Anasayasa Mahkemesi - Norm Denetimi - E.2002/68, K.2002/44 Sayılı Karar - 17/04/2002

ANAYASAMAHKEMESİ KARARI

Esas Sayısı : 2002/68

Karar Sayısı : 2002/44

Karar Günü : 17.4.2002

R.G. Tarih-Sayı :25.05.2002-24765

İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN : İzmir 4. Ağır CezaMahkemesi

İTİRAZIN KONUSU : 1.3.1926 günlü, 765sayılı "Türk Ceza Kanunu"nun 522. maddesinin son fıkrasının"...bu babın ikinci faslında yazılı cürümlerden birini işlemiş olursacezayı tenkise mahal yoktur." bölümünün, Anayasa'nın 2., 10. ve İnsanHakları Evrensel Beyannamesinin 7. maddesine aykırılığı ileri sürülerek iptaliistemidir.

I- OLAY

Birlikte hareket eden üç sanığın, yağma ve yağmaya eksik kalkışmasuçlarını işledikleri ileri sürülerek cezalandırılmaları için açılan kamudavasında, TCK'nun 522. maddesinin üçüncü fıkrasının "...bu babın ikincifaslında yazılı cürümlerden birini işlemiş olursa cezayı tenkise mahalyoktur" bölümünün Anayasa'ya aykırılığı savlarının ciddî olduğu kanısınavaran Mahkeme, iptali için başvurmuştur.

II- İTİRAZ KONUSU KURAL

765 Sayılı Türk Ceza Kanunu'nun, itiraz konusu kuralıda içeren522. maddesi şöyledir:

"Madde 522- Onuncu babda beyan olunan cürümlerinişlenmesinde cürmün mevzuu olan şeyin veya ika edilen zararın kıymeti pek fahişise mahkeme cürme mahsus olan cezayı yarısına kadar artırır ve eğer hafif iseyarısına ve eğer pek hafif ise üçte birine kadar eksiltir.

Kıymet tâyini için cürmün mevzuu olan şeyin yahut vaki zararıncürüm işlendiği zamandaki kıymeti nazarı dikkate alınır. Yoksa failin istihsaleylediği menfaat hesap edilmez.

Eğer fail aynı nev'iden olan cürümlerden dolayı mükerrer bulunurveya bu babın ikinci faslında yazılı cürümlerden birini işlemiş olursa cezayıtenkise mahal yoktur."

III- İLK İNCELEME

Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 8. maddesi uyarınca yapılan ilkinceleme toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, ilk inceleme raporu,itirazkonusu yasa kuralı ve ilgili Anayasa kuralları ile bunların gerekçeleri vediğer yasama belgeleri incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

A- Sınırlama Sorunu

Anayasa'nın 152. ve 2949 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu veYargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 28. maddesine göre Anayasa Mahkemesi'neitiraz yoluyla yapılacak başvurular, itiraz yoluna başvuran Mahkeme'ninbakmakta olduğu davada uygulayacağı yasa kuralı ile sınırlıdır.

Türk Ceza Kanunu'nun Mal Aleyhine Cürümler başlıklı OnuncuBabı'nın ikinci faslında yer alan 495. madde ile yağma suçu düzenlenmekte, aynıfaslın 497. maddesinde ise bu suçun belirli şekillerde işlenmiş olması halindedaha ağır ceza verileceği öngörülmektedir. Türk Ceza Kanunu'nun 497. maddesininbirinci fıkrasında yağmanın geceleyin veya silah ile tehdit edilerek işlenmesihali ağırlaştırıcı neden olarak kabul edilmiştir

Mahkemenin bakmakta olduğu davada, suçun geceleyin işlenmesinedeniyle sanıklar hakkında TCK'nun 495. maddesinin birinci fıkrası yoluyla497. maddesinin birinci fıkrasına göre ceza uygulanması istenmektedir. 497.maddenin birinci fıkrasının uygulanması ise suçun "geceleyin" veyamağdurun "silah ile tehdit edilerek" işlenmesine bağlıdır. Olayda,suç gece işlenmiş ancak, silah tehdidi ile işlenmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, itiraz konusu "...bu babın ikincifaslında yazılı cürümlerden birini işlemiş olursa cezayı tenkise mahalyoktur." ibaresinin Türk Ceza Yasası'nın 497. maddesinin birincifıkrasındaki "...geceleyin..." sözcüğüyle sınırlı olarakincelenmesine oybirliğiyle karar verilmiştir.

B- On Yıllık Süre Sorunu

İptali istenen 765 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 522. maddesinin sonfıkrasının "...bu babın ikinci faslında yazılı cürümlerden birini işlemişolursa cezayı tenkise mahal yoktur." bölümü için daha önce yapılan başvuru6.7.1993 günlü, Esas 1993/16, Karar 1993/24 sayılı kararla"geceleyin" sözcüğü ile sınırlı olarak esastan incelenerek Anayasa'yaaykırı olmadığı gerekçesi ile reddedilmiş ve karar 21.8.1993 günlü, 21675sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmıştır.

Anayasa'nın 152. ve 2949 sayılı Yasa'nın 28. maddesine göre,Anayasa Mahkemesi'nin işin esasına girerek verdiği red kararının ResmîGazete'de yayımlanmasından sonra on yıl geçmedikçe aynı yasa hükmününAnayasa'ya aykırılığı iddiasıyla tekrar başvuruda bulunulamaz.

Anayasa Mahkemesi'nce işin esasına girilerek reddedilen itirazkonusu kural hakkında yeni bir başvurunun yapılabilmesi için, önceki kararınResmî Gazete'de yayımlandığı 21.8.1993 gününden başlayarak geçmesi gereken onyıllık süre henüz geçmemiştir.

Bu nedenle, başvurunun Anayasa'nın 152. ve 2949 sayılı Yasa'nın28. maddesi uyarınca reddi gerekir.

IV- SONUÇ

1.3.1926 günlü, 765 sayılı "Türk Ceza Kanunu"nun 497.maddesinin birinci fıkrasındaki "...geceleyin..." sözcüğü ile sınırlıolarak incelenen aynı Yasa'nın 522. maddesinin son fıkrasının "... bubabın ikinci faslında yazılı cürümlerden birini işlemiş olursa cezayı tenkisemahal yoktur" bölümüne ilişkin itiraz başvurusunun, Anayasa'nın 152. ve2949 sayılı Yasa'nın 28. maddelerinin son fıkraları gereğince REDDİNE,17.4.2002 gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.