ANAYASAMAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 1997/48
Karar Sayısı : 1997/56
Karar Günü : 10.6.1997
R.G. Tarih-Sayı :12.08.1997-23078
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN : Yargıtay 10. Hukuk Dairesi
İTİRAZIN KONUSU : 2.9.1971 günlü, 1479 sayılı Esnaf ve Sanatkârlarve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu'na 5.11.1985günlü, ve 3235 sayılı Yasa'yla eklenen Ek 14. maddenin (a) bendinin ikincifıkrasının Anayasa'nın 10., 17., 56. ve 60. maddelerine aykırılığı savıylaiptali istemidir.
I- OLAY
Bağ-Kur emeklisi olan davacının kızının tedavi giderlerinin altıayı aşan kısmının kurum tarafından karşılanmaması nedeniyle açılan davanın,reddine ilişkin iş mahkemesi kararına karşı temyiz
isteminin incelenmesi sırasında, 1479 sayılı Yasa'ya 5.11.1985günlü, 3235 sayılı Yasa'yla eklenen Ek 14. maddenin (a) bendinin ikincifıkrasının Anayasa'ya aykırı bulunduğu yönündeki davacı vekili savının ciddiolduğu kanısına varan Yargıtay 10. Hukuk Dairesi bu kuralın, iptali içinbaşvurmuştur.
III- YASA METİNLERİ
A- İtiraz Konusu Yasa Kuralı
2.9.1971 günlü, Esnaf ve Sanatkârlar ve Diğer Bağımsız ÇalışanlarSosyal Sigortalar Kurumu Kanunu'na 5.11.1985 tarih ve 3235 sayılı Kanun ileeklenen Ek 14. maddenin iptali istenen ikinci fıkrayı içeren (a) bendi şöyledir:
a) Hastalık hallerinde yapılacak sağlık yardımları, hastanıniyileşmesine kadar sürer.
Ancak, hastalık hallerinde yataklı tedavi kurumlarında yapılacaksağlık yardımları tedaviye başlanan tarihten itibaren altı ayı geçemez.
B- Dayanılan Anayasa Kuralları
Başvuru kararında dayanılan Anayasa kuralları şunlardır :
1- "MADDE 10.- Herkes, dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasîdüşünce, felsefî inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayırımgözetilmeksizin kanun önünde eşittir.
Hiçbir kişiye, aileye, zümreye veya sınıfa imtiyaz tanınamaz.
Devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde kanunönünde eşitlik ilkesine uygun olarak hareket etmek zorundadırlar."
2- "MADDE 17.- Herkes, yaşama, maddî ve manevî varlığınıkoruma ve geliştirme hakkına sahiptir.
Tıbbî zorunluluklar ve kanunda yazılı haller dışında, kişininvücut bütünlüğüne dokunulamaz; rızası olmadan bilimsel ve tıbbî deneylere tâbitutulamaz.
Kimseye işkence ve eziyet yapılamaz; kimse insan haysiyetiylebağdaşmayan bir cezaya veya muameleye tâbi tutulamaz.
Mahkemelerce verilen ölüm cezalarının yerine getirilmesi hali ilemeşrû müdafaa hali, yakalama ve tutuklama kararlarının yerine getirilmesi, birtutuklu veya hükümlünün kaçmasının önlenmesi, bir ayaklanma veya isyanınbastırılması, sıkıyönetim veya olağanüstü hallerde yetkili merciin verdiğiemirlerin uygulanması sırasında silah kullanılmasına kanunun cevaz verdiğizorunlu durumlarda meydana gelen öldürme fiilleri, birinci fıkra hükmüdışındadır."
3- "MADDE 56.- Herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşamahakkına sahiptir.
Çevreyi geliştirmek, çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesiniönlemek Devletin ve vatandaşların ödevidir.
Devlet, herkesin hayatını, beden ve ruh sağlığı içindesürdürmesini sağlamak; insan ve madde gücünde tasarruf ve verimi artırarak,işbirliğini gerçekleştirmek amacıyla sağlık kuruluşlarını tek elden planlayıphizmet vermesini düzenler.
Devlet, bu görevini kamu ve özel kesimlerdeki sağlık ve sosyalkurumlarından yararlanarak, onları denetleyerek yerine getirir.
Sağlık hizmetlerinin yaygın bir şekilde yerine getirilmesi içinkanunla genel sağlık sigortası kurulabilir."
4- "MADDE 60.- Herkes, sosyal güvenlik hakkına sahiptir.
Devlet, bu güvenliği sağlayacak tedbirleri alır ve teşkilatıkurar."
IV- İLK İNCELEME
Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 8. maddesi uyarınca, Yekta GüngörÖZDEN, Selçuk TÜZÜN, Ahmet N. SEZER, Samia AKBULUT, Haşim KILIÇ, YalçınACARGÜN, Mustafa BUMİN, Sacit ADALI, Mustafa YAKUPOĞLU, Fulya KANTARCIOĞLU veAysel PEKİNER'in katılmalarıyla 10.6.1997 günü yapılan ilk incelemetoplantısında dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesineoybirliğiyle karar verilmiştir.
V- ESASIN İNCELENMESİ
İşin esasına ilişkin rapor, başvuru kararı ve ekleri, iptaliistenilen Yasa kuralı, Anayasa'ya aykırılık savına dayanak yapılan Anayasakuralları, bunlarla ilgili gerekçeler ile öteki yasama belgeleri ve dosyadabulunan tüm belgeler okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
Başvuru kararında, Bağ-Kur sigortalılarına yataklı tedavikurumlarında yapılacak sağlık yardımlarını altı ay ile sınırlandırmasınedeniyle Anayasa'nın 10., 17., 56. ve 60. maddelerine aykırı olduğu ilerisürülerek iptali istenen 1479 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar veDiğer Bağımsız Çalışanlar ve Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu'na 3235 sayılıKanun ile getirilen Ek 14. maddenin (a) bendinin itiraz konusu ikinci fıkrası,Anayasa Mahkemesi'nin 16.10.1996 günlü, Esas 1996/17, Karar 1996/38 sayılıkararıyla iptal edilmiştir. Bu durumda aynı kural hakkında yeniden kararverilmesine gerek bulunmamaktadır.
VI- SONUÇ
2.9.1971 günlü, 1479 sayıl "Esnaf ve Sanatkârlar ve DiğerBağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu"na 3235 sayılıYasa'nın 1. maddesiyle eklenen Ek Madde 14'ün (a) bendinin ikinci
fıkrası, 16.10.1996 günlü, E. 1996/17, K. 1996/38 sayılı kararlaiptal edildiğinden AYNI KONUDA YENİDEN KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
10.6.1997 gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Yekta Güngör ÖZDEN
Üye
Selçuk TÜZÜN
Üye
Ahmet N. SEZER
Üye
Samia AKBULUT
Üye
Haşim KILIÇ
Üye
Yalçın ACARGÜN
Üye
Mustafa BUMİN
Üye
Sacit ADALI
Üye
Mustafa YAKUPOĞLU
Üye
Fulya KANTARCIOĞLU
Üye
Aysel PEKİNER