Anasayasa Mahkemesi - Norm Denetimi - E.2001/15, K.2002/52 Sayılı Karar - 28/05/2002

ANAYASAMAHKEMESİ KARARI

Esas Sayısı : 2001/15

Karar Sayısı : 2002/52

Karar Günü : 28.05.2002

Resmi Gazete tarih/sayı: 29.8.2002 de tebliğ edildi.

İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN : Burdur Asliye Ceza Mahkemesi

İTİRAZIN KONUSU : 4.4.1988 günlü, 320 sayılı "Millî Piyangoİdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname"nin52. maddesinin, Anayasa'nın 38. maddesinin üçüncü fıkrasına aykırılığı savıylaiptali istemidir.

I- OLAY

İdareden izin almaksızın eşya piyangosu düzenleme suçundan açılankamu davasında, sanığın 320 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 52. maddesininAnayasa'ya aykırılığı savını ciddî gören Mahkeme iptali için başvurmuştur.

III- İTİRAZ KONUSU KURAL

4.4.1988 günlü, 320 sayılı Millî Piyango İdaresi Genel MüdürlüğüKuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin itiraz konusu 52.maddesi şöyledir:

"Madde 52- Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin 41'nci maddesindetertip ve çekiliş hakkı münhasıran İdareye tanınmış olan oyunlarıtertipleyenlerle, aynı maddenin ikinci fıkrası hükmünü ihlal edenler veya bufıkra hükmüne göre gerekli izni almakla birlikte çekilişleri yapmayanlar veyaçekiliş sonuçlarını ilân etmeyenler veya taahhütlerini yerine getirmeyenler iletalih oyunlarının oynanmasına mahsus oyun makine, araç ve gereçlerini bozanlarveya bunları bozuk olmasına rağmen kullandıranlar veya talih oyunları ileilgili olarak her ne şekilde olursa olsun hile yapanlar hakkında yüz binliradan on milyon liraya kadar ağır para cezası ve iki aydan iki seneye kadarhapis cezası hükmolunur.

Biletlerin üzerinde yazılı kıymetlerden daha yüksek fiyatlasatılması yasaktır. Bu hükme aykırı hareket edenler yüksek fiyatla sattıklarıbeher bilet için bilet bedelinin on katı tutarında para cezasına mahkumedilirler."

IV- İLK İNCELEME

Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 8. maddesi uyarınca Mustafa BUMİN,Haşim KILIÇ, Samia AKBULUT,Yalçın ACARGÜN, Sacit ADALI, Ali HÜNER, FulyaKANTARCIOĞLU, Mahir Can ILICAK, Ertuğrul ERSOY, Tülay TUĞCU ve AhmetAKYALÇIN'ın katılmalarıyla 30.01.2001 gününde yapılan ilk incelemetoplantısında, dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesine,oybirliğiyle karar verilmiştir.

V- ESASIN İNCELENMESİ

Başvuru kararı ve ekleri, işin esasına ilişkin rapor, itirazkonusu kural, dayanılan Anayasa kuralları ile bunların gerekçeleri ve diğeryasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Anayasa'nın 152. ve 2949 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu veYargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 28. maddesine göre, mahkemeler, bakmaktaoldukları davalarda uygulayacakları kanun ya da kanun hükmünde kararnamekurallarını Anayasa'ya aykırı görürler veya taraflardan birinin ileri sürdüğüaykırılık savının ciddî olduğu kanısına varırlarsa o hükmün iptali için AnayasaMahkemesi'ne başvurmaya yetkilidir. Ancak, bir mahkemenin Anayasa Mahkemesi'nebaşvurabilmesi için elinde yöntemince açılmış ve mahkemenin görevine giren birdavanın bulunması ve iptali istenen kuralın da o davada uygulanacak olmasıgerekmektedir. Uygulanacak yasa kuralları, davanın değişik evrelerinde ortayaçıkan sorunların çözümünde veya davayı sonuçlandırmada olumlu ya da olumsuzyönde etki yapacak nitelikteki kurallardır.

İtiraz yoluna başvuran Mahkeme, sanığın 320 sayılı Kanun HükmündeKararname'nin 52. maddesi gereğince cezalandırılması istemiyle açılan kamudavasında söz konusu hükmü Anayasa'ya aykırı görerek iptali için başvurudabulunmuştur.

Ancak, bir kuralın uygulanacak kural olduğunun kabulü içinöncelikle yürürlükte bulunması gerekmektedir. Oysa, 320 sayılı Kanun HükmündeKararname'nin "yürürlük" başlığını taşıyan 59. maddesinde, "BuKanun Hükmünde Kararnamenin 33, 38, 51, 52 ve 53 üncü maddeleri kanunlaştığıtarihte, diğer maddeleri yayımı tarihinde yürürlüğe girer." denilmektedir.320 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ise henüz yasalaşmamıştır.

Bu durumda 320 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 52. maddesiyürürlüğe girmediğinden Mahkeme'nin bakmakta olduğu davada uygulanacak kuralniteliği taşımamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, itirazın Mahkeme'nin yetkisizliği nedeniylereddi gerekir.

VI- SONUÇ

4.4.1988 günlü, 320 sayılı "Milli Piyango İdaresi GenelMüdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname"nin 52.maddesi, itiraz başvurusunda bulunan Mahkeme'nin davada uygulayacağı kuralolmadığından, bu maddeye ilişkin itiraz başvurusunun Mahkeme'nin yetkisizliğinedeniyle REDDİNE, 28.5.2002 gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.