TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
MENDUH ATAÇ BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2013/1751)
Karar Tarihi: 13/6/2013
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan
:
Alparslan ALTAN
Üyeler
:
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Recep KÖMÜRCÜ
Engin YILDIRIM
Celal Mümtaz AKINCI
Raportör
:
Selami TURABİ
Başvurucu
:
Menduh ATAÇ
Vekili
:
Av. Engin ERDİL
I. BAŞVURUNUNKONUSU
1. Başvurucu, özel belgede sahtecilik suçundan yargılandığıdavada, yasanın ve delillerin eksik ve hatalı değerlendirilmesi sonucu hükmünaçıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmek suretiyle adil yargılanmahakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.
II. BAŞVURUSÜRECİ
2. Başvuru, 22/2/2013 tarihindeBakırköy 33. Asliye Ceza Mahkemesi vasıtasıyla yapılmıştır. Dilekçe veeklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinde Komisyona sunulmasına engel bireksikliğin bulunmadığı tespit edilmiştir.
3. İkinci Bölüm Birinci Komisyonunca, 11/6/2013tarihinde başvurunun karara bağlanması için Bölüm tarafından ilke kararıalınması gerekli görüldüğünden, Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün33. maddesinin (3) numaralı fıkrası uyarınca, kabul edilebilirlik incelemesininBölüm tarafından yapılmasına, dosyanın Bölüme gönderilmesine karar verilmiştir.
III. OLAY VEOLGULAR
A. Olaylar
4. Başvuru dilekçesindeki ilgili olaylar özetle şöyledir:
5. Başvurucu, özel belgede sahtecilik suçu nedeniylehakkında açılan ve Bakırköy 33. Asliye Ceza Mahkemesinde görülen kamudavasında, Mahkemenin 21/9/2012 tarih ve E.2011/630,K.2012/537 sayılı kararıyla 10 ay hapis cezasına mahkûm edilmiş ve hükmünaçıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiştir.
6. Başvurucunun itirazı üzerine Bakırköy 8. Ağır CezaMahkemesi, 30/10/2012 tarih ve 2012/994 Değişik İşsayılı kararıyla itirazın reddine karar vermiş, karar başvurucuya 14/11/2012tarihinde tebliğ edilmiştir.
7. Başvurucu, yargılama sırasında hükmün açıklanmasının geribırakılmasının anlam ve sonuçlarının yeterince kendisine okunmadan kararverildiği iddiasıyla 19/11/2012 tarihinde AdaletBakanlığına kanun yararına bozma yoluna gidilmesi talebinde bulunmuş, AdaletBakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü, 24/12/2012 tarih ve 73157 sayılıyazısıyla yasal şartları oluşmadığından kanun yararına bozma yolunagidilemeyeceğine karar vermiş ve karar başvurucuya 23/1/2013 tarihinde tebliğedilmiştir.
B. İlgili Hukuk
8. 4/12/2004 tarih 5271 sayılı Ceza MuhakemesiKanunu’nun 309. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir:
“Hâkim veya mahkeme tarafından verilen veistinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen karar veya hükümdehukuka aykırılık bulunduğunu öğrenen Adalet Bakanlığı, o karar veya hükmün Yargıtayca bozulması istemini, yasal nedenlerini belirterekYargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına yazılı olarak bildirir.”
9. 5271 sayılı Kanun’un 231., 267ila 271. maddeleri.
IV. İNCELEME VEGEREKÇE
10. Mahkemenin 13/6/2013 tarihindeyapmış olduğu toplantıda, başvurucunun 22/2/2013 tarih ve 2013/1751 numaralı bireyselbaşvurusu incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun İddiaları
11. Başvurucu, özel belgede sahteciliksuçundan yargılandığı Bakırköy 33. Asliye Ceza Mahkemesinin 2011/630 esassayılı dosyasında, yasanın ve delillerin eksik ve hatalı değerlendirilmesisonucu hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiğini, duruşmasırasında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesinin hüküm vesonuçlarının kendisine yeterince okunmadan “beraatimi talep ederim, mahkeme aksi kanaatte ise hükmün açıklanmasının geribırakılmasına karar verilsin” cümlesinin duruşma zaptına eklendiğinibelirterek Anayasa’nın 36. maddesinde tanımlanan adil yargılanma hakkının ihlaledildiğini ileri sürmüş, yeniden yargılanma talebinde bulunmuştur.
