Anasayasa Mahkemesi - Bireysel Başvuru - GÜNDÜZ KARDEŞLER İNŞ. TAR. VE HAYV. PET. TEKS. SAN. TİC. LTD. ŞTİ Başvurusuna İlişkin Karar - 25/1/2018

Başkan

:

Engin YILDIRIM

Üyeler

:

Serdar ÖZGÜLDÜR

Osman Alifeyyaz PAKSÜT

Recep KÖMÜRCÜ

Recai AKYEL

Raportör

:

Volkan ÇAKMAK

Başvurucu

:

Gündüz Kardeşler İnş. Tar. ve Hayv. Pet. Teks. San. Tic. Ltd. Şti

Vekili

:

Av. Selman OKÇU

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuru, vergi ziyaı cezalı katmadeğer vergisi salınması işlemine karşıaçılan davadahukuka aykırı ve gerekçesiz karar verilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkınınihlal edildiği iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ

2. Başvuru 9/5/2014 tarihinde yapılmıştır.

3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan önincelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölümtarafından yapılmasına karar verilmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

5. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylarözetle şöyledir:

6. Başvurucu Şirketin 2007 yılı ve öncesine ilişkin defter vebelgeleri yangın sonucu zayi olmuştur. Başvurucu Şirketin 2006 yılında indirimkonusu yapılankatma değer vergilerinin reddi ve dönembeyannamelerinin yeniden düzenlenmesi suretiyle aleyhine 2012 yılının Şubat,Nisan ve Mayıs dönemleri için resen üç kat vergi ziyaıcezalı katma değer vergisi tarhiyatı yapılmıştır. Başvurucu Şirket söz konusutarhiyat işleminin iptali istemiyle Diyarbakır Vergi Mahkemesi (Mahkeme)nezdinde iptal davası açmıştır.

7. Mahkeme 23/5/2013 tarihli kararıyla katma değer vergisitarhiyatları yönünden davanın reddine, vergi ziyaı cezsası yönünden ise işlemin iptaline hükmetmiştir.Kararının gerekçesinin ilgili kısmı şöyledir:

 "Olayımızda, mücbir sebep hali nedeniyle vergi matrahının tamamenveya kısmen maddi delillere dayanarak saptanması olanağı ortadan kalktığından re'sen takdir sebebinin varlığının kabulü zorunludur.

 Mahkeme kararı ile zayi olduğu saptanmış olan defter ve belgelerinincelemeye ibraz edilmemesi yükümlüleri katma değer vergisi indirimine ilişkinkoşullardan ikincisi olan “indirime konu yapılan vergilerin alış belgelerindeayrıca gösterilmiş olmasını” kanıtlama sorumluluğundan kurtarmaz.

 Ticari icaplara göre kendisine mal ve hizmet sunulan kişi vekuruluşları bilmek durumundaki bir alıcının, gerekli girişimlerde bulunarakemtia alımına ilişkin belgelerin varlığını ispat olanağına sahip olduğununkabulü gerekmektedir.Bu durumdaise ispat külfeti kendisine düşen yükümlüler tarafından ibraz edilebilen faturave benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisi indirim konusuyapılabilecek, aksi halde indirimler kabul edilmeyecektir.

 Olayda, aynı davacı tarafından 2006 takvim yılına ilişkin tarhiyatlarınkaldırılması istemiyle açılan Mahkememizin 2012/758 Esas sayılı davadosyasında; 28.02.2013 tarihli ara kararıyla, davacıdan uyuşmazlığın çözümüiçin gerekli olan 2006 yılına ait yasal tüm defter ve belgeleri ile indirim konusukatma değer vergilerinin tafsilatlı aylık dökümleri listesinin ve indirimkonusu yapılan tüm alış faturaları ile gider belgeleri asıllarının, asıllarıtemin edilememesi halinde onaylı örneklerinin mahkememize ibrazına kararverildiği halde davacı tarafından herhangi bir bilgi ve belge sunulmadığıgörüldüğünden anılan yıla ilişkin defterler ile alış faturaları ve giderbelgelerinin ibraz edilmediği, dolayısıyla 3065 sayılı Kanunun 29. ve 34.maddeleri uyarınca, fatura ve benzeri vesikalarda yer alan katma değervergilerinin defterlere kaydedilip edilmediği hususlarının tespiti mümkünbulunmadığı gerekçesiyle yükümlü adına Katma Değer Vergisi Kanunun 29. ve 34.maddeleri uyarınca indirimlerinin reddi suretiyle yapılan katma değer vergisitarhiyatları yönünden davanın reddine karar verildiğinden, anılan dönemeilişkin olarak hazırlanan vergi inceleme raporunda sonraki dönemlere ilişkindevreden katma değer vergisi tutarları esas alınmak suretiyle yenidenhesaplanan dava konusu katma değer vergisi tarhiyatlarında hukuki isabetsizlikgörülmemiştir.

