ANAYASAMAHKEMESİ KARARI
EsasSayısı: 2004/69
KararSayısı : 2009/6
KararGünü : 8.1.2009
R.G.Tarih-Sayı :11.06.2009-27255
İPTALDAVASINI AÇAN: TürkiyeBüyük Millet Meclisi üyeleri Haluk KOÇ, Oya ARASLI ile birlikte 116 milletvekili.
İPTALDAVASININ KONUSU: 27.5.2004 günlü, 5179 sayılı Gıdaların Üretimi,Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin DeğiştirilerekKabulü Hakkında Kanun'un;
1- 5. maddesinin ikinci fıkrasının,
2-9. maddesinin dördüncü fıkrasının,
3-10. maddesinin ikinci fıkrasının,
4-14. maddesinin ikinci fıkrasının,
5- 23. maddesinin dördüncü fıkrasının ikinci tümcesinin,
6-25. maddesinin birinci fıkrasında yer alan "...ilgili mercilere..."ibaresi ile ikinci fıkrasının,
7-29. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin,
a)Birinci paragrafında yer alan "...üretimden men edilir..." ve"...el konulur..." ibarelerinin,
b)İkinci paragrafında yer alan "...ürünlere el konulur..."ibaresinin,
c)Üçüncü paragrafında yer alan "...faaliyetten men edilir...","...el konulur..." ve "izinleri iptal edilir"ibarelerinin,
d)(b) bendinde yer alan "...faaliyetten men edilir..."ibaresinin,
e)(c) bendinin birinci paragrafında yer alan "...faaliyetten menedilir..." ibaresi ile ikinci paragrafındaki "...yöneticiliktenmen cezası..." ibarelerinin,
f)(d) bendindeki "...el konulur..." ibaresinin,
g)(e) bendindeki "...faaliyetten men edilir..." ibaresinin,
h)(f) bendinde yer alan "...toplattırılır..." sözcüğünün
Anayasa'nın2., 6., 7., 8., 11., 38., 40. ve 128. maddelerine aykırılığı savıylaiptalleri ve yürürlüklerinin durdurulması istemidir.
II- YASA METİNLERİ
A- İptali İstenilen Yasa Kuralları
27.5.2004günlü, 5179 sayılı Yasa'nın iptali istenilen fıkra, tümce veibareleri içeren maddeleri şöyledir:
"MADDE 5.- Gıda maddelerinin ve gıda ile temaseden madde ve malzemelerin gıda güvenliği, hijyen ve kalite analizlerini yapmaküzere, Bakanlıkça yetkilendirilecek kamu ve özel laboratuvarlar kurulabilir.
Bulaboratuvarların kuruluş, çalışma izin ve denetimi ile ilgili usul ve esaslaryönetmelikle belirlenir.
SağlıkBakanlığı ile Türk Silahlı Kuvvetleri yetkileri çerçevesinde bulunanlaboratuvarlar için bu madde hükmü uygulanmaz.
MADDE9.-İnsan sağlığının korunması ve gıda güvenliğinin sağlanabilmesi için gıdamevzuatı uygulamalarında risk analizi esas alınır. Ancak koşulların ve/veyaalınan tedbirlerin, doğası gereği uygun olmaması durumunda risk analizi hariçtutulur.
Riskdeğerlendirmesi bilimsel kanıtlara dayandırılır; bağımsız, tarafsız ve şeffafbir şekilde yapılır.
Riskyönetiminde, risk değerlendirmesi sonuçları dikkate alınır ve bu Kanunun 10uncu maddesindeki şartların oluşması durumunda ihtiyati tedbirler uygulanır.
Riskanalizi ile ilgili usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.
MADDE 10.- İnsan sağlığı üzerinde zararlı biretkinin olması ihtimalinin belirmesi ve bilimsel belirsizliklerin sürmesi gibiözel durumlarda, kapsamlı bir risk değerlendirmesine imkan sağlayacak ileridüzeyde bilimsel veriler elde edilinceye kadar, geçici risk yönetimitedbirlerine başvurulabilir.
İhtiyatitedbirler ile ilgili usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.
MADDE14.-Üretilen veya ithal edilen gıda maddesinin, sağlığa zararlı olabileceğiihtimalinin belirmesi durumunda, söz konusu gıda maddesinin pazara sunumu,kullanımı ve ithalatına ilişkin gerekli tedbirler alınır.
Acildurumlarla ilgili usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.
MADDE23.-Bu Kanun ve bu Kanuna istinaden çıkarılan mevzuatın uygulanmasına ilişkinolarak tüm gıda maddeleri ve gıda ile temas eden madde ve malzemeleri üreten,satan işyerleri ile bu yerlerde üretilen, satılan tüm gıda maddelerinin ve gıdaile temasta bulunan madde ve malzemelerin piyasa gözetimi ve denetimi, ilgilikurum ve kuruluşlarla işbirliği içinde yapılır. Ancak, halk sağlığınıilgilendiren acil durumlarda gerektiğinde, Sağlık Bakanlığının müdahale hakkısaklıdır.
Gıdamaddeleri satış ve toplu tüketim yerlerinin denetimi, Sağlık Bakanlığınıngörüşü alınarak Bakanlığın belirleyeceği usul ve esaslar çerçevesinde ilgilimercilerce yapılır.
BuKanunun amaç ve kapsamına uygun olarak; gıda ve gıda ile temas eden madde vemalzemelerin birincil üretim aşaması dahil olmak üzere üretim ve tüketimzincirinin tüm aşamalarında, gıda kontrol ve denetim hizmeti, 657 sayılı DevletMemurları Kanununa tabi en az lisans düzeyindeeğitim almış personel tarafından yapılır.
657sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi olup lise düzeyinde eğitimiolduğu halde, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce denetim göreviyapanların hakları saklıdır. Bu Kanun kapsamındaki gıda kontrol vedenetim hizmetlerini yapacak olanların seçimi ve yetiştirilmesine ilişkin usulve esaslar yönetmelikle belirlenir.