B. Değerlendirme
12. 30/3/2011 tarih ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri HakkındaKanun’un “Bireysel başvuru usulü”kenar başlıklı 47. maddesinin (5) numaralı fıkrası şöyledir:
“Bireysel başvurunun, başvuru yollarınıntüketildiği tarihten; başvuru yolu öngörülmemişse ihlalin öğrenildiği tarihtenitibaren otuz gün içinde yapılması gerekir.…”
13. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün“Başvuru süresi ve mazeret”başlıklı 64. maddesinin (1) numaralı fıkraları şöyledir:
“Bireysel başvurunun, başvuru yollarınıntüketildiği ve buna ilişkin kararın kesinleştiği tarihten, başvuru yoluöngörülmemişse ihlalin öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılmasıgerekir.”
14. Bireysel başvuruların, 6216 sayılı Kanun'un 47.maddesinin (5) numaralı fıkrası ile İçtüzük'ün 64.maddesinin (1) numaralı fıkrası uyarınca, başvuru yollarının tüketildiğitarihten, başvuru yolu öngörülmemiş ise ihlalin öğrenildiği tarihten itibarenotuz gün içinde Anayasa Mahkemesine doğrudan veya diğer mahkemeler yahut yurtdışı temsilcilikler vasıtasıyla yapılması gerekmektedir.
15. Başvuru konusu Bakırköy 33. Asliye Ceza Mahkemesinin 21/9/2012 tarih ve E.2011/630, K.2012/537 sayılı kararı,Bakırköy 8. Ağır Ceza Mahkemesinin 30/10/2012 tarih ve 2012/994 Değişik İşsayılı kararıyla itiraz reddedilerek kesinleşmiştir. Başvurucu, 19/11/2012 tarihinde Adalet Bakanlığına 5271 sayılı Kanun’un309. maddesi uyarınca kanun yararına bozma yoluna başvurulması için taleptebulunmuş, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü 24/12/2012 tarih ve2012/73157 sayılı kararı ile talebin reddine karar vermiş ve karar başvurucuya23/1/2013 tarihinde tebliğ edilmiştir.
16. Ceza muhakemesi hukukunda 5271 sayılı Kanun’un 309.maddesi gereğince hâkim veya mahkeme tarafından verilen ve istinaf veya temyizincelemesinden geçmeksizin kesinleşen kararların Yargıtaycabozulmasını isteme hakkı yalnızca Adalet Bakanlığının takdirine bırakılmıştır.Dolayısıyla başvurucunun kanun yararına bozma yoluna gidilmesi istemi, sadeceAdalet Bakanlığının takdirini harekete geçirmeye yönelik bir taleptir. Bukapsamda yapılan başvurular bireysel başvuru öncesinde tüketilmesi gereken biryol olarak kabul edilmediğinden, bu yola gidilmesinin bireysel başvuru süresiüzerinde herhangi bir etkisi olmayacaktır.
17. Somut olayda başvuru yolu, Bakırköy 8. Ağır CezaMahkemesinin 30/10/2012 tarihinde başvurucununitirazını reddetmesi ile tüketilmiş ve ret kararı başvurucuya 14/11/2012tarihinde tebliğ edilmiştir. Dolayısıyla başvuru yolunun tüketildiği tarihin,nihai kararın tebliğ tarihi olan 14/11/2012, bireyselbaşvuru tarihinin de 22/2/2013 olduğu gözetildiğinde bireysel başvuru içinöngörülen otuz günlük sürenin geçtiği anlaşılmaktadır. Başvurucunun bu aradönemde 5271 sayılı Kanun’un 309. maddesi gereğince hükmün açıklanmasının geribırakılması kararına karşı kanun yararına bozma yoluna müracaat etmesi busüreyi durdurmadığı gibi tüketilmesi gereken bir kanun yolu olmadığı içinbaşvuru süresinin başlangıç tarihini de değiştirmeyecektir.
18. Açıklanan nedenlerle, başvuru yollarının tüketildiğitarihten itibaren otuz gün içinde yapılmayan bireysel başvurunun, diğer kabuledilebilirlik şartları yönünden incelenmeksizin“süre aşımı” nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesigerekir.
V. HÜKÜM
Başvurunun, “süreaşımı” nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA, yargılama giderlerinin başvurucu üzerindebırakılmasına, 13/6/2013 tarihinde OY BİRLİĞİYLE karar verildi.