TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
YÜKSEL ŞENOL BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2014/687)
Karar Tarihi: 8/3/2017
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan
:
Engin YILDIRIM
Üyeler
:
Serdar ÖZGÜLDÜR
Celal Mümtaz AKINCI
Muammer TOPAL
M. Emin KUZ
Raportör
:
Akif YILDIRIM
Başvurucu
:
Yüksel ŞENOL
I. BAŞVURUNUN KONUSU
1. Başvuru, yargılamanın makul sürede sonuçlandırılmamasınedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 16/1/2014 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan önincelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.
4. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik veesas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.
5. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığınagönderilmiştir.
III. OLAY VE OLGULAR
6. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylarözetle şöyledir:
7. Başvurucu, hakkında yürütülen soruşturma kapsamında 27/6/2007tarihinde gözaltına alınmış, 27/2/2008 tarihinde tutuklanmış ve 21/4/2008tarihinde tahliye edilmiştir.
8. Sütçüler Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen iddianameylebaşvurucu hakkında yaralama suçundan kamu davası açılmıştır.
9. Sütçüler Asliye Ceza Mahkemesinin görevsizlik kararıyladosya, Isparta Ağır Ceza Mahkemesine gönderilmiştir. Isparta 1. Ağır Ceza Mahkemesi(Mahkeme) 27/6/2007 tarihinde yaralama suçundanbaşvurucunun mahkûmiyetine hükmetmiştir.
10. Temyiz üzerine Yargıtay 1. Ceza Dairesi, 14/3/2013 tarihindeMahkemenin söz konusu kararını bozmuştur.
11. Bozmaya uyan Mahkeme, 12/6/2014 tarihli ve E.2013/164, K.2014/201sayılı kararıyla başvurucuyu, atılı suçtan 3 yıl 1 ay 15 gün hapis cezasınamahkûm etmiştir. Hüküm Yargıtay denetiminden geçerek 4/11/2015 tarihindekesinleşmiştir.
12. Bireysel başvuru 16/1/2014 tarihinde yapılmıştır.
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
13. Mahkemenin 8/3/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıdabaşvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Makul SüredeYargılanma Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin İddia
14. Başvurucu, makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğiniileri sürmüştür.
1. Kabul EdilebilirlikYönünden
15. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezliğinekarar verilmesini gerektirecek başka bir nedeninin de bulunmadığı anlaşılanmakul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın kabuledilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.
2. Esas Yönünden
16. Ceza yargılamasının süresi tespit edilirken süreninbaşlangıç tarihi olarak bir kişiye suç işlediği iddiasının yetkili makamlartarafından bildirildiği veya isnattan ilk olarak etkilendiği arama ve gözaltı gibibirtakım tedbirlerin uygulandığı tarih; sürenin sona erdiği tarih olarak suçisnadına ilişkin nihai kararın verildiği, yargılaması devam eden davalaryönünden ise Anayasa Mahkemesinin makul süre şikâyetiyle ilgili kararınıverdiği tarih esas alınır (B.E.,B. No: 2012/625, 9/1/2014, § 34)
17. Ceza yargılamasının süresinin makul olup olmadığıdeğerlendirilirken yargılamanın karmaşıklığı ve kaç dereceli olduğu, taraflarınve ilgili makamların yargılama sürecindeki tutumu ve başvurucunun yargılamanınsüratle sonuçlandırılmasındaki menfaatinin niteliği gibi hususlar dikkatealınır (B.E., § 29).
18. Anılan ilkeler ve Anayasa Mahkemesinin benzer başvurulardaverdiği kararlar dikkate alındığında, somut olayda yaklaşık 8 yıl 4 ay sürenyargılamanın makul sürede sonuçlanmadığı görülmektedir.
19. Açıklanan gerekçelerle, Anayasa’nın 36. maddesinde güvencealtına alınan makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine karar verilmesigerekir.
B. Diğer İhlal İddiaları
20. Başvurucu; yargılandığı davada delillerin usulüne uyguntoplanmadığını, müdafi olarak atanan avukatların görevlerini yerine getirmemesinedeniyle savunma hakkının sınırlandığını, yargılamanın usulüne uygunyapılmadığını, bu sebeplerle anayasal haklarının ihlal edildiğini ilerisürmüştür.
21. Somut olayda, Mahkeme kararı temyiz aşamasındaykenyukarıdaki iddialarla bireysel başvuruda bulunulmuştur. Başvurucu, nihaikararın onanmasıyla aynı iddialarla yeniden başvuruda bulunmuş (B. No: 2016/2714) ve Komisyonca bu şikâyetler yönünden 23/3/2016 tarihindekabul edilemezlik kararı verilmiştir.
22. Başvurucunun makul sürede yargılanma hakkının ihlalidışındaki iddiaları hakkında kesin nitelikte kabul edilemezlik kararı verildiğigörüldüğünden başvurunun bu kısmına yönelik karar verilmesine olanakbulunmadığı anlaşılmıştır.
C. 6216 Sayılı Kanun'un50. Maddesi Yönünden
23. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa MahkemesininKuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 50. maddesinin (1) numaralıfıkrası şöyledir:
“Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkınınihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesihâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlerehükmedilir…”
24. Başvurucu,15.000 TL tazminat talebinde bulunmuştur.
25. Somut olayda makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğisonucuna varılmıştır.
26. İhlal tespitiyle giderilemeyecek olan manevi zararları karşılığındabaşvurucuya net 8.400 TL manevi tazminatödenmesine karar verilmesi gerekir.
27. Dosyadaki belgelerden tespit edilen 206,10 TL harçtan oluşanyargılama giderinin başvurucuya ödenmesine karar verilmesi gerekir.
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkiniddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,
B. Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan makul süredeyargılanma hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE,
C. Başvurucuya net 8.400 TL manevi tazminat ÖDENMESİNE,
D. 206,10 TL harçtan oluşan yargılama giderinin BAŞVURUCUYAÖDENMESİNE,
E. Ödemelerin, kararın tebliğini takiben başvurucunun MaliyeBakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, ödemedegecikme olması hâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadargeçen süre için yasal FAİZ UYGULANMASINA,
F. Kararın bir örneğinin bilgi için Isparta 1. Ağır Ceza Mahkemesine(E.2013/164, K.2014/201) GÖNDERİLMESİNE,
G. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE8/3/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.