ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2013/98
Karar Sayısı : 2013/98
Karar Günü : 12.9.2013
R.G. Tarih-Sayı: Tebliğedildi.
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN : Ankara 2. AsliyeHukuk Mahkemesi
İTİRAZIN KONUSU : 4.11.1983 günlü, 2942sayılı Kamulaştırma Kanunu'na, 24.5.2013 günlü, 6487 sayılı Bazı Kanunlar ile375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un22. maddesiyle eklenen geçici 7. maddenin ''mahkemelerce idare adınatescil kararı verilen kamulaştırmalarda tebligatlar ve diğer kamulaştırmaişlemleri tamamlanmış sayılır. Bu kamulaştırma işlemleri sebebiyle hiçbir hakve alacak talebinde bulunulamaz;'devam eden davalar bu madde hükmü uygulanaraksonuçlandırılır.' bölümünün Anayasa'nın 2., 35. ve 36. maddelerineaykırılığı ileri sürülerek iptaline karar verilmesi istemidir.
I- OLAY
Davacılar murisinin paydaşı bulunduğu taşınmazlarınkamulaştırıldığı ancak, usulüne uygun tebligat yapılmadığından kamulaştırmanınkesinleşmediği, bu sebeple davalı idarenin taşınmazları fiilen kullanmasınınkamulaştırmasız el atma hükmünde olduğunu belirtilerek uğranıldığı öne sürülenzararın yasal faiziyle birlikte tazminine karar verilmesi istemiyle açılandavada, davacılar vekilinin itiraz konusu kuralın Anayasa'ya aykırı olduğuiddiasını ciddi bulan Mahkeme, iptali içinbaşvurmuştur.
II- İTİRAZ KONUSU YASA KURALI
4.11.1983 günlü, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'na, 24.5.2013günlü, 6487 sayılı Bazı Kanunlar ile 375 Sayılı Kanun Hükmünde KararnamedeDeğişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un 22. maddesiyle eklenen ve dava konusukuralı da içeren geçici 7. madde şöyledir:
'GEÇİCİ MADDE 7- Mülga 31/8/1956tarihli ve 6830 sayılı İstimlak Kanununun 16 ve 17 nci maddeleri ile 2942sayılı Kanunun mülga 16 ve 17 nci maddeleri uyarınca mahkemelerce idareadına tescil kararı verilen kamulaştırmalarda tebligatlar ve diğer kamulaştırmaişlemleri tamamlanmış sayılır. Bu kamulaştırma işlemleri sebebiyle hiçbir hakve alacak talebinde bulunulamaz; kamulaştırmaya veya bedeline karşıitiraz davaları açılamaz; açılmış ve devam eden davalar bu madde hükmüuygulanarak sonuçlandırılır.'
III- İLK İNCELEME
Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk incelemetoplantısında, başvuru kararı ve ekleri, Raportör Ayhan KILIÇ tarafındanhazırlanan ilk inceleme raporu, itiraz konusu yasa kuralı ve dayanılan Anayasakuralları ile bunların gerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunupincelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama UsulleriHakkında Kanun'un 'Anayasaya aykırılığın mahkemelerce ilerisürülmesi' başlıklı 40. maddesinde, Anayasa Mahkemesine itiraz yoluylayapılacak başvurularda izlenecek yöntem kural altına alınmıştır.
Söz konusu maddenin (1) numaralı fıkrasında, bir davaya bakmaktaolan mahkemenin, bu davada uygulanacak bir kanun veya kanun hükmündekararnamenin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görmesi hâlinde veya taraflardanbirinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varmasıdurumunda, bu fıkrada sayılan belgeleri dizi listesine bağlayarak AnayasaMahkemesine göndereceği belirtilmiş; anılan fıkranın (a) bendinde AnayasaMahkemesine gönderilecek belgeler arasında, 'İptali istenen kurallarınAnayasanın hangi maddelerine aykırı olduklarını açıklayan gerekçeli başvurukararının aslı' da sayılırken, aynı zamanda başvuru kararınınAnayasa'ya aykırılık gerekçelerini içermesi gerektiği de vurgulanmıştır.
