Anasayasa Mahkemesi - Norm Denetimi - E.1978/56, K.1978/60 Sayılı Karar - 23/11/1978

ANAYASA MAHKEMESİ KARARI

Esas Sayısı:1978/56

Karar Sayısı:1978/60

Karar günü:23/11/1978

Resmi Gazete tarih/sayı:30.3.1979/16594

İPTALDAVASINI AÇAN : Cumhuriyet Senatosu üye tamsayısının altıda birini aşan sayıdaüyeleri.

İPTALDAVASININ KONUSU : 21/6/1978 günlü, 16323 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan15/6/1978 günlü, 2150 sayılı "Vatani Hizmet Tertibinden Aylık AlanlarınAylıklarının Yükseltilmesi Hakkında Kanunsun 1. maddesinde yer alan "BütçeKanunlarına bağlı (Ç) işaretli cetvelde ismen gösterilmek suretiyle"biçimindeki hükmün Anayasa'nın 2. ve 12. maddelerine aykırılığı ileri sürülmüşve iptali istenmiştir.

II-YASA METİNLERİ :

l-iptali istenen Yasa kuralı : 15/6/1978 günlü, 2150 sayılı "Vatani HizmetTertibinden Aylık Alanların Aylıklarının Yükseltilmesi Hakkında Kanun"uniptali istenen hükmü de içeren 1. maddesi 21/6/1978 günlü, 16323 sayılı ResmîGazete'de yayımlanan metne göre şöyledir :

"Maddel- Bütçe kanunlarına bağlı (Ç) işaretli cetvelde ismen gösterilmek suretiylevatani hizmet tertibinden aylık alanların almakta oldukları aylıklar yerineaşağıdaki esaslara göre tespit edilecek aylıklar ödenir.

a)Aylıkların hesabında gösterge ve katsayı esası uygulanır.

b)Gösterge rakamları kendileri için 400, dul eşleri için 300, yetim ve diğeryakınları için 200'dür. .

c)Aylıkların miktarı yukarıda belirtilen gösterge rakamlarının bütçe kanunlarındagösterilen katsayı ile çarpılması suretiyle bulunur. Ancak bu şekildehesaplanacak aylık miktarı önceki aylıklarından az olduğundan eski aylıklarınödenmesine devam olunur.

d)Bu kanunun Kapsamına girenlerle ilgili özel kanunlardaki hükümlersaklıdır."

2-Dayanılan Anayasa kuralları :

"Madde2- Türkiye Cumhuriyeti, insan haklarına ve Başlangıçta belirtilen temelilkelere dayanan, millî, demokratik, lâik ve sosyal bir hukuk devletidir."

"Madde12- Herkes, dil, ırk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din ve mezhepayırımı gözetilmeksizin, kanun önünde eşittir.

Hiçbirkişiye, aileye, zümreye veya sınıfa imtiyaz tanınamaz."

III-İLK İNCELEME:

AnayasaMahkemesi İçtüzüğünün 15. maddesi uyarınca 29/6/1978 gününde Kani Vrana,Abdullah Üner, Ahmet Koçak, Şekip Çopuroğlu, Fahrettin Uluç, Muhittin Gürün,Lütfi Ömerhaş, Ahmet Erdoğdu, Hasan Gürsel, Osman Tokçan, Ahmet Salih Çebi,Adil Esmer, Nihat O. Akçakayalıoğlu, Ahmet H. Boyacıoğlu ve NecdetDarıcıoğlu'nun katılmaları ile yapılan ilk inceleme toplantısında dosyadaeksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesine, oybirliğiyle kararverilmiştir.

IV-ESASIN İNCELENMESİ :

İşinesasına ilişkin rapor, dava dilekçesi ve ekleri, iptali istenen yasa hükmü,dayanılan Anayasa kuralları ve bunlara ilişkin gerekçelerle konu ile ilgiliöteki metinler okunduktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü :

A-Dava konusu hükmün kapsamı:

15/6/1978günlü, 2150 sayılı "Vatanî Hizmet Tertibinden Aylık Alanların AylıklarınınYükseltilmesi Hakkında Kanun"un 1. maddesindeki "Bütçe Kanunlarınabağlı (Ç) işaretli cetvelde ismen gösterilmek suretiyle" hükmününAnayasa'ya aykırı olduğu öne sürülmektedir.

