ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 1975/44
Karar Sayısı : 1975/54
Karar Tarihi:20/3/1975
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN MAHKEME : İstanbul10.Asliye Ceza Mahkemesi.
İTİRAZIN KONUSU : 15.5.1974 günlü, 1803 sayılı “Cumhuriyetin50 nci Yılı Nedeniyle Bazı Suç ve Cezaların Affı” Hakkında Kanun”un 2. maddesinin(B) bendi hükmünün biçim yönünden Anayasaya aykırılığı nedeniyle Anayasanındeğişik 151.ve 22.4.1962 günlü, 44 sayılı kanunun 27. maddelerine dayanarak iptaliistenmiştir.
I- OLAY :
İstanbul 10. Asliye Ceza Mahkemesinde Esas: 1974/92 sayı ilekayıtlı olan kamu davasının görülmesi sırasında C.Savcısı tarafından ilerisürülen; Türk Ceza Kanununun sanık hakkında uygulanacak olan 510. maddesininyer aldığı 1803 sayılı Kanunun 2. maddesinin (B) bendinin, Anayasanın 92. maddesininbeşinci fıkrası ile hükmü konulan kurullara uyulmadan yasalaştırıldığı yolundakisav Mahkemece de ciddi görülerek, sözü edilen bendin iptali için Anayasanındeğişik 151. ve 22.4.1962 günlü, 44 sayılı Yasanın 27. maddeleri uyarıncayoliyle Anayasa Mahkemesine başvurulmasına karar vermiştir.
II. İLK İNCELEME :
Anayasa Mahkemesi, 20.3.1975 gününde toplanmış ve İçtüzüğün 15.maddesi uyarınca ilk incelemeyi yaparak aşağıdaki sorunlar üzerinde durmuştur:
1- Anayasa Mahkemesinin itirazı incelemeye görevli ve yetkili olupolmadığı sorunu:
Suç ve Cezaların affı hakkındaki yasama belgelerinin Anayasayauygunluk denetimine bağlı olup olmayacağı sorunu üzerinde durulmuş ve budenetimin Anayasa Mahkemesince yapılmasına anayasal olanak bulunduğu sonucunavarılmıştır. Konu hakkında ayrıntılı gerekçeler, daha önce Anayasa Mahkemesininverdiği 28.11.1974 günlü, Esas: 1974/34, Karar: 1974/50 sayılı kararındatümüyle açıklanmış bulunduğundan (Resmi Gazete; Gün. 21.1.1975, Sayı:15125) buradayinelenmesine gerek kalmamıştır.
Şu duruma göre, itiraz yoluyla gelen bu işe bakmanın AnayasaMahkemesinin görevi içinde bulunduğu açıktır.
Şahap Arıç ve Halit Zarbun bu görüşe katılmamışlardır.
2- Esasın incelenmesindeki sınır sorunu:
Sanık hakkındaki kamu davasında uygulanacak olan Türk CezaKanununun 510. maddesi, 15.5.1974 günlü, 1803 sayılı Kanunun 2. maddesinin (B)bendinde sayılan yasa kuralları arasında yer aldığı göre Anayasa Mahkemesininişin esasını, ancak (B) bendinin Türk Ceza Kanununun 510. maddesi ile sınırlıolarak incelemesi gerekir.
Nihat O.Akçakayalıoğlu. uygulanacak kanun hükmü olması nedeniyleesasın (B) bendinin tümü yönünden incelemesi gerektiği düşüncesindebulunmuştur.
3- İtiraz konusu kuralın daha önce iptaline karar verilmiş olması:
15.5.1974 günlü, 1803 sayılı Yasanın 2. maddesinin (B) bendininTürk Ceza Kanununun 510. maddesi yönünden iptaline 4.3.1975 gününde Esas: 1975/7,Karar:1975/33 sayı ile karar verilmiş olduğundan bu konuda yeniden kararverilmesine yer kalmamıştır.
III- SONUÇ :
1- İşin incelemesinin Anayasa Mahkemesinin görev ve yetkisi içindebulunduğuna Şahap Arıç’ın ve Halit Zarbun’un karşıoylarıyle ve oyçokluğu ile;
2- İşin esasının 15.5.1974 günlü, 1803 sayılı Kanunun 2.maddesinin (B) bendinin Türk Ceza Kanununun 510. maddesiyle sınırlı olarakincelenmesine Nihat O.Akçakayalıoğlu’nun incelemenin (B) bendinin tümü yönündenyapılması gerektiği yolundaki karşıoyu ile ve oyçokluğu ile;
3-15.5.1974 günlü, 1803 sayılı Kanunun 2. maddesinin (B) bendininTürk Ceza Kanununun 510. maddesi yönünden iptaline 4.3.1975 gününde, Esas: 1975/7,Karar:1975/33 sayı ile karar verilmiş olduğu anlaşıldığından bu konuda yenidenkarar verilmesine yer olmadığına oybirliğiyle;
11.3.1975 gününde karar verildi.
Başkan
Muhittin TAYLAN
Başkanvekili
Kâni VRANA
Üye
Şahap ARIÇ
Karşıoy eklidir.
Üye
İhsan ECEMİŞ
Üye
Ahmet AKAR
Üye
Halit ZARBUN
Üye
Abdullah ÜNER
Üye
Ahmet KOÇAK
Üye
Muhittin GÜRÜN
Üye
Lütfi ÖMERBAŞ
Üye
Hasan GÜRSEL
Üye
Ahmet Salih ÇEBİ
Üye
Şevket MÜFTÜGİL
Üye
Nihat O.AKÇAKAYALIOĞLU
Üye
Ahmet H.BOYACIOĞLU
KARŞIOYYAZISI
GörevSorunu :
1803sayılı Af Kanunu ile ilgili itirazın incelenmesinin Anayasa Mahkemesi’ningörevi içinde bulunduğu hakkında oyçokluğu ile verilen karara, Anayasaya uygungörmediğimden, katılmıyorum.
Bukonudaki karşıoy gerekçelerim, 21.1.1975 günlü ve 15125 sayılı Resmi Gazetedeyayınlanan, Anayasa Mahkemesi’nin 28.11.1974 günlü ve 1974/34-50 sayılıkararına ilişkin karşıoy yazımın I nolu kısmında tafsilâtlı olarak yazdığımgerekçelerin, prensipleri itibariyle, aynı olduğundan, burada tekrarına gerekgörülmemiştir.
Sözügeçen karşıoy yazımda açıklanan gerekçelerle, Anayasa Mahkemesinin, çoğunluklaverdiği görev konusu ile ilgili karara karşıyım.
Üye
Şahap ARIÇ
KARŞIOY YAZISI
21.1.1975 günlü ve 15125 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Mahkememizin28.11.1974 günlü, 1974/34-50 sayılı kararına ilişkin karşıoy yazımda açıkladığımgerekçelerle, çoğunluğun görevle ilgili görüşlerine katılmıyorum.
Üye
Halit ZARBUN