ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2014/49
Karar Sayısı : 2014/50
Karar Günü : 13.3.2014
R.G. Tarih-Sayı : Tebliğedildi
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN :Ermenek Sulh Hukuk Mahkemesi
İTİRAZIN KONUSU :12.1.2011 günlü, 6100 sayılıHukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 398. maddesinin Anayasa'nın 2., 13. ve 38.maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptaline karar verilmesi istemidir.
I- OLAY
Sanık hakkında, ihtiyati tedbir kararına muhalefet ettiğindenbahisle açılan davada, itiraz konusu kuralın Anayasa'ya aykırı olduğu kanısınavaran Mahkeme, iptali için başvurmuştur.
II- İTİRAZ KONUSU YASA KURALI
6100 sayılı Kanun'un itiraz konusu 398. maddesi şöyledir:
“Tedbire muhalefetin cezası
MADDE 398- (1) İhtiyati tedbir kararının uygulanmasına ilişkinemre uymayan veya tedbir kararına aykırı davranan kimse, bir aydan altı ayakadar disiplin hapsi ile cezalandırılır. Görevli ve yetkili mahkeme, esashakkındaki dava henüz açılmamışsa, ihtiyati tedbir kararı veren mahkeme; esashakkındaki dava açılmışsa, bu davanın görüldüğü mahkemedir.”
III- İLK İNCELEME
Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk incelemetoplantısında, başvuru kararı ve ekleri, Raportör Fatih ŞAHİN tarafındanhazırlanan ilk inceleme raporu, itiraz konusu yasa kuralı ve dayanılan Anayasakuralları ile bunların gerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunupincelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
Anayasa'nın 152. ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu veYargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 40. maddesine göre, bir davaya bakmaktaolan mahkeme, o dava sebebiyle uygulanacak bir kanunun veya kanun hükmündekararnamenin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görmesi hâlinde veya taraflardanbirinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varmasıdurumunda, bu hükmün iptali için Anayasa Mahkemesine başvurmaya yetkilidir.Ancak, bu kurallar uyarınca bir mahkemenin Anayasa Mahkemesine başvurabilmesiiçin, elinde yöntemince açılmış ve mahkemenin görevine giren bir davanınbulunması, iptali istenen kuralın da o davada uygulanacak olması gerekir.
Başvuran Mahkemede görülmekte olan dava, sanığın, ihtiyati tedbirkararına muhalefet ettiğinden bahisle mülga 1086 sayılı Hukuk UsulüMuhakemeleri Kanunu'nun 113/A maddesi uyarınca cezalandırılması istemiyleaçılmıştır. Davanın ilk olarak 17.4.2008 tarihli iddianame ile Ermenek SulhCeza Mahkemesinde açıldığı ancak dava devam etmekte iken yürürlüğe giren itirazkonusu kural gereğince dava dosyasının itiraz başvurusunda bulunan Mahkemeyegönderildiği anlaşılmaktadır.
İhtiyati tedbir kararına aykırı eylemin gerçekleştiği tarihteyürürlükte bulunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 113/A maddesinde, ihtiyati tedbirkararının uygulanması dolayısıyla verilen emre uymayan veya o yolda alınmıştedbire aykırı davranışta bulunan kimsenin, fiili daha ağır cezayı gerektirenbir suç oluşturmadığı takdirde altı aya kadar hapis cezası ilecezalandırılacağı belirtilmiştir. Anılan suç için öngörülen azami cezamiktarının 2 yıldan az olması nedeniyle ihtiyati tedbir kararına aykırıdavrananlar hakkında açılan davalar, 5235 sayılı Adli Yargı İlk DereceMahkemeleri İle Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve YetkileriHakkında Kanun'un 10. maddesi uyarınca sulh ceza mahkemelerinde görülmüştür.
1.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Kanun'un itirazkonusu 398. maddesiyle, ihtiyati tedbir kararının uygulanmasına ilişkin emreuymayan veya tedbir kararına aykırı davranan kimse hakkında uygulanacak cezadisiplin hapsine çevrilmiş ve bu davalarda görevli ve yetkili mahkeme,“esashakkındaki dava henüz açılmamışsa, ihtiyati tedbir kararı veren mahkeme; esashakkındaki dava açılmışsa, bu davanın görüldüğü mahkeme”olarakbelirlenmiştir. Öte yandan, Kanun'un geçici 1. maddesinde, bu Kanun'un yargıyolu ve göreve ilişkin hükümlerinin, Kanun'un yürürlüğe girmesinden öncekitarihte açılmış olan davalarda uygulanmayacağı da belirtilmiştir.
Bakılmakta olan davada, sanık hakkında ihtiyati tedbir kararınamuhalefetten dolayı ilk olarak Ermenek Sulh Ceza Mahkemesinde kamu davasıaçıldığı göz önünde bulundurulduğunda, 6100 sayılı Kanun'un geçici 1. maddesigereğince davanın Ermenek Sulh Ceza Mahkemesinde görülmeye devam etmesigerekmektedir.Dolayısıylabakılmakta olan dava,başvuruda bulunan Mahkemenin görevalanına girmemektedir.
Açıklanan nedenlerle, başvurunun, Mahkemenin yetkisizliğinedeniyle reddi gerekir.
IV- SONUÇ
12.1.2011 günlü, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 398.maddesine yönelik itiraz başvurusunun, başvuran Mahkemenin yetkisizliğinedeniyle REDDİNE, 13.3.2014 gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkanvekili
Serruh KALELİ
Başkanvekili
Alparslan ALTAN
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Zehra Ayla PERKTAŞ
Üye
Recep KÖMÜRCÜ
Üye
Burhan ÜSTÜN
Üye
Engin YILDIRIM
Üye
Nuri NECİPOĞLU
Üye
Hicabi DURSUN
Üye
Celal Mümtaz AKINCI
Üye
Erdal TERCAN
Üye
Muammer TOPAL
Üye
Zühtü ARSLAN
Üye
M. Emin KUZ