Yasanın1. maddesinde yer alan "Bütçe Kanunlarına bağlı (Ç) işaretli cetveldeismen gösterilmek suretiyle" biçimindeki hüküm, Yasanın kapsamınıbelirlemektedir. Buna göre (Ç) cetvelinde ismi bulunmayan kişiler, Yasadanyararlanamıyacaklardır. Oysa, vatanî hizmet tertibinden aylık alanlar, yalnız(Ç) cetvelinde gösterilenler değildir. Demek ki dava konusu hüküm, Yasanın uygulanmaalanı yönünden bir sınır getirmektedir. Davacı da bunun üzerinde durmakta,vatani hizmet tertibinden aylık alanlardan bir bölümünün aylıklarıyükseltilirken ötekilerin eski durumda bırakılmasının doğru olmayacağını ilerisürmektedir. Bu savın ne denli geçerli olduğunun saptanabilmesi için bütçekanunlarına bağlı (Ç) işaretli cetvelde kimlerin gösterildiğinin vatani hizmetitertibinden aylık alıp da bu cetvelde yer almayan öteki kişilerin kimlerolduğunun belirlenmesi, daha sonra da dava konusu kuralın Anayasa açısındanincelenmesi gerekmektedir.

l-(Ç) cetvelinde adlarıyla gösterilenler :

28/2/1978günlü, 2143 sayılı "1978 Yılı Bütçe Kanunu"nun "DiğerCetveller" başlıklı 33. maddesinin ilgili bölümü şöyledir.

"Madde33.- a) 1050 sayılı Muhasebei Umumiye Kanununun 29 uncu maddesi gereğince :

...................................

b)Kanunlarla bağlanmış vatani hizmet maaşları (Ç) cetvelinde :

.....................................

gösterilmiştir."

BuYasaya bağlı (Ç) cetvelinin başında "Ç-Cetveli (Vatanî HizmetAylıkları)" sözcükleri yazılıdır. Bu cetvelde özel yasalarla vatanî hizmettertibinden aylık almakta olan 296 kişinin ismi gösterilmiştir. Bunlardanherbirinin hangi yasaya göre, ne kadar aylık alacağı belirtilmiştir.

BütçeKanununun 33. maddesinde sözü edilen 1050 sayılı Muhasebei Umumiye Kanununun29. maddesinde "vatanî hizmet tertibi" nin tanımı yapılmış değildir.29. maddenin konuya ilişkin bölümü şöyledir:

"MuhasebeiUmumiye Kanunu bir metinden ve aşağıda yazılı cetvellerden terekküp eder :

.......................................

(H)cetveli; hidematı vataniye tertibinden kanun ile muhassas maaşlarınmüfredatını,

................................

ihtivaeder."

1978yılı Bütçe Kanununa ekli (Ç) cetvelinde 296 kişinin adı yazılıdır. Bu sayı heran değişebilmektedir. Ölen kişiler sonraki cetvellerden çıkarılmakta yeniyasalarla kendilerine aylık bağlananların adları ise eklenmektedir.

Yurdaüstün hizmetler vermiş kişilere ve bunların dul ve yetimlerine savaşta, içayaklanmaların bastırılmasında ya da görevi başında şehit olmuş kimselerin dulve yetimlerine aylık bağlanması yasa koyucu tarafından uygun görülmüş ve bunedenle çeşitli tarihlerde özel yasalar çıkarılmıştır. Bu Yasalardan çoğunun adlarındanyürürlüğe konulmaları nedeni kolaylıkla anlaşıldığından üzerlerinde ayrıcadurulmasına gerek görülmemiştir.

