Anasayasa Mahkemesi - Bireysel Başvuru - ŞEHNAZ AYHAN (2) Başvurusuna İlişkin Karar - 23/2/2017

Başkan

:

Engin YILDIRIM

Üyeler

:

Celal Mümtaz AKINCI

Muammer TOPAL

M. Emin KUZ

Recai AKYEL

Raportör

:

Mehmet Sadık YAMLI

Başvurucu

:

Şehnaz AYHAN

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuru, atama işleminin iptali istemiyle açılan davadaverilen iptal kararının gereği gibi uygulanmaması nedeniyle adil yargılanmahakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ

2. Başvuru 25/8/2014 tarihinde yapılmıştır.

3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan önincelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölümtarafından yapılmasına karar verilmiştir.

5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik veesas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

6. Başvuru formu ve ekleri ile Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi(UYAP) üzerinden başvuruya konu yargılama dosyasına ilişkin tespit edilenilgili olaylar özetle şöyledir:

7. Başvurucu, Bitlis Eren Üniversitesinde genel sekreter olarakgörev yapmakta iken şube müdürü olarak atanmış; bu işlemin iptali için açtığıdavada Van 1. İdare Mahkemesinin 8/5/2013 tarihli ve E.2011/1216, K.2013/428sayılı kararıyla işlemin iptaline karar verilmiştir.

8. İdare tarafından bu kararın uygulanması amacıyla 4/9/2013 tarihlive 2013/31-1 sayılı işlemle başvurucu, önce eski görevi olan genel sekreterliğeatanmış; ardından aynı tarihli ve 2013/31-4 sayılı işlemle yeniden şubemüdürlüğü kadrosuna atanmıştır.

9. Başvurucu, bu işlemin de iptali istemiyle dava açmıştır. Van1. İdare Mahkemesi 8/5/2014 tarihli ve E.2013/1990, K.2014/1197 sayılıkararıyla başvurucunun Üniversite genel sekreterliğinden alınması işlemindeşekil unsuru bakımından hukuka aykırlık bulunduğugerekçesiyle dava konusu işlemi iptal etmiştir.

10. Anılan karar üzerine idare 19/6/2014 tarihli ve 7879 sayılıişlem ile 6/3/2014 tarihli ve 28933 Mükerrer sayılı Resmî Gazete’deyayımlanarak yürürlüğe giren, 21/2/2014 tarihli ve 6526 sayılı Kanun'un 18.maddesi ile değiştirilen 6/1/1982 tarihli ve 2577 sayılı İdari Yargılama UsulüKanunu’nun 28. maddesi gereği genel sekreterlik kadrosunun dolu olduğugerekçesiyle başvurucuyu tekrar şube müdürü olarak atamıştır.

11. Başvurucu 25/8/2014 tarihinde bireysel başvurudabulunmuştur.

12. Bireysel başvuru yapıldıktan sonra Danıştay BeşinciDairesinin 6/6/2016 tarihli ve E.2016/3014, K.2016/3597 sayılı kararıyladavanın derdestlik nedeniyle incelenmeksizin reddinekarar verilmesi gerektiği gerekçesiyle Van 1. İdare Mahkemesinin anılanE.2013/1990, K.2014/1197 sayılı iptal kararı bozulmuştur.

13. Başvurucu tarafından karar düzeltme başvurusunda bulunulmuşolup başvuru henüz sonuçlanmamıştır.

IV. İLGİLİ HUKUK

14. İlgili hukuk için bakınız BülentTürk [GK], B. No: 2014/7002, 1/12/2016, §§ 17-20.

V. İNCELEME VE GEREKÇE

15. Mahkemenin 23/2/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıdabaşvuru incelenip gereği düşünüldü:

A. Başvurucunun İddiaları

16. Başvurucu, görev biriminin değiştirilmesi üzerine açtığıdavada verilen iptal kararının 2577 sayılı Kanun’un 28. maddesi gerekçegösterilerek uygulanmadığını, böylelikle yargı kararının etkisiz hâlegetirildiğini belirterek Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan adilyargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüş; söz konusu 19/6/2014 tarihlive 7879 sayılı işlemin ve dayanağı kanun maddelerinin iptaline karar verilmesitalebinde bulunmuştur.