MADDE25.-Gıda maddeleri ve gıda ile temas eden madde ve malzemeleri üreten, ithal veihraç eden ve satan işyeri yetkilileri, kontrol ve denetim sonuçlarıhakkında, ilgili mercilere itiraz edebilir.
İtirazhakkına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.
MADDE29.- (Değişikmadde ve başlığı: 5728 - 23.1.2008 / m.542) Bu Kanuna uymayanlarauygulanacak cezai hükümler aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir:
a)4 üncü maddede belirtilen izin ve tescil işlemlerini yaptırmadan üretime geçenveya bu ürünleri mübadele konusu yapan gerçek veya tüzel kişilere bin TürkLirası idari para cezası verilir ve işletme üretimden men edilir.Ayrıca, ürünlere elkonularakmülkiyetinin kamuya geçirilmesine kararverilir. Bu işletmelerin, tescil ve izin işlemleri yapıldıktan sonra üretimyapmalarına izin verilir.
Üretimizni alınmamış gıdaları, bunlarla temasta bulunan madde ve malzemeleri veyasüresi dolmuş gıda maddeleri satan veya satışa arzeden gerçek veya tüzelkişilere bin Türk Lirası idari para cezası verilir. Ayrıca, bu ürünlereelkonularak mülkiyetinin kamuya geçirilmesine karar verilir.
4üncü maddede belirtilen izin ve tescil işlemlerini yaptıran; ancak, asgariteknik ve hijyenik şartlarını muhafaza etmeden üretim yapan işyerleri,durumlarını düzeltinceye kadar faaliyetten men edilir,üretilen ürünlere el konulur ve sahipleri gerçek veyatüzelkişilere bin Türk Lirası idari para cezası verilir. Ayrıca, elkonulanürünlerin mülkiyetinin kamuya geçirilmesine karar verilir. Bu işletmelere,mevcut durumlarını düzelttikten sonra üretim yapma izni verilir. İlgilimercilerce verilen otuz günlük süre içerisinde, eksikliklerini gidermeyenişyerlerinin çalışmaya esas olan izinleri iptal edilir.
b)5 inci maddede belirtilen, kuruluş veya faaliyet izni almadan faaliyete geçenözel gıda kontrol laboratuvarı faaliyetten men edilir vesahibi gerçek veya tüzel kişiye onbin Türk Lirası idari para cezası verilir.
c)6 ncı maddeye göre sorumlu yöneticileri istihdam etmeyen işyerlerinin sahibigerçek veya tüzel kişiye, bin Türk Lirası idari para cezası verilir. Otuz güniçinde, sorumlu yönetici görevlendirilmediği takdirde, bu işyerleri faaliyettenmen edilir.
Yöneticilikgörevini gereği gibi yerine getirmeyen sorumlu yöneticiye, üçyüz Türk Lirasıidari para cezası verilir. Eylemin tekrarı halinde idari para cezası iki kat artırılarakuygulanır. İkinci defa tekrarı halinde ise, kişi altı ay süreyle sorumlu yöneticiliktenmen edilir.
d)18 inci maddede belirtilen sağlığın korunması ile ilgili hükümler dışında, 7nci maddede belirtilen gıda kodeksine uygun faaliyet göstermeyen gerçek vetüzel kişilere beşbin Türk Lirası idari para cezası verilir. Aykırılık, gıdamaddelerinin etiket bilgilerinden kaynaklanıyorsa, etiket bilgileridüzeltilinceye kadar bu gıda maddelerinin satışına izin verilmez.
e)10 uncu maddede belirtilen tedbirlere uymayan gerçek ve tüzel kişilere beşbinTürk Lirası idari para cezası verilir ve faaliyetten men edilir.
f)14 üncü maddede belirtilen acil durumlarda alınacak tedbirlere uymayan gerçekve tüzel kişilere beşbin Türk Lirası idari para cezası verilir. Bu kişilerceürün piyasadan toplattırılır, eylemin tekrarı halinde idari paracezası iki kat olarak uygulanır.
g)16 ncı maddede belirtilen izlenebilirlikle ilgili hükümlere uymayan gerçek vetüzel kişilere beşbin Türk Lirası idari para cezası verilir, eylemin tekrarıhalinde idari para cezası iki kat artırılarak uygulanır.
h)17 nci maddede belirtilen işyeri sorumluluğu ile ilgili hükümlere uymayangerçek ve tüzel kişilere beşbin Türk Lirası idari para cezası verilir, eylemintekrarı halinde idari para cezası iki kat olarak uygulanır.
ı)Bu Kanun'un 18 inci maddesinde belirtilen sağlığın korunması ile ilgiliyasakları ihlal eden kişiler, Türk Ceza Kanunu'nun "Kamunun Sağlığına KarşıSuçlar" başlıklı Bölümünde yer alan hükümlere göre cezalandırılır.
i)19 uncu maddesinde belirtilen ithalat ve ihracatla ilgili yükümlülükleri yerinegetirmeyen gerçek ve tüzel kişilere beşbin Türk Lirası idari para cezası verilir;ürün, ihracatçısı veya ithalatçısı tarafından piyasadan toplattırılır, eylemintekrarı halinde idari para cezası iki kat olarak uygulanır.
j)21 inci maddedeki reklam ve tanıtımlarla ilgili hükümlere aykırı hareket edengerçek ve tüzel kişilere, beşbin Türk Lirası idari para cezası verilir, eylemintekrarı halinde idari para cezası iki kat olarak uygulanır.
k)22 nci maddede belirtilen tüketici haklarının korunması ile ilgili hükümlereuymayan gerçek ve tüzel kişilere beşbin Türk Lirası idari para cezası verilir,eylemin tekrarı halinde idari para cezası iki kat olarak uygulanır.
l)Bu Kanun'un 26 ve 27 nci maddelerinde belirtilen sularla ilgili hükümler vetakviye edici gıdalar, bebek mamaları, özel tıbbi amaçlı diyet gıdalar ve tıbbiamaçlı bebek mamaları ile ilgili hükümlere aykırı hareket eden işyeri, bu şartlarıyerine getirinceye kadar faaliyetten men edilir ve sahiplerine beşbin TürkLirası idari para cezası verilir, eylemin tekrarı halinde, idari para cezasıiki kat olarak uygulanır.
m)Bu Kanuna göre yapılacak denetimleri engelleyenlere, beşbin Türk Lirası idaripara cezası verilir.
n)Üreticisi tarafından piyasadan toplattırılmasına karar verilen ürünler, birhafta içinde toplanmak zorundadır. Ürünleri toplamayan üreticilere ayrıcabeşbin Türk Lirası idari para cezası verilir, ürünler ilgili mercilercetoplattırılır ve masraflar yasal faizi ile birlikte üreticisinden tahsil edilirve bu suretle toplattırılan ürünlerin mülkiyetinin kamuya geçirilmesine kararverilir.
