Anasayasa Mahkemesi - Bireysel Başvuru - RAMAZAN ÖZLÜ Başvurusuna İlişkin Karar - 30/6/2014

Başkan

:

Serruh KALELİ

Üyeler

:

Zehra Ayla PERKTAŞ

Burhan ÜSTÜN

Erdal TERCAN

Zühtü ARSLAN

Raportör

:

Yunus HEPER

Başvurucu

:

Ramazan ÖZLÜ

 

I. BAŞVURUNUNKONUSU

1. Başvurucu, yargılandığı ceza davasında Kürtçe tercümandanfaydalandırılmamasının ve gizli tanığa soru soramamasının adil yargılanmahakkına müdahale niteliğinde olduğunu ileri sürmüştür.

II. BAŞVURUSÜRECİ

2. Başvuru, 5/6/2013 tarihinde Muş Cumhuriyet Başsavcılığıvasıtasıyla yapılmıştır. İdari yönden yapılan ön incelemede başvurununKomisyona sunulmasına engel bir durumun bulunmadığı tespit edilmiştir.

3. Birinci Bölüm Üçüncü Komisyonunca 5/6/2013 tarihindekabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına, dosyanın Bölümegönderilmesine karar verilmiştir.

III. OLAY VEOLGULAR

A. Olaylar

4. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyleolaylar özetle şöyledir:

5. Başvurucu, PKK Kongra GEL/KCKterör Örgütüne üye olmak suçlamasıyla 24/12/2009 tarihinde gözaltına alınmış ve27/12/2009 tarihinde tutuklanmıştır.

6. Başvurucu hakkında Van Cumhuriyet Başsavcılığının18/7/2010 tarihli iddianamesi ile kamu davası açılmıştır.

7. Van 3. Ağır Ceza Mahkemesinde yargılanan başvurucu,Mahkemenin 7/8/2012 tarihli kararı ile PKK KongraGEL/ KCK terör Örgütüne üye olmak suçundan 12 yıl hapis cezası ilecezalandırılmasına karar verilmiştir.

8. Anılan kararın temyizi üzerine Yargıtay 9. CezaDairesinin 22/1/2013 tarihli ilamı ile ilk derece mahkemesi kararınınonanmasına karar verilmiştir.

B. İlgili Hukuk

9. 26/9/2004 tarih ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 314.maddesi.

IV. İNCELEME VEGEREKÇE

10. Mahkemenin 30/6/2014 tarihinde yapmış olduğu toplantıda,başvurucunun 5/6/2013 tarih ve 2013/4187 numaralı bireysel başvurusu incelenipgereği düşünüldü:

A. Başvurucunun İddiaları

11. Başvurucu, duruşmalarda savunmasını Kürtçe olarak yapmatalebinin reddedildiğini, ayrıca gizli tanığın duruşmada dinlenmediğini, onasoru soramadığını ve bu nedenlerle savunma hakkının kısıtlandığını ilerisürmüştür.

B. Değerlendirme

12. 30/11/2011 tarih ve 6216 sayılı Anayasa MahkemesininKuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un “Bireysel başvuru usulü” kenar başlıklı 47. maddesinin (3) ve(6) numaralı fıkraları şöyledir:

“(3) Başvuru dilekçesinde başvurucunun ve varsatemsilcisinin kimlik ve adres bilgilerinin, işlem, eylem ya da ihmal nedeniyleihlal edildiği ileri sürülen hak ve özgürlüğün ve dayanılan Anayasahükümlerinin, ihlal gerekçelerinin, başvuru yollarının tüketilmesine ilişkinaşamaların, başvuru yollarının tüketildiği, başvuru yolu öngörülmemişse ihlalinöğrenildiği tarih ile varsa uğranılan zararın belirtilmesi gerekir. Başvurudilekçesine, dayanılan deliller ile ihlale neden olduğu ileri sürülen işlemveya kararların aslı ya da örneğinin ve harcın ödendiğine dair belgenineklenmesi şarttır.

…

(6) Başvuru evrakında herhangi bir eksiklik bulunmasıhâlinde, Mahkeme yazı işleri tarafından eksikliğin giderilmesi için başvurucuveya varsa vekiline onbeş günü geçmemek üzere birsüre verilir ve geçerli bir mazereti olmaksızın bu sürede eksikliğintamamlanmaması durumunda başvurunun reddine karar verileceği bildirilir.”

