ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 1967/20
Karar Sayısı : 1967/21
Karar Günü : 29.6.1967
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN MAHKEME: İstanbul Asliye17. Hukuk Mahkemesi.
İTİRAZIN KONUSU: 4772 sayılı kanunun 52ve 506 sayılı kanunun 82. maddelerinin, Anayasa’nın 10. maddesinin ikincifıkrası, 23. maddenin ikinci fıkrası, 42. maddenin ikinci ve üçüncü fıkralarıve 61. maddenin birinci fıkrasına aykırı olduğu ileri sürülerek iptaliistenilmiştir.
GEREKÇE: Anayasa Mahkemesinin, İçtüzüğünün 15.maddesi uyarınca, 29.6.1967 gününde ilk inceleme için yaptığı toplantıda;İstanbul Asliye 17. Hukuk Mahkemesi kararı ile ekleri ve hazırlanan raporokunduktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
1- İstanbul Asliye 17. Hukuk Mahkemesi, 4772 sayılı İş kazalariylemeslek hastalıkları ve analık sigortaları kanununun 52. maddesi ile 506 sayılıSosyal Sigortalar Kanununun 82. maddesinin Anayasa’ya aykırı olduğunu ilerisürerek Anayasa Mahkemesine itirazda bulunmuş ve bu arada Bazı Anayasamaddelerini belirtmekle yetinerek, Anayasa’ya aykırılık yönünden bir gerekçegöstermemiştir. Oysa, Anayasa’nın 151. maddesi ile Anayasa MahkemesininKuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkındaki 44 sayılı Kanunun 27. maddesiuyarınca, bir dâvaya bakmakta olan mahkeme, taraflardan birisinin ileri sürdüğüAnayasa’ya aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varırsa, kendisini bukanıya götüren görüşünü açıklamak zorundadır. Mahkeme, Kanunun bu bağlayıcıhükmünü yerine getirmemiştir.
2- Bunun yanı sıra Anayasa’nın 151. ve 44 sayılı Kanunun 27. maddelerinde,bakılmakta olan dâvada uygulanacak hükümlerden sözedilmektedir. Olayda 4772sayılı Kanunun 52. ve 506 sayılı Kanunun 82. maddelerinin birlikte uygulanmasımümkün olamayacağına göre, mahkemenin bu maddelerden hangisini (4772 sayılıKanunun 52. maddesinin 6917 sayılı Kanunla değiştirilmiş olduğunu gözönündetutup bu yönü belirtmek suretiyle) uygulayacağını da göstermesi zorunludur.
Bu bakımdan, sözü edilen eksikliklerin tamamlanması için dosyanıngeri çevrilmesi gereklidir.
Üyelerden İhsan Keçecioğlu ve Fazıl Uluocak 2 nci maddedeaçıklanan çoğunluk görüşüne katılmamışlardır.
SONUÇ: Yukarıda gösterilen nedenlerden ötürü dosyanın İstanbul Asliye 17.Hukuk Mahkemesine geri çevrilmesine oyçokluğu ile 29.6.1967 gününde kararverildi.
Başkan
İbrahim SENİL
Üye
Lûtfi ÖMERBAŞ
Üye
Şemsettin AKÇOĞLU
Üye
İhsan KEÇECİOĞLU
Muhalefet şerhi ekli
Üye
Salim BAŞOL
Üye
Fazlı ÖZTAN
Üye
Celâlettin KURALMEN
Üye
Hakkı KETENOĞLU
Üye
Fazıl ULUOCAK
Üye
Muhittin TAYLAN
Üye
İhsan ECEMİŞ
Üye
Recai SEÇKİN
Üye
Ahmet AKAR
Üye
Halit ZARBUN
Üye
Muhittin GÜRÜN
MUHALEFET ŞERHİ
Mahkeme 4772 Sayılı Kanunun 52. maddesiyle 506 Sayılı Kanunun 82.maddesinin Anayasaya aykırı olduğu kanısı ile başvurmuştur.
4772 Sayılı Kanunun 52. maddesi 23.2.1957 gününde yayımlanan 6917Sayılı Kanunla değiştirilmiştir. Maddenin ilk şeklinde (yeni iş verendurumundaki kimsenin eskisinin İşçi Sigortaları idaresine karşı bütün alacak veborçlarına arda olacağı) belirtildiği halde değişik şeklinde (eski işvereninİşçi Sigortaları Kurumuna olan borçlarından aynı zamanda yeni işverendurumundaki kimse de müteselsilen mesuldür) hükmü yer almıştır.
Bundan sonra 1.3.1965 tarihinde yürürlüğe giren 506 Sayılı Kanunun82. maddesinde ise (sigortalıların çalıştırıldığı işyeri devredilir veyaintikal ederse eski işverenin kuruma olan sigorta pirimi ile gecikme zammı borçlarındanaynı zamanda yeni işveren de müteselsilen sorumludur.) denmektedir. Anılan 506Sayılı Kanunun 141. maddesi ile de 4772 Sayılı Kanunla bu kanunun ek vedeğişiklikler yürürlükten kaldırılmıştır.
Şu hale göre halen yürürlükteki hüküm; aynı konuyu düzenleyen 506Sayılı Kanunun 82. maddesidir.
Olay tarihinde yürürlükte olan ve fakat dava tarihinde yürürlüktenkalkmış bulunan bir kanunun mahkemece uygulanması zorunlu olduğu takdirde dahiiptal için Anayasa Mahkemesine başvurulamaz.
Gerçi Anayasanın 151. maddesinde bu yönden bir açıklama mevcutdeğilse de: kanunların Anayasaya uygunluğu denetiminin ancak yürürlüktekikanunların Anayasaya aykırı hükümlerini ayıklama amacını güttüğünü kabul etmekgerekir. Nitekim eski kanunların Anayasaya aykırılı başlığını taşıyan geçici 9.maddesinde: (yürürlükte olan herhangi bir kanun hakkında bu Anayasayaaykırılığı iddiasiyle iptal davası açılabilir.) hükmünün konmuş olması da bugörüşü desteklemektedir.
Nitekim eski kanunların Anayasaya aykırılığı başlığını taşıyangeçici 9. Maddesinde: (yürürlükte olan herhangi bir kanun hakkında bu Anayasayaaykırılığı iddiasiyle iptal davası açılabilir.) hükmünün konmuş olması da bugörüşü desteklemektedir.
Bu durumda mahkemenin uygulayacağını ileri sürdüğü hükümlerdenyalnız yürürlükte bulunan 506 Sayılı Kanunun 82. maddesinin inceleme konusuyapılması gerektiği görüşündeyiz. Bu nedenle kararın 2. maddesine muhalifiz.
Üye
İhsan KEÇECİOĞLU
Üye
Fazıl ULUOCAK