Bumaddenin uygulamasında, eylemin tekrarından maksat, aksine hüküm bulunmayanhallerde eylemin tespit edildiği tarihten itibaren bir yıl içinde, ilkcezaya konu eylemin tekrar işlenmesidir." şeklindedir.
B- Dayanılan Anayasa Kuralları
Anayasa'nın2., 6., 7., 8., 11., 38., 40. ve 128. maddelerine dayanılmıştır.
III-İLK İNCELEME
AnayasaMahkemesi İçtüzüğü'nün 8. maddesi uyarınca Mustafa BUMİN, Haşim KILIÇ, SacitADALI, Fulya KANTARCIOĞLU, Ertuğrul GÜRSOY, Tülay TUĞCU, Ahmet AKYALÇIN,Mehmet ERTEN, Fazıl SAĞLAM, A.Necmi ÖZLER ve Serdar ÖZGÜLDÜR'ün katılımlarıyla8.9.2004 günü yapılan ilk inceleme toplantısında dosyada eksiklikbulunmadığından işin esasının incelenmesine, yürürlüğü durdurma isteminin bukonudaki raporun hazırlanmasından sonra karara bağlanmasına oybirliğiyle kararverilmiştir.
IV-ESASIN İNCELENMESİ
Davadilekçesi ve ekleri, işin esasına ilişkin rapor, iptali istenilen Yasakuralları, dayanılan Anayasa kuralları ve bunların gerekçeleri ile diğer yasamabelgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
A-Yasa'nın 5. Maddesinin İkinci Fıkrasının İncelenmesi
Davadilekçesinde, Yasa'da her hangi bir asli düzenleme yapılmaksızın kamu ve özellaboratuvarların kuruluş, çalışma izin ve denetimi ile ilgili usul ve esaslarıbelirleme konusunda yürütmeye verilmiş olan yetkinin, bir yasama yetkisi devriniteliği taşıdığı, yürütme organına düzenleme yetkisi veren bir yasa kuralının,temel ilkeyi koyması, çerçeveyi çizmesi, sınırsız, belirsiz geniş bir alanıyönetimin düzenlemesine bırakmaması gerektiği, temel kuralları koymadan,ölçüsünü belirlemeden ve sınırlarını çizmeden, yürütmeye düzenleme yetkisiveren kuralın, Anayasa'nın 2., 6., 7., 8., 11. ve 38. maddelerine aykırı olduğuileri sürülmüştür.
İptaliistenilen kuralla Bakanlıkça yetkilendirilecek kamu veözel laboratuvarların kuruluş, çalışma izin ve denetimi ile ilgili usul veesasların yönetmelikle belirleneceği öngörülmektedir.
Yasa'nın5. maddesinin birinci fıkrasında ise, gıda maddelerinin ve gıda ile temas edenmadde ve malzemelerin gıda güvenliği, hijyen ve kalite analizlerini yapmaküzere, Bakanlıkça yetkilendirilecek kamu ve özel laboratuvarlarınkurulabileceği belirtilmektedir.
Anayasa'nın7. maddesinde yasama yetkisinin Türk Milleti adına Türkiye Büyük MilletMeclisine ait olduğu ve bu yetkinin devredilemeyeceği; 8. maddesinde iseyürütme yetki ve görevinin Cumhurbaşkanı ve Bakanlar Kurulu tarafından,Anayasa'ya ve yasalara uygun olarak kullanılacağı ve yerine getirileceğiöngörülmüştür. Buna göre, Anayasa'da yasayla düzenlenmesi öngörülen konulardayürütme organına genel ve sınırları belirsiz bir düzenleme yetkisinin verilmesiolanaklı değildir. Yürütmenin düzenleme yetkisi, sınırlı, tamamlayıcı vebağımlı bir yetkidir. Bu nedenle, Anayasa'da öngörülen ayrık durumlar dışında,yasalarla düzenlenmemiş bir alanda, yasa ile yürütmeye genel nitelikte kuralkoyma yetkisi verilemez.
Kuralda,kamu ve özel laboratuvarların kuruluş, çalışma izin ve denetimleri konusundayasa ile esasları belirlenmeden, çerçevesi çizilmeden Bakanlığa çok genişyetkiler verilmektedir. Yasa'da açıkça düzenleme yoluna gidilmeden,laboratuvarların kuruluşlarının ve çalışmalarının gerekli kıldığı koşullarıbelirleme yetkisinin idareye verilmesi, yasama yetkisinin devriniteliğini taşımaktadır.
Bunedenle kural Anayasa'nın 7. maddesine aykırıdır. İptali gerekir.
Kural,Anayasa'nın 7. maddesine aykırı görülerek iptal edildiğinden ayrıca 2., 6., 8.ve 11. maddeleri yönünden inceleme yapılmamış, 38. maddesi ile ilgisigörülmemiştir.
B-Yasa'nın 9. Maddesinin Dördüncü Fıkrasının İncelenmesi
Davadilekçesinde, yalnızca risk analizinin; risk değerlendirilmesi, risk yönetimive risk iletişimi ile bağlantılı üç ayrı süreçten oluşan sistemi ifade ettiğibelirtilerek bu süreçlerin soyut tanımının yapıldığı, risk analizi konusundatemel ilke konulup çerçevesinin çizilmediği, sınırsız, belirsiz ve geniş biralanın yürütmenin düzenlemesine bırakıldığı belirtilerek, kuralın Anayasa'nın2., 6., 7., 8. ve 11. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
İptaliistenilen kuralla, risk analizi ile ilgili usul ve esasların yönetmeliklebelirleneceği öngörülmektedir.