13. 6216 sayılı Kanun’un “Bireyselbaşvuruların kabul edilebilirlik şartları ve incelenmesi” kenarbaşlıklı 48. maddesinin (1) ve (2) numaralı fıkraları şöyledir:

“(1)Bireysel başvuru hakkındakabul edilebilirlik kararı verilebilmesi için 45 ila 47 ncimaddelerde öngörülen şartların taşınması gerekir.

(2) Mahkeme, Anayasanın uygulanması ve yorumlanması veyatemel hakların kapsamının ve sınırlarının belirlenmesi açısından önem taşımayanve başvurucunun önemli bir zarara uğramadığı başvurular ile açıkça dayanaktanyoksun başvuruların kabul edilemezliğine karar verebilir.”

14. AnayasaMahkemesi İçtüzüğü’nün bireysel başvurularıniçeriğini düzenleyen “Bireysel başvuru formuve ekleri” başlıklı 59. maddesinin ilgili bölümü şöyledir:

“…

(2) Başvuru formunda aşağıdaki hususlar yer alır:

…

ç) Kamu gücünün ihlale neden olduğu iddiaedilen işlem, eylem ya da ihmaline dair olayların tarih sırasına göre özeti.

d) Bireysel başvuru kapsamındaki haklardan hangisinin hanginedenle ihlal edildiği ve buna ilişkin gerekçeler ve delillere ait özlüaçıklamalar.

e) Başvurucunun güncel ve kişisel bir temel hakkınındoğrudan zedelendiği iddiasının dayanakları.

…

h) Başvurucunun talepleri.

…

(3) Başvuru formuna aşağıdaki belgeler ya da onaylıörnekleri eklenir:

…

e) Dayanılan belgelerin asılları ya da onaylı örnekleri.

…

(4) Başvurucu ihlal iddiasına dayanak gösterdiği üçüncüfıkradaki belgelere herhangi bir nedenle erişememesi hâlinde bunungerekçelerini belirtir. Mahkeme gerekli gördüğü takdirde bu bilgi ve belgeleriresen toplar.

…”

15. İçtüzüğün “Formun ve eklerinin hazırlanmasına ilişkin ilkeler”başlıklı 60. maddesi şöyledir:

“(1) Başvuru formu, İçtüzüğün 59 uncu maddesine uygun olarakdüzenlenir ve aynı maddede belirtilen belgeler ya da onaylı örnekleri başvuruformuna eklenir.

(2) Başvuru formu okunaklı ve başvurunun esasına yöneliközlü bilgileri içerir şekilde hazırlanır. Başvuru formunun ekler hariç onsayfayı geçmesi hâlinde başvurucunun ayrıca başvuru formuna olayların özetinieklemesi gerekir.

(3) Başvurucu, başvuru formunun ekinde sunduğu belgeleri,tarih sırasına göre numaralandırarak her bir belgeyi tanımlayıcı başlıklarhâlinde dizi pusulasına bağlar.”

16. İçtüzüğün “Form ve eklerinin ön incelemesi ve eksiklikler”başlıklı 66. maddesi şöyledir:

“(1)Bireysel Başvuru Bürosu gelenbaşvuruları şeklî eksiklikler bulunup bulunmadığı yönünden inceler. Başvuruformunda veya eklerinde herhangi bir eksiklik tespit edilmesi hâlinde, bunlarıntamamlattırılması için başvurucuya, varsa avukatına veya kanuni temsilcisine onbeş günü geçmemek üzere bir süre verilir.

(2) Eksikliklerin tamamlattırılmasına dair yazıdabaşvurucuya geçerli bir mazereti olmaksızın verilen sürede eksiklikleritamamlamadığı takdirde başvurusunun reddine karar verileceği bildirilir.

(3) Başvurunun; süresinde yapılmadığı, 59 uncu ve 60 ıncı maddelerdeki şekil şartlarına uygun olmadığı ve tespitedilen eksikliklerin verilen kesin sürelerde tamamlanmadığı hâllerdeKomisyonlar Başraportörü tarafından reddine kararverilir ve başvurucuya tebliğ edilir. Bu karara tebliğ tarihinden itibaren yedigün içinde Komisyona itiraz edilebilir. Bu konuda Komisyonların verdiğikararlar kesindir.

