ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2005/29
Karar Sayısı : 2009/138
Karar Günü : 8.10.2009
R.G. Tarih-Sayı:08.01.2010-27456
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: Danıştayİdari Dava Daireleri Kurulu
(E.2005/29), (E.2006/10)
İTİRAZLARIN KONUSU: 27.1.2000 günlü, 4505 sayılıSosyal Güvenlikle İlgili Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması ve Temsil TazminatıÖdenmesi Hakkında Kanun'un 5. maddesinin (a) fıkrasının, 'hakimler ve savcılar'ile 'Devlet memurları ve diğer kamu görevlileri' yönünden Anayasa'nın 7., 128. ve140. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptali istemidir.
I- OLAY
Emekli bir Mülkiye Başmüfettişi ile Yargıtay Cumhuriyet Savcısı tarafından,temsil tazminatı ödenecek kişilerin ve tazminat miktarının belirlenmesine ilişkinolarak çıkarılan Bakanlar Kurulu kararının iptali istemiyle açılan davalarda itirazkonusu kuralın Anayasa'ya aykırı olduğu kanısına varan Danıştay İdari Dava DaireleriKurulu, iptali için başvurmuştur.
III- YASA METİNLERİ
A- İptali İstenilen Yasa Kuralı
27.1.2000 günlü, 4505 sayılı Yasa'nın itiraz konusu kuralı daiçeren 5. maddesi şöyledir:
'a) Aylıklarını 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 926 sayılı TürkSilahlı Kuvvetleri Personel Kanunu, 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu ile2914 sayılı Yüksek Öğretim Personel Kanununa göre makam veya yüksek hâkimlik tazminatıöngörülen kadrolarda bulunanlardan Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenecek olanlara30 000 gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucubulunacak miktarı geçmemek üzere temsil tazminatı ödenir. Temsil tazminatı göstergelerinikadro ve görev unvanı itibariyle farklı olarak belirlemeye Bakanlar Kurulu yetkilidir.
b) Temsil tazminatı, damga vergisi hariç herhangi bir vergiye tabitutulmaz ve bu tazminata hak kazanma ve ödemelerde makam tazminatı ile yüksek hâkimliktazminatına ilişkin hükümler uygulanır.
c) Teşkilat veya özel kanunlarında yer alan hükümlere göre kadro karşılığısözleşmeli, sözleşmeli veya kapsam dışı statüde çalışanlara temsil tazminatı ödenmez.Bu tazminata hak kazananlara personel veya teşkilat kanunları veya diğer kanunidüzenlemeler ile kaynağı ne olursa olsun ödenmekte olan döner sermaye katkı payları,fiilen yapılmayan ders karşılığı ek ders ücreti ödemeleri, fon, ek ödeme, teşviködemesi ve benzeri ödemelerin aylık net tutarları, temsil tazminatının net tutarındanmahsup edilir. Ancak mahsup işlemleri, görev tazminatına uygulanan mahsupla ilgilihükümler esas alınarak yürütülür. Benzeri ödemelerin kapsamı ile uygulamaya ilişkinusul ve esaslar Maliye Bakanlığının teklifi üzerine Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenir.Bu tazminat her ne şekilde olursa olsun ikramiyelerin veya başka bir ödemenin hesaplanmasındadikkate alınmaz.
d) Makam tazminatı ile yüksek hâkimlik tazminatı ödenmesini gerektirengörevlerde toplam iki yıl bulunduktan sonra emekliye ayrılanlara temsil tazminatlarıbulundukları en üst görev esas alınarak ödenir.'
B- Dayanılan Anayasa Kuralları
İtiraz başvurularında, Anayasa'nın 7., 128. ve 140. maddelerine dayanılmıştır.
IV- İLK İNCELEME
Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 8. maddesi uyarınca E.2005/29 sayılıdosyada 5.4.2005 gününde, E.2006/10 sayılı dosyada 7.2.2006 gününde yapılan ilkinceleme toplantılarında, dosyalarda eksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesineoybirliğiyle karar verilmiştir.