Yasa'nın"Tanımlar" başlıklı 3. maddesinde, risk analizinin tanımı; riskdeğerlendirilmesi, risk yönetimi ve risk iletişimi olarak birbirleriylebağlantılı üç ayrı süreçten oluşan sistem olarak verilmiştir. Aynı maddegereğince risk değerlendirilmesi, olabilecek her türlü tehlikenin, nitelik veetkilerinin bilimsel olarak belirlendiği süreci; risk yönetimi, riskdeğerlendirmesini, diğer yasal zorunlulukları ve gerektiğinde uygun önlem veseçenekleri dikkate alan süreci; risk iletişimi, riskdeğerlendiricileri, risk yöneticileri ve diğer ilgili tarafların risk ve riskeilişkin faktörlere ait bilgi ve düşünceleri paylaşmasını anlatmaktadır.
Yasa'nın9. maddesinde risk analizinin, insan sağlığının korunması ve gıda güvenliğininsağlanabilmesi için gıda mevzuatı uygulamalarında esas alınacağı; risk değerlendirilmesininde bilimsel kanıtlara dayanması, bağımsız, tarafsız ve şeffaf bir şekildeyapılması gerektiği; risk yönetiminde ise, risk değerlendirilmesininsonuçlarının dikkate alınacağı belirtilmektedir.
Yasakoyucu gerektiğinde sınırlarını belirlemek koşuluyla özel bir uzmanlık veteknik bilgi gerektiren konuların düzenlenmesini idareye bırakabilir. Riskanalizinin gıda teknolojisine ve bilimsel esaslara dayanılarak yapılacağışüphesizdir. Özel bir uzmanlık ve teknik bilgi isteyen risk analiziyle ilgiliusul ve esasların yasayla ayrıntılı şekilde düzenlenmesi, hızlı teknolojik vebilimsel gelişmeler karşısında, değişen şartların ve esasların zamanında yerinegetirilmesini önleyebilir. Bu bağlamda bilimsel ve teknik alanlarda temelkurallar saptandıktan sonra ayrıntıları düzenleme yetkisinin idareye verilmesi,yasama yetkisinin devri olarak nitelendirilemez. Bu nedenle kural Anayasa'nın7. ve 8. maddelerine aykırı değildir. İptal isteminin reddi gerekir.
KuralınAnayasa'nın 2., 6. ve 11. maddeleriyle ilgisi görülmemiştir.
C- Yasa'nın 10. ve 14. Maddelerinin İkinci Fıkralarınınİncelenmesi
Davadilekçesinde 10. madde ile insan sağlığı üzerinde zararlı bir etkinin olmasıihtimalinin belirmesi ve bilimsel belirsizliklerin sürmesi gibi özel durumlardauygulanacağı belirtilen ihtiyati tedbirlerle ilgili usul ve esaslarınyönetmeliğe bırakıldığı, 14. madde ile de hangi hâllerin acil durum sayılacağıve bu durumlarda alınacağı açıklanan gerekli tedbirlerin neler olduğuna ilişkinhiçbir düzenlemenin yapılmadığı gerekçesiyle Anayasa'nın 2., 6., 7., 8., 11. ve38. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
5179sayılı Yasa'nın "İhtiyati tedbirler" başlıklı 10. maddesinin ilkfıkrasında, insan sağlığı üzerinde zararlı bir etkinin olması ihtimalininbelirmesi ve bilimsel belirsizliklerin sürmesi gibi özel durumlarda, kapsamlıbir risk değerlendirmesine imkân sağlayacak ileri düzeyde bilimsel veriler eldeedilinceye kadar, geçici risk yönetimi tedbirlerine başvurulabileceği hükümaltına alınmış, dava konusu ikinci fıkrasında ise, ihtiyati tedbirlerleilgili usul ve esasların yönetmelikle belirleneceği öngörülmüştür.
Yasa'nın"Acil durumlar" başlıklı 14. maddesinin birinci fıkrasında, üretilenveya ithal edilen gıda maddesinin, zararlı olabileceği ihtimalinin belirmesidurumunda, söz konusu gıda maddesinin pazara sunumu, kullanımı ve ithalatınailişkin gerekli tedbirlerin alınacağı kuralı yer almakta, iptali istenilenikinci fıkrada ise, acil durumlarla ilgili usul ve esasların yönetmeliklebelirleneceği hükme bağlanmıştır.
Yasa'nın9. maddesinin dördüncü fıkrasına ilişkin gerekçeler bu kurallar için degeçerlidir. Bu nedenle iptal isteminin reddi gerekir.
FulyaKANTARCIOĞLU, Şevket APALAK ve Zehra Ayla PERKTAŞ bu görüşe katılmamışlardır.
KurallarınAnayasa'nın 2., 6., 11. ve 38. maddeleriyle ilgisi görülmemiştir.
D-Yasa'nın 23. Maddesinin Dördüncü Fıkrasının İkinci Tümcesinin İncelenmesi
Dava dilekçesinde, gıda kontrol ve denetim hizmetlerini yapacakolanların seçiminde dikkate alınacak en önemli kıstasın "nitelikleri"olacağı, nitelikten soyutlanamayacak bir seçime ilişkin usul ve esasların kanunladüzenlenmeyerek yönetmeliğe bırakılması nedeniyle kuralın Anayasa'nın 2., 6.,7., 8.,11. ve 128. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
Maddenin son fıkrasının iptali istenilen ikinci tümcesi, "Bu Kanunkapsamındaki gıda kontrol ve denetim hizmetlerini yapacak olanların seçimi veyetiştirilmesine ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir" şeklindedüzenlenmiştir.
Anayasa'nın128. maddesinde, "Devletin, kamu iktisadî teşebbüsleri ve diğer kamutüzelkişilerinin genel idare esaslarına göre yürütmekle yükümlü oldukları kamuhizmetlerinin gerektirdiği aslî ve sürekli görevler, memurlar ve diğer kamugörevlileri eliyle görülür.
Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları,görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğerözlük işleri kanunla düzenlenir.
Üst kademe yöneticilerinin yetiştirilme usul ve esasları, kanunlaözel olarak düzenlenir." denilmektedir.
İptali istenen tümcede yer alan gıda kontrol ve denetimhizmetlerini yapacak personelin 5179 sayılı Yasa gereğinceyapacakları denetimlerin, Devletin, genel idare esaslarına göre yürütmekleyükümlü olduğu kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevlerdenolması nedeniyle ancak memurlar ve diğer kamu görevlileri eliyle yerine getirileceğive denetim elemanlarının da bu kapsamda bulunduğu açıktır. Kaldı ki maddeninüçüncü fıkrasında gıda kontrol ve denetim hizmetinin, 657 sayılı DevletMemurları Kanunu'na tabi en az lisans düzeyinde eğitim almış personeltarafından yapılacağı belirtilmektedir.
Bu durumda, 5179 sayılı Yasa'nın 23. maddesinin dördüncüfıkrasının ikinci tümcesinde yer alan kontrol ve denetim hizmetini yapacak personelin,hangi alanlardaki lisans mezunlarından olacakları, nitelikleri, seçilmeusulleri, tabi olacakları sınavlar, yeterliliklerinin belirlenmesini içerenseçim ve yetiştirilmelerine ilişkin usul ve esasların yasayla düzenlenmesigerekirken yönetmelikle belirlenmesi, Anayasa'nın 128. maddesinin ikincifıkrasına aykırıdır. Kuralın iptali gerekir.
Kural Anayasa'nın 128. maddesine dayanılarak iptal edilmişolduğundan ayrıca 2., 6., 7., 8. ve 11. maddeleri yönünden incelenmesinegerek görülmemiştir.
E-Yasa'nın 25. Maddesinin Birinci Fıkrasında Yer Alan "...ilgilimercilere..." İbaresi ile İkinci Fıkrasının İncelenmesi
Davadilekçesinde, 25. maddenin birinci fıkrasındaki "ilgili mercilere"ibaresinin, kontrol ve denetim sonuçlarına karşı hangi mercilere ve hangisürelerde itiraz edileceğini göstermediğinden ve hukuk devletinin en önemliöğelerinden olan "belirlilik ilkesine" aykırı düştüğü; maddeninikinci fıkrasında, itirazın yapılacağı merciler de dâhil itiraz hakkına ilişkintüm düzenlemelerin yönetmelikle yapılması, yasama organına ait vedevredilemeyecek bir yetki olan "asli düzenleme yetkisi" nin devriniteliğinde bulunması nedeniyle Anayasa'nın 2., 6., 7., 8., 11. ve 40.maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
İptaliistenilen ibarenin de yer aldığı birinci fıkrada "Gıda maddeleri vegıda ile temas eden madde ve malzemeleri üreten, ithal ve ihraç eden ve satanişyeri yetkilileri, kontrol ve denetim sonuçları hakkında, ilgilimercilere itiraz edebilir" denilmekte, ikinci fıkradaise, "İtiraz hakkına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir"hükmü yer almaktadır.
Anayasa'nın40. maddesinin ikinci fıkrası; "Devlet, işlemlerinde, ilgili kişilerinhangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmekzorundadır" şeklindedir. Buna göre Devletin işlemlerine karşı hangimercilere, hangi süreler içinde başvuracağının belirtilmesi yasayla olabileceğigibi, yasanın verdiği yetkiye dayanarak tüzük, yönetmelik gibi bir düzenleyiciişlemle de yapılabilir. Anayasa'nın bu hükmü ile, Devlete verilen görev, somutolaylarda ilgili kişiler hakkında tesis edilen işlemlere karşı başvurulacakkanun yolları ve merciler ile sürelerin belirtilmesi zorunluluğuna ilişkinolup, bu hususlara yönelik olarak her yasada özel bir düzenleme yapmayükümlülüğünü içermemektedir. Dolayısıyla burada devletin işlemlerinde, hangimercilere ve hangi süreler içinde başvurulacağını açıkça göstermesiyleilgililerin yetkili makamlara süresini geçirmeden başvurarak hak aramaözgürlüklerinin korunması amaçlanmaktadır.
Anayasa'nın125. maddesinde idarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolununaçık olduğu belirtilmektedir. Buna göre, ilgili mercilere itirazedilebileceğine dair bir kural bulunmasa bile Anayasa ve yasalar gereğinceilgililerin kontrol ve denetim sonuçları hakkında yargı yoluna başvurmaolanakları vardır. Bu durum karşısında, işyeri yetkililerine tanınan ilgilimercilere itiraz hakkının, yasayla düzenlenmesi ve hatta itiraz hakkı için özelbir düzenleme yapılması da gerekmez. Bu hakka ilişkin esas ve usullerinyönetmelikle belirlenmesi, asli düzenleme yetkisinin devredilmezliği ilkesiniihlâl etmediğinden Anayasa'nın 2. ve 40. maddelerine aykırı değildir. İptalisteminin reddi gerekir.
KuralınAnayasa'nın 6., 7., 8. ve 11. maddeleriyle ilgisi görülmemiştir.
Fulya KANTARCIOĞLU, Şevket APALAK ve Zehra Ayla PERKTAŞ bu görüşekatılmamışlardır.
F-Yasa'nın 29. Maddesinin Birinci Fıkrasının (a) Bendinin Birinci ParagrafındaYer Alan "...üretimden men edilir,..." ve "...elkonulur...", İkinci Paragrafında Yer Alan "...ürünlere elkonulur,..." ve Üçüncü Paragrafında Yer Alan "...faaliyetten menedilir,...", "...el konulur..." ve "...izinleri iptaledilir.", (b) Bendinde "...faaliyetten men edilir..." (c)Bendinin Birinci Paragrafında Yer Alan "...faaliyetten men edilir..."ve İkinci Paragrafında Yer Alan "...yöneticilikten men cezası...", (d) Bendinde Yer Alan "...el konulur.", (e) Bendinde Yer Alan"...faaliyetten men edilir." İbarelerinin ve (f) Bendinde Yer Alan"...toplattırılır,..." Sözcüğünün İncelenmesi
İptalbaşvurusundan sonra Yasa'nın 29. maddesi, 23.1.2008 günlü, 5728sayılı "Temel Ceza Kanunlarına Uyum Amacıyla Çeşitli Kanunlarda veDiğer Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" ile değiştirilmişolduğundan, bu maddeye ilişkin iptal istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığınakarar verilmiştir.
