ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2016/200
Karar Sayısı : 2016/192
Karar Tarihi : 28.12.2016
R.G.Tarih-Sayısı : Tebliğedildi
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: Küçükçekmece 13.Asliye Ceza Mahkemesi
İTİRAZIN KONUSU: 26.9.2004 tarihli ve5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 50. maddesinin (2) numaralı fıkrasının,Anayasa’nın 2. ve 10. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptaline kararverilmesi talebidir.
OLAY: Şüpheli hakkında mühür bozma suçundan açılankamu davasında, itiraz konusu kuralın Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varanMahkeme, iptali için başvurmuştur.
I- İPTALİ İSTENİLEN KANUN HÜKMÜ
Kanun’un itiraz konusu kuralın yer aldığı 50. maddesi şöyledir:
“Kısa süreli hapis cezasına seçenek yaptırımlar
Madde 50- (1) Kısa süreli hapis cezası, suçlunun kişiliğine,sosyal ve ekonomik durumuna, yargılama sürecinde duyduğu pişmanlığa ve suçunişlenmesindeki özelliklere göre;
a) Adlî para cezasına,
b) Mağdurun veya kamunun uğradığı zararın aynen iade, suçtanönceki hale getirme veya tazmin suretiyle, tamamen giderilmesine,
c) En az iki yıl süreyle, bir meslek veya sanat edinmeyi sağlamakamacıyla, gerektiğinde barınma imkanı da bulunan bir eğitim kurumuna devametmeye,
d) Mahkûm olunan cezanın yarısından bir katına kadar süreyle,belirli yerlere gitmekten veya belirli etkinlikleri yapmaktan yasaklanmaya,
e) Sağladığı hak ve yetkiler kötüye kullanılmak suretiyle veyagerektirdiği dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranılarak suç işlenmişolması durumunda; mahkûm olunan cezanın yarısından bir katına kadar süreyle,ilgili ehliyet ve ruhsat belgelerinin geri alınmasına, belli bir meslek vesanatı yapmaktan yasaklanmaya,
f) Mahkûm olunan cezanın yarısından bir katına kadar süreyle vegönüllü olmak koşuluyla kamuya yararlı bir işte çalıştırılmaya,
Çevrilebilir.
(2) Suç tanımında hapis cezası ile adlî para cezasınınseçenek olarak öngörüldüğü hallerde, hapis cezasına hükmedilmişse; bu cezaartık adlî para cezasına çevrilmez.
(3) Daha önce hapis cezasına mahkûm edilmemiş olmak koşuluyla,mahkûm olunan otuz gün ve daha az süreli hapis cezası ile fiili işlediğitarihte onsekiz yaşını doldurmamış veya altmışbeş yaşını bitirmiş bulunanlarınmahkûm edildiği bir yıl veya daha az süreli hapis cezası, birinci fıkradayazılı seçenek yaptırımlardan birine çevrilir.
(4) Taksirli suçlardan dolayı hükmolunan hapis cezası uzun sürelide olsa; bu ceza, diğer koşulların varlığı halinde, birinci fıkranın (a)bendine göre adlî para cezasına çevrilebilir. Ancak, bu hüküm, bilinçli taksirhalinde uygulanmaz.
(5) Uygulamada asıl mahkûmiyet, bu madde hükümlerine göre çevrilenadlî para cezası veya tedbirdir.
(6) Hüküm kesinleştikten sonra Cumhuriyet savcılığınca yapılantebligata rağmen otuz gün içinde seçenek tedbirin gereklerinin yerinegetirilmesine başlanmaması veya başlanıp da devam edilmemesi halinde, hükmüveren mahkeme kısa süreli hapis cezasının tamamen veya kısmen infazına kararverir ve bu karar derhal infaz edilir. Bu durumda, beşinci fıkra hükmüuygulanmaz.
(7) Hükmedilen seçenek tedbirin hükümlünün elinde olmayannedenlerle yerine getirilememesi durumunda, hükmü veren mahkemece tedbirdeğiştirilir.”
II- İLK İNCELEME
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilkinceleme toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, Raportör Aydın AYGÜNtarafından hazırlanan ilk inceleme raporu, itiraz konusu kanun hükmü okunupincelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
2. Anayasa’nın “Anayasaya aykırılığın diğer mahkemelerde ilerisürülmesi” başlıklı 152. maddesinin dördüncü fıkrasında, “AnayasaMahkemesinin işin esasına girerek verdiği red kararının Resmi Gazetedeyayımlanmasından sonra on yıl geçmedikçe aynı kanun hükmünün Anayasayaaykırılığı iddiasıyla tekrar başvuruda bulunulamaz.”; 6216 sayılı AnayasaMahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 41. maddesinin(1) numaralı fıkrasında ise “Mahkemenin işin esasına girerek verdiği retkararının Resmî Gazetede yayımlanmasından itibaren on yıl geçmedikçe aynı kanunhükmünün Anayasaya aykırılığı iddiasıyla itiraz başvurusu yapılamaz.” hükümlerineyer verilmiştir.
3. 5237 sayılı Kanun’un 50. maddesinin (2) numaralı fıkrasınayönelik itiraz başvurusu, Anayasa Mahkemesinin 19.2.2009 tarihli ve E.2006/107, K. 2009/28 sayılı kararıyla esastan reddedilmiş ve bu karar 2.6.2009tarihli ve 27246 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
4. Anayasa Mahkemesince işin esasına girilerek verilen retkararından sonra aynı kural hakkında yeni bir başvurunun yapılabilmesi için,önceki kararın Resmî Gazete’de yayımlandığı 2.6.2009 tarihinden başlayarak geçmesigereken on yıllık süre henüz dolmamıştır.
5. Açıklanan nedenlerle, itiraz konusu kurala ilişkin iptaltalebinin, Anayasa’nın 152. maddesinin dördüncü fıkrası ve 6216 sayılı Kanun’un41. maddesinin (1) numaralı fıkrası gereğince esas incelemeye geçilmeksizinreddi gerekir.
III- HÜKÜM
26.9.2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 50.maddesinin (2) numaralı fıkrasının iptaline karar verilmesi talebiyleyapılan itiraz başvurusunun, Anayasa’nın 152. maddesinin dördüncü fıkrası ve6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri HakkındaKanun’un 41. maddesinin (1) numaralı fıkrası gereğince REDDİNE, 28.12.2016tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Zühtü ARSLAN
Başkanvekili
Burhan ÜSTÜN
Başkanvekili
Engin YILDIRIM
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Serruh KALELİ
Üye
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Recep KÖMÜRCÜ
Üye
Nuri NECİPOĞLU
Üye
Hicabi DURSUN
Üye
Celal Mümtaz AKINCI
Üye
Muammer TOPAL
Üye
M. Emin KUZ
Üye
Hasan Tahsin GÖKCAN
Üye
Kadir ÖZKAYA
Üye
Rıdvan GÜLEÇ
Üye
Recai AKYEL
Üye
Yusuf Şevki HAKYEMEZ