V- BİRLEŞTİRME KARARI
27.1.2000 günlü, 4505 sayılı Sosyal Güvenlikle İlgili Bazı KanunlardaDeğişiklik Yapılması ve Temsil Tazminatı Ödenmesi Hakkında Kanun'un 5. maddesinin(a) fıkrasının, 'Devlet memurları ve diğer kamu görevlileri' yönünden iptaline kararverilmesi istemiyle yapılan itiraz başvurusuna ilişkin 2006/10 Esas sayılı davanın, aralarındakihukuki irtibat nedeniyle 2005/29 Esas sayılı dava ile birleştirilmesine, esasınınkapatılmasına, esas incelemenin 2005/29 Esas sayılı dosya üzerinden yürütülmesine,8.10.2009 gününde oybirliğiyle karar verilmiştir.
VI- ESASIN İNCELENMESİ
Başvuru kararları, işin esasına ilişkin rapor, iptali istenilen Yasakuralı, dayanılan Anayasa kuralları ve bunların gerekçeleri ile diğer yasama belgeleriokunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
Başvuru kararlarında, Anayasa'nın 7. maddesinde yer alan yasamayetkisinin Türk Milleti adına Türkiye Büyük Millet Meclisine ait olduğu ve bu yetkinindevredilemeyeceği kuralı uyarınca idarenin düzenleme yetkisinin sınırlı, tamamlayıcıve bağımlı bir yetki olduğu, yasayla düzenlenmesi Anayasa'da hüküm altına alınmışbir konuda yasama organının idareye düzenleme yetkisi vermesinin yasama yetkisinindevri anlamını taşıyacağı, Anayasa'nın 140. maddesinde hakim ve savcıların nitelikleri,atanmaları, hakları ve ödevleri, aylık ve ödenekleri, meslekte ilerlemeleri, görevlerininve görev yerlerinin geçici veya sürekli olarak değiştirilmesi, haklarında disiplinkovuşturması açılması ve disiplin cezası verilmesi, görevleriyle ilgili veya görevlerisırasında işledikleri suçlardan dolayı soruşturma yapılması ve yargılanmalarınakarar verilmesi, meslekten çıkarmayı gerektiren suçluluk veya yetersizlik hallerive meslek içi eğitimleri ile diğer özlük işlerinin mahkemelerin bağımsızlığı vehakimlik teminatı esaslarına göre kanunla düzenleneceğinin öngörüldüğü, Anayasa'nın128. maddesinde de memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları,görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlükişlerinin kanunla düzenleneceği hükmüne yer verildiği, itiraz konusu kuralla makamveya yüksek hakimlik tazminatı öngörülen kadrolarda bulunanlardan Bakanlar Kurulukararı ile belirlenecek olanlara temsil tazminatı ödenmesinin hüküm altına alındığı,hakim ve savcıların mali haklarının Anayasanın 140. maddesi uyarınca yasa ile düzenlenmesigerekirken bu konuda düzenleme yapma yetkisinin Bakanlar Kuruluna verilmesi ve 'yüksekhakimlik tazminatı' öngörülen kadrolarda bulunanlardan temsil tazminatı verilecekolanların Bakanlar Kurulunca belirlenmesinin öngörülmesi nedeniyle itiraz konusukuralın hakim ve savcılar yönünden Anayasa'nın 7. ve 140. maddelerine aykırı olduğu,Devlet memurları ve diğer kamu görevlilerinin mali haklarının da Anayasa'nın 128.maddesi uyarınca yasa ile düzenlenmesi gerekirken bu konuda düzenleme yapma yetkisininBakanlar Kuruluna verilmesi ve 'makam tazminatı' öngörülen kadrolarda bulunanlardantemsil tazminatı verilecek olanların Bakanlar Kurulunca belirlenmesinin öngörülmesinedeniyle itiraz konusu kuralın Devlet memurları ve diğer kamu görevlileri yönündenAnayasa'nın 7. ve 128. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
Anayasa'nın 7. maddesinde, 'Yasama yetkisi Türk Milleti adınaTürkiye Büyük Millet Meclisinindir. Bu yetki devredilemez.'; 128. maddesinde, ''Memurlarınve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, haklarıve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir''; 140.maddesinde de ''Hakim ve savcıların nitelikleri, atanmaları, hakları veödevleri, aylık ve ödenekleri, meslekte ilerlemeleri, görevlerinin ve görevyerlerinin geçici veya sürekli olarak değiştirilmesi, haklarında disiplin kovuşturmasıaçılması ve disiplin cezası verilmesi, görevleriyle ilgili veya görevleri sırasındaişledikleri suçlardan dolayı soruşturma yapılması ve yargılanmalarına karar verilmesi,meslekten çıkarmayı gerektiren suçluluk veya yetersizlik halleri ve meslek içi eğitimleriile diğer özlük işleri mahkemelerin bağımsızlığı ve hakimlik teminatı esaslarınagöre kanunla düzenlenir'' denilmektedir.