2-(Ç) cetvelinde adları gösterilmeyenler:

İstiklâlMadalyası sahipleri ile Kore'de fiilen savaşa katılmış olanlara da vatanîhizmet tertibinden aylık ödenmektedir. Bu konudaki iki yasa üzerinde ayrı ayrıdurulması gerekir :

A)24/2/1968 günlü, 1005 sayılı "İstiklâl Madalyası Verilmiş Bulunanlara VatanîHizmet Tertibinden Şeref Aylığı Bağlanması Hakkında Kanun" un 1. maddesişöyledir :

"Millimücadeleye iştirak eden ve bu sebeple kendilerine istiklâl Madalyası verilmişbulunan Türk vatandaşlarına, hayatta bulundukları sürece, vatanî hizmettertibinden üçyüz lira aylık bağlanır.

BuKanundan önce, özel bir kanunla kendilerine vatanî hizmet tertibinden aylıkbağlanmış olanlar hakkında yukarıdaki fıkra hükmü uygulanmaz."

Konuile ilgili bulunması nedeniyle, 1005 sayılı Yasaya ilişkin tasarının gerekçesininbir bölümü aşağıya alınmıştır:

"Vatanihizmet aylıklarının tahsisi tarihinden bugüne kadar cereyan eden tatbikata göreüstün vatanî hizmeti görülenlere veya dul ve yetimlerine hususi kanunlarlaaylık bağlanmakta ve bunların aylıkları, bütçelerin özel bölümlerindenödenmektedir.

Buaylıkların, emekli aylıklarında olduğu gibi, esas ve kıstaslarının ve sairşartlarının umumî bir hüküm şevkiyle önceden tayin edilmesi zaman zamandüşünülmüş ise de, her şahsın durumunun ve hizmetin mahiyetinin ayrı birhususiyet taşıması sebebiyle, bunlar için ayrı ayrı kanun çıkarılması şeklindecereyan eden tatbikatın değiştirilmesi mümkün olmamıştır.

Ancak,bugün, İstiklâl Savaşına katılarak İstiklâl Madalyası ile taltif edilmişbulunan gazilerimizden bir çoğunun maddi durumlarının bozuk olduğu, muhtaçvaziyette oldukları anlaşılmaktadır.

MillîMücadeleye iştirak edip vatanın müdafaası için canlarını hiçe sayan ve İstiklâlMadalyası ile taltif edilenlerin, hizmetlerinin ehemmiyeti nazara alınarak,bunlardan muhtaç durumda olanların geçimlerine bir yardım sağlamak maksadiyleumumi mahiyet arz eden işbu kanun tasarısı hazırlanmıştır..." (M.M.T.D.,Dönem: 2, Toplantı: 2, Birleşim: 21-32, Cilt: 23, S. Sayı; 439, Sayfa: 1-2)

1005sayılı Yasaya ilişkin tasarının Millet Meclisinde görüşülmesi sırasında sözalan üyeler, İstiklâl Madalyası verilmiş bulunan herkese aylık bağlanmasınındaha doğru olacağını bildirmişlerdir. Bu görüş Genel Kurulca kabul edilmiş vekanunda yer alması düşünülen "muhtaçlık" koşulunun aranmasından davazgeçilmiştir.

b)27/4/1976 günlü, 1985 sayılı "20/2/1968 tarihli ve 1005 sayılı Kanunun lve 2 nci maddelerinde değişiklik yapılması ve Kore Gazilerine Aylık bağlanmasıHakkında Kanun" un 1. maddesi şöyledir:

"MillîMücadeleye iştirak eden ve bu sebeple kendilerine İstiklâl Madalyası verilmişbulunan Türk vatandaşları ile 1950 yılında Türk Tugayının Koreye ayak bastığıEkim ayında başlamak ve 1953 yılı Pam-munjon Ateşkes Anlaşmasına kadar Kore'defiilen savaşa katılmış olan Türk vatandaşlarına, hayatda bulundukları sürece,vatanî hizmet tertibinden 85 gösterge rakamının her yıl Bütçe Kanunu ile tespitedilen katsayı ile çarpılmasından bulunacak miktarda aylık bağlanır.

BuKanundan önce özel bir kanunla kendilerine vatani hizmet tertibinden aylıkbağlanmış olanlar hakkında yukarıki fıkra hükmü uygulanmaz.

