TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
GÜRKAN YEŞEREN BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2015/7505)
Karar Tarihi: 25/12/2018
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan
:
Burhan ÜSTÜN
Üyeler
:
Hicabi DURSUN
Hasan Tahsin GÖKCAN
Kadir ÖZKAYA
Yusuf Şevki HAKYEMEZ
Raportör
:
Volkan ÇAKMAK
Başvurucu
:
Gürkan YEŞEREN
Vekili
:
Av. Ahmet Anıl ÖRNEK
I. BAŞVURUNUN KONUSU
1. Başvuru, meslekten çıkarma işlemine karşı açılan davada,delillerin değerlendirilmesinde hataya düşülmesi, ön yargılı ve hukuka aykırıkarar verilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasınailişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 6/5/2015 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan önincelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.
4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölümtarafından yapılmasına karar verilmiştir.
III. OLAY VE OLGULAR
5. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylarözetle şöyledir:
6. Başvurucu Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) bünyesinde 2006 yılıitibarıyla subay olarak görev yapmaya başlamıştır.
7. Başvurucunun cinsel içerikli görüntülerinin bulunduğu bir elektronikiletinin Hava Kuvvetleri Komutanlığına gönderilmesi üzerine başvurucu hakkındaidari tahkikat başlatılmıştır. Tahkikat kapsamında başvurucunun ve ilgilikişilerin ifadesi alınmıştır.
8. İdari tahkikat neticesinde, başvurucunun gerek kendi beyanlarındangerekse elde edilen bilgi ve belgelerden tespit edilen davranışlarının askerlikmesleğinde kalmaya engel olduğu sonucuna ulaşılarak başvurucunun TSK ileilişiği kesilmiştir.
9. Başvurucu ilişik kesme işleminin iptali istemiyle AskeriYüksek İdare Mahkemesi (AYİM) nezdinde dava açmıştır.
10. AYİM Birinci Dairesi (Mahkeme) 4/11/2014 tarihli kararıyladavayı reddetmiştir.
11. Ret gerekçesinde öncelikle işlemin yetki ve şekil unsurlarıyönünden hukuka uygun olduğu ifade edilmiştir. İdarenin, kendisinden verimalınamayacak, hizmetin aksamasına neden olacak personelin görevdenuzaklaştırılması noktasında takdir yetkisine sahip olduğu hatırlatılmıştır.Başvurucunun TSK'nın itibarını sarsacak nitelikte hareketlerde bulunduğu,hizmetin gerektirdiği tavır ve davranışları sergileyemediği hususlarının idaritahkikat sonucu tespit edildiği belirtilmiştir. TSK bünyesinde görev yapmayadevam etmesine olanak kalmadığı tespit edilen başvurucunun meslektençıkarılmasına ilişkin işlemde takdir yetkisinin objektif kıstaslara bağlıkalınarak ve kamu yararı amacına yönelik kullanıldığı kanaatine varılmaksuretiyle ret gerekçesi oluşturulmuştur.
12. Ret hükmüne yönelik karar düzeltme istemi mahkemenin24/3/2015 tarihli hükmüyle reddedilmiştir.
13. Başvurucu nihai kararı 8/4/2015 tarihinde tebellüğ etmesininardından 6/5/2015 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
14. Mahkemenin 25/12/2018 tarihinde yapmış olduğu toplantıdabaşvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun İddiaları
15. Başvurucu; yargılama sürecinde ön yargılı bir tutumla kararverildiğini, mahkemenin hükme esas aldığı ceza yargılaması sürecinin beraatkararı ile sonuçlandığını, hakkaniyete aykırı yargılama yapıldığını, keyfikarar verildiğini belirterek adil yargılanma hakkı ve eşitlik ilkesinin ihlaledildiğini ileri sürmektedir.
B. Değerlendirme
16. Anayasa Mahkemesi, olayların başvurucu tarafından yapılanhukuki nitelendirmesi ile bağlı olmayıp olay ve olguların hukuki tavsifinikendisi takdir eder (Tahir Canan,B. No: 2012/969, 18/9/2013, § 16). Şikâyetlerin özü, meslekten ayırma işlemininve mahkeme tarafından yapılan değerlendirmenin hukuka aykırı olduğu iddialarınailişkindir. Diğer taraftan olayın oluş şekli itibarıyla derece mahkemesitarafından özel hayata saygı hakkına ilişkin değerlendirme yapılmış ise debaşvurucu bireysel başvuru formunda münhasıran hakkaniyete uygun kararverilmemesi bağlamında şikayetlerini ileri sürmüş ve özel hayata saygı hakkınadair herhangi bir iddiada bulunmamış olduğundan şikayetinyalnızca yargılama sonucunda ulaşılan hükmün adil olmadığı iddiası kapsamındadeğerlendirilmesi uygun görülmüştür.
17. Anayasa’nın 148. maddesinin dördüncü fıkrasında, kanunyolunda gözetilmesi gereken hususlara ilişkin şikâyetlerin bireysel başvurudaincelenemeyeceği belirtilmiştir. Bu kapsamda ilke olarak mahkemeler önünde davakonusu yapılmış maddi olay ve olguların kanıtlanması, delillerindeğerlendirilmesi, hukuk kurallarının yorumlanması ve uygulanması ileuyuşmazlıkla ilgili varılan sonucun adil olup olmaması bireysel başvuru konusuolamaz. Ancak bireysel başvuru kapsamındaki hak ve özgürlüklere müdahale teşkileden, bariz takdir hatası veya açık bir keyfîlikiçeren tespit ve sonuçlar bu kapsamda değildir (Ahmet Sağlam, B. No: 2013/3351, 18/9/2013, § 42).
18. Somut olayda iddia, savunma ve tüm dosya kapsamı incelenerekilgili kısımları yukarıda belirtilen (bkz. § 11) gerekçe ile 4/11/2014tarihinde hüküm kurulmuştur.
19. Yargılama sürecinde, başvurucu hakkında yapılan idaritahkikat ve başvurucunun beyanları esas alınarak hüküm kurulduğuanlaşılmaktadır. Başvurucunun iddia ettiğinin aksine mahkeme tarafındanherhangi bir ceza yargılaması süreci hükme temel alınmamış salt olgusal birdurum olarak ceza yargılamasından bahsedilmiş ve hüküm başvurucunun tahkikatakonu davranışlarına dair yapılan değerlendirme üzerine kurulmuştur. Bu yorum vedeğerlendirmeler, yukarıda anılan ilkeler (bkz. § 17) uyarınca uyuşmazlığıçözmekle görevli mahkemenin takdirinde olup bireysel başvuruda değerlendirmeyekonu edilemeyecek niteliktedir.
20. Başvurucu tarafından ileri sürülen iddialar, delillerindeğerlendirilmesi ve hukuk kurallarının yorumlanmasına ilişkin olup karardabariz takdir hatası veya açık bir keyfîlik oluşturanbir durumun da bulunmadığı dikkate alındığında ihlal iddialarının kanun yoluşikâyeti niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır.
21. Açıklanan nedenlerle başvurunun kısmının diğer kabuledilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemezolduğuna karar verilmesi gerekir..
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyleKABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,
B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA25/12/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.