ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 1975/137
Karar Sayısı : 1975/149
Karar Günü : 10.6.1975
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN MAHKEME: İstanbul2. Asliye Ceza Mahkemesi.
İTİRAZIN KONUSU: 15.5.1974 günlü, 1803sayılı “Cumhuriyetin 50 nci Yılı Nedeniyle Bazı Suç ve Cezaların Affı HakkındaKanun”un 3. maddesinin, 1918 sayılı Kanunun ek 2. maddesinin III. bendiylesınırlı olarak iptali istemidir.
I. OLAY:
Sanık hakkında uygulanacak Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair 1918sayılı Kanunun yer aldığı 1803 sayılı Yasanın 3. maddesinin, Anayasanın 92.maddesinin beşinci fıkrası ile saptanan yöntemlere uyulmadan yasalaştırıldığı,sanık vekilince ileri sürülmüş, bu sav, Mahkemece de ciddî görülerek sözüedilen madde hükmünün iptali için, Anayasanın değişik 151. ve 22.4.1962 günlü,44 sayılı Yasanın 27. maddeleri uyarınca Anayasa Mahkemesine başvurulmasınakarar verilmiştir.
II. İLK İNCELEME:
Anayasa Mahkemesi, İçtüzüğün 15. maddesi uyarınca toplanarakaşağıdaki sorunlar üzerinde durmuştur:
1- Anayasa Mahkemesinin itirazı incelemeye görevli ve yetkili olupolmadığı sorunu:
Suç ve cezaların affı hakkındaki yasama belgelerinin Anayasayauygunluk denetimine bağlı olup olmayacağı sorunu üzerinde durulmuş ve bunlarında Anayasaya uygunluk denetimine bağlı olduğu sonucuna varılmıştır. Konuhakkında ayrıntılı gerekçeler, Anayasa Mahkemesinin 28.11.1974 günlü, Esas:1974/34, Karar: 1974/50 sayılı kararında tümüyle açıklanmış bulunduğundan(Resmî Gazete, gün: 21.1.1975, sayı: 15125), bunların burada yinelenmesinegerek kalmamıştır.
Şu duruma göre, bu işe bakmanın Anayasa Mahkemesinin görevi içindebulunduğu açıktır.
Şahap Arıç ve Halit Zarbun bu görüşe katılmamışlardır.
2- İtiraz konusu kuralın daha önce iptaline karar verilmiş olması:
15.5.1974 günlü, 1803 sayılı Yasanın 3. maddesinin ikincifıkrasındaki “Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair 1918 sayılı Kanunun ek vetadilleriyle bu kanunlara ilişkin tebliğler” hükmünün 1918 sayılı Kanunun 27.ve 33. maddeler dışında kalan hükümleri yönünden ve birinci fıkrasındaki“istimal ve istihlâk maksadıyla işlenmiş kaçakçılık fiilleri ve ithalle ilgiliolmayan tekel kaçakçılıkları ve kaçakçılıkla ilgili olmayan tekel suçları,Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair 1918 sayılı Kanunda belirtilen CİF kıymeti 20000 lirayı geçmeyen (yirmibin lira dahil) ihraç kaçakçılığı suçları hakkında buKanunun 1 nci maddesi hükmü uygulanır.” kuralının da yine 1918 sayılı Kanunun27. ve 33. maddeleri dışında kalan hükümleri ile sınırlı olarak iptallerine5.3.1975 gününde, Esas: 1975/4, Karar: 1975/36 sayı ile karar verilmişolduğundan, bu konuda yeniden karar verilmesine yer kalmamıştır.
III- SONUÇ:
1- İşin incelenmesinin Anayasa Mahkemesinin görev ve yetkisiiçinde bulunduğuna Şahap Arıç ve Halit Zarbun’un karşıoylariyle ve oyçokluğuile;
2- 15.5.1974 günlü, 1803 sayılı Kanunun 3. maddesinin bu işteitiraz konusu yapılan ikinci fıkrasındaki “Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair1918 sayılı Kanun, ek ve tadilleriyle bu kanunlara ilişkin tebliğler” hükmünün1918 sayılı Kanunun 27. ve 33. maddeler dışında kalan hükümleri yönünden vebirinci fıkrasındaki “istimal ve istihlâk maksadiyle işlenmiş kaçakçılıkfiilleri ve ithalle ilgili olmayan tekel kaçakçılıkları ve kaçakçılıkla ilgiliolmayan tekel suçları, Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair 1918 sayılı Kanundabelirtilen CİFK kıymeti 20 000 lirayı geçmeyen (yirmibin lira dahil) ihraçkaçakçılığı suçları hakkında bu Kanunun 1. maddesi hükmü uygulanır.” kuralınında yine 1918 sayılı Kanunun 27. ve 33. maddeleri dışında kalan hükümleriaçısından, itiraz konusu yapılan başka bir işte Anayasa Mahkemesince Anayasauygunluk denetiminden geçirilerek iptallerine 5.3.1975 gününde Esas: 1975/4,Karar: 1975/36 sayı ile karar verilmiş ve bu işte itiraz konusu yapılan kural1918 sayılı Kanunun ek 2. maddesinin III. bendiyle sınırlı olarak da işbu iptalhükmünün kapsamı içinde kalmış olduğundan bu konuda yeniden karar verilmesineyer bulunmadığına oybirliğiyle,
10.6.1975 gününde karar verildi.
Başkan
Muhittin TAYLAN
Başkanvekili
Kâni VRANA
Üye
Şahap ARIÇ
Üye
Halit ZARBUN
Üye
Ziya ÖNEL
Üye
Abdullah ÜNER
Üye
Ahmet KOÇAK
Üye
Şekip ÇOPUROĞLU
Üye
Muhittin GÜRÜN
Üye
Lûtfi ÖMERBAŞ
Üye
Hasan GÜRSEL
Üye
Ahmet Salih ÇEBİ
Üye
Şevket MÜFTÜGİL
Üye
Nihat O. AKÇAKAYALIOĞLU
Üye
Ahmet H.BOYACIOĞLU
KARŞIOY YAZISI
Görev sorunu;
1803 sayılı Af Kanunu ile ilgili itirazın incelenmesinin AnayasaMahkemesi’nin görevi içinde bulunduğu hakkında oyçokluğu ile verilen karara,Anayasaya uygun görmediğimden, katılmıyorum.
Bu konudaki karşıoy gerekçelerim, 21.1.1975 günlü ve 15125 sayılıResmî Gazetede yayımlanan, Anayasa Mahkemesi’nin 28.11.1974 günlü ve 1974/34-50sayılı kararına ilişkin karşıoy yazımın I nolu kısmında tafsilatlı olarakyazdığım gerekçelerin, prensipleri itibariyle, aynı olduğundan, buradatekrarına gerek görülmemiştir.
Sözü geçen karşıoy yazımda açıklanan gerekçelerle, AnayasaMahkemesinin, çoğunlukla verdiği görev konusu ile ilgili karara karşıyım.
Üye
Şahap ARIÇ
KARŞIOY YAZISI
21.1.1975 günlü ve 15125 sayılı Resmî Gazetede yayımlananMahkememizin 28.11.1974 günlü, 1974/34-50 sayılı kararına ilişkin karşıoyyazımda açıkladığım görev ve yetkiye ilişkin gerekçelerle, çoğunluğun bukararına da katılmıyorum.
Üye
Halit ZARBUN