Anayasa'nın anılan maddeleri uyarınca yasayla düzenlenmesi öngörülenkonularda yürütme organına genel ve sınırları belirsiz bir düzenleme yetkisininverilmesi olanaklı değildir. Yürütme organına düzenleme yetkisi veren bir yasa kuralınınAnayasa'ya uygun olabilmesi için temel ilkeleri koyması, çerçeveyi çizmesi, sınırsız,belirsiz, geniş bir alanı yönetimin düzenlemesine bırakmaması gerekir.
İtiraz konusu kuralda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 926 sayılıTürk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu, 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunuile 2914 sayılı Yüksek Öğretim Personel Kanununa göre makam veya yüksek hâkimliktazminatı öngörülen kadrolarda bulunanlardan Bakanlar Kurulu kararı ile belirlenecekolanlara 30.000 gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımısonucu bulunacak miktarı geçmemek üzere temsil tazminatı ödeneceği ve temsil tazminatıgöstergelerini kadro ve görev unvanı itibariyle farklı olarak belirlemeye BakanlarKurulu'nun yetkili olduğu belirtilmektedir.
Temsil tazminatı, Anayasa'nın 128. maddesi uyarınca Devlet memurlarıve diğer kamu görevlilerinin, 140. maddesi uyarınca hakimlerin ve savcıların yasayladüzenlenmesi gereken özlük hakları kapsamında yer almaktadır.
İtiraz konusu kural ile temsil tazminatı ödenecek kişiler ile temsiltazminatı göstergelerinin belirlenmesi hususlarında Bakanlar Kuruluna düzenlemeyetkisi verilmiştir.
Temsil tazminatı ödenecek kişilerin belirlenmesi hususunda BakanlarKuruluna verilen yetki sınırsız değildir. Temsil tazminatı ödenebilmesi için bulunulmasıgereken kadrolar yasa koyucu tarafından belirlenmiş ve bu kadrolarda bulunanlararasından temsil tazminatı ödenecek kişilerin tespiti konusunda Bakanlar Kurulunayetki tanınmıştır. Buna göre, kişilerin temsil tazminatı alabilmeleri için öncelikle657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri PersonelKanunu, 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu ile 2914 sayılı Yüksek Öğretim PersonelKanununa göre makam veya yüksek hâkimlik tazminatı öngörülen kadrolarda bulunmalarıgerekmektedir. Bu suretle temsil tazminatı alabilecek kişiler bakımından çerçevebelirlenmiş ve bu kapsam dahilinde temsil tazminatı ödeneceklerin tespiti hususundaBakanlar Kuruluna sınırlı bir yetki verilmiştir.
Temsil tazminatı göstergelerinin belirlenmesi hususunda Bakanlar Kurulunatanınan yetki de sınırsız bir yetkiyi ifade etmemektedir. Ödenecek temsil tazminatımiktarının üst sınırı yasa koyucu tarafından belirlenmiş ve bu miktarı geçmemeküzere temsil tazminatı göstergelerinin kadro ve görev unvanı itibariyle farklı olaraktespiti konusunda Bakanlar Kurulunun yetkili olduğu belirtilmiştir. Buna göre, 30.000gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucu bulunacakmiktarı geçmemek üzere temsil tazminatı ödenecektir. Bu miktarı geçmemek kaydıylaBakanlar Kuruluna temsil tazminatı göstergelerinin, kadro ve görev unvanı itibariylefarklı olarak belirlenmesi hususunda sınırlı bir yetki verilmiştir.
