ANAYASAMAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2008/21
Karar Sayısı : 2008/88
Karar Günü : 27.3.2008
R.G. Tarih-Sayı :15.04.2008'de tebliğ edildi.
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: Kangal İcra TetkikMercii
İTİRAZIN KONUSU: 17.7.1964 günlü, 506sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 121. maddesinin Anayasa'nın 10. maddesineaykırılığı savıyla iptali istemidir.
I- OLAY
İcra ve İflas Kanunu'nun 82. maddesine göre emekli maaşı üzerinekonulan haczin kaldırılması istemiyle yapılan başvuru sonucunda alacaklıvekilinin itiraz konusu kuralın Anayasa'ya aykırı olduğu yolundaki savınınciddi olduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur.
II- İTİRAZ KONUSU YASA KURALI
17.7.1964 günlü, 506 sayılı Yasa'nın 121. maddesi şöyledir;
"Bu Kanun gereğince bağlanacak gelir veya aylıklar vesağlanacak yardımlar, nafaka borçları "ve bu Kanunun 80 inci maddesinegöre takip ve tahsili gereken alacaklar" dışında, haciz veya başkasınadevir ve temlik edilemez.
Ancak, yanlış ve yersiz ödendiği anlaşılan her türlü gelir, aylıkve sigorta yardımları 84 üncü maddenin son fıkrası saklı kalmak kaydıyla,ilgililerin sonraki her çeşit istihkaklarından kesilmek suretiyle geri alınır.Kurumun genel hükümlere göre takip hakkı saklıdır.
Ölüm geliri ve aylıklarından yapılan yersiz ödeme tutarları,yersiz ödenmiş olan gelir ve aylıkların kesilmesi nedeniyle aynı dosyadan gelirve aylık ödemesi yapılan diğer hak sahiplerine Kurumca yapılması gereken gelirve aylık ödeme tutarları nazara alınmak suretiyle tespit edilecek Kurum zararıesas alınarak tahsil edilir. Ancak, diğer hak sahiplerinden itirazdabulunanların hisseleri bu fıkra uygulamasında hariç tutulur."
III- İLK İNCELEME
Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 8. maddesi gereğince yapılan ilkinceleme toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, ilk inceleme raporu, itirazkonusu Yasa kuralı ve gerekçesi ile diğer yasama belgeleri okunup incelendiktensonra gereği görüşülüp düşünüldü:
Anayasa'nın 152. ve 2949 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu veYargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 28. maddesine göre, bir davaya bakmaktaolan mahkeme, o dava sebebiyle uygulanacak bir kanunun veya kanun hükmündekararnamenin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görürse veya taraflardan birininileri sürdüğü aykırılık savının ciddi olduğu kanısına varırsa, bu hükmün iptaliiçin Anayasa Mahkemesi'ne başvurmaya yetkilidir. Ancak, bu kurallar uyarıncabir mahkemenin Anayasa Mahkemesi'ne başvurabilmesi için, elinde yönteminceaçılmış ve mahkemenin görevine giren bir davanın bulunması ve iptali istenenkuralın o davada uygulanacak olması gerekir. Uygulanacak yasa kuralları ise,davanın değişik evrelerinde ortaya çıkan sorunların çözümünde veya davayısonuçlandırmada olumlu ya da olumsuz yönde etki yapacak niteliktekikurallardır.
Başvuru kararında, Emekli Sandığı'ndan bağlanan aylıkların kısmendahi olsa haczedilmesine rağmen, itiraz konusu kurala göre Sosyal SigortalarKurumundan bağlanacak gelir veya aylıklar ve sağlanacak yardımlarınhaczedilemediği, bu nedenle kuralın Anayasa'nın Başlangıç Bölümüne ve 10.maddesindeki eşitlik ilkesine aykırı olduğu ileri sürülmüş isede, şikâyet edenin 9.8.2007 günlü dilekçesinden Kangal İcra Müdürlüğünce SSK'danaldığı emekli maaşı üzerine mevzuata aykırı olarak konulan haczinkaldırılmasını istediği, 22.1.2008 tarihinde haczinkaldırıldığı ve şikâyetin konusunun kalmadığı 2006/23 sayılı icradosyasının incelenmesinden görülmüştür.
Bu durumda, 506 sayılı Yasa'nın itiraz konusu 121. maddesi sorununçözümünde uygulanacak kural değildir.
Belirtilen nedenle itiraz başvurusunun Mahkeme'nin yetkisizliğinedeniyle reddi gerekir.
IV- SONUÇ
17.7.1964 günlü, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 121.maddesinin, itiraz başvurusunda bulunan Mahkeme'nin bakmakta olduğu davadauygulanma olanağı bulunmadığından, bu maddeye ilişkin başvurunun Mahkeme'ninyetkisizliği nedeniyle REDDİNE, 27.3.2008 günündeOYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkanvekili
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Sacit ADALI
Üye
Fulya KANTARCIOĞLU
Üye
Ahmet AKYALÇIN
Üye
Mehmet ERTEN
Üye
Mustafa YILDIRIM
Üye
A. Necmi ÖZLER
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Şevket APALAK
Üye
Serruh KALELİ
Üye
Zehra Ayla PERKTAŞ