ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2014/168
Karar Sayısı : 2014/169
Karar Günü : 13.11.2014
R.G. Tarih-Sayı : Tebliğedildi
İTİRAZYOLUNA BAŞVURAN :Ankara 6. İdare Mahkemesi
İTİRAZIN KONUSU :4.1.2002 günlü, 4734 sayılıKamu İhale Kanunu’nun, 20.11.2008 günlü, 5812 sayılı Kanun’un 21. maddesiyledeğiştirilen 54. maddesinin dördüncü fıkrasının (d) bendinde yer alan “…dayandığıdeliller” ibaresinin Anayasa’nın 10. ve 36. maddelerine aykırılığı ilerisürülerek iptaline karar verilmesi istemidir.
I- OLAY
Davacı tarafından kaybettiği ihaleyle ilgili olarak Kamu İhaleKuruluna yaptığı itirazen şikayet başvurusunun reddi üzerine davalı idareişleminin iptali istemiyle açılan davada, itiraz konusu kuralın Anayasa’yaaykırı olduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur.
II- İTİRAZ KONUSU YASA KURALI
Kanun’un itiraz konusu kuralı da içeren 54. maddesi şöyledir:
“Madde 54-İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veyaeylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zararauğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekliolabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmakşartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.
Şikayet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan öncetüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır.
Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları Kurumahitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.
Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir:
a) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin adı, soyadıveya unvanı ve adresi.
b) İhaleyi yapan idarenin ve ihalenin adı veya ihale kayıtnumarası.
c) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiğitarih.
d) Başvurunun konusu, sebepleri vedayandığı deliller.
e) İtirazen şikayet başvurularında idareye yapılan şikayetin vevarsa şikayete ilişkin idare kararının bildirim tarihi.
Şikayet dilekçelerine, başvuruda bulunmaya yetkili olunduğuna dairbelgeler ile imza sirkülerinin aslı veya yetkili mercilerce onaylı örneğinineklenmesi zorunludur. Aday veya isteklinin başvuru belgeleri veya teklif zarfıiçerisinde bu belgelerinin bulunması durumunda, dilekçe ekinde söz konusubelgeler aranmaz.
İtirazen şikayette bulunanlardan 53 üncü maddenin (j) bendinin (2)nolu alt bendinde belirtilen bedelin dört katı tutarına kadar başvuru teminatıalınmasına Bakanlar Kurulunca karar verilebilir. Başvuru teminatları Kurumhesaplarına yatırılır. Bu teminatlar Kurum gelirleri ile ilişkilendirilmeksizinayrı hesaplarda tutulur.
İtirazen şikayet dilekçelerine, başvuruda bulunmaya yetkiliolunduğuna dair belgeler ile imza sirkülerinin aslı veya yetkili mercilerceonaylı örneklerinin, varsa şikayete idarece verilen cevabın bir örneği ilebaşvuru bedeli ve teminatının Kurum hesaplarına yatırıldığına dair belgenineklenmesi zorunludur.
Aynı kişi tarafından birden fazla ihaleye, birden fazla kişitarafından ise aynı ihaleye tek dilekçe ile başvuruda bulunulamaz.
Belirtilen hususlara aykırılık içeren ve henüz başvuru süresidolmamış olan başvurulardaki eksiklikler, idare veya Kurumun bildirim yapmazorunluluğu bulunmaksızın, başvuru süresinin sonuna kadar başvuru sahibitarafından giderilebilir.
Başvuruların ihaleyi yapan idare veya Kurum dışındaki idarimercilere ya da yargı mercilerine yapılması ve başvuru dilekçelerinin bumerciler tarafından ilgisine göre idareye veya Kuruma gönderilmesi hâlinde,dilekçelerin idare veya Kurum kayıtlarına girdiği tarih, başvuru tarihi olarakkabul edilir.
Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafındangerekçeli olarak;
a) İhale sürecinin devam etmesine engel oluşturacak ve düzelticiişlemle giderilemeyecek hukuka aykırılığın tespit edilmesi halinde ihaleniniptaline,
b) İdare tarafından düzeltme yapılması yoluyla giderilebilecek veihale sürecinin kesintiye uğratılmasına gerek bulunmayan durumlarda, düzelticiişlem belirlenmesine,
c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması,usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerdehukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konuhususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine,
karar verilir. Kurumun görev alanında bulunmaması hali hariç,itirazen şikayet başvurusunun reddedilmesi durumunda, başvuru teminatıyatırılan hallerde teminatın gelir kaydedilmesine de karar verilir.
