Anasayasa Mahkemesi - Bireysel Başvuru - MURAT BOYNUZ Başvurusuna İlişkin Karar - 25/2/2015

Başkan

:

Alparslan ALTAN

Üyeler

:

Serdar ÖZGÜLDÜR

Osman Alifeyyaz PAKSÜT

Recep KÖMÜRCÜ

Engin YILDIRIM

Raportör

:

Akif YILDIRIM

Başvurucu

:

Murat BOYNUZ

Vekili

:

Av. Ercan KAHRAMAN

I. BAŞVURUNUNKONUSU

1. Başvurucu, yağma suçunuişlediğinden bahisle yargılanıp mahkûm edildiği davaya ilişkin kararda,kendisine başvurabileceği kanun yolları ile bu kanun yollarına ilişkin başvurusürelerinin bildirilmemesinin ve yargılamanın yenilenmesi talebinin haksız vehukuka aykırı olarak reddedilmesinin, Anayasa’nın 36. maddesinde belirtilenadil yargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.

II. BAŞVURUSÜRECİ

2. Başvuru, 15/5/2014 tarihindeTrabzon 1. Ağır Ceza Mahkemesi vasıtasıyla yapılmıştır. Dilekçe ve eklerininidari yönden yapılan ön incelemesi neticesinde Komisyona sunulmasına engel bireksikliğin bulunmadığı tespit edilmiştir.

3. İkinci Bölüm ÜçüncüKomisyonunca 11/12/2014 tarihinde, kabul edilebilirlik incelemesinin Bölümtarafından yapılmasına, dosyanın Bölüme gönderilmesine karar verilmiştir.

III. OLAY VEOLGULAR

A. Olaylar

4. Başvuru formu ve eklerindeifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir:

5. Başvurucu hakkında yağmasuçunu işlediğinden bahisle açılan kamu davasında Trabzon Ağır Ceza Mahkemesi,14/2/2006 tarih ve E.2004/310, K.2006/89 sayılı kararıyla başvurucuyu 2 yıl 6ay hapis cezasına mahkûm etmiştir.

6. Anılan kararın temyiziüzerine Yargıtay 6. Ceza Dairesi, 13/5/2013 tarih ve E.2012/15414, K.2013/10880sayılı ilâmıyla "... 5320 sayılıYasanın 8/1. Maddesi yollaması ile 1412 sayılı CMUK’un 310/1. maddesindeöngörülen bir haftalık süre geçtikten sonra sanıklar Murat Boynuz ve F. B.savunmanlarının hükmü temyiz ettiği..." gerekçesiyle temyiz talebinireddetmiştir.

7. Başvurucu, 17/2/2014 tarihlidilekçesi ile kanun yararına bozma ve yeniden yargılama talebiyle Trabzon 1.Ağır Ceza Mahkemesine başvurmuş, Mahkeme, 7/3/2014 tarih 2014/154 Değişik İşsayılı kararı ile "...kararın Yargıtay6. Ceza Dairesi, 13/05/2013 tarih ve E.2012/15414-10880 sayılı kararı ileonanmasının ardından kesinleşerek infaza verildiğini..."belirterek başvurucunun talebini 4/12/2004 tarih ve 5271 sayılı Ceza MuhakemesiKanunu’nun 311. maddesinde sayılan şartları taşımadığı gerekçesiylereddetmiştir.

8. Başvurucunun bu kararaitirazı üzerine Trabzon 2. Ağır Ceza Mahkemesi, 16/4/2014 tarih ve 2014/163Değişik İş sayılı kararı ile "...Trabzon 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2004/310 Esas ve 2006/89 Karar sayılı ilamındakanun yolu ve süresi gösterilmemiş olsa da, kararsüresi içerisinde sanık müdafilerince temyiz edilmiş ve Yargıtay incelemesindengeçerek onanmış olmakla bir hak ihlalinden söz edilemeyeceği..."gerekçesiyle itirazın reddine karar vermiştir.

9. Anılan karar, başvurucuvekiline 6/5/2014 tarihinde tebliğ edilmiştir.

10. Bireysel başvuru, 15/5/2014tarihinde yapılmıştır.

B. İlgili Hukuk

11. 5271 sayılı Kanun’un 311.maddesinin (1) numaralı fıkrasının (e) bendi şöyledir:

 “Kesinleşen bir hükümle sonuçlanmış bir dava,aşağıda yazılı hâllerde hükümlü lehine olarak yargılamanın yenilenmesi yoluylatekrar görülür:

 ...

 e) Yeni olaylar veyayeni deliller ortaya konulup da bunlar yalnız başına veya önceden sunulandelillerle birlikte göz önüne alındıklarında sanığın beraatiniveya daha hafif bir cezayı içeren kanun hükmünün uygulanması ile mahkûmedilmesini gerektirecek nitelikte olursa…”

12. 5271 sayılı Kanun’un 319.maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir:

 “Yargılamanınyenilenmesi istemi, kanunda belirlenen şekilde yapılmamış veya yargılamanınyenilenmesini gerektirecek yasal hiçbir neden gösterilmemiş veya bunudoğrulayacak deliller açıklanmamış ise, bu istem kabule değer görülmeyerekreddedilir.