İtiraz konusu kuralla, temsil tazminatı ödenecek kişilerin bulunmasıgereken kadroların niteliği ve bu kişilere ödenecek temsil tazminatı tutarının üstsınırı belirlenerek Bakanlar Kuruluna bu çerçevede ve sınırlı olarak düzenleme yetkisiverilmesi, yasama yetkisinin devri niteliğini taşımamakta ve hakimler ve savcılarile Devlet memurları ve diğer kamu görevlilerinin özlük haklarının yasayla düzenleneceğininöngörüldüğü Anayasa hükümlerine aykırı bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle itiraz konusu Yasa kuralı Anayasa'nın 7., 128.ve 140. maddelerine aykırı değildir. İptal isteminin reddi gerekir.
Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Fulya KANTARCIOĞLU, Mehmet ERTEN ile FettahOTO bu görüşe katılmamıştır.
VII- SONUÇ
27.1.2000 günlü, 4505 sayılı Sosyal Güvenlikle İlgili Bazı KanunlardaDeğişiklik Yapılması ve Temsil Tazminatı Ödenmesi Hakkında Kanun'un 5. maddesinin(a) fıkrasının, 'hakimler ve savcılar' ile 'Devlet memurları ve diğer kamu görevlileri'yönünden Anayasa'ya aykırı olmadığına ve itirazın REDDİNE, Osman Alifeyyaz PAKSÜT,Fulya KANTARCIOĞLU, Mehmet ERTEN ile Fettah OTO'nun karşıoyları ve OYÇOKLUĞUYLA,8.10.2009 gününde karar verildi.
Başkan
Haşim KILIÇ
Başkanvekili
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Sacit ADALI
Üye
Fulya KANTARCIOĞLU
Üye
Ahmet AKYALÇIN
Üye
Mehmet ERTEN
Üye
Mustafa YILDIRIM
Üye
Cafer ŞAT
Üye
Fettah OTO
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Serruh KALELİ
KARŞIOY YAZISI
İtiraz konusu kuralla, 'hakimler ve savcılar' ile 'Devlet memurlarıve diğer kamu görevlileri'nden temsil tazminatı öngörülen kadrolarda bulunan kişilerdenkimlere temsil tazminatı verileceğinin ve belli bir üst sınırı aşmamak üzere verilecektemsil tazminatı miktarının belirlenmesi, Bakanlar Kurulu'na bırakılmıştır.
Anayasa'nın 128. maddesinde memurların ve diğer kamu görevlilerinin,140. maddesinde de hakim ve savcıların aylık ve ödeneklerinin kanunla düzenleneceğiöngörülmüştür. Kanunda sadece temsil tazminatının üst sınırı belirlenerek, sıfırile bu üst sınır arasında kalan miktardan kimlere ne kadar verileceğinin BakanlarKurulu'nun takdirine bırakılması, Anayasa'nın öngördüğü anlamda yasa ile düzenlemesayılamaz.
Kuralın, Anayasa'nın 128. ve 140. maddelerine aykırılık nedeniyle iptaligerektiği düşüncesiyle çoğunluk görüşüne katılmıyorum.
Başkanvekili
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
KARŞIOY GEREKÇESİ
27.1.2000 günlü 4505 sayılı Sosyal Güvenlikle İlgili Bazı KanunlardaDeğişiklik Yapılması ve Temsil Tazminatı Ödenmesi Hakkında Kanun'un 5. maddesinin(a) fıkrasında, 'Aylıklarını 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 926 sayılı TürkSilahlı Kuvvetleri Personel Kanunu, 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu ile2914 sayılı Yüksek Öğretim Personel Kanununa göre makam veya yüksek hâkimlik tazminatıöngörülen kadrolarda bulunanlardan Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenecek olanlara30 000 gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucubulunacak miktarı geçmemek üzere temsil tazminatı ödenir. Temsil tazminatı göstergelerinikadro ve görev unvanı itibariyle farklı olarak belirlemeye Bakanlar Kurulu yetkilidir.'denilmiş, itiraz yoluna başvuran Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nca da Kural'ın'hâkimler ve savcılar' ile 'devlet memurları ve diğer kamu görevlileri' yönündenAnayasa'ya aykırı olduğu ileri sürülerek iptali istenmiştir.
İtiraz konusu kuralla temsil tazminatı ödenecek kişiler ile üst sınırıYasa'da gösterilmiş tazminatın, hangi ölçüt esas alınarak ne miktarda ödeneceğihususlarının belirlenmesinde Bakanlar Kurulu yetkili kılınmıştır.