V-YÜRÜRLÜĞÜN DURDURULMASI İSTEMİ
27.5.2004günlü, 5179 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair KanunHükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun'un;
A-1- 5. maddesinin ikinci fıkrasına,
2- 23. maddesinin dördüncü fıkrasının ikinci tümcesine,
İlişkiniptal hükümlerinin yürürlüğe girmesinin ertelenmesi nedeniyle bu fıkra vetümcenin YÜRÜRLÜĞÜNÜN DURDURULMASI İSTEMİNİN REDDİNE,
B-1-9. maddesinin dördüncü fıkrasına,
2- 10. maddesinin ikinci fıkrasına,
3- 14. maddesinin ikinci fıkrasına,
4- 25. maddesinin,
a- Birinci fıkrasında yer alan "...ilgili mercilere..." ibaresine,
b- ikinci fıkrasına
Yönelikiptal istemleri, 8.1.2009 günlü, E.2004/69, K.2009/6 sayılı kararlareddedildiğinden, bu fıkra ve ibarelere ilişkin YÜRÜRLÜĞÜNÜN DURDURULMASI İSTEMİNİNREDDİNE,
C- 29. maddesinin birinci fıkrasının;
1-(a) bendinin,
a)Birinci paragrafında yer alan "...üretimden men edilir, ..." ve"...el konulur..." ibareleri,
b)İkinci paragrafında yer alan "...ürünlere el konulur..."ibaresi,
c)Üçüncü paragrafında yer alan "...faaliyetten men edilir, ...","...el konulur..." ve "izinleri iptal edilir."ibarelerinin,
2-(b) bendinde yer alan "...faaliyetten men edilir..." ibaresi,
3-(c) bendinin,
a)Birinci paragrafında yer alan "...faaliyetten men edilir."ibaresi,
b)İkinci paragrafındaki "...yöneticilikten men cezası verilir."ibaresi,
4-(d) bendinde yer alan "...el konulur." ibaresi,
5-(e) bendinde yer alan "...faaliyetten men edilir." ibaresi,
6-(f) bendinde yer alan "...toplattırılır, ..." sözcüğü,
Hakkında,8.1.2009 günlü, E.2004/69, K.2009/6 sayılı kararla karar verilmesine yerolmadığına karar verildiğinden, bu ibare ve sözcüklere ilişkin YÜRÜRLÜĞÜNÜNDURDURULMASI İSTEMİ HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
8.1.2009 gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
VI- İPTAL HÜKMÜNÜN YÜRÜRLÜĞE GİRECEĞİ GÜN SORUNU
Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fıkrasında, "Kanun,kanun hükmünde kararname veya Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü ya dabunların hükümleri, iptal kararlarının Resmî Gazetede yayımlandığı tarihteyürürlükten kalkar. Gereken hallerde Anayasa Mahkemesi iptal hükmünün yürürlüğegireceği tarihi ayrıca kararlaştırabilir. Bu tarih, kararın Resmî Gazetedeyayımlandığı günden başlayarak bir yılı geçemez" denilmektedir.2949 sayılı Yasa'nın 53. maddesinin dördüncü fıkrasında da bu kuraltekrarlanmakta, maddenin beşinci fıkrasında ise, Anayasa Mahkemesi'nin, iptalsonucunda meydana gelecek hukuksal boşluğu, kamu düzenini tehdit veya kamuyararını ihlal edici mahiyette görmesi halinde, dördüncü fıkradaki hükmüuygulayacağı belirtilmektedir.
5179sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun HükmündeKararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun'un iptal edilen, 5.maddesinin ikinci fıkrasındaki "Bu laboratuvarların kuruluş, çalışma izinve denetimi ile ilgili usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir" hükmüile 23. maddesinin dördüncü fıkrasının ikinci tümcesindeki "BuKanun kapsamındaki gıda kontrol ve denetim hizmetlerini yapacak olanlarınseçimi ve yetiştirilmesine ilişkin usul ve esaslar yönetmeliklebelirlenir" hükmünün doğuracağı hukuksal boşluk kamu yararını ihlal edicinitelikte görüldüğünden İPTAL HÜKÜMLERİNİN, KARARIN RESMî GAZETE'DE YAYIMLANMASINDANBAŞLAYARAK BİR YIL SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE, OYBİRLİĞİYLE 8.1.2009 günündekarar verilmiştir.
