TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
UMUT ÇAMLIBEL BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2018/24929)
Karar Tarihi: 25/2/2021
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan
:
Hasan Tahsin GÖKCAN
Üyeler
:
Muammer TOPAL
Recai AKYEL
Yusuf Şevki HAKYEMEZ
Selahaddin MENTEŞ
Raportör
:
Ömer MENCİK
Başvurucu
:
Umut ÇAMLIBEL
I. BAŞVURUNUNKONUSU
1. Başvuru, terör örgütüne üye olma suçundanmahkûmiyetine karar verilen başvurucunun mahkûmiyetinin hukuka aykırı olması nedeniyleadil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
II. BAŞVURUSÜRECİ
2. Başvuru 27/7/2018 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yöndenyapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.
4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlikincelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
5. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için AdaletBakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık görüş bildirmemiştir.
III. OLAY VEOLGULAR
6. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyleolaylar özetle şöyledir:
7. Başvurucu olay tarihinde terör örgütüne üye olmasuçundan hükümlü olarak Kocaeli 1 No.lu F Tipi Yüksek Güvenlikli Ceza İnfazKurumunda (Ceza İnfaz Kurumu) bulunmaktadır.
8. Başvurucu 18/2/2016 tarihinde hükümlü olarak bulunduğuİnebolu M Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumundan Kocaeli 1 No.lu F Tipi YüksekGüvenlikli Ceza İnfaz Kurumuna nakledilmiştir. Başvurucunun Ceza İnfaz Kurumunagirişi sırasında beraberinde getirdiği eşyalar, ilgili mevzuat hükümleriçerçevesinde denetlenmiştir. Denetlenen eşyalar içinde yer alan ve kapakkısmında "Topraksızlar" yazan kitabın kapak kısmınındeğiştirildiğinin belirlenmesi üzerine bir inceleme yapılmıştır. Yapılanincelemede kitabın içinde, PKK terör örgütünün bazı ceza infaz kurumlarındakiörgütsel işleyişini belirleyen kuralların yer aldığının tespiti üzerine olayhakkında Kandıra Cumhuriyet Başsavcılığınca bir soruşturma başlatılmıştır.
9. Kandıra Cumhuriyet Başsavcılığı, başvurucu hakkındaterör örgütüne üye olma suçundan kamu davası açılması için KocaeliCumhuriyet Başsavcılığına hitaben fezleke düzenlemiştir. Kocaeli CumhuriyetBaşsavcılığı ise başvurucu hakkında terör örgütüne üye olma suçunu işlediğigerekçesiyle 27/9/2016 tarihinde bir iddianame düzenlemiştir. Kocaeli 2. AğırCeza Mahkemesi (Mahkeme) 4/10/2016 tarihinde iddianamenin kabulüne karar vermişve E.2016/386 sayılı dosya üzerinden kovuşturma başlamıştır. Yapılan yargılamasonunda Mahkeme 22/2/2017 tarihinde, başvurucunun terör örgütüne üye olmasuçundan mahkûmiyetine hükmetmiştir. Mahkemenin anılan suça ilişkindeğerlendirmesi şu şekildedir:
"Kocaeli 1 Nolu F Tipi YüksekGüvenlikli Ceza İnfaz Kurumunda hükümlü olarak bulunan sanığın olay tarihi olan18/02/2016 günü anılan kuruma girişi sırasında beraberinde getirdiği kitaplarınincelenmesinde 'Topraksızlar' isimli kitabın kapak kısmının değiştirildiğininbelirlendiği, yapılan aramada kitabın kapakları içerisine dört parça farklıebatta arkalı önlü el ile yazılmış, bir parçada yazıcı ile yazdırılmış toplambeş parça dokümanın tespit edildiği, 13/07/2016 tarihli uzmanlık raporunda; elyazısı ile yazılan dokümanların sanığın eli mahsulü olduğunun tespit edildiği,01/04/2016 tarihli doküman inceleme tutanağında; Kandıra 1 ve 2 Nolu F tipi YüksekGüvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumu içerisinde PKK/KCK terör örgütü tarafındanterör örgütünün yönteminine bağlı bir şekilde 'Zindan Tüzük ve Yönetmeliği' adıverilen talimatname ile örgütsel işleyişi belirleyen kurallar çerçevesindeyazılarak cezaevi içerisinde dolaştırılan talimat, eğitim ve haberleşme notlarıolduğunun tespit edildiği böylelikle dosya kapsamı karşısında sanığın suçtankurtulma maksatlı olduğu değerlendirilen inkar yönlü savunmalarına itibaredilmediği, kendi el yazısı ile yazdığı tespit olunan dökümanların içeriğinegöre sanığın yasadışı PKK terör örgütü hiyerarşisi içerisinde faaliyetlerdebulunduğunun anlaşıldığı ve böylece sanığın üzerine atılı PKK terör örgütüüyesi olmak suçunu işlediğinin sabit olduğu ve cezalandırılmasının gerektiğianlaşılmıştır."