B. Değerlendirme

17. Bireysel başvuru yolu, bireylerin maruz kaldığı temel hakihlallerinin tespit edildiği ve tespit edilen ihlalin ortadan kaldırılması içinetkin araçları içeren anayasal bir güvencedir. Ancak Anayasa Mahkemesinebireysel başvuru yolu, kamusal bir düzenlemenin soyut biçimde Anayasa'yaaykırılığının ileri sürülmesini sağlayan bir yol olarak düzenlenmemiştir. Biryasama işlemi veya düzenleyici idari işlemin temel hak ve özgürlüğün ihlalineneden olması durumunda, bireysel başvuru yoluyla doğrudan bu işlemlere değilancak yasama veya düzenleyici idari işlemin uygulanması mahiyetindeki işlem,eylem ve ihmallere karşı başvuru yapılabilecektir (Serkan Acar, B. No: 2013/1613, 2/10/2013, § 37).Buna görebaşvuruya konu olayda, 2577 sayılı Kanun'da yapılan düzenleme gereğincebaşvuruya konu işlem tesis edilmiş olup somut başvurunun bu açıdandeğerlendirilmesi gerekir.

18. Başvurucunun şikâyetlerine benzer nitelikte, kamugörevlisinin çalıştığı birimin değiştirilmesi üzerine bu işlemin iptaline veyürütmenin durdurulmasına karar verilmesi istemiyle açılan davada verilenyürütmenin durdurulması kararının, 2577 sayılı Kanun'un 28. maddesi gerekçegösterilerek gereği gibi yerine getirilmediğine ilişkin şikâyet daha önceAnayasa Mahkemesinin içtihadına konu olmuştur (BülentTürk; Arif Canlı [GK],B. No: 2014/7152, 1/12/2016; Hakan Yıldız[GK], B. No: 2014/8804, 1/12/2016).

19. Anayasa Mahkemesinin anılan içtihadında da belirtildiğiüzere yürütmenin durdurulması kurumu anayasal bir değer ve öneme sahip olmaklabirlikte adil yargılanma hakkı kural olarak uyuşmazlık bakımından nihai vekesin nitelik taşıyan yargı kararlarının sonucuna erişmeyi güvence altınaalmakta olup yürütmenin durdurulması kararlarının böyle bir niteliğibulunmamaktadır. Yürütmenin durdurulması kararlarının icra edilmemesinin dediğer ara kararlarında olduğu gibi ancak adil yargılanma hakkına hâkim olanilkelerden yargılamanın bütününün adil olmaktan çıkması ilkesi dikkate alınarakmahkemeye erişim hakkı kapsamında incelenmesi gerekmektedir. Buna göreyargılama bakımından nihai nitelik taşımayan yürütmenin durdurulmasıkararlarının icra edilmemesine ilişkin şikâyetlerde adil yargılanma hakkıyönünden bakılacak husus, yürütmenin durdurulması kurumunun niteliği gereği bukararın uygulanmamasının ileride başvurucu lehine verilecek muhtemel nihaikararın icra edilmesini imkânsız hâle getirecek veya aşırı derecede zorlaştıracaknitelikte olup olmadığıdır. Bu hususun ise her somut olayın koşulları dikkatealınarak değerlendirilmesi gerekir.

20. Başvurucu, münhasıran tayine ilişkin olan bireyselbaşvurusunda başka bir hakkının ihlal edildiğini ileri sürmediği gibi Mahkemetarafından da başvurunun diğer temel haklarla bir bağlantısı tespitedilememiştir. Ayrıca söz konusu kararın gereği gibi icra edilmemesinin,yargılama sonundaki nihai kararın icra edilmesini imkânsız hâle getirecek veyaaşırı derecede zorlaştıracak bir nitelikte olmadığı da anlaşılmaktadır.

21. Somut olayda başvuruya dayanak olan ve gereği gibi yerinegetirilmediği ileri sürülen karar, başvurucunun aynı il içinde başka birkadroya atanması işlemine ilişkin açılan davada verilen ancak başvuru sırasındahenüz kesinleşmemiş olan karardır. Başvuruya konu yapılan karar, yürütmenindurdurulması kararı olmayıp esasa ilişkin olmakla birlikte başvuru tarihiitibarıyla kesin olmadığı (nitekim sonrasında temyiz merciince bozulduğu),başvurunun başka bir hakla bağlantısının tespit edilemediği ve söz konusukararın gereği gibi icra edilmemesinin yargılama sonundaki nihai kararın icraedilmesini imkânsız hâle getirecek veya aşırı derecede zorlaştıracak birnitelikte olmadığı anlaşılmaktadır.

22. Bu durumda bakılmakta olan başvuruda, yukarıda anılan Bülent Türk kararında belirtileniçtihattan ayrılmayı gerektiren bir durum bulunmadığı sonucuna varıldığındannihai ve kesin nitelikte olmayan kararın gereği gibi uygulanmadığı şikâyetineilişkin yapılan başvurunun açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabuledilemez olduğuna karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmaktadır.

23. Açıklanan nedenlerle, başvurunun diğer kabul edilebilirlikkoşulları yönünden incelenmeksizin açıkçadayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemez olduğuna kararverilmesi gerekir.

VI. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. Başvurunun açıkçadayanaktan yoksun olması nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA23/2/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Full & Egal Universal Law Academy