Vatanihizmet tertibinden bağlanan aylıklar hiçbir suretle haczedilemez."

Buhükümler istiklâl Madalyası verilmiş olanlarla Kore savaşına fiilen katılmışbulunan tüm vatandaşlara vatanî hizmet tertibinden aylık bağlanmasınıöngörmektedir. Bu bakımdan, anılan yasa kuralları, onbinlerce yurttaşıilgilendirmektedir. Vatanî hizmet tertibinden aylık bağlanmasını öngören ötekiyasalara göre 1005 ve 1985 sayılı yasalar genel niteliktedir.

B.Dava konusu hükmün Anayasa'ya aykırı olup olmadığı sorunu :

l-Anayasa'nın 2. maddesi açısından inceleme:

Davacı,iptal istemine konu olan hükmün, "yasaların genelliği" ilkesine tersdüştüğünü ve bu nedenle de Anayasanın 2. maddesine aykırı bulunduğunu ilerisürmektedir.

Yasaların,ilke olarak, genel ve nesnel nitelikte bulunmaları gerekmekte ise de, yasakoyucu kimi durumlarda, yasama yetkisini başka biçimde kullanamadığından, özelve öznel yasalar çıkarmak zorunluğu ile karşılaşmaktadır. Böylece, ancakzorunlu ve ayrık durumlarda ortaya çıkan ve öğretide "biçimsel anlamdayasa" diye adlandırılan bu yasama tasarruflarının Anayasa kuralları ileçatışan bir yönü bulunmadığı ortadadır.

Yukarda(A) paragrafının (1) işaretli bölümünde sözü edilen, vatanî hizmet tertibindenaylık bağlanması konusundaki yasalar da, yasa koyucunun ilgili kişilerindurumlarını ayrı zamanlarda ve tek tek ele almak zorunda kalması sonucu özel veöznel nitelikte hazırlanmış olup "Yasaların genelliği" ilkesindenayrılmayı zorunlu kılan bu özellikleri nedeniyle de Anayasaya aykırılıklarıdüşünülemez.

Birhükmünün iptali istenen 15/6/1978 günlü, 2150 sayılı Yasa ise, sözü geçen özelyasalarla bağlanan aylıkların tümüne ilişkin ve bunlara özgü yeni bir düzenlemegetirdiğinden, uygulanma alanını ve dolayısıyla niteliğini, ilişkili bulunduğuo yasalardan ayrı düşünmeye olanak yoktur. Yani özel ve öznel yasalara ilişkinortak hükümler içeren bu yasa da özel ve öznel niteliktedir.

Budurum karşısında, düzenlediği konunun gereği "yasaların genel ligi"ilkesinden zorunlu olarak ayrılan, iptali istenen yasa hükmünün de Anayasanın2. maddesine aykırı bulunduğu düşünülemez.

2-Anayasa'nın 12. maddesi açısından inceleme :

Davadilekçesinde, Bütçe Yasalarına bağlı (Ç) işaretli cetvelde iki yüzyirmidolayında kişinin adı geçtiği, bunlardan ikiyüz kadarının Türkiye Büyük MilletMeclisinin ilk üyeleri veya onların geride bıraktığı kişiler olduğu, Yasamaorganının Meslek dayanışması ile de olsa böyle bir ayrıcalığa başvurmasınınuygun görülemiyeceği, bu bakımdan, vatanî hizmet tertibinden aylık alanlardanbir bölümüne ötekilere göre ayrıcalık tanımanın Anayasa'nın 12. maddesinekesinlikle aykırı düştüğü ileri sürülmüştür.

Anayasanın12. Maddesinin birinci fıkrası, herkesin, dil, ırk, cinsiyet, siyasî düşünce,felsefî inanç ve mezhep ayırımı gözetilmeksizin yasa önünde eşit olduğu; ikincifıkrası da, hiç bir kişiye, aileye, zümreye veya sınıfa ayrıcalıktanınamıyacağı kuralını koymuştur.