17. 6216 sayılıKanun’un 47. maddesinin (3) numaralı, 48. maddesinin (1) ve (2) numaralıfıkraları ile İçtüzüğün 59. maddesinin ilgili fıkraları uyarınca AnayasaMahkemesine başvuru konusu olaylarla ilgili delilleri sunmak suretiyle olaylarhakkındaki iddialarını ve dayanılan Anayasa hükmünün kendilerine göre ihlaledildiğine dair açıklamalarda bulunarak hukuki iddialarını kanıtlamakbaşvurucuya düşer.

18. Başvurucunun,kamu gücünün işlem, eylem ya da ihmali nedeniyle ihlal edildiğini ilerisürdüğü hak ve özgürlük ile dayanılan Anayasa hükümlerini, ihlal gerekçelerini,dayanılan deliller ile ihlale neden olduğuileri sürülen işlem veya kararların aslı ya da örneğini başvuru dilekçesineeklemesi şarttır. Başvuru dilekçesinde kamu gücünün ihlale neden olduğu iddiaedilen işlem, eylem ya da ihmaline dair olayların tarih sırasına göre özetiyapılmalı; bireysel başvuru kapsamındaki haklardan hangisinin hangi nedenleihlal edildiği ve buna ilişkin gerekçeler ve deliller açıklanmalıdır (B.No: 2013/276, 9/1/2014, § 20).

19. 6216 sayılıKanun’un 47. maddesinin (6) numaralı fıkrasına göre başvuru evrakında herhangibir eksiklik bulunması hâlinde, Anayasa Mahkemesi başvurucudan, eksikliğintamamlanmasını ister. İçtüzüğün 66. maddesinin (1) numaralı fıkrasına göreMahkemenin başvurucudan giderilmesini isteyebileceği eksiklikler, “şekli eksiklikler”dir. 6216 sayılı Kanun’un47. ve İçtüzüğün 66. maddesi birlikte değerlendirildiğinde Anayasa Mahkemesibaşvurucudan ilk olarak, usulünce doldurulmamış olan başvuru formunun usulüneuygun olarak doldurulmasını isteyebilir. İkinci olarak ise başvurucunun “ihlal iddiasına dayanak gösterdiği” bilgi,belge ve deliller başvuru dilekçesine eklenmemiş ise dayanılan bu belgelerintamamlanması istenebilir (B. No: 2013/276, 9/1/2014, § 21). Başka bir deyişle Anayasa Mahkemesi başvurucudan,dilekçesinde dayandığı ancak Mahkemeye ibraz etmediği delillerini tamamlamasınıisteyebilir.

20. Öte yandanİçtüzüğün 59. maddesinin (4) numaralı fıkrası uyarınca, başvurucununiddialarını dayandırdığı belgelerden bir bölümü başvurucunun elinde olmamasınedeniyle sunulamamışsa bu durum ayrıca başvuru formunda açıklanmalıdır.Başvurucunun, ilgililerin elinde olan belgeleri Anayasa Mahkemesinin yardımıolmadan alamayacağını ikna edici şekilde açıklaması ve gerekli diğer bilgi vebelgeleri de sunmasına bağlı olarak Anayasa Mahkemesi, gerekli gördüğü bilgi,belge ve delilleri ilgililerden isteyebilir (B. No: 2013/276, 9/1/2014,§ 22).

21. Yukarıdabelirtilen koşullar yerine getirilmediği takdirde Anayasa Mahkemesi başvuruyuaçıkça dayanaktan yoksun olduğu gerekçesiyle kabul edilemez bulabilir.İddiaların dayanaktan yoksun olmadığı konusunda Anayasa Mahkemesinin iknaedilmesi, başvurucu tarafından ileri sürülen iddiaların niteliğine bağlıdır.Başvurucunun başlangıçta, başvuru hakkında kabul edilemezlik kararı verilmesiniönlemek için başvuru formu ve eklerinde iddialarını destekleyici belgelerisunması ve gerekli açıklamaları yapması zorunludur (B. No: 2013/276,9/1/2014, § 23).

