ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
EsasSayısı : 2016/6
KararSayısı : 2016/7
KararTarihi : 10.2.2016
R.G.Tarih-Sayı : 23.2.2016 - 29633
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: İstanbul11. İdare Mahkemesi
İTİRAZIN KONUSU: 27.6.1989 tarihli ve 375sayılı Kanun Hükmünde Kararname'ye 11.10.2011 tarihli ve 666 sayılı KanunHükmünde Kararname'nin 1. maddesiyle eklenen ek 11. maddenin birincifıkrasının, 12.7.2013 tarihli ve 6495 sayılı Kanun'un 73. maddesiyledeğiştirilen (ç) bendinin Anayasa'nın 10., 49. ve 55. maddelerine aykırılığıileri sürülerek iptaline karar verilmesi talebidir
OLAY: Sermaye PiyasasıKurulunda 15.1.2012 tarihinden sonra uzman yardımcısı olarak göreve başlayandavacının, bu tarihten önce işe başlayan aynı unvan ve görevdekikişilerle mali haklarının eşitlenmesi için yaptığı başvurunun reddi işlemininiptali talebiyle açılan davada, davacının Anayasa'ya aykırılık iddiasını ciddibulan Mahkeme, itiraz konusu kuralın iptali için başvurmuştur.
I- İPTALİ İSTENİLEN KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMEKURALI
375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin (KHK) ek 11. maddesininitiraz konusu kuralın da yer aldığı ilgili bölümleri şöyledir:
"Ek Madde 11- (Ek: 11/10/2011-KHK-666/1 md.)
Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten sonra;
...
ç) (Değişik: 12/7/2013-6495/73 md.) (b) ve (c) bentlerinde yeralan idarelerde istihdam edilen personelden anılan bentlerde emsalibelirlenmemiş olan personele, ilgili mevzuatı uyarınca ödenen her türlü maaş,aylık, ücret, ek ücret, prim, zam, tazminat, ikramiye, fazla çalışma ücreti,kâr payı ve her ne ad altında olursa olsun yapılan diğer ödemeler ile sosyalhak ve yardımlar kapsamında yapılan bütün ayni ve nakdî ödemelerin bir aylıktoplam net tutarı, ilgili kurumun önerisi Devlet Personel Başkanlığının görüşüve Maliye Bakanlığının teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca belirlenecek emsaliDevlet memuruna ilgili mevzuatında kadrosuna bağlı olarak malî haklar ilesosyal hak ve yardımlar kapsamında yapılması öngörülen ödemelerin bir aylıktoplam net tutarını geçemez. Emsal alınacak memur unvanlarının tespitinde,kadro veya pozisyon unvanları ile ifa ettikleri görevler itibarıyla 657 sayılıKanuna göre girebilecekleri sınıflardaki aynı veya benzer görevlerin aynı veyabenzer kadro, unvan veya derecesi dikkate alınır.
...
Diğer mevzuatın bu maddeye aykırı hükümleri uygulanmaz."
II- İLK İNCELEME
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğühükümleri uyarınca yapılan ilk inceleme toplantısında, başvuru kararı veekleri, Raportör Volkan HAS tarafından hazırlanan ilk inceleme raporu, itirazkonusu KHK hükmü, dayanılan Anayasa kuralları ile bunların gerekçeleri ve diğeryasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
2. Anayasa'nın 152. ve 6216 sayılı Anayasa MahkemesininKuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 40. maddelerine göre, birdavaya bakmakta olan mahkeme, o dava sebebiyle uygulanacak bir kanunun veyakanun hükmünde kararnamenin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görmesi hâlinde veyataraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısınavarması durumunda, bu hükmün iptali için Anayasa Mahkemesine başvurmayayetkilidir. Ancak, bu kurallar uyarınca bir mahkemenin Anayasa Mahkemesinebaşvurabilmesi için, elinde yöntemince açılmış ve mahkemenin görevine giren birdavanın bulunması, iptali istenen kuralın da o davada uygulanacak olmasıgerekir. Uygulanacak kural ise bakılmakta olan davanın değişik evrelerindeortaya çıkan sorunların çözümünde veya davayı sonuçlandırmada olumlu ya daolumsuz yönde etki yapacak nitelikte bulunan kurallardır.