2150sayılı Yasa, ülkeye üstün hizmetleri geçmiş olduğu için daha önce kendilerinevatanî hizmet tertibinden aylık bağlanmış olan kimselerin aylıklarını gününkoşullarına uygun duruma getirmek amacıyla çıkarılmıştır. 1. maddedeki"Bütçe Kanunlarına bağlı (Ç) işaretli cetvelde ismen gösterilmeksuretiyle" hükmü, yasanın kapsamını belirlemektedir. Bu hükme göre,istiklâl Madalyası sahibi oldukları veya Kore Savaşına katıldıkları içinkendilerine aylık bağlananlar sözü edilen yasanın kapsamı dışında kalmaktadır.Yasa koyucu, davacının öne sürdüğü gibi, meslekî dayanışma düşüncesiyle TürkiyeBüyük Millet Meclisinin ilk üyelerinin aylıklarını artırmış değildir. 2150sayılı Yasadan yararlanan 208 kişi içinde Türkiye Büyük Millet Meclisininbirinci döneminde bulunan üyeler ile eş ve çocuklarının önemli bir yekûntuttukları doğrudur, ancak, Türkiye Cumhuriyetinin kurulmasında gösterdikleribüyük hizmetlerden dolayı bu üyelere veya bunlardan ölmüş bulunanların eş veçocuklarına 15/12/1948 günlü, 5269 sayılı Yasa ile ilk kez aylık bağlandığı,daha sonra 18/7/1951 günlü, 5814 sayılı Yasa ile de bunun kapsamınıngenişletildiği bilinmektedir. Yalnızca birinci dönem milletvekilleri için aylıkbağlanmış, öteki dönem milletvekillerinin yasa kapsamına alınmamış olması dadayanışma düşüncesi ile hareket edilmediğini göstermektedir. 2150 sayılı Yasaile de özel yasalarla aylık alanların tümünün aylıkları yükseltilmiştir. Buyasanın çıkarılmasında da meslek dayanışmasının etkili olduğu düşünülemez.

Gereközel gerek 1005 ve 1985 sayılı Yasalarla vatani hizmet tertibinden kendilerineaylık bağlananların ülkeye büyük hizmetleri geçtiği kuşkusuzdur. Bunlararasında yapılan ayrım, birinci düzenlemeye bağlı olanların ve yakınlarınınadlariyle yasalarda gösterilmiş olması, öteki yasalara konu edilenlerinse"istiklâl Madalyası" verilmiş ya da "Kore'de fiilen savaşakatılmış" bulunmasının bir ölçü olarak kabul edilmesidir.

Buradaşu yönü de belirtmekte yarar vardır. Dava dilekçesinde, özel nitelikte bir yasaolan 2150 sayılı Yasanın kapsamını belli eden "Bütçe Kanunlarına bağlı (Ç)işaretli cetvelde ismen gösterilmek suretiyle" biçimindeki hükmün iptalive böylece sözü edilen yasanın genel nitelikte bir yasa durumuna getirilmesiAnayasa Mahkemesinden istenmektedir.

Anayasanın4. maddesinde "Hiçbir kimse veya organ, kaynağını Anayasadan almıyan birdevlet yetkisi kullanamaz" denildikten sonra 5. maddesinde "yasamayetkisi Türkiye Büyük Millet Meclisinindir. Bu yetki devredilemez"kuralına yer verilmiştir.

AnayasaMahkemesinin, özel bir yasada yer almış kimi hükümleri ortadan kaldırmak yoluile başka yasalarla düzenlenmiş durumları özel yasanın kapsamı içine almaya veböylece o yasayı genel yasa niteliğine dönüştürmeye yetkili bulunduğu sözkonusu edilemez. O halde Anayasa Mahkemesi, Anayasaya aykırılığı öne sürülenhükümleri o yasanın kendi yapısı içinde ele almak ve Anayasaya uygunlukdenetimini bu anlayış için de yerine getirmek durumundadır.

