TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
ÖMER BAYRAM BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2014/11788)
Karar Tarihi: 19/12/2017
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan
:
Engin YILDIRIM
Üyeler
:
Serdar ÖZGÜLDÜR
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Recep KÖMÜRCÜ
M. Emin KUZ
Raportör
:
Volkan SEVTEKİN
Başvurucu
:
Ömer BAYRAM
Vekili
:
Av. Aşkın TEMEL
I. BAŞVURUNUN KONUSU
1. Başvuru, yetersiz inceleme sonucu haksız şekilde mahkûmiyetkararı verilmesi ve tarafsız mahkemece yargılama yapılmaması nedenleriyle adilyargılanma hakkının ihlâl edildiği iddiasına ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 18/7/2014 tarihindeyapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan önincelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.
4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölümtarafından yapılmasına karar verilmiştir.
III. OLAY VE OLGULAR
5. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve UlusalYargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla erişilen bilgi ve belgelerçerçevesinde olaylar özetle şöyledir:
A. Bireysel BaşvuruÖncesi Süreç
6. Başvurucu, Kütahya İcra Ceza Mahkemesinin (Mahkeme) 11/2/2014 tarihli kararı uyarınca "borçlunun ödemeşartını ihlal" suçundan dolayı üç aya kadar tazyik hapsine mahkûmedilmiştir.
7. Söz konusu karara yapılan itiraz Kütahya 1. Asliye CezaMahkemesinin 30/4/2014 tarihli kararı ilereddedilmiştir.
8. Mahkûmiyet kararının kesinleşmesi sonrasında başvurucununyargılamanın yenilenmesi ve infazın durdurulması talebi de Mahkemenin 24/6/2014 tarihli ek kararıyla reddedilmiştir.
9. Başvurucu mahkûmiyet kararını veren hâkim ile yargılamanınyenilenmesi talebinin reddine karar veren hâkimin aynı olması nedeniyle 25/6/2014 tarihli itiraz dilekçesiyle ek kararınkaldırılması talebinde bulunmuştur.
10. İtiraz incelemesi üzerine Kütahya 3. Asliye Ceza Mahkemesi 27/6/2014 tarihli kararıyla itiraz talebinin kabulüne veMahkemenin 24/6/2014 tarihli ek kararının kaldırılmasına karar vermiştir.
11. Başvurucunun tekrardan yargılamanın yenilenmesi ve infazındurdurulmasına ilişkin talebi bu defa Mahkemenin 3/7/2014tarihli ek kararı ile reddedilmiştir.
12. Anılan karara yapılan itiraz Kütahya 1. Asliye CezaMahkemesinin 7/7/2014 tarihli kararı ilereddedilmiştir.
13. Ret kararı sonrasında 18/7/2014tarihinde süresi içinde bireysel başvuruda bulunulmuştur.
B. Bireysel BaşvuruSonrası Süreç
14. UYAP aracılığıyla erişilen bilgi ve belgelerden bireyselbaşvuru konusu olan yargılama süreci sonrasında Mahkemeye sunulan KütahyaCumhuriyet Başsavcılığının 3/5/2016 tarihli yazısıylabaşvurucu hakkındaki mahkûmiyet kararının kesinleşmesinden itibaren cezazamanaşımı süresinin dolduğu belirtilerek cezanın ortadan kaldırılmasıtalebinde bulunulmuştur.
15. Mahkemenin 3/5/2016 tarihli ekkararıyla cezanın ortadan kaldırılmasına karar verilmiştir. Kararın gerekçesişu şekildedir:
"...hükümlü Ömer Bayramhakkında 11/02/2014 tarih 2013/1601 Esas, 2014/92Karar sayılı ilam ile borçlunun ödeme şartını ihlal suçunu işlediği sabitgörülerek İİK 340 maddesi gereği 3 aya kadar tazyik hapis cezası ilecezalandırılmasına karar verildiği, kararın infaza verildiği, kesinleşme tarihiolan 30/04/2014 tarihinden itibaren işlemeye başlayan 2 yıllık zaman aşımısüresinin 30/04/2016 tarihinde dolduğu ve cezanın infaz kabiliyetinin kalmadığıanlaşılmakla, İİK 354/2 maddesi gereğince borçlu sanık hakkında ödeme şartınıihlal suçundan dolayı verilen cezanın ortadan kaldırılmasına..."