VII- SONUÇ
27.5.2004günlü, 5179 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair KanunHükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun'un:
A- 5. maddesinin ikinci fıkrasının Anayasa'ya aykırı olduğunave İPTALİNE, OYBİRLİĞİYLE,
B- 9. maddesinin dördüncü fıkrasının Anayasa'ya aykırıolmadığına ve iptal isteminin REDDİNE, OYBİRLİĞİYLE,
C- 10. maddesinin ikinci fıkrasının Anayasa'ya aykırıolmadığına ve iptal isteminin REDDİNE, Fulya KANTARCIOĞLU, Şevket APALAK ileZehra Ayla PERKTAŞ'ın karşoyları ve OYÇOKLUĞUYLA,
D- 14. maddesinin ikinci fıkrasının Anayasa'ya aykırıolmadığına ve iptal isteminin REDDİNE, Fulya KANTARCIOĞLU, Şevket APALAK ileZehra Ayla PERKTAŞ'ın karşoyları ve OYÇOKLUĞUYLA,
E- 23. maddesinin dördüncü fıkrasının ikinci tümcesininAnayasa'ya aykırı olduğuna ve İPTALİNE, OYBİRLİĞİYLE,
F- 25. maddesinin;
1- Birinci fıkrasında yer alan "... ilgili mercilere..." ibaresinin,
2- İkinci fıkrasının,
Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal isteminin REDDİNE, FulyaKANTARCIOĞLU, Şevket APALAK ile Zehra Ayla PERKTAŞ'ın karşoyları ve OYÇOKLUĞUYLA,
G- 29. maddesi, 23.1.2008 günlü, 5728 sayılı Yasa'nın 542.maddesiyle değiştirildiğinden, maddenin birinci fıkrasının;
1- (a) bendinin,
a- Birinci paragrafında yer alan "... üretimden menedilir, ..." ve "... el konulur ..." ibarelerine,
b- İkinci paragrafında yer alan "... ürünlere elkonulur ..." ibaresine,
c- Üçüncü paragrafında yer alan "... faaliyetten menedilir ,...", "... el konulur ..." ve "... izinleri iptaledilir." ibarelerine,
2- (b) bendinde yer alan "... faaliyetten men edilir..." ibaresine,
3- (c) bendinin,
a- Birinci paragrafında yer alan "...faaliyettenmen edilir ..." ibaresine,
b- İkinci paragrafında yer alan "... yöneticilikten mencezası ..." ibaresine,
4- (d) bendinde yer alan "... el konulur."ibaresine,
5- (e) bendinde yer alan "... faaliyetten menedilir." ibaresine,
6- (f) bendinde yer alan "... toplattırılır,..." sözcüğüne,
ilişkin KONUSU KALMAYAN İSTEM HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YEROLMADIĞINA, OYBİRLİĞİYLE,
H- İptal edilen fıkra ve tümcenin doğuracağı hukuksalboşluk kamu yararını ihlal edici nitelikte görüldüğünden, Anayasa'nın153. maddesinin üçüncü fıkrasıyla 2949 sayılı Yasa'nın 53.maddesinin dördüncü ve beşinci fıkraları gereğince İPTAL HÜKÜMLERİNİN, KARARINRESMÎ GAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK BİR YIL SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE, OYBİRLİĞİYLE,
8.1.2009 gününde karar verildi.
Başkan
Haşim KILIÇ
Başkanvekili
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Sacit ADALI
Üye
Fulya KANTARCIOĞLU
Üye
Ahmet AKYALÇIN
Üye
Mehmet ERTEN
Üye
A. Necmi ÖZLER
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Şevket APALAK
Üye
Serruh KALELİ
Üye
Zehra Ayla PERKTAŞ
KARŞIOY GEREKÇESİ
27.05.2004 günlü, 5179 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi veDenetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü HakkındaKanun'un:
1- 10. maddesinin ikinci fıkrası;
İptali istenilen fıkranın yer aldığı "ihtiyatitedbirler" başlıklı madde hükmünde;
"İnsan sağlığı üzerinde zararlı bir etkinin olmasıihtimalinin belirmesi ve bilimsel belirsizliklerin sürmesi gibi özeldurumlarda, kapsamlı bir risk değerlendirmesine imkan sağlayacak ileri düzeydebilimsel veriler elde edilinceye kadar, geçici risk yönetimi tedbirlerinebaşvurulabilir.
İhtiyati tedbirler ile ilgili usul veesaslar yönetmelikle belirlenir." denilmektedir.
Anayasa'nın 7. maddesinde; "Yasama yetkisi Türk Milletiadına Türkiye Büyük Millet Meclisinindir. Bu yetki devredilemez " hükmüyer almıştır.
Buna göre, Yasakoyucunun temel ilkeleri koymadan çerçeveyiçizmeden yürütmeye sınırsız yetki vermemesi belirsiz bir alanı yönetimindüzenlemesine bırakmaması gerekir. Nitekim, Anayasa Mahkemesinin muhtelifkararlarında; "idarenin görevleri genel olarak yasaların uygulanmasınıgöstermek ve sağlamaktır. Yasakoyucu özel bir ihtisas ve teknik bilgigerektiren konularda hükümete yetki verebilir. Ancak bu yetkinin yasa ilebelirlenmesi gerekir. Yasa ile yetkilendirme Anayasa'nın öngördüğü biçimde Yasaile düzenleme anlamına gelmez. İdareye keyfi uygulamalara yol açabilecek geniştakdir yetkisi verilmesi Anayasa'nın 7. maddesine aykırılık oluşturur"denilmektedir.
Bu durumda iptali istenilen madde hükmü ile usul ve esaslarıyönetmelikle düzenleneceği belirtilen ihtiyati tedbirlerin konu, amaç vekoşulları açısından herhangi bir çerçeve çizilmeden ve ölçü getirilmedenyasamaya ait asli düzenleme yetkisi yürütmeye devredildiğinden, Anayasa'nın 7.maddesine aykırıdır.
2- 14. maddesinin ikinci fıkrası;
İptali istenilen fıkranın yer aldığı "acil durumlar"başlıklı maddede;
"Üretilen veya ithal edilen gıda maddesinin, sağlığa zararlıolabileceği ihtimalinin belirmesi durumunda, söz konusu gıda maddesinin pazarasunumu, kullanımı ve ithalatına ilişkin gerekli tedbirler alınır.
Acil durumlarla ilgili usul ve esaslar yönetmeliklebelirlenir" denilmektedir.
Madde hükmünde, hangi durumların "acil durum"sayılacağı ve bu durumlarda alınacağı belirtilen "gereklitedbirlerin" neler olduğu konusunda herhangi bir belirlilik bulunmadığı,böylece çerçevesi ve şartları çizilmeden ve ölçü getirilmeden belirsiz biralanda idarenin yetkilendirildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda 10. maddenin ikinci fıkrasına ilişkin Anayasa'yaaykırılık gerekçesi 14. maddenin ikinci fıkrası için de geçerlidir.
Açıklanan nedenlerle yasamaya ait asli düzenleme yetkisininyürütmeye devri niteliğindeki düzenleme Anayasa'nın 7. maddesine aykırıdır.
