ANAYASAMAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2009/54
Karar Sayısı : 2009/115
Karar Günü : 9.9.2009
R.G Tarih-Sayı: Yayımlanmaz(Tebliğ edildi).
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN:Bucak İcra HukukMahkemesi
İTİRAZIN KONUSU:1-25.10.1984 günlü, 3065sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 17. maddesinin dördüncü bendine30.12.2004 günlü, 5281 sayılı Yasa'nın 33. maddesiyle eklenen ve 28.3.2007günlü, 5615 sayılı Yasa'nın 13. maddesiyle değiştirilen (r) alt bendinin,
2-1.7.1964 günlü, 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu'na ekli (2) SAYILITABLO'nun 'IV- Ticari ve medeni işlerle ilgili kağıtlar' başlıklı bölümüne9.4.2003 günlü, 4842 sayılı Yasa'nın 29. maddesiyle eklenen ve 25.12.2003günlü, 5035 sayılı Yasa'nın 30. maddesiyle değiştirilen (23) numaralıfıkrasının,
3-2.7.1964 günlü, 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 20.3.1981 günlü,2430 sayılı Yasa'nın 3. maddesiyle değiştirilen 123. maddesinin,
Anayasa'nın 2., 10. ve 35. maddelerine aykırılığı savıyla iptaliistemidir.
I-OLAY
Alıcı Banka'dan katma değer vergisi, damga vergisi ve harçalınmamasına ilişkin kuralların şartnameye konulmaması ve bu durumun ihalederekabetin sağlanmasını engellediği savıyla ihalenin feshi için açılan davada,itiraz konusu kuralların Anayasa'ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkemeiptalleri için başvurmuştur.
II-İTİRAZ KONUSU YASA KURALLARI
1-25.10.1984 günlü, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 17.maddesinin 4. bendine 30.12.2004 günlü, 5281 sayılı Yasa'nın 33. maddesiyleeklenen ve 28.3.2007 günlü, 5615 sayılı Yasa'nın 13. maddesiyle değiştirilen(r) alt bendi şöyledir:
'Sosyal ve Askeri Amaçlı İstisnalarla Diğer İstisnalar
Madde 17-
'
4. Diğer istisnalar:
r) Kurumların aktifinde veya belediyeler ile il özel idarelerininmülkiyetinde, en az iki tam yıl süreyle bulunan iştirak hisseleri iletaşınmazların satışı suretiyle gerçekleşen devir ve teslimler ile bankalaraborçlu olanların ve kefillerinin borçlarına karşılık taşınmaz ve iştirakhisselerinin (müzayede mahallerinde yapılan satışlar dahil) bankalara devir veteslimleri.
İstisna kapsamındaki kıymetlerin ticaretini yapan kurumların, buamaçla aktiflerinde bulundurdukları taşınmaz ve iştirak hisselerinin teslimleriistisna kapsamı dışındadır.
İstisna kapsamında teslim edilen kıymetlerin iktisabındayüklenilen ve teslimin yapıldığı döneme kadar indirim yoluyla giderilemeyenkatma değer vergisi, teslimin yapıldığı hesap dönemine ilişkin gelir veyakurumlar vergisi matrahının tespitinde gider olarak dikkate alınır.'
2-1.7.1964 günlü, 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu'na ekli (2) SAYILITABLO'nun 'IV- Ticari ve medeni işlerle ilgili kağıtlar' başlıklı bölümüne9.4.2003 günlü, 4842 sayılı Yasa'nın 29. maddesiyle eklenen ve 25.12.2003günlü, 5035 sayılı Yasa'nın 30. maddesiyle değiştirilen (23) sayılı fıkrasışöyledir:
'(2) SAYILI TABLO
Damga Vergisinden İstisna Edilen Kâğıtlar
'
IV- Ticari ve medeni işlerle ilgili kağıtlar:
'
23.Bankalar, yurt dışı kredikuruluşları ve uluslararası kurumlarca kullandırılacak kredilerin temini vegeri ödenmesi amacıyla düzenlenecek kâğıtlar ile bu kâğıtlar üzerine konulacakşerhler (kredilerin kullanımları hariç).'
3-2.7.1964 günlü, 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 20.3.1981 günlü,2430 sayılı Yasa'nın 3. maddesiyle değiştirilen 123. maddesi şöyledir:
'Madde 123-
Özel kanunlarla harçtan muaf tutulan kişilerle, istisna edilenişlemlerden harç alınmaz.
Ancak, İş Kanununa tabi işçilerin ve çırakların işmahkemelerindeki dava ve bu mahkemelerden almış oldukları ilamlarıntakiplerinde harçtan muafiyet gündelikleri veya aylık ücretleri 16 yaşınıdoldurmuş işçiler için belirlenen asgari ücreti geçmeyen işçiler ve çıraklarhakkında uygulanır.