13. 5271 sayılı Kanun’un 321.maddesi şöyledir:

 “(1) Yargılamanınyenilenmesi isteminde ileri sürülen iddialar, yeterli derecede doğrulanmaz veya311 inci Maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri ile 314üncü Maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yazılı hâllerde işindurumuna göre bunların önce verilmiş olan hükme hiçbir etkisi olmadığıanlaşılırsa, yargılamanın yenilenmesi istemi esassız olması nedeniyle duruşmayapılmaksızın reddedilir.

 (2) Aksi hâldemahkeme, yargılamanın yenilenmesine ve duruşmanın açılmasına karar verir.

 (3) Bu Maddegereğince verilen kararlara karşı itiraz yoluna gidilebilir.”

IV. İNCELEME VEGEREKÇE

14. Mahkemenin 25/2/2015tarihinde yapmış olduğu toplantıda, başvurucunun 15/5/2014 tarih ve 2014/7478numaralı bireysel başvurusu incelenip gereği düşünüldü:

A. Başvurucununİddiaları

15. Başvurucu yağma suçunuişlediğinden bahisle yargılanıp mahkûm edildiği davaya ilişkin kararda,kendisine başvurabileceği kanun yolları ile bu kanun yollarına ilişkin başvurusürelerinin bildirilmediğini; yargılamanın yenilenmesi talebinin, İlk DereceMahkemesince verilen kararın Yargıtayca onandığıgerekçesiyle reddedildiğini; oysa İlk Derece Mahkemesince verilen kararailişkin temyiz talebinin, kanunda öngörülen temyiz süresi geçtikten sonrayapılmış olması nedeniyle reddedildiğini, bu nedenle Trabzon 1. Ağır CezaMahkemesince kanun yararına bozma ve yeniden yargılama talebine ilişkin verilenret kararının haksız ve hukuka aykırı olduğunu belirterek, Anayasa'nın 36. ve40. maddelerinde güvence altına alınan haklarının ihlal edildiğini ileri sürmüşve infazın durdurulması ile yeniden yargılama talebinde bulunmuştur.

B. Değerlendirme

1. Mahkûmiyet Kararına Konu Asıl Dava Yönünden AdilYargılanma Hakkının İhlali İddiası

16. Başvurucu, yağma suçunu işlediğindenbahisle yargılanıp haksız olarak mahkûm edildiğini ileri sürdüğü davaya ilişkinkararda, kendisine başvurabileceği kanun yolları ile bu kanun yollarına ilişkinbaşvuru sürelerinin bildirilmemesini şikâyet etmiştir.

17. 30/3/2011 tarih ve 6216 sayılı AnayasaMahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un “Bireysel başvuru usulü” kenar başlıklı47. maddesinin (5) numaralı fıkrası şöyledir:

 “Bireysel başvurunun,başvuru yollarının tüketildiği tarihten; başvuru yolu öngörülmemişse ihlalinöğrenildiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılması gerekir.…”

18. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün“Başvuru süresi ve mazeret”başlıklı 64. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir:

 “Bireysel başvurunun,başvuru yollarının tüketildiği tarihten, başvuru yolu öngörülmemişse ihlalinöğrenildiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılması gerekir.”

19. Bireysel başvurunun ön şartlarından biride başvuru süresidir. Süre, başvurunun her aşamasında dikkate alınması gerekenbir usul hükmüdür (B. No: 2012/1075, 12/2/2013, § 18).

20. Bireysel başvuruların, 6216 sayılıKanun'un 47. maddesinin (5) numaralı fıkrası ile İçtüzük'ün64. maddesinin (1) numaralı fıkrası uyarınca, başvuru yollarının tüketildiğitarihten, başvuru yolu öngörülmemiş ise ihlalin öğrenildiği tarihten itibarenotuz gün içinde Anayasa Mahkemesine doğrudan veya diğer mahkemeler yahut yurtdışı temsilcilikler vasıtasıyla yapılması gerekmektedir (B. No: 2012/1075,12/2/2013, § 19).