Dinamik alım sistemi, elektronik eksiltme ve çerçeve anlaşmalarailişkin başvuru esas ve usulleri Kurum tarafından yürürlüğe konulacakyönetmelikle belirlenir.”
III- İLK İNCELEME
Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk incelemetoplantısında, başvuru kararı ve ekleri, Raportör Murat ARSLAN tarafındanhazırlanan ilk inceleme raporu, itiraz konusu yasa kuralı ve dayanılan Anayasakuralları ile bunların gerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunupincelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama UsulleriHakkında Kanun’un “Anayasaya aykırılığın mahkemelerce ileri sürülmesi”başlıklı 40. maddesinde Anayasa Mahkemesine itiraz yoluyla yapılacakbaşvurularda izlenecek yöntem belirtilmiştir. Söz konusu maddenin (1) numaralıfıkrasında, bir davaya bakmakta olan mahkemenin, bu davada uygulanacak birkanun veya kanun hükmünde kararnamenin hükümlerini Anayasa’ya aykırı görmesihâlinde veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddiolduğu kanısına varması durumunda, bu fıkrada sayılan belgeleri dizi listesinebağlayarak Anayasa Mahkemesine göndereceği kurala bağlanmış; anılan fıkranın(b) bendinde de Mahkemeye gönderilecek belgeler arasında “başvuru kararınailişkin tutanağın onaylı örneği” sayılmıştır. Anılan maddenin (4) numaralıfıkrasında ise açık bir şekilde dayanaktan yoksun veya yöntemine uygun olmayanitiraz başvurularının, Anayasa Mahkemesi tarafından esas incelemeyegeçilmeksizin gerekçeleriyle reddedileceği hükme bağlanmıştır.
Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün 46. maddesinin (2) numaralıfıkrasının (a) bendinde de, “başvuru kararına ilişkin tutanağın onaylıörneği”nin gerekçeli başvuru kararının aslı ile birlikte Mahkemeyesunulması gerektiği ifade edilmiştir.
Yine İçtüzük’ün 49. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (b)bendinde, Anayasa Mahkemesince yapılan ilk incelemede, başvuruda eksikliklerinbulunduğu tespit edilirse, itiraz yoluna ilişkin işlerde esas incelemeyegeçilmeksizin başvurunun reddine karar verileceği; (2) numaralı fıkrasında iseanılan (b) bendi uyarınca verilen kararın, itiraz yoluna başvuran mahkemenineksiklikleri tamamlayarak yeniden başvurmasına engel olmadığı belirtilmiştir.
Başvuru kararında, Mahkeme tarafından 2.4.2014 tarihindeoybirliğiyle Anayasa Mahkemesine başvurulmasına karar verildiği, mahkemebaşkanı tarafından imzalı dosya üst yazısında da 2.4.2014 günlü, E.2013/1903sayılı ara kararı gereğince dava dosyasının bir örneğinin Anayasa Mahkemesinegönderildiği ifade edilmiş olmasına rağmen, dosya içeriğinin incelenmesinden,2.4.2014 günlü, E.2013/1903 sayılı bir ara kararının bulunmadığı anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 6216 sayılı Kanun’un 40. maddesinin (1)numaralı fıkrasının (b) bendi ile Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün 46. maddesinin(2) numaralı fıkrasının (a) bendine aykırı olduğu anlaşılan itirazbaşvurusunun, 6216 sayılı Kanun’un 40. maddesinin (4) numaralı fıkrasıgereğince yöntemine uygun olmadığından, esas incelemeye geçilmeksizin reddigerekir.
IV- SONUÇ
4.1.2002 günlü, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun, 20.11.2008günlü, 5812 sayılı Kanun’un 21. maddesiyle değiştirilen 54. maddesinin dördüncüfıkrasının (d) bendinde yer alan“…dayandığı deliller”ibaresinin iptalinekarar verilmesi istemiyle yapılan itiraz başvurusunun, 6216 sayılı AnayasaMahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 40. maddesinin(4) numaralı fıkrası gereğince yöntemine uygun olmadığından, esas incelemeyegeçilmeksizinREDDİNE, 13.11.2014 gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Haşim KILIÇ
Başkanvekili
Serruh KALELİ
Başkanvekili
Alparslan ALTAN
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Zehra Ayla PERKTAŞ
Üye
Recep KÖMÜRCÜ
Üye
Burhan ÜSTÜN
Üye
Engin YILDIRIM
Üye
Nuri NECİPOĞLU
Üye
Hicabi DURSUN
Üye
Celal Mümtaz AKINCI
Üye
Erdal TERCAN
Üye
Muammer TOPAL
Üye
Zühtü ARSLAN
Üye
M. Emin KUZ
Üye
Hasan Tahsin GÖKCAN