Anılan maddenin (4) numaralı fıkrasında ise açık bir şekildedayanaktan yoksun veya yöntemine uygun olmayan itiraz başvurularının, AnayasaMahkemesi tarafından esas incelemeye geçilmeksizin gerekçeleriyle reddedileceğihükme bağlanmıştır.
Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 46. maddesinin (1) numaralıfıkrasında da itiraz yoluna başvuran mahkemenin itiraz konusu kuralın Anayasa'nınhangi maddelerine aykırı olduğuna ilişkin gerekçelerini başvuru kararındaaçıklaması gerektiği ifade edilmiştir.
Yine İçtüzük'ün 49. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (b)bendinde, Anayasa Mahkemesince yapılan ilk incelemede, başvuruda eksikliklerinbulunduğu tespit edilirse itiraz yoluna ilişkin işlerde esas incelemeyegeçilmeksizin başvurunun reddine karar verileceği; (2) numaralı fıkrasında iseanılan (b) bendi uyarınca verilen kararın, itiraz yoluna başvuran Mahkemenineksiklikleri tamamlayarak yeniden başvurmasına engel olmadığı belirtilmiştir.
Başvuru kararında, itiraz konusu kuralın, Anayasa'nın 2., 35. ve36. maddelerinde düzenlenen 'hukuk devleti ilkesi'ne, 'mülkiyethakkı'na ve 'hak arama hürriyeti'ne aykırı olduğunun belirtilmesiyleyetinilmiş, kuralın, hangi yönlerden Anayasa'nın anılan maddelerine aykırıolduğu hususunda hiçbir gerekçeye yer verilmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, 6216 sayılı Kanun'un 40. maddesinin (1)numaralı fıkrasının (a) bendi ile AnayasaMahkemesi İçtüzüğü'nün 46. maddesinin (1) numaralı fıkrasına aykırıolduğu anlaşılan itiraz başvurusunun, 6216 sayılı Kanun'un 40. maddesinin (4)numaralı fıkrası gereğince yöntemine uygun olmadığından, esas incelemeyegeçilmeksizin reddi gerekir.
IV- SONUÇ
4.11.1983 günlü, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'na, 24.5.2013günlü, 6487 sayılı Bazı Kanunlar ile 375 Sayılı Kanun Hükmünde KararnamedeDeğişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un 22. maddesiyle eklenen geçici 7.maddenin ''mahkemelerce idare adına tescil kararı verilenkamulaştırmalarda tebligatlar ve diğer kamulaştırma işlemleri tamamlanmışsayılır. Bu kamulaştırma işlemleri sebebiyle hiçbir hak ve alacak talebindebulunulamaz;'devam eden davalar bu madde hükmü uygulanarak sonuçlandırılır.' bölümününiptaline karar verilmesi istemiyle yapılan itiraz başvurusunun, 6216 sayılıAnayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 40.maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince yöntemine uygun olmadığından, esasincelemeye geçilmeksizin REDDİNE, 12.9.2013 gününde OYBİRLİĞİYLE kararverildi.
Başkan
Haşim KILIÇ
Başkanvekili
Serruh KALELİ
Başkanvekili
Alparslan ALTAN
Üye
Mehmet ERTEN
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Zehra Ayla PERKTAŞ
Üye
Recep KÖMÜRCÜ
Üye
Burhan ÜSTÜN
Üye
Engin YILDIRIM
Üye
Nuri NECİPOĞLU
Üye
Hicabi DURSUN
Üye
Celal Mümtaz AKINCI
Üye
Erdal TERCAN
Üye
Muammer TOPAL
Üye
Zühtü ARSLAN
Üye
M. Emin KUZ