21. Somut olayda, başvuru yolları 13/5/2013 tarihinde Yargıtay 6.Ceza Dairesinin, Trabzon Ağır Ceza Mahkemesinin kararına yönelik temyiztalebini reddetmesi ile tüketilmiştir. Dosya kapsamından bu kararınbaşvurucuya tebliğ tarihi anlaşılmamakla birlikte, başvurucunun en geçyargılamanın yenilenmesi talebinde bulunduğu 17/2/2014 tarihinde nihai kararıöğrendiğinin kabul edilmesi gerekmektedir. Bu durumda, söz konusu karara karşıöğrenme tarihinden itibaren otuz gün içinde Anayasa Mahkemesine bireyselbaşvurunun yapılmış olması gerekirken, 15/5/2014 tarihinde yapılmışolması nedeniyle başvuruda süre aşımının bulunduğu sonucuna varılmıştır.

22. Açıklanan nedenlerle, başvuru yollarınıntüketildiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılmayan bireysel başvurunun bukısmının, diğer kabul edilebilirlik şartları yönünden incelenmeksizin “süre aşımı” nedeniyle kabul edilemezolduğuna karar verilmesi gerekir.

2. Yargılamanın Yenilenmesine Yönelik Dava Yönünden AdilYargılanma Hakkının İhlali İddiası

23. Başvurucu, yargılamanınyenilenmesi talebinin, mahkûmiyet hükmünün Yargıtaycaonandığı gerekçesiyle reddedildiğini, ancak İlk Derece Mahkemesince verilenkarara ilişkin temyiz talebinin, kanunda öngörülen temyiz süresi geçtiktensonra yapılmış olması nedeniyle reddedildiğini, bu nedenle verilen retkararının haksız ve hukuka aykırı olduğunu belirterek, Anayasa’nın 36.maddesinde belirtilen adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini şikâyetetmiştir.

24. Anayasa’nın 148. maddesinin dördüncüfıkrası şöyledir:

 “Bireysel başvuruda, kanun yolundagözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamaz.”

25. 6216 sayılı Kanun’un 48. maddesinin (2)numaralı fıkrası şöyledir:

 “Mahkeme, …açıkça dayanaktan yoksun başvuruların kabul edilemezliğine karar verebilir.”

26. 6216 sayılı Kanun’un 48. maddesinin (2)numaralı fıkrasında açıkça dayanaktan yoksun başvuruların Mahkemece kabuledilemezliğine karar verilebileceği belirtilmiştir. Anayasa’nın 148. maddesinindördüncü fıkrasında ise açıkça dayanaktan yoksun başvurular kapsamındadeğerlendirilen kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlara ilişkin şikâyetlerinbireysel başvuruda incelenemeyeceği kurala bağlanmıştır.

27. Başvuru formu ve ekleri incelendiğinde,Trabzon Ağır Ceza Mahkemesinin 14/2/2006 tarihli kararıyla başvurucunun yağma suçunu işlediğisabit görülerek mahkûmiyetine karar verildiği, bu karara ilişkin temyiztalebinin, süresinde yapılmadığı belirtilerek 13/5/2013 tarihinde Yargıtayca reddedildiği görülmektedir.

28. Başvurucu, mahkumiyetkararında kanun yolu ve süresinin belirtilmediğini, bu nedenle kararı geçtemyiz ettiklerini ve suçu işlemesinin mümkün olmadığını ileri sürerek 17/2/2014 tarihinde yargılamanınyenilenmesi talebinde bulunmuştur. Mahkeme, yargılamanın yenilenmesinigerektirecek yeni bir durum olmadığını belirterek talebi 7/3/2014tarihli kararıyla reddetmiştir.Bu karar, yapılan itirazın reddedilmesiyle 16/4/2014 tarihinde kesinleşmiştir.

29. Başvurucu, İlk Derece Mahkemesinceyargılamanın yenilenmesi isteminin reddedilmesinin hukuka aykırı olduğunu ilerisürmekte olup, iddiaların özü Mahkemenin hukuk kurallarını yorumlamada veolayları değerlendirmede isabet edemediğine ilişkindir. Dolayısıyla başvuru buhaliyle kanun yolu incelemesi talebi niteliğinde olup, yargılamanın yenilenmesitalebiyle ilgili anılan Mahkeme kararlarının açıkça hukuka aykırı olarak kabuledilmesini gerektiren bir olgu tespit edilmemiştir.

30. Açıklanan nedenlerle, kanun yoluincelemesi talebi niteliğinde olan başvurunun diğer kabul edilebilirlikşartları yönünden incelenmeksizin, “açıkçadayanaktan yoksun olması” nedeniyle kabul edilemez olduğuna kararverilmesi gerekir.

V. HÜKÜM

Açıklanangerekçelerle;

A. Başvurucunun,

1. Mahkûmiyet kararına konu asıl dava yönünden adilyargılanma hakkının ihlali iddiasının “süre aşımı” nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

2.Yargılamanın yenilenmesi talebine konu dava yönünden adil yargılanma hakkınınihlali iddiasının “açıkça dayanaktanyoksun olması” nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde bırakılmasına,

25/2/2015tarihinde OY BİRLİĞİYLE kararverildi.

Full & Egal Universal Law Academy