ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas No.:1965/29
Karar No.:1965/54
Karar tarihi:12/10/1965
Resmi Gazete tarih/sayı:31.3.1966/12265
İstemdebulunan : Avukat Cemalettin Bulak (Eski Samsun Senatörü) İstemde bulunandilekçesinde özetle : "Türkiye Büyük Millet Meclisi Üyelerinin aylıködeneklerinin hesabında, birinci derece Devlet Memurlarının maaşlarına ekolarak verilen paralar gözönünde tutulmadığından bu konuda Türkiye Büyük MilletMeclisine yaptığı müracaatın, Dilekçe Karma Komisyonunca incelenerek kabul ve yasamameclislerince uygun görüldüğünü, ve bu sonuçla birlikte 1965 yılı bütçesinekonulan ödenekten ödeme yapılacağının Senato Başkanlığınca kendisinebildirildiğini; bütçe kanunlarının yapılmasında uyulacak kurallar Anayasa'nın94. ve 126 ncı maddelerinde gösterilmiş olup, 1965 Bütçe Kanunu da bu esaslarauygun olarak yapılmış olduğundan bunun dışındaki iddiaların iptal kararınamevzu teşkil edemiyeceğini İptali istenen 1965 bütçesinde cari harcamalara aittahsisatın, Anayasa'nın 82 nci maddesi muvacehesinde tetkiki halinde deneticenin değişmiyeceğini; 27/1/1962 tarihinde yayınlanan l sayılı kanunun linci maddesinde Türkiye Büyük Millet Meclisi Üyelerinin aylık ödeneklerinin7244 sayılı Kanunun l inci maddesindeki cetvelde yazılı kadrosu birinci dereceolan Devlet memurunun aylığına eşit olarak hesaplanacağı yazılı olduğu haldekadrosu birinci derecede olan Devlet memurlarına hususi kanunlarla verilen eködeneklerin Meclis üyelerinin aylık ödeneklerinin hesabında dâhil edilmediğini,bu ek Ödenekler, ne vazife uğrunda sarfı muktazi bir tahsisat, ne de maddi vemanevî zararların telâfisini istihdaf eden bir tazminat olmayıp, maaşlarıntevhit ve teadülü sistemi içinde muadelet kaidesine müstenit bir aylık ilâvesiolduğunu ve gelir vergisine tabi bulunması da maaştan ayrılmayan bir bütünteşkil ettiğini gösterdiğini; bu itibarla bütçeye konulan ödenek karşılığıtahsisatın iptali hakkındaki dâva ve kararın Anayasa'ya ve hukuka aykırıbulunduğunu; noksan hesaplanan farkın ödenmesi hakkındaki Türkiye Büyük Millet Meclisikararı, bir kanun ve bir içtüzük hükmü olmadığından Anayasa Mahkemesinindenetleme yetkisinden hariç olduğu gibi bu kararın iptali hususunda bir dâva daaçılmamış bulunduğundan müsbet ve menfi bir hüküm tesisi de tasavvuredilemiyeceğini; açılan dâvalarda şahsına ait kararın iptalini veya icrasınınakim bırakılmasını istihdaf eden hiç bir talep ve niyet olmadığı gibi, olsabile Anayasa Mahkemesinin Büyük Millet Meclisi kararının tatbik ve icrasınıengellemek yetkisine sahip bulunmadığı cihetle Anayasa'ya aykırı olan iptalkararının şümulünden kendisine ait kararın icrasına taallûk eyleyen kâfi miktarhariç tutulmamış ise keyfiyetin ek bir kararla tavzihini ve hükme bağlanmasını;aksi takdirde Türkiye Büyük Millet Meclisine tanınan başvurmaları sonuçlandırmakyetkisine tecavüz edilmiş ve mahkeme muayyen vazife hududunu aşmış olacağındanve başka tetkik mercii bulunmayan kesin kararların onu ittihaz eden mercitarafından tadil ve iptali de caiz bulunduğundan meselenin bir kerre dahamüzakereye tabi tutularak :
1 -Sureti katiyede Anayasa'ya aykırı bulunan kararın ref ve iptaline,
2 -Bir vatandaş olarak bunu istemeğe hakkı olmadığı kabul edildiği takdirde, iptalkararının şümulüne şahsı hakındaki Meclis kararı dâhil olamıyacağından,iptaline karar verilen tahsisattan kendisine yapılması muktazi tediyeye kâfimiktarın iptal dışı kaldığına; karar verilmesini;
3 -Şayet bu dilekleri kabul olunmazsa dilekçesinin hak ve vazife suistimalisuretiyle cezai mesuliyeti müstelzim bir fiil olan iptal kararını ittihazedenler hakkında 44 sayılı Kanunun 52. maddesi gereğince cezai takibat talebineait bir şikâyet telâkki olunarak muameleye tabi tutulmasını ve sonucunkendisine bildirilmesini" istemiştir.
