul edilemez olduğuna kararverilmesi gerekir.
VI. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Başvurunun kişi yönündenyetkisizlik nedeniyle KABULEDİLEMEZ OLDUĞUNA,
B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerine BIRAKILMASINA8/11/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.