 Ancak,uyuşmazlığın 3 kat olarak uygulanan vergi ziyaı cezasınailişkin kısmına gelince, davacının ihtilaflı dönem defter ve belgeleri zayiolduğu; 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 13. maddesinin 2. fıkrasında yazılımücbir sebebin varlığının kabulü gerektiği, dolayısıyla tarh edilen vergiüzerinden anılan Kanunun 373. maddesi uyarınca ceza kesilmesi olanağı dabulunmadığı anlaşıldığından anılan cezada hukuka uyarlık bulunmadığındankaldırılmaları gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır."

8.Söz konusu hüküm,DiyarbakırBölge İdare Mahkemesinin 21/11/2013 tarihli kararıyla onanmıştır. Karardüzeltme istemi aynı Mahkemenin 11/4/2014 tarihli ilamıylareddedilmiştir.

9. Başvurucu nihai kararı 23/4/2014 tarihinde tebellüğ etmesininardından 9/5/2014 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.

IV. İNCELEME VE GEREKÇE

10. Mahkemenin 25/1/2018 tarihinde yapmış olduğu toplantıdabaşvuru incelenip gereği düşünüldü:

A. Gerekçeli KararHakkının İhlal Edildiğine İlişkin İddia

11. Başvurucu, yargılama sürecinde gerekçeden yoksun kararverildiğini ileri sürmektedir.

12. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa MahkemesininKuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 47. maddesinin (3),48.maddesinin (1) ve (2) numaralı fıkraları uyarınca bireysel başvuruda,kamu gücünün neden olduğu iddia edilenihlale dair olayların tarih sırasına göre özeti yapılmalı; bireysel başvurukapsamındaki hakların ne şekilde ihlal edildiği ve buna ilişkin gerekçeler vedeliller açıklanmalıdır (Veli Özdemir, B.No: 2013/276, 9/1/2014, §§ 19, 20).

13. Somut olayda başvurucu, ihlal iddialarını soyut ve genelifadelerle ileri sürmüş; kararın sonucunu etkileyebilecek nitelikteki hangiesaslı iddialarının gerekçelerde ayrı ve açık olarak yanıtlanmadığını veyagerekçeli karar hakkının ne şekilde ihlal edildiğini açıklama yönündekiyükümlülüğünü yerine getirmemiştir. Dolayısıyla başvurucu tarafından ilerisürülen iddiaların temellendirilmediği sonucuna ulaşılmıştır.

14. Açıklanan nedenlerle başvurunun bu kısmının diğer kabuledilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemezolduğuna karar verilmesi gerekir.

B. Diğer İddialar

15. Başvurucu; idarenin takdir komisyonuna usulüne uygunbaşvurmadığını, bu nedenle de takdir komisyonuna başvurulmasının zamanaşımınabir etkisinin bulunmadığını, mükerrer vergilendirme yapıldığını, tarhiyatınhukuka aykırı olduğunu, delillerin doğru değerlendirilmediğini ilerisürmektedir.

16. Anayasa’nın 148. maddesinin dördüncü fıkrasında, kanunyolunda gözetilmesi gereken hususlara ilişkin şikâyetlerin bireysel başvurudaincelenemeyeceği belirtilmiştir. Bu kapsamda ilke olarak mahkemeler önünde davakonusu yapılmış maddi olay ve olguların kanıtlanması, delillerindeğerlendirilmesi, hukuk kurallarının yorumlanması ve uygulanması ileuyuşmazlıkla ilgili varılan sonucun adil olup olmamasıbireysel başvurukonusu olamaz. Ancak bireysel başvurukapsamındaki hak ve özgürlüklere müdahale teşkil eden, bariz takdir hatası veyaaçık bir keyfîlik içeren tespit ve sonuçlar bukapsamda değildir (Ahmet Sağlam,B. No: 2013/3351, 18/9/2013, § 42).

17. Yargılama sürecinde Vergi Mahkemesi, başvurucunun indirimekonu yapılan vergilerin alış belgelerinde ayrıca gösterilmiş olması hususunukanıtlamakla yükümlü olduğunu; ispat külfeti kendisine düşen başvurucutarafından ibraz edilebilen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katmadeğer vergisinin indirim konusu yapılabileceğini aksi hâlde indirimlerin kabul edilmeyeceğinitespit etmiştir. Mahkeme, indirim konusuyapılan tüm alış faturaları ile gider belgeleri asıllarını, asılları teminedilememesi hâlinde onaylı örneklerini sunamadığı anlaşılan başvurucu hakkındatesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddinekarar vermiştir.Başvurucu tarafından ileri sürüleniddialar, delillerin değerlendirilmesi ve hukuk kurallarının yorumlanmasınailişkin olup kararda bariz takdir hatası veya açık bir keyfîlikoluşturan bir durumun da bulunmadığı dikkate alındığında ihlal iddialarınınkanun yolu şikâyeti niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır.

18. Açıklanan nedenlerle başvurunun bu kısmının diğer kabuledilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemezolduğuna karar verilmesi gerekir..

V. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. 1. Gerekçeli karar hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianınaçıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyleKABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

 2. Diğer ihlaliddialarının açıkça dayanaktan yoksun olmasınedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA25/1/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Full & Egal Universal Law Academy