3- 25.maddesinin birinci fıkrasındaki "ilgili mercilere"ibaresi ile ikinci fıkrası;
İptali istenilen birinci fıkradaki ibare ile ikinci fıkranın yeraldığı maddede;
"Gıda maddeleri ve gıda ile temas eden madde ve malzemeleriüreten, ithal ve ihraç eden ve satan işyeri yetkilileri, kontrol ve denetimsonuçları hakkında, ilgili mercilere itiraz edebilir.
İtiraz hakkına ilişkin usul ve esaslar yönetmeliklebelirlenir." denilmektedir.
Anayasa'nın "Temel hak ve hürriyetlerin korunması"başlıklı 40. maddesinin ikinci fıkrasında (ek: 3. 10. 2001 - 4709 /16 md.)
"Devlet, işlemlerinde, ilgili kişilerin hangi kanun yollarıve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmek zorundadır." hükmü yeralmıştır.
Bu maddenin gerekçesinde de; bireylerin yargı ya da idarimakamlar önünde sonuna kadar haklarını arayabilmelerine kolaylık ve imkansağlanmasının amaçlandığı, son derece dağınık mevzuat karşısında kanun yolu,merci ve sürelerin belirtilmesinin hak arama, hak ve hürriyetlerin korunmasıaçısından zorunluluk haline geldiği belirtilmektedir.
Bu durumda; iptali istenilen madde hükmünde yer alan "ilgilimercilere" ibaresi kontrol ve denetim sonuçlarına karşı hangi mercilere vehangi sürelerde itiraz edileceği konusunda açık olmadığından Anayasa'nın 40.maddesine aykırıdır.
Diğer taraftan; itiraz hakkına ilişkin usul ve esaslarınyönetmelikle düzenleneceği yolundaki düzenleme ise Yasama organına ait vedevredilemeyecek bir yetki olan asli düzenleme yetkisinin yürütmeye devriniteliğinde olup Anayasa'nın 7. maddesine aykırıdır.
Açıklanan nedenlerle Yasa'nın yukarıda belirtilen dava konusukural ve ibarelerinin iptali gerektiği düşüncesiyle çoğunluk görüşüne katılmıyoruz.
Üye
Fulya KANTARCIOĞLU
Üye
Zehra Ayla PERKTAŞ
AzlıkOyu
5179sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin DeğiştirilecekKabulü Hakkında Kanun'un,
1-10., 14. ve 25. Maddelerinin ikinci fıkraları yönünden:
Anayasa'nın7. maddesinde "Yasama yetkisi Türk Milleti Adına Türkiye Büyük MilletMeclisinindir. Bu yetki devredilemez ." kuralı öngörülmüştür. Bu yetkiancak, yasa koyucunun belirli konularda gerekli kurallar koyup, ölçütlergeliştirip ve sınırlar gösterip idareye düzenleme yapması içindevredilebilir. Devredilmenin sınırlı oluşu yasamanın sahip olduğu buyetkinin ilk elden kullanılacak genel ve asıl yetki olma özelliğindenkaynaklanmaktadır.
Davayakonu kurallarda ise, Yasa'nın gıda güvenliği temel amacı doğrultusunda; insansağlığının zararlı etkilerinden korunmasını amaçlayan ve sonuçta işyeriuğraşlarını önleme niteliği taşıyan ihtiyati tedbir, acil durum veitiraz hakkı konularında çerçeve çizilmeden, ölçüt ve ilkelerkonmadan yürütmeye düzenleme yapma yetkisi verilmesi Anayasa'nın 7. maddesineaçıkça aykırıdır. Başka bir deyişle, ihtiyati tedbir gibi yargısal çağrışımlaryapan ve itiraz hakkı gibi yargısal evrenin başlangıcı niteliği taşıyan konularyönetsel niteliğe döndürüldüğünde boyutlarının ve kapsamının somutlaştırılmasıgerektiği, ayrıca ihtiyati tedbir ve acil durum olgularının çalışmaözgürlüğüyle yakın ilintileri ve benzer özellikleri yönünden yasal çerçeveninçizilmesinin zorunlu hale geldiği kuşkusuzdur.
Öteyandan risk analizi yönünden 2. maddedeki tanımlarla birlikte genel ölçütleriiçeren 9. maddedeki yaklaşım, bu kuralların anayasal çelişkisini gösteren ayrıbir olgudur.
2-25. Maddesinin birinci fıkrasında yer alan "ilgilimercilere" ibaresiyle, ikinci fıkrasıyönünden:
Yasamayetkisinin devredilmezliğiyle ilgili yukarıda değinilen ilkeler ikinci fıkrayönünden de geçerlidir. Bunlar yanında:
Anayasa'nın40. maddesinin ikinci fıkrasında "Devlet, işlemlerinde, ilgili kişilerinhangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmekzorundadır." kuralı yer almaktadır. Bu kural İdari işlemlerdebulunacak öğelere vurgu yapmaktadır. İtiraza konu kuralın ise kontrol vedenetim sonuçları hakkında itiraz edilecek "merci"ye değindiğigörülmektedir. Yasalar düzenledikleri diğer konularda olduğu gibi itiraz yoluöngördüklerinde de belirsizliğe gidecek, farklı yorumlar oluşturacak sözlerdenkaçınmalıdır. Bu bakımdan " ilgili merciler" şeklindeki anlatımamaçlananın yargı yerleri mi, yoksa idari makamlar mı olduğu konusundaduraksama oluştururken, itiraz edilecek yargı yeri veya idarenin hangi makam yada mahkemeyi öngördüğü konusunda da kuşkuyu yaşatmaktadır. İtiraz edilecekyargı veya idari makamlar yönünden itiraz sürelerinin farklılık gösterecekolması da, belirsizliği ve kuraldaki eksikliği gösteren diğer olgudur.
Belirtilennedenlerle 5179 sayılı Yasa'nın 10.,14. ve 25. maddesinin ikinci fıkralarıyla,25. maddenin birinci fıkrasında yer alan " ilgili mercilere"ibaresinin Anayasa'nın 2. ve 7. maddelerine aykırılığından ötürü iptaligerekeceği oyuyla karara karşıyım.
Üye
Şevket APALAK