TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
SİNAN AYGÜL BAŞVURUSU (2)
(Başvuru Numarası: 2023/6433)
Karar Tarihi: 30/7/2025
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan
:
Hasan Tahsin GÖKCAN
Üyeler
:
Yusuf Şevki HAKYEMEZ
Selahaddin MENTEŞ
Muhterem İNCE
Yılmaz AKÇİL
Raportör
:
Muzaffer KORKMAZ
Başvurucu
:
Sinan AYGÜL (T.C. Kimlik No: 22060498450)
Vekilleri
:
Av. Veysel OK
Av. Merve KURHAN
I. BAŞVURUNUNÖZETİ
1. Başvuru, tutuklama tedbirinin hukuki olmamasınedeniyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiği iddiasınailişkindir.
2. Başvurucu, hakkında yürütülen soruşturma kapsamında14/12/2022 tarihinde gözaltına alınmıştır.
3. Başvurucu, sorgusunun ardından Tatvan Sulh CezaHâkimliğinin aynı tarihli kararıyla halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yaymasuçundan tutuklanmıştır.
4. Başvurucunun anılan karara itirazı Tatvan 2. AsliyeCeza Mahkemesi tarafından 16/12/2022 tarihinde kesin olarak reddedilmiştir.
5. Başvurucu,22/12/2022 tarihinde verilen kararla tahliyeedilmiştir.
6. Başvurucu 13/1/2023 tarihinde bireysel başvurudabulunmuştur.
7. Başvurucu hakkında tutuklamaya konu suçu işlediğiiddiasıyla 24/1/2023 tarihinde kamu davası açılmıştır.
8. Yargılama sonucunda Tatvan 1. Asliye Ceza Mahkemesitarafındanbaşvurucunun on ay hapis cezasıyla mahkûmiyetine karar verilmiştir.
9. Başvurucu, karara karşı istinaf kanun yoluna müracaatetmiştir. Van Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesi istinaf başvurusunuesastan reddetmiştir. Başvurucunun bu kararı temyiz etmesi üzerine Yargıtay 8.Ceza Dairesi hükmü bozmuştur. Devam eden süreçte Van Bölge Adliye Mahkemesi 2.Ceza Dairesi 25/9/2024 tarihinde mahkûmiyet hükmünü kaldırmış ve beraat kararıvermiştir. Beraat kararına karşı temyiz kanun yoluna başvurulmamış ve karar10/10/2024 tarihinde kesinleşmiştir.
10. Komisyon tarafından başvurunun kabul edilebilirlikincelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
II. DEĞERLENDİRME
11. Başvurucu; suç şüphesi ve bunu haklı kılan delillerolmamasına rağmen hakkında tutuklama kararı verildiğini, tutuklama kararının vebu karara itirazı üzerine verilen tutukluluğun devamına ilişkin kararın gerekçeiçermediğini belirterek ölçülü olmayan tedbir nedeniyle kişi hürriyeti vegüvenliği hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür. Öte yandan başvurucu;ifade hürriyeti kapsamında kalan eylemlerinin tutukluluğuna dayanak kılındığınıbelirterek kişi hürriyeti ve güvenliği hakkıyla bağlantılı olarak Avrupa İnsanHakları Sözleşmesi'nin 18. maddesi ile basın hürriyeti ve ifade hürriyetinin deihlal edildiğini ileri sürmüştür.
12. Adalet Bakanlığı (Bakanlık) görüşünde, ilgili AnayasaMahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarına atıf yapılarakdeğerlendirmenin bu içtihat doğrultusunda yapılmasının uygun olacağı ifadeedilmiştir. Başvurucu, Bakanlığın görüşüne karşı beyanında bireysel başvuruformundaki açıklamalarını yinelemiştir.
13. 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza MuhakemesiKanunu'nun 141. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (e) bendinde, kanuna uygunolarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra haklarında kovuşturmaya yerolmadığına veya beraatlerine karar verilen kişilere tazminat talebindebulunabilme imkânı tanınmaktadır. Bu yol, başvurucunun tutukluluk nedeniyleuğradığı zararın tazmini imkânını sağlamaktadır.
14. Başvurucu, hakkındaki beraat kararının tebliğedildiği tarihten itibaren 5271 sayılı Kanun’un 141. maddesine dayanaraktazminat talebinde bulunma imkânına sahiptir. Bahsi geçen dava yolununbaşvurucunun durumuna uygun, telafi kabiliyetini haiz, etkili bir hukuk yoluolduğu ve bu olağan başvuru yolu tüketilmeden yapılan bireysel başvurununincelenmesinin bireysel başvurunun ikincil niteliği ile bağdaşmadığı görülmektedir.
15. Başvurucunun tutuklama tedbiri nedeniyle ifadehürriyeti ve basın hürriyetinin ihlal edildiği iddialarının ise -5271 sayılıKanun’un 141. maddesine istinaden açılacak bir tazminat davasında yargımakamınca tazminat tespitinde dikkate alınacağı gerekçesiyle- incelenmesigerekli görülmemiştir (Yalçın Düzgün [GK], B. No: 2021/23140, 29/5/2024,§ 23).
16. Açıklanan gerekçelerle başvurunun başvuruyollarının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesigerekir.
III. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Tutuklamanın hukuki olmaması dolayısıyla kişihürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın başvuruyollarının tüketilmemesi nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,
B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA30/7/2025 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.