TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
SÜLEYMAN ÇETİN BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2012/883)
Karar Tarihi: 5/3/2013
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan
:
Alparslan ALTAN
Üyeler
:
Recep KÖMÜRCÜ
Engin YILDIRIM
Celal Mümtaz AKINCI
Muammer TOPAL
Raportör
:
Selami ER
Başvurucu
:
Süleyman ÇETİN
Vekili
:
Av. Mehmet Zeki KÖSE
I. BAŞVURUNUNKONUSU
1. Başvurucu, göçmen konutlarıprojesi kapsamında ödediği avans ve peşinat tutarının borçlanma bedelindenmahsup edilmesi talebiyle açtığı davada verilen ret kararı nedeniyle kanunönünde eşitlik ilkesi ile hak arama hürriyeti ve mülkiyet hakkının ihlaledildiğini ileri sürmüştür.
II. BAŞVURUSÜRECİ
2. Başvuru, 3/12/2012tarihinde Anayasa Mahkemesine şahsen yapılmıştır. Dilekçe ve eklerinin idariyönden yapılan ön incelemesinde Komisyona sunulmasına engel bir eksikliğinbulunmadığı tespit edilmiştir.
3. İkinci Bölüm İkinciKomisyonunca, 25/12/2012 tarihinde başvurunun kararabağlanması için Bölüm tarafından ilke kararı alınması gerekli görüldüğünden,Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün 33. maddesinin (3)numaralı fıkrası uyarınca, kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafındanyapılmasına, dosyanın Bölüme gönderilmesine karar verilmiştir.
III. OLAY VEOLGULAR
A. Olaylar
4. Başvuru dilekçesindekiilgili olaylar özetle şöyledir:
5. Başvurucu, göçmen konutlarıprojesi kapsamında hak sahibi olabilmek için 1991 ve 1992 yıllarında ileridekonut maliyetinden düşülmek üzere peşinat ödemiş, T. Emlak Bankası A.Ş. ilekredi sözleşmesi yapmış ve aldığı kredi taksitlendirilmiştir.
6. Yapılan tüm ödemelerininşaat maliyetinin altında kaldığı gerekçesiyle ödemiş olduğu peşinat ve avansmiktarı kredi borçlarına mahsup edilmeyen başvurucu, 7.000 TL peşinat veavansın iadesi için 27/7/2011 tarihinde Ankara 6.Tüketici Mahkemesinde Toplu Konut İdaresi aleyhine dava açmıştır.
7. Ankara 6. Tüketici Mahkemesikonut maliyet bedelinin borçlandırma bedelinden yüksek olduğu gerekçesiylebaşvurucunun talebini, 23/5/2012 tarih ve E.2011/878,K.2012/606 sayılı kararıyla reddetmiştir.
8. Başvurucunun temyiz talebi,Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 4/9/2012 tarih veE.2012/17332, K.2012/18515 sayılı kararıyla reddedilmiştir. Dava konusuuyuşmazlığın miktarı karar düzeltme sınırının altında olduğundan Daireninkararı bu tarihte kesinleşmiştir. Kesinleşen karar başvurucuya 2/11/2012 tarihinde tebliğ edilmiştir.
B. İlgiliHukuk
9. 12/1/2011 tarih ve 6100 sayılı HukukMuhakemeleri Kanunu'nun geçici 3. maddesinin (2) numaralı fıkrası, 18/6/1927tarih ve 1086 sayılı mülga Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 26/9/2004 tarihve 5236 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikten önceki hâlleriyle 427.maddesinin birinci fıkrası ve 440. maddesinin (III) numaralı fıkrasının (1)numaralı bendi.
IV. İNCELEME VEGEREKÇE
10. Mahkemenin 5/3/2013 tarihinde yapmış olduğu toplantıda, başvurucunun6/12/2012 tarih ve 2012/947 numaralı bireysel başvurusu incelenip gereğidüşünüldü:
A. Başvurucununİddiaları
11. Başvurucu, göçmen konutlarıprojesi kapsamında hak sahibi olabilmek için 1991 ve 1992 yıllarında ileridekonut maliyetinden düşülmek üzere ödediği peşinat ve avans miktarlarının aldığıkredinin taksitlerinden mahsup edilmediğini, aynı konuda açılan davaların 2011yılından önce davacılar lehine sonuçlandığını, ancak Yargıtay’ın 2011 yılındaiçtihadını değiştirdiğini ve bu durumun aynı konuda farklı kararlar verilmesinesebep olduğunu belirterek eşitlik ilkesine ve hukuka aykırı kararlarla ödemişolduğu peşinat ve avansın iade talebinin reddedilmesinin hak arama özgürlüğünüve mülkiyet hakkını ihlal ettiğini ileri sürmüştür.