22. Somut başvuruda başvurucununşikâyetleri iki noktada toplanmaktadır. Bunlardan birincisi Van 3. Ağır CezaMahkemesinin duruşmalarında savunmasını Kürtçe olarak vermesine mahkemecemüsaade edilmemesi ve ikincisi ise aleyhine beyanda bulunan gizli tanığınduruşmada dinlenmemesi ve gizli tanığa soru soramamasıdır. Başvurucu AnayasaMahkemesine Van 3. Ağır Ceza Mahkemesinin gerekçeli kararı ile Yargıtay ilamınıibraz etmiş, başka bir delile de dayanmamıştır.

23. Başvurucu, bireysel başvuruda ileri sürdüğü hususları ilkderece mahkemesinde ve temyiz aşamasında ileri sürdüğünü ancak bu taleplerinindikkate alınmadığını gösterir duruşma zabıtları, dilekçeler ve mahkemekararları gibi iddiasının dayanaklarını Anayasa Mahkemesine ibraz etmemiştir.Başvurucunun yargılamanın hangi aşamalarında Kürtçe savunma yapmak istediği,taleplerini Mahkemeye iletip iletmediği, İlk Derece Mahkemesinin Kürtçe savunmayapmak talebini reddedip reddetmediği, reddetmişse hangi gerekçelerlereddettiği başvuru dilekçesinden anlaşılamamaktadır. Aynı şekilde, başvurucualeyhine ifade veren gizli tanığın beyanlarının hangi yargı makamı tarafındanalındığı, bu beyanların neler olduğu, gizli tanığın beyanlarının hükme esasalınıp alınmadığı, başvurucunun gizli tanığa soru sorma talebini İlk dereceMahkemesine iletip iletmediği ve başvurucu gizli tanığa soru sorma talebini İlkDerece Mahkemesine iletmişse bu talebin reddedildiğine dair deliller de başvurudilekçesine eklenmemiştir. Ayrıca başvurucu, Anayasa Mahkemesinde ileri sürdüğühususları kanun yollarında ileri sürüp sürmediğini de belgelendirmemiştir.

24. Özetle başvuru dilekçesinde, ihlale neden olduğu iddiaedilen olaylar tarih sırasına göre özetlenmemiş; bireysel başvuru kapsamındakihaklardan hangisinin hangi nedenle ihlal edildiği ve buna ilişkin gerekçeler vedelillere ait açıklamalar yapılmamıştır. Öte yandan başvuru dilekçesindeiddianın dayanağı belgeler açıkça belirtilmediği gibi başvurucu, herhangi birbilgi ve belgenin ilgililerden istenmesi için Mahkemeden bir talepte debulunmamıştır.

25. Anayasa Mahkemesine yapılan bireysel başvurulardabaşvurucuların başvurularını titizlikle hazırlama ve takip etme yükümlülüklerivardır. Bu yükümlülüğün bir gereği olarak başvurucu, Anayasa hükmünün ihlaledildiğine ilişkin açıklamalarda bulunmak suretiyle hukuki iddialarınıkanıtlamak zorundadır. Başvurucu tarafından soyut şekilde birtakım Anayasahükümlerine atıfta bulunulması iddiaların ispatlandığı anlamına gelmez. AnayasaMahkemesine bireysel başvuru yolu, Anayasa’ya aykırılığının soyut biçimde ilerisürülmesini sağlayan bir yol olarak düzenlenmemiştir.

26. Bundan başka başvuru formu özenle doldurulmalı, ihlaliddiasının dayanağı olan tüm olaylar gösterilmeli, başvuruyu aydınlatacak vehükmün esasını etkileyecek argümanları destekleyici tüm belgeler başvurudilekçesine eklenmelidir. Şayet bir belge elde edilememişse, bunun da nedenleriaçıklanmalıdır. Somut başvuruda başvurucu bu koşulları yerine getirmeyerekiddialarını temellendirmediğinden başvurusunun esasının incelenmesi imkânıbulunmamaktadır (B. No: 2013/276, 9/1/2014, § 26).

27. Açıklanannedenlerle, başvurucu tarafından ileri sürülen ihlal iddialarının başvurucutarafından kanıtlanamamış olması nedeniyle, başvurunun, diğer kabul edilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin“açıkça dayanaktan yoksun olması”nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

V. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle başvurunun, “açıkça dayanaktan yoksun olması” nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA, yargılama giderlerinin başvurucu üzerindebırakılmasına, 30/6/2014 tarihindeOY BİRLİĞİYLE karar verildi.

Full & Egal Universal Law Academy