Karar:
TürkiyeBüyük Millet Meclisi Üyeleri ödenekleri için geçmiş yılları da kapsamak üzere1965 yılı bütçesine konan ödeneğin Anayasa'ya aykırılığı sebebiyle açılan dâvasonunda, Bütçe Kanununun bu konuya ilişkin hükümlerinin iptaline kararverilmiştir. Dilekçe sahibinin, Bütçeye konulan ödenekten yararlanacak kişilerarasında bulunması, kendisine Anayasa Mahkemesi kararının Anayasa'yaaykırılığını ileri sürmek veya bu karara ilişkin bir istemde bulunmak hakkınıve yetkisini vermez Bu sebeple dilekçe sahibinin, konunun yeniden görüşülerekiptal kararının kaldırılmasına veya kendisine yapılacak ödeme miktarınınkararın kapsamı dışında bulunduğuna karar verilmesi yolundaki isteği yerindedeğildir.
Dilekçeninbu istemlerin kabul edilmemesi halinde dilekçesinin iptal kararını verenlerhakkında "Hak ve vazife suiistimali suretiyle cezayı müstelzim bir fiildendolayı" şikâyet sayılarak gerekli işlemin yapılması yolundaki isteğinegelince :
Dilekçesahibi, iptal kararını verenlerin görevlerini kötüye kullandıkları yolundakiiddiasını maddi vakıalara ve delillere dayatmamıştır.
Birmahkeme kararının, maddi vakıa ve delil gösterilmeksizin, sadece isabetsizolduğunun ileri sürülmesi, herhangi bir suçun varlığını iddiaya dayanarakyapılamaz.
Öteyandan Anayasa Mahkemesi İçtüzüğünün 31 inci maddesinin son fıkrasında"maddi vakıa ve delilleri gösterilmeyen ihbar ve şikâyetler dahi işlemekonulmaz." denilmektedir.
Dilekçesahibinin bu unsurlardan yoksun bulunan isteğinin kabulüne de bu sebeple yerbulunmamıştır.
Sonuç:
l -Mahkememizin 12/7/1965 günlü ve 1965/42 sayılı kararına ilişkin isteklerin,istemde bulunanın yetkisizliği yönünden reddine;
2 -Maddi vakıaları ve delilleri göster ilmiyen şikâyetin işleme konulmamasına;
12/10/1965gününde oybirliğiyle karar verildi.
Başkan
Lûtfi Akadlı
Başkanvekili
Rifat Göksu
Üye
Asım Erkan
Üye
Şemsettin Akçoğlu
Üye
İbrahim Senil
Üye
İhsan Keçecioğlu
Üye
A. Şeref Hocaoğlu
Üye
Salim Başol
Üye
Celâlettin Kuralmen
Üye
Hakkı Ketenoğlu
Üye
Fazıl Uluocak
Üye
Sait Koçak
Üye
Ahmet Akar
Üye
Muhittin Gürün
Üye
Lütfi Ömerbaş