Anayasa'nın 128. maddesinin ikinci fıkrasında, 'Memurların ve diğerkamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri,aylık ve ödenekleri ile diğer özlük işleri kanunla düzenlenir.'; 140. maddesininüçüncü fıkrasında da hâkim ve savcıların nitelikleri, atanmaları, hakları ve ödevleri,aylık ve ödenekleri, meslekte ilerlemeleri, görevlerinin ve görev yerlerinin geçiciveya sürekli olarak değiştirilmesi, haklarında disiplin kovuşturması açılması vedisiplin cezası verilmesi, görevleriyle ilgili veya görevleri sırasında işlediklerisuçlardan dolayı soruşturma yapılması ve yargılanmalarına karar verilmesi, meslektençıkarmayı gerektiren suçluluk veya yetersizlik halleri ve meslek içi eğitimleriile diğer özlük işleri mahkemelerin bağımsızlığı ve hâkimlik teminatı esaslarınagöre kanunla düzenlenir.' denilmektedir.
Anayasa Mahkemesi'nin bir çok kararında belirtildiği gibi, Anayasa'dayasa ile düzenlenmesi öngörülen konularda yürütme organına genel ve sınırları belirsizbir düzenleme yetkisinin verilmesi olanaklı değildir. Yürütmenin düzenleme yetkisi,sınırlı, tamamlayıcı ve bağımlı bir yetkidir. Bu nedenle, Anayasa'da öngörülen ayrıkdurumlar dışında, yürütme organına yasalarla düzenlenmemiş bir alanda genel niteliktekural koyma yetkisi verilemez. Yürütme organına düzenleme yetkisi veren bir yasakuralının Anayasa'nın 7. maddesine uygun olabilmesi için temel ilkelerin konulması,çerçevenin çizilmesi, sınırsız, belirsiz, geniş bir alanın yürütmeye bırakılmamasıgerekir. Yürütme organına, ancak temel kurallar konulup, çerçeve çizildikten sonra,uygulamaya dönük ayrıntılar ile uzmanlık ve yönetim tekniğine ilişkin konularındüzenlenmesi bırakılabilir.
İtiraz konusu düzenleme ile yalnızca temsil tazminatı üst sınırınıngösterilmesiyle yetinilmesi, temsil tazminatının kimlere, hangi ölçüt esas alınarak,ne miktarda ödeneceği hususlarının, yasa ile düzenlenmeyerek bu konularda BakanlarKuruluna geniş yetki tanınması, yasama yetkisinin devri niteliğindedir.
Açıklanan nedenlerle itiraz konusu düzenlemenin Anayasa'nın 7., 128.ve 140. maddelerine aykırı olduğu ve iptali gerektiği düşüncesiyle çoğunluk görüşünekatılmıyorum.
Üye
Fulya KANTARCIOĞLU
KARŞIOY YAZISI
4505 sayılı Yasa'nın 5. maddesinin itiraza konu (a) fıkrasında, 'Aylıklarını 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 926 sayılı Türk Silahlı KuvvetleriPersonel Kanunu, 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu ile 2914 sayılı YüksekÖğretim Personel Kanununa göre makam veya yüksek hâkimlik tazminatı öngörülen kadrolardabulunanlardan Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenecek olanlara 30 000 gösterge rakamınınmemur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarı geçmemeküzere temsil tazminatı ödenir. Temsil tazminatı göstergelerini kadro ve görev unvanıitibariyle farklı olarak belirlemeye Bakanlar Kurulu yetkilidir.' denilmektedir.
Anayasa'nın 7. maddesinde, yasama yetkisinin Türk Milleti adınaTürkiye Büyük Millet Meclisine ait olduğu ve devredilemeyeceği öngörülmüştür. Bunagöre, yasa koyucu temel ilkeleri koymadan, çerçeveyi çizmeden yürütmeye yetki vermemesi,sınırsız, belirsiz bir alanı, yönetimin düzenlemesine bırakmaması gerekir.
Yasa koyucu, gerektiğinde sınırlarını belirlemek koşuluyla bazıkonuların düzenlenmesini idareye bırakabilir. Bu bağlamda, ekonomik, teknik veyabenzeri alanlarda temel kurallar saptandıktan sonra ayrıntıların düzenlenmesininidareye verilmesi, yasama yetkisinin devri olarak nitelendirilemez.
