Anasayasa Mahkemesi - Norm Denetimi - E.1967/17, K.1967/42 Sayılı Karar - 28/11/1967

ANAYASA MAHKEMESİ KARARI

Esas No:1967/17

Karar No:1967/42

Karar Tarih:28/11/1967

Resmi Gazete tarih/sayı:18.6.1968/12927

İtirazdabulunan : Bigadiç Sulh Ceza Mahkemesi,

İtirazınkonusu : 6831 sayılı Orman Kanununun 116. maddesinin "C" bendininAnayasa'nın 36. maddesine aykırı olduğu kanısı ile. iptali istemidir.

OLAY:

Bahçesindenyaş ceviz ağacını izinsiz kesip kaçak olarak sattığı iddia edilen sanıkhakkında 6831 sayılı Orman Kanunun 91/1. maddesi uyarınca kamu dâvasıaçılmıştır.

BigadiçSulh Ceza Mahkemesinde yapılan duruşmada; sanığa isnat olunan fiilin, vasıf vemahiyeti ile oluşa ve bilirkişi beyanına göre, sü-butu halinde Orman Kanununun116. maddesinin "C" bendine uygun olduğu ve sözü geçen bendin iseAnayasa'nın 36. maddesine aykırı bulunduğu kanısına varıldığı"belirtilerek iptali için 44 sayılı Kanunun 27. maddesi gereğince AnayasaMahkemesine başvurulmasına ve duruşmanın geri bırakılmasına 5/5/1967 günündekarar verilmiştir.

İlkinceleme:

AnayasaMahkemesi içtüzüğünün 15. maddesi uyarınca yapılan ilk incelemede görüleneksikliklerin tamamlanmış olduğu anlaşıldığından işin esasının incelenmesine25/5/1967 gününde oybirliğiyle karar verilmiştir.

Esasınincelenmesi:

Esashakkında düzenlenen rapor, Mahkemenin gerekçeli kararı, dosyadaki kâğıtlar,ilgili kanun ve Anayasa hükümleri ve gerekçeleri okunduktan sonra gereğigörüşülüp düşünüldü:

6831sayılı Orman Kanununun 116. maddesinin itiraz konusu "C" bendi, bumaddenin (D, F, G) fıkralarında yazılı yerlerde bulunan ağaç ve ağaççıklarınpazar yerlerine götürüp satılabilmesini damga ve nakliye işlerine bağlıtutmuştur, Son fıkrasında da, bu hükme aykırı hareket edenlerin, aynı Kanunun109. maddesine göre cezalandırılacağı ve malların zorla alınacağıbildirilmektedir.

Buhükmün kanuna, pazar yerlerine satış için getirilen ağaç ve ağaççıkların kaçakolanlarının, kaçak olmayanlarından kolayca ayırt edilebilmesini ve böylecekaçakçılığın önlenerek ormanların korunmasını sağlayıcı bir tedbir olarak, kamuyararı amaciyle konulmuş olduğu açıkça anlaşılmaktadır. İtirazın dayandığıAnayasa'nın 36. maddesinde ise, herkesin mülkiyet ve miras haklarına sahipolduğu, bu hakların ancak kamu yaran amacıyla ve kanunla sınırlanabileceği,mülkiyet hakkının kullanılmasının toplum yararına aykırı olamayacağı yazılıdır.Görülüyorki Anayasa, mülkiyet hakkının kanunla ve kamu yararı amacıylasınırlanabileceği esasını kabul etmiş bulunmaktadır. Bu sınırlamanın kamu yaranamacıyla olsa bile Anayasa'nın 11. maddesi gereğince hakkın özüne dokunmamasılâzım geldiği şüphesizdir. İtiraz konusu bentte yazılı orman sayılmayan sahipliyerlerden kesilen ağaç ve ağaççıklar üzerindeki mülkiyet hakkını sınırlama ise,bunların pazar yerlerine götürüp satılabilmelerinin yalnız damga ve nakliyeişlemine bağlı tutulmasından ibaret olan bu işlemlerin başvurma günündenbaşlayan bir ay içinde sonuçlandırılmasının zorunlu kılınmasına ve bu zorunluğauyulmamasından ötürü zarara uğranması haline karşı da kanun yollarının açıkbulunmasına göre mülkiyet hakkinin özüne dokunan bir nitelik taşımamaktadır.Üstelik Anayasa, 131. maddesinde Devlete, ormanların korunması ve ormanlıksahaların genişletilmesi, için gerekli kanuni an koyması ve tedbirleri almayıemretmektedir. Bu bakımdan da itiraz konusu hüküm bir Anayasa ödevini yerinegetirmektedir. Bu tedbirlere uymayanlar için ceza müeyyidesi konulmasıbu ödevin bir gereğidir. Bu nedenlerle itiraz konusu hükmün Anayasa'ya aykırıbir yönü yoktur. Yerinde olmayan itirazın reddi gerekir.

SONUÇ:

6831sayılı Orman Kanununun 116. maddesinin "C" bendinin Anayasa'ya aykırıolmadığına ve itirazın reddine 28/11/1967 gününde oybirliğiyle karar verildi.