ANAYASAMAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı: 2004/37
Karar Sayısı: 2004/62
Karar Günü : 26.5.2004
Resmi Gazete tarih/sayı: Tebliğ edildi.
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN:Gülnar Sulh Ceza Mahkemesi
İTİRAZIN KONUSU :25.8.1999 günlü, 4447 sayılıİşsizlik Sigortası Kanunu'nun 54. maddesinin ikinci fıkrasının üçüncütümcesinde yer alan "..sulh ceza mahkemesine itiraz edebilirler"ibaresinin Anayasa'nın 2., 125. ve 155. maddelerine aykırılığı savıyla iptaliistemidir.
I-OLAY
Davacının şirketinde çalıştırdığı işçilerin işten ayrılmabelgelerini süresi içinde Türkiye İş Kurumu'na göndermemesi nedeniyle hakkındaverilen idari para cezasına karşı yapılan itirazın incelenmesi sırasında itirazkonusu kuralın, Anayasa'ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme,iptaliistemiyle re'sen başvuruda bulunmuştur.
II-YASA METİNLERİ
A-İtiraz Konusu Yasa Kuralı
25.8.1999 günlü, 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nun itirazkonusu ibareyi de içeren 54. maddesi şöyledir:
"Madde 54-Kurumca dayanağı belirtilmeksuretiyle;
a)İşsizlik sigortasına ilişkin yükümlülükleri nedeniylesigortalıların ücretlerinden indirim veya kesinti yapan işverenlere her birsigortalı için 25/8/1971 tarihli ve 1475 sayılı İş Kanununun 33 üncü maddesinegöre sanayi kesiminde çalışan onaltı yaşından büyük işçiler için uygulananaylık asgari ücret tutarında,
b) 48 inci maddede öngörülen işten ayrılma bildirgesini Kurumavermeyen işverenlere her bir fiil için ayrı ayrı 25/8/1971 tarihli ve 1475sayılı İş Kanununun 33 üncü maddesine göre sanayi kesiminde çalışan onaltıyaşından büyük işçiler için uygulanan aylık asgari ücretin iki katı tutarında,
idari para cezası verilir.
İdari para cezaları tebliğ tarihinden itibaren 7 gün içinde Kurumaödenir veya aynı süre içinde Kurumun ilgili ünitesine itiraz edilebilir. İtiraztakibi durdurur. Kurumca itirazı reddedilenler, kararın kendilerine tebliğtarihinden itibaren 7 gün içinde yetkilisulh ceza mahkemesine itirazedebilirler.İtiraz üzerine verilen kararlar kesindir. Mahkemeyebaşvurulması cezanın takip ve tahsilini durdurmaz.
İşsizlik sigortası uygulamasınailişkin işlemlere karşısigortalıların ve işverenlerin yapacakları itirazlardan Sosyal SigortalarKurumuna verilen görevlerle ilgili olanlar adı geçen Kuruluşa , diğerleri iseKuruma yapılır. İtirazların, işlemin tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içindeyapılması ve 30 gün içinde sonuçlandırılması zorunludur. Yapılan itirazlar dahaönce yapılmış bulunan işlemlerin uygulanmasını geciktirmez. İtiraz yolunabaşvurulmuş olması ilgililerin yargı yoluna başvurma haklarını ortan kaldırmaz."
B-Dayanılan Anayasa Kuralları
Başvuru kararında Anayasa'nın 2., 125. ve 155. maddelerinedayanılmıştır.
III-İLK İNCELEME
Anayasa Mahkemesiİçtüzüğü'nün 8. maddesi gereğince yapılan ilkinceleme toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, ilk inceleme raporu, itirazkonusu yasa kuralı,dayanılan Anayasa kuralları ve bunların gerekçeleri ilediğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
İtiraz yoluna başvuran Mahkeme, 4447 sayılı İşsizlik SigortasıKanununun 54. maddesi hükmü gereğince verilen idari para cezasına yapılanitirazınincelemesi görevini sulh ceza mahkemesine veren kuralın iptali istemiyleAnayasa Mahkemesi'ne başvuruda bulunmuştur.
Anayasa'nın 152. ve 2949 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu veYargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 28. maddesine göre, bir davaya bakmaktaolan mahkeme, o dava sebebiyle uygulanacak kanunun veya kanun hükmündekararnamenin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görürse veya taraflardan birininileri sürdüğü aykırılık savının ciddi olduğu kanısına varırsa bu hükmün iptaliiçin Anayasa Mahkemesi'ne başvurmaya yetkilidir. Ancak bu kurallar uyarınca birmahkemenin Anayasa Mahkemesi'ne başvurabilmesi için, elinde yöntemince açılmışve mahkemenin görevine giren bir davanın bulunması ve iptali istenen kuralın odava uygulanacak olması gerekir.
4447 sayılı Yasa'nın 54. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan"...7 gün içinde yetkili sulh ceza mahkemesine itiraz edilebilir..."ibaresi 5.7.2003 gün ve 25159 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğegiren 25.06.2003 gün ve 4904 sayılı Türkiye İş Kurumu Yasası'nın 31. maddesiyledeğiştirilerek idari para cezalarına karşı yapılacak itirazların idari yargıdaçözümebağlanacağı öngörülmüştür. Buna göre,itirazın yapıldığı 23.2.2004 tarihiitibariyle itiraz konusu ibare değiştirilmiş bulunduğundan, başvuranMahkeme'nin davaya bakmakla görevli ve yetkili olmadığı anlaşılmaktadır.
Başvurunun Mahkeme'nin yetkisizliği nedeniyle reddi gerekir.
IV- SONUÇ
25.8.1999 günlü, 4447 sayılı"İşsizlik SigortasıKanunu"nun54. maddesinin ikinci fıkrasının üçüncü tümcesinde yer alan"...sulh ceza mahkemesine itiraz edebilirler." ibaresine ilişkinitiraz başvurusunun, Mahkeme'nin yetkisizliği nedeniyle REDDİNE, 26.5.2004gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Mustafa BUMİN
Başkanvekili
Haşim KILIÇ
Üye
Sacit ADALI
Üye
Fulya KANTARCIOĞLU
Üye
Ertuğrul ERSOY
Üye
Ahmet AKYALÇIN
Üye
Mehmet ERTEN
Üye
Mustafa YILDIRIM
Üye
CaferŞAT
Üye
Fazıl SAĞLAM
Üye
A. Necmi ÖZLER