3. İtiraz yoluna başvuran Mahkeme, 375 sayılıKHK'ye 11.10.2011 tarihli ve 666 sayılı KHK'nin 1. maddesiyle eklenen ek11. maddenin birinci fıkrasının, 12.7.2013 tarihli ve 6495 sayılı Kanun'un 73.maddesiyle değiştirilen (ç) bendinin iptalini talep etmiştir. İtirazkonusu bentte, bendin yer aldığı fıkranın (b) ve (c) bentlerinde yer alanidarelerde istihdam edilen personelden anılan bentlerde emsali belirlenmemişolan personele, ilgili mevzuatı uyarınca ödenen her türlü maaş, aylık, ücret,ek ücret, prim, zam, tazminat, ikramiye, fazla çalışma ücreti, kâr payı ve herne ad altında olursa olsun yapılan diğer ödemeler ile sosyal hak ve yardımlarkapsamında yapılan bütün ayni ve nakdî ödemelerin bir aylık toplam nettutarının, ilgili kurumun önerisi Devlet Personel Başkanlığının görüşü veMaliye Bakanlığının teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca belirlenecek emsaliDevlet memuruna ilgili mevzuatında kadrosuna bağlı olarak malî haklar ilesosyal hak ve yardımlar kapsamında yapılması öngörülen ödemelerin bir aylıktoplam net tutarını geçemeyeceği, emsal alınacak memur unvanlarının tespitinde,kadro veya pozisyon unvanları ile ifa ettikleri görevler itibarıyla 657 sayılıKanuna göre girebilecekleri sınıflardaki aynı veya benzer görevlerin aynı veyabenzer kadro, unvan veya derecesinin dikkate alınacağı hükme bağlanmıştır.
4. Aynı fıkranın (b) bendinde ise, 5018 sayılı Kanuna ekli(III) sayılı Cetvelde sayılan düzenleyici ve denetleyici kurumlar ile TasarrufMevduatı Sigorta Fonunun kadro ve pozisyonlarına ilk defa veya yeniden atananuzmanlara ilgili mevzuatı uyarınca ödenen her türlü maaş, aylık, ücret, ekücret, prim, zam, tazminat, ikramiye, fazla çalışma ücreti, kâr payı ve her nead altında olursa olsun yapılan diğer ödemeler ile sosyal hak ve yardımlarkapsamında yapılan bütün ayni ve nakdi ödemelerin bir aylık toplam nettutarının; uzman unvanlı meslek personeli için Başbakanlık uzmanlarınamevzuatında kadrosuna bağlı olarak mali haklar ile sosyal hak ve yardımlarkapsamında yapılması öngörülen ödemelerin bir aylık toplam net tutarınıgeçemeyeceği öngörülmüş olup, bentte yer alan ".uzman." ibareleri,Anayasa Mahkemesinin 3.12.2015 tarihli ve E.2015/101, K.2015/111 sayılıkararıyla iptal edilmiştir.
5. Uzmanlığın, uzman yardımcılığı ile başlaması, uzmanyardımcılığının; uzmanlığın ön aşamasını oluşturması, mali ve özlük haklarınınbelirlenmesinde uzmanların mali ve özlük haklarının esas alınması, geçici birstatü olması nedenleriyle söz konusu fıkranın (b) bendinde yer alan ".uzman."ibaresi,uzman yardımcıları hakkında da uygulanacak kural niteliğindedir. NitekimAnayasa Mahkemesi de 3.12.2015 tarihli ve E.2015/101, K.2015/111 sayılıkararında itiraz yoluna başvuran Mahkemenin bakmakta olduğudavada uzman yardımcısı olan davacı hakkında (b) bendinde yer alan ".uzman." ibareleriniuygulanacak kural niteliğinde görerek anılan ibarelerin esasının incelenmesineve devamında da iptaline karar vermiştir.
6. İtiraz yoluna başvuran Mahkemenin bakmakta olduğu davadada davacının uzman yardımcısı olması, (ç) bendininsadece fıkranın (b) ve (c) bentlerinde yer alan idarelerde istihdamedilen personelden anılan bentlerde emsali belirlenmemiş olan personel hakkındauygulanabilecek olması, buna karşılık uzman yardımcıları hakkındauygulanacak kuralın, (b) bendinde ".uzman."ibarelerineyer verilmek suretiyle (b) bendi olarak belirlenmesi ve anılan ibarelerinde Anayasa Mahkemesinin 3.12.2015 tarihli ve E.2015/101, K.2015/111sayılı kararıyla iptal edilmesi nedeniyleitiraz konusu KHK'nin ek 11.maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi davada uygulanacak kural değildir. Bunedenle, itiraz konusu kurala ilişkin başvurunun Mahkemenin yetkisizliğinedeniyle reddi gerekir.
III- HÜKÜM
27.6.1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'ye11.10.2011 tarihli ve 666 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 1. maddesiyleeklenen ek 11. maddenin birinci fıkrasının, 12.7.2013 tarihli ve 6495 sayılıKanun'un 73. maddesiyle değiştirilen (ç) bendinin, itiraz başvurusunda bulunanMahkemenin bakmakta olduğu davada uygulanma olanağı bulunmadığından, bubende ilişkin başvurunun Mahkemenin yetkisizliği nedeniyle REDDİNE, 10.2.2016tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Zühtü ARSLAN
Başkanvekili
Burhan ÜSTÜN
Başkanvekili
Engin YILDIRIM
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Serruh KALELİ
Üye
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Recep KÖMÜRCÜ
Üye
Alparslan ALTAN
Üye
Nuri NECİPOĞLU
Üye
Hicabi DURSUN
Üye
Celal Mümtaz AKINCI
Üye
Erdal TERCAN
Üye
Muammer TOPAL
Üye
M. Emin KUZ
Üye
Hasan Tahsin GÖKCAN
Üye
Kadir ÖZKAYA