10. Mahkûmiyete ilişkin karar istinaf ve temyizincelemelerinden geçerek kesinleşmiştir. Başvurucu, nihai karardan 10/7/2018tarihinde müddetnamenin tebliği ile haberdar olduğunu belirtmiş; 27/7/2018tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.
IV. İLGİLİ HUKUK
11. İlgili ulusal ve uluslararası için bkz. MetinBirdal [GK], B. No: 2014/15440, 22/5/2019, §§ 28-39.
V. İNCELEME VEGEREKÇE
12. Mahkemenin 25/2/2021 tarihinde yapmış olduğutoplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucununİddiaları
13. Başvurucu; terör örgütüne üye olma suçu dolayısıylauzun yıllardan beri ceza infaz kurumunda hükümlü olarak bulunduğunu, cezasınıinfaz ederken ilgili kurumca alınan bir kararla nakil işleminin yapıldığını,nakil sırasında yanında bazı eşyaları ile cezalandırılmasına konu kitabıgetirdiğini belirtmiştir. Bundan başka başvurucu cezalandırılmasına konukitabın nakil sırasında başka bir ceza infaz kurumundan getirildiğini,dışarıdan temin edilmiş bir belge olmadığını, kaldı ki içindeki bilgilerden dehaberdar olmadığını ifade etmiştir. Buna ilave olarak başvurucu, kitap içindeyer alan birkaç yazının ceza infaz kurumunda hükümlü olarak bulunması dikkatealınmaksızın cezalandırmaya gerekçe yapılmasının hukuka aykırı olduğunu ileri sürmüştür.
14. Başvurucu ayrıca soruşturmanın derinleştirilmesitalebinin dikkate alınmadığını, isnat edilen suçun ceza infaz kurumundaişlenmesinin mümkün olmadığını, iddianamede bir kitap içinden çıkan notlardanhareketle söz konusu notları ceza infaz kurumundaki örgüt üyelerinedağıtabileceği gibi soyut bir gerekçeye dayanılarak cezalandırılmasının talepedildiğini ifade etmiştir. Son olarak başvurucu; yargılama süreçlerinde adilyargılanma hakkına aykırı birçok uygulama yapıldığını, ceza infaz kurumunda örgüthiyerarşisi içinde yer almanın imkânsız olduğunu yargılama aşamasında açıkçabelirttiğini ancak bu ve benzeri taleplerinin dikkate alınmadığını ilerisürmüştür. Tüm bu nedenlerle başvurucu adil yargılanma ile kişi hürriyeti vegüvenliği haklarının ihlal edildiğini iddia etmiştir.
B. Değerlendirme
15. Anayasa Mahkemesi, olayların başvurucu tarafındanyapılan hukuki nitelendirmesi ile bağlı olmayıp olay ve olguların hukukitavsifini kendisi takdir eder (Tahir Canan, B. No: 2012/969, 18/9/2013,§ 16). Başvurucunun iddialarının adil yargılanma hakkı kapsamında incelenmesigerektiği değerlendirilmiştir.
16. Anayasa’nın 148. maddesinin dördüncü fıkrasında,kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlara ilişkin şikâyetlerin bireyselbaşvuruda incelenemeyeceği belirtilmiştir. Bu kapsamda ilke olarak mahkemelerönünde dava konusu yapılmış maddi olay ve olguların kanıtlanması, delillerindeğerlendirilmesi, hukuk kurallarının yorumlanması ve uygulanması ileuyuşmazlıkla ilgili varılan sonucun adil olup olmaması bireysel başvuru konusuolamaz. Ancak bireysel başvuru kapsamındaki hak ve özgürlüklere müdahale teşkileden, bariz takdir hatası veya açık bir keyfîlik içeren tespit ve sonuçlar bukapsamda değildir (Ahmet Sağlam, B. No: 2013/3351, 18/9/2013, § 42).
17. Somut olayda başvurucu genel itibarıyla,cezalandırılmasının hukuka aykırı olduğunu, anılan suçu ceza infaz kurumundaişlemesinin mümkün olmadığını ve cezalandırılmasının soyut gerekçelere dayalıolarak gerçekleştiğini ileri sürmüştür. Başvurucunun söz konusu iddialarınınilk derece mahkemesi tarafından delillerin değerlendirilmesinde veyorumlanmasında isabet olmadığına, esas itibarıyla yargılamanın sonucunailişkin olduğu görülmektedir. Yapılan yargılamada derece mahkemelerininkararlarında bariz takdir hatası veya açık bir keyfîlik oluşturan herhangi birdurum tespit edilmemiştir.
18. Başvurucu tarafından ileri sürülen ihlal iddialarınınyukarıda belirtilen içtihat kapsamında, kanun yolu şikâyeti niteliğinde olduğusonucuna varıldığından başvurunun açıkça dayanaktan yoksun olmasınedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.
VI. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Başvurunun açıkça dayanaktan yoksun olmasınedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,
B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA25/2/2021 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.