ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 1975/50
Karar Sayısı : 1975/61
Karar Tarihi:25/3/1975
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN MAHKEME : KarabükAğır Ceza Mahkemesi.
İTİRAZIN KONUSU : 15.5.1974 günlü,1803 sayılı “Cumhuriyetin50 nci Yılı Nedeniyle Bazı Suç ve Cezaların Affı Hakkında Kanun”un 2. maddesinin(B) bendinin iptali istemidir.
I- OLAY :
Mahkemenin bakmakta olduğu davada sanıklar hakkında uygulanacakolan Türk Ceza Kanununun 510. maddesinin yer aldığı 1803 sayılı Yasanın 2. maddesinin(B) bendinin, Anayasanın 92.maddesinin beşinci fıkrası ile saptanan yöntemlereuyulmadan yasalaştırıldığı sanıklar vekili tarafından ileri sürülmüş bu sav Mahkemecede ciddi görülerek iptali için, Anayasa’nın değişik 151. ve 22.4.1962 günlü, 44sayılı Kanunun 27. maddeleri uyarınca itiraz yoluyle Anayasa Mahkemesinebaşvurulmasına karar verilmiştir.
II. İLK İNCELEME :
Anayasa Mahkemesi, İçtüzüğün 15. maddesi uyarınca 25.3.1975gününde yapılan ilk inceleme toplantısında, aşağıdaki sorunlar üzerinde durmuştur:
1- Anayasa Mahkemesinin itirazı incelemeye görevli ve yetkili olupolmadığı sorunu:
Suç ve Cezaların Affı hakkındaki yasama belgelerinin Anayasa’yauygunluk denetimine bağlı olduğu, Anayasa Mahkemesince verilen 21.1.1975 günlü,15125 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 28.11.1974 günlü, Esas: 1974/34, Karar:1974/50 sayılı kararda gerekçeleriyle birlikte açıklanmıştır.
Orada da benimsendiği üzere, bir kuralı itiraz konusu yapılan15.5.1974 günlü, 1803 sayılı Yasa, Anayasanın değişik 147. maddesindeki “kanun”deyiminin kapsamına girmektedir. Öbür yönden, Anayasanın, Anayasaya uygunlukdenetimi dışında bıraktığı yasalardan da değildir. Şu duruma göre, itirazyoluyla gelen bu işe bakmanın Anayasa Mahkemesinin görevi içinde bulunduğu ortadadır.
Şahap Arıç ve Halit Zarbun bu görüşe katılmamışlardır.
2- İncelemenin sınırlandırılması:
Mahkemenin bakmakta olduğu davada sanıklara uygulanması istenenTürk Ceza Kanununun 510. maddesi 15.5.1974 günlü, 1803 sayılı Yasanın itirazkonusu yapılan 2. maddesinin (B) bendi kapsamına girdiğine ve Mahkemece de bukuralın Türk Ceza Kanununun 510. maddesi yönünden Anayasaya aykırılığı ilerisürüldüğüne göre Mahkemenin görmekte olduğu davada uygulanacak kanun kuralıolması nedeniyle, Anayasa Mahkemesi işin esasını, ancak (B ) bendinin Türk CezaKanununun 510. maddesi ile sınırlı olarak inceleyebilir.
Nihat O. Akçakayalıoğlu, bu görüşe katılmamıştır.
3-İtiraz konusu kuralın daha önce iptaline karar verilmiş olması:
15.5.1974 günlü, 1803 sayılı Yasanın 2. maddesinin (B) bendindekikuralın Türk Ceza Kanununun 510. maddesi yönünden iptaline 4.3.1975 gününde Esas:1975/7, Karar:1975/33 sayı ile karar verildiğinden, bu konuda yeniden kararverilmesine yer kalmamıştır.
III-SONUÇ :
1- İşin incelemesinin Anayasa Mahkemesinin görev ve yetkisi içindebulunduğuna Şahap Arıç ve Halit Zarbun’un karşıoylarıyle ve oyçokluğu ile;
2-Dosyanın eksiği bulunmadığı anlaşıldığından işin esasının bu gün15.5.1974 günlü, 1803 sayılı Kanunun 2. maddesinin (B) bendinin Türk CezaKanununun 510. maddesi ile sınırlı olarak incelenmesine NihatO.Akçakayalıoğlu’nun incelemenin (B) bendinin tümü yönünden yapılması gerektiğiyolundaki karşıoyuyla ve oyçokluğu ile;
3-15.5.1974 günlü, 1803 sayılı Kanunun 2. maddesinin itiraz konusuyapılan (B) bendindeki kuralın itiraz yolu ile gelen başka bir işteMahkememizce Anayasaya uygunluk denetiminden geçirilerek Türk Ceza Kanununun 510.maddesi ile sınırlı olarak iptaline 4.3.1975 gününde, Esas: 1975/7,Karar:1975/33 ve sayı ile karar verilmiş bulunduğu anlaşıldığından bu konudayeniden karar verilmesine yer olmadığına oybirliğiyle;
25.3.1975 gününde karar verildi.
Başkan
Muhittin TAYLAN
Başkanvekili
Kâni VRANA
Üye
Şahap ARIÇ
Karşıoy eklidir.
Üye
İhsan ECEMİŞ
Üye
Ahmet AKAR
Üye
Halit ZARBUN
Üye
Abdullah ÜNER
Üye
Ahmet KOÇAK
Üye
Muhittin GÜRÜN
Üye
Lütfi ÖMERBAŞ
Üye
Hasan GÜRSEL
Üye
Ahmet Salih ÇEBİ
Üye
Şevket MÜFTÜGİL
Üye
Nihat O.AKÇAKAYALIOĞLU
Üye
Ahmet H.BOYACIOĞLU
KARŞIOY YAZISI
GörevSorunu :
1803sayılı Af Kanunu ile ilgili itirazın incelenmesinin Anayasa Mahkemesi’ningörevi içinde bulunduğu hakkında oyçokluğu ile verilen karara, Anayasa uygungörmediğimden, katılmıyorum.
Bukonudaki karşıoy gerekçelerim, 21.1.1975 günlü ve 15125 sayılı Resmi Gazetedeyayımlanan, Anayasa Mahkemesi’nin 28.11.1974 günlü ve 1974/34-50 sayılıkararına ilişkin karşıoy yazımın I nolu kısmında tafsilâtlı olarak yazdığımgerekçelerin, prensipleri itibariyle, aynı olduğundan, burada tekrarına gerekgörülmemiştir.
Sözügeçen karşıoy yazımda açıklanan gerekçelerle, Anayasa Mahkemesinin, çoğunluklaverdiği görev konusu ile ilgili karara karşıyım.
Üye
Şahap ARIÇ
KARŞIOY YAZISI
21.1.1975 günlü 15125 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Mahkemenin28.11.1974 günlü, 1974/34-50 sayılı kararına ilişkin karşıoy yazımdaaçıkladığım gerekçelerle, çoğunluğun görev ve yetkiye ilişkin bu kararındakigörüşlerine katılmıyorum.
Üye
Halit ZARBUN