Öteyandan iptali istenen yasada, söz gelimi 27/4/1976 günlü, 1985 sayılı Yasanın1. maddesinin ikinci fıkrasında olduğu gibi "Bu Kanundan önce özel birkanunla kendilerine vatani hizmet tertibinden aylık bağlanmış olanlar hakkındayukarıki fıkra hükmü uygulanmaz" biçiminde başka yasaların kapsamınaalınmış olan kişilerin haklarını kısıtlayıcı bir kural da yer almış değildir.Bu nedenle 2150 sayılı Yasanın, öteki yasaların kapsamına giren vatani hizmettertibinden aylık alanların durumlarını günün koşullarına uygun halegetirilmesine engellik ettiği de öne sürülemez.

Açıklanannedenlerle ayrı yasa kapsamına giren ve vatani hizmet tertibinden aylıkalanların tümünün aynı statü içinde bulunduğunu söylemek olanağı yoktur. Durumböyle olunca, yasa koyucunun, yalnızca özel yasalarla aylık alanlarınaylıklarını yükseltmesinin Anayasanın eşitlik ilkesine aykırı bir yanı daolamaz.

Budurum karşısında, 2150 sayılı Yasanın 1. maddesindeki "Bütçe Kanunlarınabağlı (Ç) işaretli cetvelde ismen gösterilmek suretiyle" hükmününAnayasa'ya aykırı olmadığına ve davanın reddine karar verilmelidir.

V-SONUÇ :

15/6/1978günlü, 2150 sayılı "Vatanî Hizmet Tertibinden Aylık Alanların AylıklarınınYükseltilmesi Hakkında Kanun" un 1. maddesinde yeralan ve iptal davasınakonu edilen "Bütçe Kanunlarına bağlı (Ç) işaretli cetvelde ismengösterilmek suretiyle" biçimindeki hükmün Anayasa'ya aykırı olmadığına vedavanın reddine, Kenan Terzioğlu'nun karşı oyuyla ve oyçokluğuyla,

23/11/1978gününde karar verildi.

KARŞIOYYAZISI

Davada;15/6/1978 tarih ve 2150 sayılı "Vatanî Hizmet Tertibinden Aylık AlanlarınAylıklarının Yükseltilmesi Hakkında Kanun" un birinci maddesinde yer alan"Bütçe Kanunlarına bağlı (Ç) işaretli cetvelde ismen gösterilmeksuretiyle" deyiminin Anayasa'nın 2 ve 12 nci maddelerinde yazılı kurallaraaykırılığı nedeniyle iptali istenmiştir.

Sözkonusu tümcede ilk çözülecek husus, Vatanî hizmet tertibi kavramının neolduğunun saptanması gerekir. Yasalarımızda bunu belirliyen bir kural yoktur.Anayasa'nın Başlangıç kısmındaki "Tarihi boyunca bağımsız yaşamış, hak vehürriyetleri için savaşmış olan" ... ve "... millî mücadele ruhunun,millet egemenliğinin... tümcelerinde ifadesini bulan anlamdan, vatanı uğrunacanı ve kanı pahasına olağanüstü yararlıklar göstermiş bu uğurda şehir veyagazi olmuş Türk vatandaşlarının hizmetlerinin amaç alındığı anlaşılmaktadır. Bugörevler; Kurtuluş Savaşında Sivas Kongresince seçilen Temsil Heyeti Üyeliğiveya Türkiye Büyük Millet Meclisinin Birinci Dönem üyeliğine katılmak veya cephedeçarpışmak, iç ayaklanmaları bastırmak suretiyle üstün yararlık göstermekbiçimlerinde yerine getirilmiştir.

Buörnekler daha da çoğaltılabilir:

Davakonusu tümcenin anlamı bu örneklerle açıklandıktan sonra, uygulanan kanunlardaeşitlik ilkesinin mevcut olup olmadığı hususuna gelince :

17/4/1976günlü, 1985 sayılı "24/2/1968 tarihli ve 1005 sayılı Kanunun l ve 2 ncimaddelerinde değişiklik yapılması ve Kore Gazilerine aylık bağlanmasıhakkındaki kanunda:

Millîmücadeleye iştirak eden ve bu nedenle kendilerine istiklâl Madalyası verilmişbulunan Türk Vatandaşları ile Kore'de fiilen savaşa katılmış TürkVatandaşlarına hayatta oldukları sürece, Vatanî Hizmet Tertibinden 85 göstergerakamının her yıl Bütçe Kanunu ile tesbit edilen katsayı ile çarpılmasından bulunacakmiktarda aylık bağlanacağı açıklanmıştır.