İtiraz konusu kural ile temsil tazminatı ödenecek kişilerinbelirlenme yetkisi Bakanlar Kurulu'na tanınmıştır. Bu yetki uyarınca, makam veyayüksek hakimlik tazminatı öngörülen kadrolarda bulunanlardan kimlere temsil tazminatıödeneceği Bakanlar Kurulu kararıyla belirlenecektir. Bu durumda, yüksek hakimlikve makam tazminatı öngörülen kadrolarda bulunanlar, tazminat gösterge rakamlarıyönünden farklı gruplar içinde yer aldıklarından, bu kişiler arasında bir ayrımyapmak ve belirlenen kişilere temsil tazminatı vermek ve miktarlarını belirlemekyetkisi itiraza konu düzenlemeyle Bakanlar Kurulu'na verilmiş bulunmaktadır.
Temsil tazminatının kimlere, ne miktarda ödeneceği yasa ilebelirlenmeden Bakanlar Kurulu'na yetki tanınması, yasama yetkisinin devri niteliğinitaşımaktadır.
Anayasa'nın 128. maddesinin ikinci fıkrasında, memurların vediğer kamu görevlilerinin niteliklerinin, atanmalarının, görev ve yetkilerinin,hak ve yükümlülüklerinin, aylık ve ödenekleri ile diğer özlük işlerinin kanunladüzenleneceği öngörülmüştür. Bu öngörü uyarınca, kamu görevlilerinin, aylık ve ödeneklerininyasa ile düzenlenmesi gerekmektedir.
Memurlar ve diğer kamu görevlilerinin mali haklarının, özlükhakları kapsamında olduğu, temsil tazminatının da, bu kapsamda yer aldığı tartışmasızıdır.
İtiraz konusu kural, makam tazminatı alanlar arasından kimlerintemsil tazminatı alacağının saptanması konusunu Bakanlar Kurulunun takdirine bırakmıştır.Buna göre, yasayla düzenlenmesi gereken bir konu, yürütmenin düzenleme alanına bırakılmıştır.Bu durum, 'makam tazminatı' öngörülen kamu görevlileri yönünden anayasaya aykırıbulunmaktadır.
Anayasa'nın 140. maddesinin üçüncü fıkrasında 'Hakimve savcıların ' diğer özlük işleri mahkemelerin bağımsızlığı ve hakimlik teminatıesaslarına göre kanunla düzenlenir.' denilmektedir.
Hakim ve savcıların mali haklarının, özlük hakları kapsamındaolduğu, temsil tazminatının da, bu kapsamda yer aldığı açıktır.
Anayasa'nın 140. maddesinde, hakim ve savcıların özlük işlerininkanunla düzenleneceği ve söz konusu düzenlemenin mahkemelerin bağımsızlığı ve hakimlikteminatı esaslarına göre yapılacağı belirtilmektedir.
Hakimlik ve savcılık teminatı, hakim ve savcıların nitelikligörev yapma olanaklarının sürdürülmesinin sağlanmasıdır
Bu düzenleme ile hakimlerin görevlerini her türlü etkiden uzak,Anayasa'ya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdani kanaatlerine göre yerine getirebilmeleriiçin diğer kamu görevlilerinden farklı bazı güvenceler verilmiştir. Özlük işlerininkanunla düzenlenmesinin öngörülmesi de bu güvencenin gereğidir. Temsil tazminatınında bu kapsamda olduğu açıktır.
İtiraz konusu kural, 'yüksek hakimlik tazminatı' alanlar arasındankimlerin temsil tazminatı alacağının saptanması konusunu Bakanlar Kurulunun takdirinebırakmıştır. Buna göre, yasayla düzenlenmesi gereken bir konu, yürütmenin düzenlemealanına bırakılmıştır. Bu durum, 'yüksek hakimlik tazminatı' öngörülen kamu görevlileriyönünden anayasaya aykırı bulunmaktadır.
Açıklanan nedenlerle itiraz konusu kural, Anayasa'nın 7., 128.ve 140. maddelerine aykırı olduğundan İptali gerekir.
Üye
Mehmet ERTEN
Üye
Fettah OTO