B. Değerlendirme
12. Anayasa’nın 148. maddesininüçüncü fıkrası ile 30/3/2011 tarih ve 6216 sayılıAnayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 45.maddesinin (1) numaralı fıkrasında herkesin, Anayasada güvence altına alınmıştemel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve buna ekTürkiye’nin taraf olduğu protokoller kapsamındaki herhangi birinin kamu gücütarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabileceğihükmüne yer verilmiştir. Anayasa’nın geçici 18. maddesinin yedinci fıkrasındabireysel başvuruya ilişkin düzenlemelerin iki yıl içinde tamamlanacağı veuygulama kanununun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bireysel başvurularınkabul edileceği, 6216 sayılı Kanun’un 76. maddesinin (1) numaralı fıkrasındaise Kanunun 45 ila 51. maddelerinin 23/9/2012tarihinde yürürlüğe gireceği belirtilmiştir.
13. 6216 sayılı Kanun’un geçici1. maddesinin (8) numaralı fıkrası şöyledir:
“Mahkeme, 23/9/2012 tarihinden sonra kesinleşen nihai işlem vekararlar aleyhine yapılacak bireysel başvuruları inceler.”
14. Anılan Anayasa ve Kanunhükümleri uyarınca Anayasa Mahkemesinin zaman bakımından yetkisinin başlangıcı 23/9/2012 tarihi olup, Mahkeme, ancak bu tarihten sonrakesinleşen nihai işlem ve kararlar aleyhine yapılan bireysel başvurularıinceleyebilecektir. Bu açık düzenlemeler karşısında, anılan tarihten öncekesinleşmiş nihai işlem ve kararları da içerecek şekilde yetki kapsamınıngenişletilmesi mümkün değildir.
15. Öte yandan, AnayasaMahkemesinin zaman bakımından yetkisi için kesin bir tarihin belirlenmesi veMahkemenin yetkisinin geriye yürür şekilde uygulanmaması hukuk güvenliğiilkesinin bir gereğidir. (B. No: 2012/51 § 18, 25/12/2012)
16. Bir hükme karşıbaşvurulabilecek kanun yolunun kalmaması veya baştan böyle bir yolunbulunmaması ile hüküm şeklî anlamda kesinleşir. Kesinleşme olağan kanunyollarının tüketilmesiyle gerçekleşmektedir.
17. 1086 sayılı Kanun’un 440.maddesinin (III) numaralı fıkrası uyarınca, 2012 yılı için karar düzeltmesınırı olan 10.300 TL’nin altında kalan davalarda Yargıtaycaverilen onama veya bozma kararları karar düzeltmeye konu edilemeyeceğinden bukararlar verildiği tarihte kesinleşmektedir. Dolayısıyla kararın tebliğininhükmün kesinleşmesi üzerinde bir etkisi bulunmayıp tebliğ, taraflarınkararlardan haberdar olmalarını sağlar.
18. Başvuru konusu olayda, 1991ve 1992 yıllarında göçmen konutları projesi kapsamında hak sahibi olabilmekiçin ödediği peşinat ve avans miktarlarının iadesi talebiyle dava açanbaşvurucunun talebi Ankara 6. Tüketici Mahkemesinin 23/5/2012tarih ve E.2011/878, K.2012/606 sayılı kararıyla reddedilmiş, başvurucununyaptığı temyiz başvurusu üzerine anılan karar Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin4/9/2012 tarih ve E.2012/17332, K.2012/18515 sayılı kararıyla onanmıştır. Davakonusu uyuşmazlığın miktarı karar düzeltme sınırının altında kaldığından kararbu tarihte kesinleşmiştir. Kesinleşen karar başvurucuya 2/11/2012tarihinde tebliğ edilmiştir.
19. Açıklanan nedenlerle,başvuru konusu kararın Anayasa Mahkemesinin zaman bakımından yetkisininbaşladığı 23/9/2012 tarihinden önce kesinleşmiş olduğuanlaşıldığından başvurunun, diğer kabul edilebilirlik şartları yönündenincelenmeksizin “zaman bakımındanyetkisizlik” nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesigerekir.
V. HÜKÜM
Başvurunun,“zaman bakımındanyetkisizlik” nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA, yargılama giderlerinin başvurucu üzerindebırakılmasına, 5/3/2013 tarihinde OY BİRLİĞİYLE karar verildi.