BuKanundan önce özel bir kanunla kendilerine Vatanî Hizmet Tertibinden aylıkbağlanmış olanlar hakkında yukarıki fıkra hükmünün uygulanmıyacağı hususu kabuledilmiştir.

1050sayılı Muhasebei Umumiye Kanununun 29 ncu maddesinin (B) bendinde, kanunlarlabaşlanmış vatanî hizmet maaşlarının (Ç) cetvelinde Hidematı VataniyeTertibinden Kanun ile muhasses maaşların müfredatı da (H) cetvelindegösterilmiştir. Bu tertipten maaş alanların cümlesi (H) cetvelinde gösterildiğihalde 1978 yılı Bütçe Kanununa ekli (Ç) cetvelinde sadece 296 kişinin ismiyazılmıştır. Bu Cetvelde isimleri yazılı kişiler önceleri belli miktarda VatanîHizmet tertibinden aylık alırken 15/6/1978 tarihli 2150 sayılı Kanunun 1.maddesiyle :

"BütçeKanunlarına Bağlı (Ç) işaretli Cetvelde Gösterilmek Suretiyle Vatanî HizmetTertibinden Aylık Alanların, Almakta Oldukları Aylıklar Yerine, aşağıdakiesaslara göre tesbit olunacak aylıklar ödenir.

a)Aylıkların hesabında gösterge ve katsayı esası uygulanır.

b)Gösterge rakamları kendileri için 400, dul eşler için 300, yetim ve diğeryakınları için 200 dür.

c)Aylıkların miktarı yukarıda belirtilen gösterge rakamlarının bütçe kanunlarındagösterilen katsayı ile çarpılması suretiyle bulunur. Ancak bu şekildehesaplanacak aylık miktarı önceki aylıklarından az olduğunda eski aylıklarınödenmesine devam olunur.

d)Bu kanunun kapsamına girenlerle ilgili özel kanunlardaki bölümlersaklıdır" hükmü getirilmek suretiyle bu kanuna nazaran daha genel birkanun olan 1005 ve 1985 sayılı Kanunlara tabi olanlara nazaran çok daha farklıayrıcalık tanımış, "yasa önünde eşitlik ilkesi" bu suretlebozulmuştur. Zira eşitlik ilkesiyle güdülen amaç; aynı koşullar içinde olan,özdeş nitelikte bulunan durumların yasalarca aynı işleme uyruk tutulmasınıgerektirir. Halbuki, kurtuluş savaşına katılan ve bu sebeple kendilerine istiklâlMadalyası verilmiş bulunan Türk Vatandaşından bir kısmına 1005 ve 1985 sayılıKanunlara göre 85 gösterge üzerinden aylık bağlanacak, İstiklâl Madalyasıverilmiş bulunan ve Bütçe Kanununa bağlı (Ç) işaretli cetvelde ismen gösterilen290 Türk Vatandaşına da 400 gösterge üzerinden aylık bağlanacaktır. Bu örnektende anlaşılacağı üzere yasa önünde eşitlik ilkesi zedelenmektedir.

VataniHizmet Tertibinden aylık almayı düzenleyen 1005 ve 1985 sayılı genelmahiyettekanunlar varken bunu bir tarafa bırakıp, Bütçe Kanunlarında isim gösterilmeksuretiyle belli kişilere 2150 sayılı özel nitelikteki yasayla farklı veayrıcalık haklar tanınması Anayasa'nın 2 nci maddesindeki Hukuk Devletigereklerinden olan "Yasaların genelliği" ilkesine de tersdüşmektedir. Bu nedenlerle :

2150sayılı Kanunun l inci maddesinde yer alan "Bütçe Kanunlarına bağlı (Ç)işaretli cetvelde ismen gösterilmek suretiyle" deyimi Anayasa'nın 2 ve 12nci maddelerindeki kurala aykırı görüldüğünden iptaline karar verilmesioyundayım.

Üye

Kenan Terzioğlu