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
16. Mahkemenin 19/12/2017 tarihindeyapmış olduğu toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun İddiaları
17. Başvurucu, yetersiz inceleme sonucunda "üç aya kadartazyik hapsine" mahkûm edildiğini ayrıca asıl mahkûmiyet kararı ileyargılamanın yenilenmesi talebinin itiraz süreçlerinde aynı hâkim tarafındaninceleme yapılmasının hukuka aykırı olduğunu belirterek adil yargılanmahakkının ihlâl edildiğini ileri sürmüş ve mahkûmiyet kararının infazındurdurularak yargılamanın yenilenmesi talebinde bulunmuştur.
B. Değerlendirme
18. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılıAnayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 48.maddesinin (5) numaralı fıkrası şöyledir:
"Kabul edilebilirlikşartları ve incelemesinin usul ve esasları ile ilgili diğer hususlar İçtüzükledüzenlenir."
19. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün (İçtüzük) 80. maddesişöyledir:
"(1) Bölümler ya da komisyonlarca yargılamanın heraşamasında aşağıdaki hallerde düşme kararı verilebilir:
…
ç) Bölümler ya da Komisyonlarca saptanan herhangi bir başka gerekçedenötürü, başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir nedengörülmemesi.
(2) Bölümler ya da Komisyonlar; yukarıdaki fıkrada belirtilennitelikteki bir başvuruyu, Anayasanın uygulanması ve yorumlanması veya temelhakların kapsamının ve sınırlarının belirlenmesi ya da insan haklarına saygınıngerekli kıldığı hâllerde incelemeye devam edebilir."
20. Anılan düzenlemeler uyarınca Anayasa Mahkemesi başvurucunundavadan açıkça feragat etmesi, davasını takipsiz bıraktığının anlaşılması,ihlalin ve sonuçlarının ortadan kalkmış olması ya da Anayasa Mahkemesincesaptanan benzer nitelikteki başka bir gerekçeden dolayı başvurununincelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir sebebin olmadığı kanaatinevarması hâlinde başvuru hakkında düşme kararı verebilmektedir (Bayram Şahin, B. No: 2013/463, 16/5/2013, § 16).
21. Somut olayda başvurucunun temel şikâyeti hukuka aykırıolarak mahkûmiyet kararı verilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlaledildiği iddiasıdır.
22. Başvurucunun bireysel başvuru konusu olan yargılama sürecisonrasında Mahkemenin ek kararı ile cezasının ortadan kaldırılmasına kararverildiği (bkz. § 15), bir başka ifadeyle "borçlunun ödeme şartınıihlal" suçundan dolayı adil yargılanma hakkının ihlal edildiği şikâyetineyönelik mahkûmiyet kararı sonuçlarının ortadan kalktığı anlaşılmaktadır.
23. Öte yandan İçtüzük'ün 80. maddesinin(2) numaralı fıkrasında öngörülen başvurunun incelenmesinin devamındaAnayasa'nın uygulanması veya temel hakların kapsamının ve sınırlarınınbelirlenmesi ya da insan haklarına saygının gerekli kıldığı herhangi birdurumun da söz konusu olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
24. Dolayısıyla başvurucunun söz konusu temel şikâyetininsonuçlarının bireysel başvuru sonrasındaki süreçte ortadan kalkmış olmasınedeniyle başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir nedenkalmadığı anlaşıldığından İçtüzük’ün 80. maddesinin(1) numaralı fıkrasının (ç) bendi gereğince başvurunun, diğer kabuledilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin düşmesine karar verilmesi gerekir.
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Başvurunun incelenmesininsürdürülmesini haklı kılan bir neden kalmamış olması nedeniyleDÜŞMESİNE,
B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA 19/12/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.