(Ek fıkra: 20/6/2001-4684/23 md.; Değişik: 25/12/2003 - 5035/31md.) Anonim, eshamlı komandit ve limited şirketlerin kuruluş, sermaye artırımı,birleşme, devir, bölünme ve nev'i değişiklikleri nedeniyle yapılacak işlemlerile Esnaf ve Sanatkarlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri (Bu kooperatifler ileKredi Garanti Fonu İşletme ve Araştırma Anonim Şirketi tarafından bankalardankullandırılacak krediler için verilecek kefaletler dahil) bankalar, yurt dışıkredi kuruluşları ve uluslararası kurumlarca kullandırılacak kredilerin teminive bunların teminatları ile geri ödenmelerine ilişkin işlemler bu Kanundayazılı harçlardan müstesnadır.'
III-İLK İNCELEME
AnayasaMahkemesi İçtüzüğü'nün 8. maddesi gereğince yapılan ilk inceleme toplantısında,başvuru kararı ve ekleri, ilk inceleme raporu, itiraz konusu yasa kuralları vebunların gerekçeleri ile diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonragereği görüşülüp düşünüldü:
Anayasa'nın152. ve 2949 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama UsulleriHakkında Kanun'un 28. maddesine göre, mahkemeler bakmakta oldukları davalardauygulayacakları yasa ya da kanun hükmünde kararname kurallarını Anayasa'yaaykırı görürler veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık savının ciddiolduğu kanısına varırlarsa o hükmün iptali için Anayasa Mahkemesi'ne başvurmayayetkilidirler. Ancak, bu kurallar uyarınca bir mahkemenin Anayasa Mahkemesi'nebaşvurabilmesi için elinde yöntemince açılmış ve görevine giren bir davabulunması ve iptali istenen kuralların da o davada uygulanacak olmasıgerekmektedir. Uygulanacak yasa kuralları, davanın değişik evrelerinde ortayaçıkan sorunların çözümünde veya davayı sonuçlandırmada olumlu ya da olumsuzyönde etki yapacak nitelikte bulunan kurallardır.
İhaleninfeshinin hangi nedenlere dayanılarak kimler tarafından ve hangi süredeistenebileceği ve bu istemin inceleme yöntemi 2004 sayılı İcra ve İflasKanunu'nun 134. maddesinde düzenlenmiştir. Maddede, Borçlar Kanunu'nun 226.maddesinde yazılı sebepler dahil olmak üzere, satış ilanının tebliğ edilmemişolması, alıcının satılan malın esaslı niteliklerinde hataya düşürülmüş olmasıve ihaleye fesat karıştırılması nedenleriyle ihalenin feshedilebileceğine yerverilmiştir. Borçlar Kanunu'nun 226. maddesinde de yasaya veya ahlaka aykırıbir şekilde artırmaya fesat karıştırılmış olması hali belirtilmiştir.
İtirazyoluna başvuran Mahkeme'nin bakmakta olduğu davanın konusu, ihalenin feshineilişkindir. Mahkeme sayılan fesih nedenlerini inceleyerek ihalenin yasalkoşullara uygun gerçekleşip gerçekleşmediğinin sonucuna göre bir kararverecektir. Alıcı konumundaki Banka'nın cebri icraya ilişkin ihale işlemlerinde3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu, 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu ve 492sayılı Harçlar Kanunu ile katma değer vergisi, damga vergisi ve harçtan istisnaedilmesi ihalenin feshini gerektiren nedenler arasında bulunmamaktadır. Bubakımdan itiraz konusu kurallar başvuruda bulunan Mahkeme'nin bakmakta olduğudavada uygulayacağı kurallar değildir.
Açıklanannedenle, itiraz başvurusunun Mahkeme'nin yetkisizliği nedeniyle reddi gerekir.
SerruhKALELİ bu görüşe katılmamıştır.
IV-SONUÇ
1-25.10.1984günlü, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 17. maddesinin dördüncübendine 30.12.2004 günlü, 5281 sayılı Yasa'nın 33. maddesiyle eklenen ve28.3.2007 günlü, 5615 sayılı Yasa'nın 13. maddesiyle değiştirilen (r) altbendinin,
2-1.7.1964günlü, 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu'na ekli (2) SAYILI TABLO'nun 'IV- Ticarive medeni işlerle ilgili kağıtlar' başlıklı bölümüne 9.4.2003 günlü, 4842sayılı Yasa'nın 29. maddesiyle eklenen ve 25.12.2003 günlü, 5035 sayılıYasa'nın 30. maddesiyle değiştirilen (23) numaralı fıkrasının,
3-2.7.1964günlü, 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 20.3.1981 günlü, 2430 sayılı Yasa'nın 3.maddesi ile değiştirilen 123. maddesinin,
itiraz başvurusunda bulunan Mahkeme'nin bakmakta olduğu davadauygulanma olanağı bulunmadığından, bu madde, fıkra ve bende ilişkin başvurununMahkeme'nin yetkisizliği nedeniyle REDDİNE,Serruh KALELİ'nin karşıoyu veOYÇOKLUĞUYLA 9.9.2009 günündekarar verildi.
Başkan
Haşim KILIÇ
Başkanvekili
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Sacit ADALI
Üye
Fulya KANTARCIOĞLU
Üye
Mehmet ERTEN
Üye
Cafer ŞAT
Üye
A. Necmi ÖZLER
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Şevket APALAK
Üye
Serruh KALELİ
Üye
Zehra Ayla PERKTAŞ