ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas No:1966/32
Karar No:1967/13
Karar tarihi:25.5.1967
Resmi Gazete tarih/sayı:8.11.1967/12745
İtirazdabulunan : Daday Sulh Ceza Mahkemesi
İtirazınkonusu : 6831 sayılı Orman Kanununun 91 inci maddesinin birinci fıkrasında yeralan "Bu suretle verilecek para cezası 10 liradan aşağı olamaz."hükmünün, Anayasa'nın 12 nci maddesine aykırı olduğu kanısı ile iptaliistemidir.
Olay:
Devletormanından izinsiz yaş çam kestikleri ileri sürülen iki kişi hakkında 6831sayılı Kanunun 91 inci maddesi uyarınca kamu dâvası açılmıştır.
DadaySulh Ceza Mahkemesinde yapılan duruşmada : Bu dâvada uygulanacak olan itirazkonusu hükmün Anayasa'nın 12 nci maddesine aykırı olduğu kanısına varıldığıbelirtilerek iptali için Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usullerihakkındaki 44 sayılı Kanunun 27 nci maddesi uyarınca Anayasa Mahkemesinebaşvurulmasına ve duruşmanın geri bırakılmasına 25.11.1966 gününde kararverilmiştir.
İlkinceleme:
AnayasaMahkemesi içtüzüğünün 15 inci maddesi uyarınca yapılan ilk incelemede dosyadaeksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesine 3.1.1967 gününde oybirliğiile karar verilmiştir.
Esasınincelenmesi:
Esashakkında düzenlenen rapor, mahkemenin gerekçeli kararı, dosyadaki kâğıtlar,ilgili kanun ve Anayasa hükümleri ve gerekçeleri okunduktan sonra gereğigörüşülüp düşünüldü:
Gerekçe:
6831sayılı Orman Kanununun 91 inci maddesinin tümü incelendiğinde; kanun koyucununkerestelik olan ve olmayan ağaçların kesilmesi eylemlerini birbirinden farklıceza müeyyidelerine bağladığı görülmektedir.
Herikisinde de hapis cezasının aşağı haddi bir tutulmakla beraber kerestelikağaçların kesilmesi halinde bu cezanın yukarı haddi daha yüksek tutulmuş vepara cezasının metreküp üzerinden verilmesi öngörülmüş ve öteyandan kerestelikolmayan ağaçların kesilmesi halinde ise yapılan odunun kentali üzerinden paracezası alınması esası kabul edilmiştir.
Metnegöre itiraz konusu hüküm, yalnız kerestelik olmayan ağaçları keserek odun veyakömür yapanlar hakkında uygulanacak ve kerestelik ağaç kesenler hakkındauygulanmıyacaktır.
İtirazyoluna başvuran mahkemece metinde böyle bir ayırım yapılmış olması yüzündenbazı hallerde daha ağır nitelik taşıyan, kerestelik ağaç kesilmesi eyleminde 10liradan aşağı para cezası verilebildiği, halde, kerestelik olmayan ağacınkesilerek odun yapılması halinde bu miktardan aşağı para cezası verilememesininve ayrıca bu hükmün, üç kental odun yapanlar bundan daha az miktarda odunyapanları bir hizada tutarak aynı miktarda para cezası ile sorumlu tutmasınıneşitsizliğe yol açtığı ileri sürülmekte ise de; bu görüşü benimsemek mümkündeğildir.
Yukarıdaaçıklandığı üzere, kesilen ağacın kerestelik olup olmaması bakımından verilecekpara cezasında kabul edilen ölçü ile hapis cezalarının yukarı hadleribirbirinden farklıdır.
Cezaların,suçların ağırlık derecelerine göre önleme ve ıslâh amaçlan da gözönündetutularak adaletli bir ölçü içinde konulması ceza hukuku esaslarındandır.Cezanın, kanunda gösterilen iki had arasında tayini yetkisinin, hâkimintakdirine bırakılması da cezanın ferdileştirilmesi prensibinin sonucudur.
İtirazkonusu hükümde olduğu gibi, para cezasının aşağı haddinin belirli bir sınırdatutulmuş olması, kanun koyucunun daha aşağı bir ceza verilmesinin etkiliolamıyacağı düşüncesine dayanmaktadır. Bu yönden olayda bir eşitsizlik aramakdoğru değildir.
EsasenAnayasa'nın 33 üncü maddesi, cezanın miktar ve çeşidinin belli edilmesinikanuna bırakmıştır. Kanun koyucu bu yetkiyi kullanırken toplumun gereklerini.Anayasa ve ceza hukuku prensiplerini gözönünde tutacaktır
Anayasa'nın12 nci maddesindeki eşitlik ilkesi, bu madde metninde açıkça belirtilen halleryüzünden bir ayırım yapılmaksızın herkesin kanun önünde eşit olmasını öngörür.
İptaliistenen hükmün suç işleyen ve hukukî durumları aynı olan herkes hakkındauygulanacağına ve ortada anılan madde kapsamına giren bir ayırım da söz konusuolmadığına göre Anayasa'ya aykırı bir yönü yoktur. İtirazın reddi gerekir.
Sonuç:
6831sayılı Orman Kanununun 91 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan".... Bu suretle verilecek para cezası 10 liradan aşağı olamaz."şeklindeki hükmün Anayasa'ya aykırı olmadığına ve itirazın reddine, 25.5.1967gününde oybirliği ile karar verildi.
Başkan
İbrahim Senil
Başkanvekili
Lütfi Ömerbaş
Üye
Şemsettin Akçoğlu
Üye
İhsan Keçecioğlu
Üye
A. Şeref Hocaoğlu
Üye
Fazlı Öztan
Üye
Celâlettin Kuralmen
Üye
Hakkı Ketenoğlu
Üye
Fazıl uluocak
Üye
Muhittin Taylan
Üye
İhsan Ecemiş
Üye
Recai seçkin
Üye
Halit Zarbun
Üye
Ziya Önel
Üye
Muhittin Gürün