ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2014/70
Karar Sayısı : 2014/73
Karar Günü : 9.4.2014
R.G. Tarih-Sayı : Tebliğedildi
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN :Osmaniye İnfaz Hâkimliği
İTİRAZIN KONUSU :13.12.2004 günlü, 5275sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 14. maddesinin(4) numaralı fıkrasında yer alan“…soruşturma konusu olan suçun kanundaöngörülen cezasının üst sınırı yedi yıldan az olmayan bir başka suçtansoruşturması veya böyle bir suçtan tutuksuz yargılaması devam etmekte olanlar…”ibaresininAnayasa'nın 38. maddesine aykırılığı ileri sürülerek iptaline karar verilmesiistemidir.
I- OLAY
Hükümlünün, denetimli serbestlik hükümlerinden yararlanma talebiüzerine açılan davada, itiraz konusu kuralın Anayasa'ya aykırı olduğu kanısınavaran Mahkeme, iptali için başvurmuştur.
II- İTİRAZ KONUSU YASA KURALI
5275 sayılı Kanun'un 14. maddesinin itiraz konusu kuralı da içeren(4) numaralı fıkrası şöyledir:
“Açık ceza infaz kurumunda bulunan hükümlülerden kınamadanbaşka bir disiplin cezası alanlar ve hükümlü oldukları suçtan başka bir fiildendolayı haklarında tutuklama kararı veyasoruşturma konusu olan suçun kanundaöngörülen cezasının üst sınırı yedi yıldan az olmayan bir başka suçtansoruşturması veya böyle bir suçtan tutuksuz yargılaması devam etmekte olanlarileyaş, sağlık durumu, bedensel veya zihinsel yetenekleri bakımından çalışmakoşullarına uyum sağlayamayacakları saptananlar, kurum yönetim kurulunun kararıile kapalı ceza infaz kurumlarına geri gönderilirler. Bu karar, infaz hâkimininonayına sunulur.”
III- İLK İNCELEME
Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk incelemetoplantısında, başvuru kararı ve ekleri, Raportör Ayşegül ATALAY tarafındanhazırlanan ilk inceleme raporu, itiraz konusu yasa kuralı, dayanılan Anayasakuralı ile bunların gerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunup incelendiktensonra gereği görüşülüp düşünüldü:
Anayasa'nın 152. ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu veYargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 40. maddesine göre,bir davaya bakmakta olan mahkeme, bu davada uygulanacak birkanun veya kanun hükmünde kararnamenin hükümleriniAnayasa'ya aykırı görürse veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılıkiddiasının ciddi olduğu kanısına varırsa, o hükmün iptali için AnayasaMahkemesine başvurmaya yetkilidir. Ancak, bu kurallar uyarınca bir mahkemeninAnayasa Mahkemesine başvurabilmesi için elinde yöntemince açılmış ve mahkemeningörevine giren bir davanın bulunması ve iptali istenen kuralın da o davada uygulanacakolması gerekmektedir. Uygulanacak yasa kuralları, davanın değişik evrelerindeortaya çıkan sorunların çözümünde veya davayı sonuçlandırmada olumlu ya daolumsuz yönde etki yapacak nitelikte bulunan kurallardır.
Başvuru kararında, 5275 sayılı Kanun'un 14. maddesinin (4)numaralı fıkrasında yer alan “…soruşturma konusu olan suçun kanundaöngörülen cezasının üst sınırı yedi yıldan az olmayan bir başka suçtansoruşturması veya böyle bir suçtan tutuksuz yargılaması devam etmekte olanlar…”ibaresinin iptali istenilmiştir. Bakılmakta olan dava, hükümlünün denetimliserbestlikten yararlanma talebine ilişkindir. Hükümlünün denetimli serbestliktedbirinden yararlanma talebi üzerine İnfaz Hâkimliği tarafından ele alınmasıgereken husus, infaz dosyası içeriğine göre hükümlünün 6291 sayılı Kanunla 5275sayılı Kanun'a eklenen 105/A maddesinde belirtilen, denetimli serbestliktenyararlanabilmek için aranan şartları taşıyıp taşımadığının tespitidir.Yapılacak inceleme ve değerlendirme sonucuna göre kuralda aranan şartlarınmevcut olduğu tespit edilirse, ilgilinin hükümlülük süresinin koşullusalıverilme tarihine kadarki kısmının denetimli serbestlik tedbiri uygulanmaksuretiyle infazına; aksi hâlde talebin reddine karar verilebilecektir. Bunedenle, itiraz konusu kural bakılmakta olan davada uygulanacak kuralniteliğinde değildir.
Öte yandan, itiraz konusu kuralı içeren Kanun'un 14. maddesinin(4) numaralı fıkrasında, açık ceza infaz kurumunda bulunan hükümlüler hakkında,kuralda belirtilen koşulların gerçekleşmesi hâlinde“kapalı ceza infazkurumuna geri gönderilmelerine”ilişkin hüküm düzenlenmektedir. Bu hükmegöre, söz konusu kuralın uygulanabilmesi için öncelikle hükümlünün açık cezainfaz kurumunda bulunması gerekmektedir. Oysa, başvuran Mahkemenin bakmaktaolduğu davada, hükümlü, kapalı ceza infaz kurumunda olup açık ceza infazkurumuna ayrılmamıştır. Dolayısıyla, itiraz konusu kural bu yönüyle debakılmakta olan davada uygulanacak kural niteliği taşımamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, itiraz konusu kurala ilişkin başvurununMahkemenin yetkisizliği nedeniyle reddi gerekir.
IV- SONUÇ
13.12.2004 günlü, 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerininİnfazı Hakkında Kanun'un 14. maddesinin (4) numaralı fıkrasında yer alan“…soruşturmakonusu olan suçun kanunda öngörülen cezasının üst sınırı yedi yıldan az olmayanbir başka suçtan soruşturması veya böyle bir suçtan tutuksuz yargılaması devametmekte olanlar…”ibaresinin, itiraz başvurusunda bulunan Mahkemeninbakmakta olduğu davada uygulanma olanağı bulunmadığından, bu ibareye ilişkinbaşvurunun Mahkemenin yetkisizliği nedeniyle REDDİNE, 9.4.2014 günündeOYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Haşim KILIÇ
Başkanvekili
Serruh KALELİ
Başkanvekili
Alparslan ALTAN
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Zehra Ayla PERKTAŞ
Üye
Recep KÖMÜRCÜ
Üye
Burhan ÜSTÜN
Üye
Engin YILDIRIM
Üye
Nuri NECİPOĞLU
Üye
Hicabi DURSUN
Üye
Celal Mümtaz AKINCI
Üye
Erdal TERCAN
Üye
Muammer TOPAL
Üye
Zühtü ARSLAN
Üye
M. Emin KUZ